Kategorie

Jak rozliczyć przychody z tytułu objęcia udziałów w spółce

Krzysztof Rustecki
inforCMS
Do spółki z o.o. jeden wspólnik zamierza wnieść aportem samochód ciężarowy będący jego środkiem trwałym. Drugi wspólnik wniesie nieruchomość stanowiącą jego majątek prywatny. Jak ustalić w takiej sytuacji przychód z tytułu objęcia udziałów w spółce z o.o.? Kiedy ten przychód powstanie?

RADA

Przychód z objęcia udziałów w spółce kapitałowej jest równy nominalnej wartości objętych udziałów. Przychód ten nie powinien jednak znacznie odbiegać od wartości rynkowej wnoszonego wkładu niepieniężnego. Zasady ustalania kosztu uzyskania tego przychodu uzależnione są od przedmiotu aportu. W przypadku gdy w związku z objęciem udziałów powstanie strata, będzie ona zmniejszała dochody kapitałowe podatnika. Szczegóły - w uzasadnieniu.

UZASADNIENIE

Spółki z o.o. i spółki akcyjne są spółkami mającymi osobowość prawną. Objęcie udziałów (akcji) w tych spółkach powoduje powstanie przychodu podatkowego.

1. Przychód z objęcia udziałów

Reklama

Przychodem z kapitałów pieniężnych jest nominalna wartość udziałów (akcji) w spółce mającej osobowość prawną objętych w zamian za wkład niepieniężny (art. 17 ust. 1 pkt 9 updof). Przychód ten jest zatem równy nominalnej wartości objętych udziałów.

Spółka z o.o. jest obowiązana, w terminie do końca lutego roku następującego po roku podatkowym, przesłać podatnikowi oraz urzędowi skarbowemu, właściwemu według miejsca zamieszkania podatnika, imienną informację o wysokości dochodu z tego tytułu na formularzu PIT-8C (część E poz. 5) - art. 39 ust. 3 updof.

W praktyce może się zdarzyć, że podatnik otrzyma udziały o nominalnej wartości niższej od wartości rynkowej przedmiotu aportu. Należy jednak pamiętać, że w sytuacji gdy przychód z objęcia udziałów znacznie będzie odbiegał od wartości rynkowej przedmiotu aportu, organ podatkowy może zażądać:

• zmiany wysokości wykazanego przychodu,

• wskazania przyczyn uzasadniających wykazanie przychodu w wysokości znacznie odbiegającej od wartości rynkowej przedmiotu aportu (art. 17 ust. 2 w związku z art. 19 updof).

Obowiązek dokonania zmiany wysokości przychodu z tytułu objęcia udziałów i ewentualnego poniesienia kosztów opinii biegłego dotyczy podatnika obejmującego udziały, a nie spółki (art. 19 ust. 4 updof).

Jeżeli przedmiotem aportu są rzeczy lub prawa majątkowe, to ich wartość rynkową podatnik powinien określić na podstawie cen rynkowych stosowanych w obrocie rzeczami lub prawami tego samego rodzaju i gatunku, z uwzględnieniem w szczególności ich stanu i stopnia zużycia oraz czasu i miejsca odpłatnego zbycia (art. 17 ust. 2 updof).

PRZYKŁAD

Reklama

Pan Zieliński wniósł do spółki z o.o. aportem nowy samochód ciężarowy. Cena jego nabycia wynosiła 120 000 zł. Objął jednak udziały w spółce z o.o. o wartości 50 000 zł i wykazał przychód z tytułu objęcia udziałów w wysokości 50 000 zł.

Organ podatkowy jest uprawniony do żądania od pana Nowaka udzielenia odpowiedzi bądź wskazania przyczyn, które uzasadniają objęcie udziałów o wartości znacznie odbiegającej od wartości rynkowej samochodu, albo dokonania przez niego zwiększenia przychodu z tytułu objęcia udziałów w spółce z o.o.

W przypadku nieudzielenia odpowiedzi lub niewskazania przyczyn zaniżenia przychodu oraz niedokonania korekty z tytułu objęcia udziałów organ podatkowy może powołać biegłego i określić wartość z uwzględnieniem jego opinii. Jeżeli wartość określona w ten sposób będzie odbiegać co najmniej o 33% od wartości wykazanego przychodu - co w naszym przykładzie miałoby miejsce - koszty opinii biegłego poniesie pan Zieliński.

Reasumując, wartość przychodu z objęcia udziałów nie powinna znacznie odbiegać od wartości rynkowej przedmiotu aportu.

