Kategorie

O dopłatach decydują wszyscy wspólnicy

Piotr Trocha
inforCMS
Spółka z o.o. większością 3/4 głosów podjęła uchwałę o zmianie umowy spółki, zgodnie z którą wspólnicy będą mogli być zobowiązani do wniesienia dopłat w wysokości dwukrotnej wartości udziałów. Obowiązek ich wniesienia i termin miała określać szczegółowa uchwała. Jeden ze wspólników podniósł zarzut, że taka uchwała wymaga zgody wszystkich wspólników. Zarząd spółki twierdzi jednak, że faktycznie nie zwiększa ona ich świadczeń, zatem do jej ważności nie jest potrzebna jednomyślność. Czy do nałożenia dopłat wystarczy większość głosów, czy potrzebna jest jednomyślna zmiana umowy spółki?

 

Zgodnie z art. 177 par. 1 kodeksu spółek handlowych (k.s.h.) umowa spółki może zobowiązywać wspólników do dopłat w granicach liczbowo oznaczonej wysokości w stosunku do udziału. Dopłaty powinny być nakładane i uiszczane przez wspólników równomiernie w stosunku do ich udziałów (par. 2). Wysokość i terminy dopłat oznaczane są w miarę potrzeby uchwałą wspólników (art. 178 par. 1 k.s.h.). Jeżeli wspólnik nie uiścił dopłaty w terminie, obowiązany jest do zapłaty odsetek ustawowych; spółka może również żądać naprawienia szkody wynikłej ze zwłoki (par. 2). Nałożenie obowiązku wniesienia dopłat nie w pierwotnej umowie spółki, lecz w czasie trwania spółki, może nastąpić wyłącznie w trybie zmiany umowy spółki (wyrok Sądu Najwyższego z 5 stycznia 2005 r., II CK 333/2004). Zmiana umowy spółki wymaga uchwały wspólników i wpisu do rejestru (art. 255 i 256 k.s.h.). Jednocześnie, zgodnie z treścią art. 246 par. 3 k.s.h., uchwała dotycząca zmiany umowy spółki, która zwiększa świadczenia wspólników lub uszczupla prawa udziałowe bądź prawa przyznane osobiście, wymaga zgody wszystkich wspólników, których dotyczy. Dopłaty mogą być zwracane wspólnikom, jeżeli nie są wymagane na pokrycie straty wykazanej w sprawozdaniu finansowym (art. 179. par. 1 k.s.h.). Zwrot dopłat może nastąpić po upływie trzech miesięcy od dnia ogłoszenia, a zwrot powinien być dokonany równomiernie wszystkim wspólnikom. Zwróconych dopłat nie uwzględnia się przy żądaniu nowych dopłat.


