Samochód służbowy przychodem menedżera?

PIT od używania samochodów służbowych do celów prywatnych - zmiany od 2015 r.

Prezentujemy w całości odpowiedź Wiesławy Dróżdż - Rzecznika Prasowego Ministra Finansów na pytania naszej redakcji:

(...) istota rozstrzygnięcia, które zapadło przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w wyroku z dnia 6 grudnia 2012 r., II FSK 709/11, dotyczącego przychodów osiąganych przez osoby zatrudnione na kontraktach menedżerskich sprowadza się do uznania, że osoba zatrudniona w firmie na takim kontrakcie uzyskuje przychód „korzystając ze sprzętu firmy”. Stwierdzono, że skoro menedżer wykorzystuje w pracy samochód, telefon i komputer należące do firmy, to są one dla niego nieodpłatnym świadczeniem, czyli przychodem podlegającym opodatkowaniu podatkiem dochodowym.

Co do zasady, trudno jednak zgodzić się z interpretacją, zgodnie z którą korzystanie przez menedżera zatrudnionego na kontrakcie w danej firmie i korzystającego ze sprzętu tej firmy, skutkuje powstaniem przychodu dla menedżera. Wydaje się, że taka interpretacja kłóci się z istotą umowy o zarządzanie przedsiębiorstwem (kontrakt menedżerski).

Kontrakt menedżerski jest umową nienazwaną w polskim prawodawstwie. Zgodnie zatem z zasadą swobody zawierania umów, strony umowy o zarządzanie przedsiębiorstwem mogą bardzo elastycznie kształtować wzajemne obowiązki i uprawnienia. Nie zmienia to jednak faktu, że istotą kontraktu menedżerskiego jest odpłatne i stałe zarządzanie przedsiębiorstwem zleceniodawcy w jego imieniu i na jego rzecz. Składniki majątku przedsiębiorstwa wykorzystywane przez menedżera do celów służbowych stanowią koszty funkcjonowania podmiotu gospodarczego i mają ułatwić menedżerowi zarządzanie i kierowanie przedsiębiorstwem. Wykorzystanie pozostawionego do dyspozycji menedżera majątku firmy nie może być uznane za nieodpłatne świadczenie na jego rzecz w sytuacji, gdy owe składniki majątku są wykorzystane jedynie do celów służbowych służących realizacji zawartego kontraktu menedżerskiego. Umożliwienie menedżerowi korzystania ze sprzętu należącego do firmy, w której jest on zatrudniony na podstawie kontraktu menedżerskiego, należy traktować jako formę zabezpieczenia przez firmę realizacji umowy o zarządzanie przedsiębiorstwem.

W związku z powyższym, nie można przyjąć, że osoba zatrudniona w firmie na podstawie kontraktu menedżerskiego – oprócz przychodu wynikającego z odpłatności za czynności wykonywane w ramach kontraktu – uzyskuje dodatkowy przychód z nieodpłatnych świadczeń z tytułu korzystania ze sprzętu należącego do firmy. Nie można w takim przypadku przypisać menedżerowi przysporzenia powodującego powstanie przychodu. Dopiero w sytuacji, w której sprzęt należący do firmy byłby wykorzystywany przez menedżera dla celów osobistych, można mówić o nieodpłatnym świadczeniu na jego rzecz i powstaniu przysporzenia w jego majątku podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

Należy dodatkowo zauważyć, że w podatku dochodowym od osób fizycznych, koszty uzyskania przychodów z tytułu umów o zarządzanie przedsiębiorstwem przyjęto w wysokości kosztów pracowniczych, mając na uwadze, że charakter czynności świadczonych przez menedżera na podstawie kontraktu jest zbliżony do czynności wykonywanych w ramach umowy o pracę.

Powyższe stanowisko nie stanowi oceny rozstrzygnięcia dokonanego w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 grudnia 2012 r. Wyrok ten zapadł w indywidualnej sprawie i ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia.

Samochód służbowy, telefon i laptop przychodem menedżera

Oczywiście cieszy korzystne dla podatników (tu menedżerów) stanowisko Ministra Finansów. Jednak warto podkreślić, że znaczenie formalne miałyby jedynie indywidualne interpretacje podatkowe, a zwłaszcza interpretacja ogólna MF w tej sprawie. Takiej mocy prawnej nie mają niestety, nawet najbardziej korzystne dla podatników informacje z Biura Prasowego Ministra Finansów.

Warto więc zaapelować do Ministra Finansów, by wydał w tej ważnej kwestii interpretację ogólną, a do podatników, by występowali z wnioskami o udzielenie interpretacji indywidualnych, powołując się tymczasem na ww. informację Rzecznika Prasowego.