Moment powstania przychodu

W przypadku obejmowania udziałów w spółce mającej osobowość prawną w zamian za wkład niepieniężny przychód powstaje w dniu:

• zarejestrowania spółki albo

• wpisu do rejestru podwyższenia kapitału zakładowego spółki (art. 17 ust. 1a updof).

PRZYKŁAD

Akt notarialny dotyczący podwyższenia kapitału zakładowego został zawarty 8 grudnia 2008 r. Wpisu do rejestru podwyższenia kapitału zakładowego spółki z o.o. dokonano 28 stycznia 2009 r. Przychód z objęcia udziałów powstał zatem w 2009 r. Za ten rok podatnik obejmujący udziały powinien ustalić dochód z tego tytułu oraz obliczyć należny podatek według stawki 19%. Przychód, koszty uzyskania przychodów oraz dochód z tytułu objęcia udziałów w spółce z o.o. podatnik wykaże dopiero w zeznaniu rocznym za 2009 r. składanym na formularzu PIT-38, w części C. Zeznanie powinien złożyć do 30 kwietnia 2010 r.

2. Koszty uzyskania przychodu

Ustalenie kosztów uzyskania przychodów w przypadku objęcia udziałów w spółce mającej osobowość prawną zależy od rodzaju wkładu niepieniężnego.

Przedmiot aportu w postaci środków trwałych lub wartości niematerialnych i prawnych

W przypadku gdy przedmiotem aportu są środki trwałe bądź wartości niematerialne i prawne, kosztem uzyskania przychodu z tytułu objęcia udziałów jest wartość początkowa przedmiotu wkładu, zaktualizowana zgodnie z odrębnymi przepisami, pomniejszona o dokonaną przed wniesieniem tego wkładu sumę odpisów amortyzacyjnych (art. 22 ust. 1e pkt 1 updof).

 

PRZYKŁAD

Pan Nowak objął w spółce z o.o. udziały o wartości nominalnej 100 000 zł w zamian za wkład niepieniężny w postaci samochodu ciężarowego. Zakładamy, że wartość rynkowa samochodu również wynosiła 100 000 zł. Samochód ten był środkiem trwałym wykorzystywanym w prowadzonej przez niego działalności gospodarczej. Wartość początkowa tego samochodu wynosiła 120 000 zł. Dotychczasowe odpisy amortyzacyjne dokonane przez pana Nowaka wynosiły 20 000 zł.

Koszt uzyskania przychodu z tytułu objęcia udziałów w spółce z o.o. wynosił zatem: 120 000 zł - 20 000 zł = 100 000 zł.

Transakcja ta nie wpłynęła na zwiększenie podstawy opodatkowania pana Nowaka (nie powstanie dochód, bowiem przychody równe są kosztom objęcia udziałów).

Sytuacja nieco skomplikowałaby się, gdyby pan Nowak objął udziały o wartości nominalnej 90 000 zł. Wówczas istnieje zagrożenie, że organ podatkowy zarzuci, iż wartość ta nie odpowiada wartości rynkowej przedmiotu wkładu. Mając jednak na uwadze, że ceny samochodów szczególnie intensywnie używanych obniżają się z reguły szybciej niż ich wartość księgowa, możliwa jest sytuacja, że wartość rynkowa tego samochodu, określona np. przez biegłego powołanego przez podatnika, będzie faktycznie wynosiła 90 000 zł.

Wówczas pan Nowak poniesie stratę z tytułu objęcia udziałów w wysokości: 90 000 zł - - (120 000 zł - 20 000 zł) = -10 000 zł.

Samodzielne powołanie biegłego przez podatnika ma dodatkowo tę zaletę, że w trakcie ewentualnej kontroli, która z reguły następuje po pewnym okresie od wniesienia aportu, trudno jest organom podatkowym podważyć opinię biegłego, która dotyczyła wartości rynkowej i - co się z nią wiąże - stopnia zużycia danego środka trwałego na określony dzień wniesienia aportu. Należy jednak pamiętać, że powołanie biegłego przez podatnika jest dobrowolne. Żaden przepis nie nakłada na niego takiego obowiązku.

Przedmiot aportu w postaci innych składników majątku

Inaczej należy ustalić koszty w przypadku, gdy przedmiotem wkładu są inne niż środki trwałe składniki majątku, a wydatki na ich nabycie nie zostały zaliczone do kosztów uzyskania przychodów. Wówczas kosztem uzyskania przychodu z tytułu objętych w zamian za te składniki udziałów są wydatki faktycznie poniesione na ich nabycie (art. 22 ust. 1e pkt 3 updof).