ANALIZA PRAWNA

Dopłata to obowiązkowe świadczenie pieniężne wspólników na rzecz spółki, o charakterze pośrednim między wpłatą na udziały a zwykłą pożyczką. Stanowi często sposób pokrywania strat bilansowych spółki, a o jej nałożeniu decydują czasowe trudności finansowe, potrzeba dokapitalizowania spółki czy konieczność nakładów inwestycyjnych. Dla rozstrzygnięcia powyższej sytuacji podstawowe znaczenie ma odpowiedź na pytanie: czy doszło do naruszenia przepisu art. 246 par. 3 k.s.h, zgodnie z którym zmiana umowy spółki zwiększająca świadczenia wspólników wymaga zgody wszystkich, których dotyczy. Wiadomo, że sporna uchwała nie została podjęta jednomyślnie. Zarząd jednak tłumaczy, że faktycznie nie zwiększa ona świadczeń wspólników, a jedynie mówi o możliwości nałożenia dopłat na przyszłość. Z taką argumentacją nie można jednak się zgodzić. W sytuacji gdy dopłaty nie są przewidziane w umowie spółki, zmiana umowy polegająca na wprowadzeniu takiej możliwości wymaga jednomyślności - zgody wszystkich wspólników - jako zmiana zwiększająca ich świadczenia. Obowiązek dopłat objąłby bowiem ich wszystkich, a nie tylko tych, którzy za taką zmianą się opowiedzieli. Zatem bez względu na sposób sformułowania takiej zmiany w umowie spółki, zawsze wymagana jest zgoda wszystkich wspólników (wyrok Sądu Apelacyjnego w Katowicach z 3 kwietnia 2003 r., I ACa 1186/2002). Zadaniem art. 246 par. 3 k.s.h. jest bowiem ochrona wspólników przed takimi zmianami umowy, które wprowadzałyby bez ich zgody nowe obowiązki. Oczywiście przepis art. 177 par. 2 k.s.h. wyraźnie rozróżnia potencjalny obowiązek wniesienia dopłaty wynikający z umowy od konkretnego obowiązku uiszczenia dopłaty, który może, ale nie musi, zaktualizować się w czasie trwania spółki. Sam fakt, że umowa spółki przewiduje możliwość nałożenia obowiązku dopłat, nie przesądza jeszcze o aktualizacji tego obowiązku. Jednak zawsze w sytuacji zmiany umowy spółki, która zapowiada taki obowiązek, ma zastosowanie art. 246 par. 3 k.s.h. Wynika to z oczywistego założenia, iż każdy wspólnik uczestnicząc w zakładaniu spółki lub przystępując do niej, musi wiedzieć, że poza obowiązkiem wniesienia wkładu spółka nie będzie na niego nakładać żadnych dodatkowych obowiązków. Dla powstania skonkretyzowanego obowiązku uiszczenia dopłaty potrzebna będzie co do zasady uchwała wspólników podejmowana w miarę potrzeby (art. 178 par. 1 zd. 1 k.s.h.). Sama taka uchwała wykonawcza, która realizuje postanowienie umowy spółki i nakłada konkretną dopłatę, nie wymaga już zgody wszystkich wspólników. Zgoda taka została już wyrażona wcześniej przy wprowadzeniu instytucji dopłat (Szajkowski, Szumański, [w:] Kodeks spółek handlowych. Komentarz do art. 151-300, Wyd. C.H. Beck, W-wa 2002 r., str. 568.; J. Strzępka i E. Zielińska, [w:] Kodeks spółek handlowych. Komentarz. Orzecznictwo, W-wa 2001, str. 570). Możliwa jest także sytuacja, iż sama umowa spółki będzie zawierać harmonogram dopłat. Pierwotne brzmienie umowy spółki jest ustalane bowiem jednomyślnie przez wszystkich założycieli. Natomiast jeśli wspólnik jest zarazem wierzycielem spółki, np. z tytułu udzielonej pożyczki, to skorzystanie przez spółkę z mechanizmu dopłat może być poczytane za nadużycie prawa. Może to być działanie w celu wykreowania wierzytelności względem wspólnika-wierzyciela i doprowadzenie do potrącenia jego wierzytelności z wierzytelnością spółki z tytułu dopłaty, zwłaszcza gdy spółka nie podejmuje egzekucji dopłat wobec innych wspólników, którzy dopłaty przegłosowali (Kodeks spółek handlowych. Komentarz, M. Rodzynkiewicz, Warszawa 2007, s. 282).

Na zakończenie należy podkreślić, że inaczej należy traktować sytuację, gdy dopłaty w ogóle nie są przewidziane w umowie spółki, a nakłada je - wprawdzie jednomyślna - ale zwykła uchwała wspólników. Nie jest to możliwe, gdyż tylko umowa pierwotna lub jej zmiana może przewidywać wnoszenie dopłat. Nie można tego obowiązku nałożyć nawet jednomyślną uchwałą wspólników, jeżeli umowa na ten temat milczy, a uchwała ta nie stanowi jednocześnie zmiany umowy spółki (wyrok Sądu Apelacyjnego w Katowicach z 3 kwietnia 2003 r., I ACa 1186/2002). Dopłaty mogą być w takiej sytuacji nałożone na wspólnika dopiero po dokonaniu stosownej zmiany umowy spółki i wpisie tej zmiany do rejestru (wyrok SN z 5 stycznia 2005 r., II CK 333/2004).