PRZYKŁAD

Pan Kowalski objął w spółce z o.o. udziały o wartości nominalnej 600 000 zł w zamian za wkład niepieniężny w postaci nieruchomości zakupionej przez niego w 2007 r. Nieruchomość tę nabył za kwotę 500 000 zł. A zatem koszt uzyskania przychodu z tytułu objęcia udziałów w spółce wynosił 500 000 zł.

Podatnik osiągnął dochód z tytułu objęcia udziałów: 600 000 zł - 500 000 zł = 100 000 zł.

Jednak gdyby na skutek spadku cen nieruchomości jej wartość rynkowa wynosiła 400 000 zł i za taką kwotę pan Nowak objąłby udziały, to poniósłby stratę z tytułu objęcia udziałów w wysokości: 400 000 zł - 500 000 zł = -100 000 zł.

Warto pamiętać, że podatnik może powiększyć koszty uzyskania przychodów z tytułu objęcia udziałów o inne wydatki związane z objęciem przez niego tych udziałów, np. koszty aktu notarialnego (art. 22 ust. 1i updof).

Rozliczenie podatku

Dochody z tytułu objęcia udziałów w spółce mającej osobowość prawną są opodatkowane zryczałtowanym podatkiem dochodowym w wysokości 19%. W trakcie roku nie należy wpłacać z tego tytułu żadnych zaliczek (art. 30b ust. 2 i art. 45 ust. 1a pkt 1 updof).

Dochody te (także straty) podatnik ma obowiązek wykazać w zeznaniu rocznym PIT-38, w części C.

Strata z objęcia udziałów zmniejszy dochody kapitałowe ogółem i tym samym wpłynie na wysokość podatku wykazanego w zeznaniu.

• art. 17 ust. 1 pkt 9, ust. 1a, ust. 2, art. 19, art. 22 ust. 1e pkt 1, ust. 1i, art. 30b ust. 2, art. 39 ust. 3, art. 45 ust. 1a pkt 1 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - j.t. Dz.U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176; ost.zm. Dz.U. z 2009 r. Nr 6, poz. 33

Krzysztof Rustecki

ekspert w zakresie podatków dochodowych

Źródło: Monitor Księgowego
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Księgowość
    1 sty 2000
    13 cze 2021
    Zakres dat:

    Ulga klęskowa w podatku rolnym

    Ulga klęskowa w podatku rolnym jest preferencją podatkową, która przewidziana jest w przypadku wystąpienia klęski żywiołowej. Jak działa ulga klęskowa? Jakie są zasady przyznawania ulgi?

    Błąd w rozliczeniach nie jest oszustwem podatkowym

    Sankcje w VAT. Podatnik nie może być karany za błąd, który nie jest oszustwem lub uszczupleniem podatkowym - tak uznał Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej.

    Usługi gastronomiczne na kasie fiskalnej online - interpretacje

    Kasy fiskalne online w branży gastronomicznej pojawiły się od 1 stycznia 2021 r. Obowiązek wymiany starych kas na nowe objął bowiem usługi związane z wyżywieniem świadczone przez stacjonarne placówki gastronomiczne. Pojawiło się jednak szereg wątpliwości interpretacyjnych związanych z nowym obowiązkiem. Oto niektóre z nich.

    Polski Ład. Ile będą kosztowały zmiany podatkowe?

    Polskie Ład. Najważniejsze zmiany jeśli chodzi o kwestie ubytku PIT to jest ok. 22 mld zł dla całego sektora, dodatkowo przewidujemy ok. 4-4,5 mld zł kosztów z tego pakietu ulg dla małych i średnich przedsiębiorstw - powiedział wiceminister finansów Piotr Patkowski.

    Przeniesienie firmy za granicę a podatek w Polsce

    Przeniesienie działalności gospodarczej za granicę. Zapowiadane zmiany w ramach Polskiego Ładu, rosnące koszty prowadzenia firmy, niejasne przepisy i nadmierna biurokracja – to czynniki, przez które wielu przedsiębiorców rozważa przeniesienie działalność za granicę. Jednak samo zarejestrowanie firmy w innym kraju (nawet w UE) nie zwalnia automatycznie z płacenia podatków i składek ubezpieczeniowych w Polsce.

    Kiedy osoba fizyczna ma rezydencję podatkową w Polsce?

    Polska rezydencja podatkowa. Ministerstwo Finansów opublikowało objaśnienia podatkowe z 29 kwietnia 2021 r. dotyczące zasad ustalania rezydencji podatkowej oraz zakresu obowiązku osoby fizycznej w Polsce. Zdaniem ekspertów PwC te objaśnienia mogą być postrzegane jako zapowiedź szczególnego zainteresowania władz podatkowych rezydencją osób fizycznych, które utraciły lub utracą rezydencję podatkową w Polsce.

    Czy opodatkowanie firm w Czechach jest niższe?

    Opodatkowanie działalności gospodarczej w Czechach nie jest znacząco korzystniejsze niż w Polsce - stwierdza Polski Instytut Ekonomiczny. Analitycy zwracają uwagę, że zależy ono m.in. od branży, w której działa firma, poziomu przychodów oraz relacji między przychodami a kosztami.

    Kto musi mieć kasę fiskalną online od 1 lipca 2021 r.?

    Kasy fiskalne online. Od 1 lipca 2021 r. kolejna grupa podatników zobowiązana jest do obowiązkowego ewidencjonowania sprzedaży za pomocą kas fiskalnych online. Których podatników dotyczy ten obowiązek?

    Obowiązek podatkowy drugiego stopnia w akcyzie

    Podmiotowość podatników akcyzy z tytułu obowiązku podatkowego drugiego stopnia jest przedmiotem daleko idących kontrowersji, zresztą z wielu powodów – pisze profesor Witold Modzelewski.

    Pusta faktura wymaga udowodnienia

    Puste faktury. Urząd skarbowy oskarżył firmę o nabycie pustych faktur, mimo że zeznania świadków wyraźnie stwierdzały co innego. Sprawę rozstrzygnął sąd administracyjny.

    Skutki podatkowe wycofania samochodu ze spółki cywilnej

    Skutki podatkowe wniesienia i wycofania samochodu do spółki cywilnej - cz. II wycofanie samochodu ze spółki cywilnej.

    Zwrot VAT niektórym podmiotom - zmiany od 1 lipca 2021 r.

    Zwrot VAT. Ustawodawca przygotował projekt nowego rozporządzenia w zakresie zwrotu VAT niektórym podmiotom. Nowe regulacje zaczną obowiązywać od 1 lipca 2021 r. Co się zmieni?

    Zarobki w Szwecji. Ile można zarobić zbierając jagody?

    Zarobki w Szwecji. Z danych Szwedzkiego Urzędu Statystycznego wynika, że średnia pensja w Szwecji wynosi 35,3 tys. koron brutto (ok. 15 tys. zł). Mediana wynosi 31,7 tys. koron brutto (ok. 14 tys. zł).

    Raportowanie niefinansowe ESG zyskuje na znaczeniu

    Raportowanie niefinansowe ESG (environmental, social i governance). Inwestorzy coraz częściej szukają informacji o wpływie spółek na środowisko i społeczeństwo. Polskie firmy rzadko jednak raportują takie kwestie. Dlaczego warto raportować? Co powinny zawierać raporty ESG?

    Globalna stawka CIT a realna działalność gospodarcza

    Globalna stawka CIT. Polska nie poprze planu wprowadzenia globalnego minimalnego poziomu podatku od przedsiębiorstw, o ile nie będzie klauzuli wyłączającej z niego istotną działalność gospodarczą prowadzoną w kraju - powiedział dziennikowi "Financial Times" minister finansów Tadeusz Kościński.

    ZUS w Polsce vs. ZUS w Anglii

    Ubiegły miesiąc okazał się niezwykle istotny dla polskiej gospodarki. Premier Morawiecki ogłosił główne założenia „Nowego Ładu”, czyli programu ekonomiczno-społecznego, którego założeniem ma być zniwelowanie strat, jakie w naszej gospodarce poczyniła pandemia koronawirusa. Jednakże nie dla wszystkich plan ten okazał się dobrym pomysłem; co więcej, wzbudził wśród pewnej części społeczeństwa spore obawy.

    Nowelizacja ustawy o AML – nowe obowiązki dla rynku walut wirtualnych

    Nowelizacja ustawy o AML. Wirtualne waluty to ekspresowo rozwijająca się branża z dziedziny nowoczesnych technologii. Jednak zarówno wydobycie, sprzedaż, wymiana i spekulacja walutami nie jest zarezerwowana wyłącznie dla przedsiębiorców jako inwestycja czy środek płatniczy. Walutę wirtualną często wykorzystuje się również do realizacji nieuczciwych celów i w ramach działań niezgodnych z prawem. W związku z tym pojawiają się kolejne regulacje prawne – zarówno krajowe, jak i międzynarodowe – dotyczące AML/CFT. 15 maja 2021 weszła w życie nowelizacja ustawy o AML. Co warto o niej wiedzieć?