O CZYM NALEŻY PAMIĘTAĆ

- Nie jest dopuszczalne obciążenie obowiązkiem uiszczenia dopłaty tylko niektórych wspólników z pominięciem pozostałych albo też ustalenie w uchwale, iż poszczególni wspólnicy mają uiścić dopłatę w nierównomiernej wysokości w stosunku do udziałów.

- Dopłaty dokonane przez wspólnika jedynie na podstawie uchwały wspólników bez zmiany umowy spółki nie stanowią dopłat w rozumieniu art. 177 k.s.h. i mogą być potraktowane jako świadczenie nienależne.



PIOTR TROCHA

aplikant sądowy przy Sądzie Okręgowym w Warszawie



PODSTAWA PRAWNA

- Ustawa z 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (Dz.U. nr 94, poz. 1037 ze zm.).

Źródło: GP
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Księgowość
    1 sty 2000
    15 cze 2021
    Zakres dat:

    Jak firmy wpływają na edukację ekologiczną?

    Zrównoważony rozwój trafia do domu Kowalskich, czyli jak firmy i marketing wpływają na edukację ekologiczną.

    Zmiany w deklaracjach akcyzowych od 1 lipca 2021 r.

    Zmiany w deklaracjach akcyzowych. Ministerstwo Finansów udzieliło informacji i wyjaśnień odnośnie obowiązujących od 1 lipca 2021 r. zmian w zakresie deklaracji podatkowych w podatku akcyzowym. Zmiany te są wprowadzane do ustawy z 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym przez ustawę z 30 marca 2021 r. o zmianie ustawy o podatku akcyzowymi oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 694).

    Podmioty akcyzowe - aktualizacja zgłoszeń rejestracyjnych do 30 czerwca 2021 r.

    Podmioty akcyzowe już zarejestrowane muszą dokonać aktualizacji zgłoszeń rejestracyjnych do 30 czerwca 2021 r. Aktualizacja to efekt uruchomienia Centralnego Rejestru Podmiotów Akcyzowych (CRPA).

    Interpretacja 590, czyli porozumienie inwestycyjne z MF

    Interpretacja 590 (porozumienie inwestycyjne) oznacza wiążącą opinię dla inwestorów strategicznych o wszystkich skutkach podatkowych planowanej inwestycji. Jest to nowe rozwiązanie zaproponowane w ramach Polskiego Ładu. Na czym konkretnie będzie polegało? Kiedy wejdzie w życie?

    Polski Ład - ryczałt szansą dla przedsiębiorców?

    Polski Ład - ryczałt. Konferencja Premiera Mateusza Morawieckiego z 2 czerwca br. na temat Polskiego Ładu przyniosła nowe wskazówki odnośnie zmiany zasad opodatkowania jednoosobowych działalności gospodarczych od 2022 r. Z zapowiedzi wynika, że promowaną przez rządzących formą opodatkowania zarobków przedsiębiorców podatkiem PIT będzie ryczałt.

    Podatkowe Grupy Kapitałowe - zmiany w ramach Polskiego Ładu

    Podatkowe Grupy Kapitałowe. Ministerstwo Finansów poinformowało o planowanych ułatwieniach dla Podatkowych Grup Kapitałowych (PGK) w ramach Polskiego Ładu: obniżenie minimalnego kapitału zakładowego uprawniającego do stworzenia PGK, więcej możliwości w powiązaniach spółek, zlikwidowanie warunku rentowności, korzystniejsze warunki rozliczania strat.

    Profil zaufany - zmiany od 17 czerwca 2021 r.

    Profil zaufany. Od 17 czerwca 2021 r. w trakcie wideospotkania z urzędnikiem będzie można założyć tradycyjny, a nie tymczasowy profil zaufany (PZ) - poinformowała Kancelaria Prezesa Rady Ministrów. Ponadto od 17 czerwca wydane wcześniej tymczasowe PZ staną się "tradycyjnymi" profilami zaufanymi, ważnymi przez 3 lata (tymczasowy profil był ważny tylko 3 miesiące).