    Blockchain w księgowości – przyszłość, która już zapukała do drzwi

    Blockchain w księgowości. Wiele wskazuje na to, że rachunkowość oparta o nowe technologie, w tym technologię blockchain to nieodległa przyszłość. Prowadzenie księgowości z wykorzystaniem rejestru rozproszonego i inteligentnych umów może pomóc przedsiębiorcom osiągać większe dochody szybciej i łatwiej. Jednocześnie, wprowadzanie nowych rozwiązań zawsze wiąże się z pewnymi wyzwaniami. Czy wątpliwości branży księgowej związane z blockchainem są uzasadnione?

    Ulga na ekspansję - kto skorzysta i na jakich zasadach?

    Ulga na ekspansję, która została zaproponowana w ramach Polskiego Ładu, ma objąć przedsiębiorstwa, w tym małe i średnie podmioty, które podejmują ekspansją na rynki zagraniczne. Na jakich warunkach będzie można korzystać z ulgi na ekspansję? Kiedy ulga wejdzie w życie?

    Dodatkowe prace a opodatkowanie VAT kar umownych

    VAT od kar umownych - dodatkowe prace. W trakcie realizacji projektu budowlanego mogą wystąpić nowe okoliczności, takie jak np. problemy z gruntem czy wady dokumentacji projektowej. Może to spowodować konieczność podjęcia dodatkowych prac, a tym samym poniesienia dodatkowych kosztów przez wykonawcę, które powinny obciążać zamawiającego. Strony umowy budowlanej muszą ustalić, czy taka kara umowna podlega, czy nie podlega opodatkowaniu VAT.

    Jak postrzegamy księgowych? Sowa, mrówka czy leniwiec?

    Księgowi są nazywani zaufanymi doradcami i wysokiej klasy specjalistami. Chociaż te określenia brzmią poważnie, po pracy często rozwijają nietypowe zainteresowania, jak sporty ekstremalne, sztuki walki, żeglarstwo bądź śpiew w chórze. Sposób, w jaki ich odbieramy, pokazują też metafory. Księgowego można porównać do wielu zwierząt – mądrej sowy, walecznego tygrysa bądź pracowitej mrówki. Z okazji Dnia Księgowego postanowiliśmy przyjrzeć się wizerunkowi specjalistów od rachunkowości.

    Nowy podatek od elektroniki uderzy w twórców i konsumentów

    Opłata reprograficzna. Nowy podatek od elektroniki uderzy w kieszenie konsumentów i przedsiębiorców, nie pomoże twórcom - stwierdził Związek Cyfrowa Polska, wydając negatywną ocenę do projektu ustawy o uprawnieniach artysty zawodowego w ramach konsultacji społecznych resortu kultury.

    Podatkowa grupa kapitałowa – rozliczenie straty

    Podatkowa grupa kapitałowa. Spośród pięciu spółek tworzących grupę jedna przyniosła stratę, a cztery dochody. Spółka dominująca pomniejszyła o tę stratę podatek dochodowy wykazany i zaliczkowany przez cztery rentowne spółki, zachowując powstałą na plus różnicę zaliczek CIT, a następnie rozdysponowując ją pomiędzy siebie i spółkę przynoszącą straty. Była pewna, że to działanie będzie obojętne podatkowo, ale fiskus stwierdził, że jest to przysporzenie majątku tych spółek i musi zostać opodatkowane jak zwykły przychód. Spór między przedsiębiorcą a Dyrektorem Krajowej Informacji Skarbowej rozstrzygnął sąd, stwierdzając, że: „Stanowisko KIS jest nie tylko nieprawidłowe, ale także nielogiczne i sprzeczne wewnętrznie. Jest również wyrazem nadmiernego fiskalizmu państwa”.

    Podatnik Bezgotówkowy od 2022 roku - jakie korzyści dla firm?

    Podatnik Bezgotówkowy od 2022 roku. Ministerstwo Finansów proponuje przedsiębiorcom program Podatnik Bezgotówkowy. To propozycja dla tych firm, które większość transakcji płatniczych przeprowadzają w systemie cashless. Uzyskanie takiego statusu „Klienta Premium” będzie możliwe od 2022 roku. Firma, która go uzyska, skorzysta z najszybszego zwrotu VAT w Europie. Pieniądze znajdą się na ich kontach w maksymalnie 15 dni.

    Jaka stawka ryczałtu dla usług gastronomicznych?

    Stawka ryczałtu - usługi gastronomiczne. Czy sprzedaż usług gastronomicznych (przygotowywanie gotowych posiłków na rzecz kontrahentów) można opodatkować na zasadach ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych ze stawką 3%?