    Polski Ład. Tworzenie Grup VAT

    Tworzenie Grup VAT (PGK VAT) to nowe rozwiązanie Polskiego Ładu, w ramach którego spółki należące do podatkowej grupy kapitałowej nie będą musiały w transakcjach między sobą rozliczać VAT. Na czym będzie polegało tworzenie Grupy VAT? Od kiedy będzie to możliwe?

    Fundacja rodzinna z ulgą repolonizacyjną

    Fundacje rodzinne. Propozycje zawarte w projekcie ustawy o fundacji rodzinnej zostały uzupełnione; ich skutkiem ma być niższe niż w oryginalnym projekcie opodatkowanie fundacji rodzinnych. Planowane jest m.in. wprowadzenie ulgi repolonizacyjnej, skierowanej do osób które chciałyby przenieść kapitał gromadzony w zagranicznych fundacjach czy trustach do polskiej fundacji rodzinnej.

    Wpłaty do PPK - kiedy pobrać zaliczkę na PIT?

    Wpłaty do PPK finansowane przez pracodawcę stanowią przychód pracownika oszczędzającego w PPK (art. 12 ust. 1 ustawy o PIT). Oznacza to, że pracodawca powinien naliczyć i pobrać od tych wpłat zaliczkę na PIT zgodnie z obowiązującą danego pracownika skalą podatkową (17% lub 32%).

    Składka na ubezpieczenie zdrowotne a PIT w 2022 roku – jak być powinno

    Składka na ubezpieczenie zdrowotne a PIT. Jak rozwiązać problem składki na ubezpieczenie zdrowotne w nowym systemie opodatkowania dochodów osób fizycznych (PIT), który ma obowiązywać od 2022 roku? Profesor Witold Modzelewski proponuje, by – przy spełnieniu dwóch innych warunków - kwota składki była dla wszystkich podatników kosztem uzyskania przychodów lub była wyłączona z podstawy opodatkowania.

    Opłata reprograficzna a komputery przenośne i stacjonarne

    Opłata reprograficzna nie powinna dotyczyć komputerów przenośnych i stacjonarnych, natomiast w przypadku pozostałych urządzeń i nośników powinna być znacznie obniżona - uważa Konfederacja Lewiatan.

    Polski Ład: Investor Desk, Interpretacja 590, PGK VAT i inne udogodnienia dla inwestorów

    Polski Ład: Investor Desk, Interpretacja 590, PGK VAT i inne udogodnienia dla inwestorów. Ministerstwo Finansów informuje, że w ramach Polskiego Ładu zostaną wdrożone nowe rozwiązania prawne i organizacyjne mające na celu przyciąganie do Polski strategicznych inwestorów. Już w 2022 roku kompleksowa i szybka obsługa inwestorów ma stać się (wg zamierzeń MF i Rządu) wizytówką naszego kraju. Uruchomiony zostanie tzw. Investor Desk i Interpretacja 590. Będą też korzystne rozwiązania podatkowe dla holdingów (w tym PGK VAT) i zachęta do inwestycji dla instytucji finansowych.

    KSR „Przychody ze sprzedaży wyrobów, półproduktów, towarów i materiałów”

    KSR „Przychody ze sprzedaży wyrobów, półproduktów, towarów i materiałów” - to nowy standard rachunkowości, którego projekt został właśnie skierowany do dyskusji publicznej. Termin zgłaszania uwag do projektu upływa 8 sierpnia 2021 r. Co zawiera nowy KSR?

    SLIM VAT 2. Korekta deklaracji importowej

    SLIM VAT 2 zawiera rozwiązanie, które umożliwi podatnikowi rozliczającemu podatek z tytułu importu towarów bezpośrednio w deklaracji podatkowej dokonania korekty deklaracji, w sytuacji gdyby w pierwotnej deklaracji nie rozliczył w prawidłowej wysokości podatku.

    Kolejne deklaracje akcyzowe z podpisem elektronicznym

    Deklaracje akcyzowe z podpisem elektronicznym. Ministerstwo Finansów planuje poszerzenie listy deklaracji podatkowych, które mogą być podpisywane elektronicznie o deklaracje akcyzowe AKC-UAKZ i AKC-KZ. Ponadto możliwe będzie opatrywanie podpisem zaufanym albo podpisem osobistym - deklaracji uproszczonej w sprawie podatku akcyzowego od samochodów osobowych (AKC-US) oraz podań w sprawach dotyczących podatku akcyzowego − przesyłanych przez Platformę Usług Elektronicznych Skarbowo-Celnych.

    Nadużywanie prawa przez organy podatkowe będzie utrudnione

    Postępowanie podatkowe. Fiskus decydując się na bezpodstawne wszczęcie postępowania podatkowego naraża się na ryzyko uchylenia decyzji administracyjnej i utratę kompetencji do zmiany rozliczenia podatkowego podatnika.

    Spłata zaległości podatkowej przez członka zarządu

    Zobowiązania podatkowe spółki. Organ podatkowy dochodził od członka zarządu spółki spłaty zobowiązań podatkowych, które już nie istniały.

    MF zaprasza na XII Forum Cen Transferowych – 24 czerwca 2021 r.

    Ministerstwo Finansów informuje, że XII edycja Forum Cen Transferowych (FCT) odbędzie się online 24 czerwca 2021 r. Zgłoszenie udziału można przesłać do 18 czerwca 2021 r. (piątek).

    Crowdfunding (finansowanie społecznościowe) - nowe przepisy od listopada 2021 r.

    Crowdfunding - nowe przepisy od listopada 2021 r. Trwają prace nad przepisami (ustawa o finansowaniu społecznościowym dla przedsięwzięć gospodarczych), które uregulują rynek finansowania społecznościowego. Platformy, które się tym zajmują, zgodnie z proponowaną ustawą będą działać zgodnie z licencją i podlegać nadzorowi Komisji Nadzoru Finansowego. Zwiększy się jednak kwota – z 1 mln do 5 mln euro – którą będą mogły pozyskać w ramach crowdfundingu. Podwyższony limit zacznie obowiązywać od listopada 2023 roku. – W krótkim terminie nowe przepisy zapewnią w miarę bezpieczne funkcjonowanie rynku, w długiej perspektywie mogą umożliwić rozwój platform, również za granicą – ocenia Artur Granicki, prezes Navigator Crowd.

    Polskie Ład. Wyższe dopłaty do paliwa rolniczego od 2022 r.

    Zwrot akcyzy za paliwo rolnicze od 2022 r. W ramach programu Polski Ład ma nastąpić podniesienie stawki dopłaty do 110 zł na hektar. Wypłata dopłat według podwyższonej stawki ma nastąpić w I połowie 2022 r.

    Polski Ład - wsparcie dla rolnictwa

    Polski Ład - rolnictwo. 12 czerwca 2021 r. premier Mateusz Morawiecki podczas debaty dot. Polskiego Ładu dla rolnictwa i rozwoju obszarów wiejskich w Instytucie Zootechniki w Balicach koło Krakowa, przedstawił szereg pozytywnych zmian jakie czekają rolników. Ważniejsze zmiany, to: wyższe dopłaty do paliwa dla rolników, uwolnienie rolniczego handlu detalicznego, ustawa o rodzinnych gospodarstwach rolnych, kodeks rolny, E-okienko dla rolnika, cyfrowy system pozwalający na identyfikowanie żywności „od pola do stołu”, centralny system informatyczny zasobu państwowej ziemi.

    Podwyżki stawek podatkowych i podatki korporacyjne

    Podwyżki podatków. Poza klasyczną podwyżką stawek podatkowych, kraje decydują się na dodatkowe podatki korporacyjne - stwierdza w analizie Polski Instytut Ekonomiczny. Zwraca uwagę, że największym zmianom podlegają w ostatnim roku obciążenia środowiskowe.

    Ulga klęskowa w podatku rolnym

    Ulga klęskowa w podatku rolnym jest preferencją podatkową, która przewidziana jest w przypadku wystąpienia klęski żywiołowej. Jak działa ulga klęskowa? Jakie są zasady przyznawania ulgi?

    Błąd w rozliczeniach nie jest oszustwem podatkowym

    Sankcje w VAT. Podatnik nie może być karany za błąd, który nie jest oszustwem lub uszczupleniem podatkowym - tak uznał Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej.