REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Kiedy przedsiębiorca jest w podróży służbowej

inforCMS

REKLAMA

REKLAMA

Przedsiębiorcy mogą zaliczać do kosztów podatkowych wartość diet z tytułu podróży służbowych do wysokości diet należnych pracownikom. Jednak nie każda podróż może być uznana za służbową. Ostatnio pojawiła się interpretacja ogólna Ministra Finansów, w której znacznie zliberalizował swoje dotychczasowe stanowisko.

Zgodnie z art. 23 ust. 1 pkt 52 ustawy o PIT nie uważa się za koszty uzyskania przychodów wartości diet z tytułu podróży służbowych osób prowadzących działalność gospodarczą i osób z nimi współpracujących – w części przekraczającej wysokość diet przysługujących pracownikom, określoną w odrębnych przepisach wydanych przez właściwego ministra.

REKLAMA

Autopromocja

Owe odrębne przepisy to:

- (odnośnie rozliczania diet w podróży krajowej) rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 19 grudnia 2002 r. w sprawie wysokości oraz warunków ustalania należności przysługujących pracownikowi zatrudnionemu w państwowej lub samorządowej jednostce sfery budżetowej z tytułu podróży służbowej na obszarze kraju (Dz. U. Nr 236, poz. 1990; ost. zm. w Dz. U. z 2006 r. Nr 227, poz. 1661).

- (odnośnie rozliczania diet w podróży zagranicznej) rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 19 grudnia 2002 r. w sprawie wysokości oraz warunków ustalania należności przysługujących pracownikowi zatrudnionemu w państwowej lub samorządowej jednostce sfery budżetowej z tytułu podróży służbowej poza granicami kraju (Dz. U. Nr 236, poz. 1991; ost. zm. w Dz. U. z 2005 r. Nr 186, poz. 1555).

Mimo, że w świetle prawa pracy rozporządzenia te dotyczą tylko pracowników państwowej lub samorządowej jednostki sfery budżetowej, to przyjęło się (jako że są to jedyne powszechnie obowiązujące przepisy w tym zakresie), że odnośnie aspektów podatkowych stosuje się te limity również do innych pracowników i przedsiębiorców.

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Zatem aby przedsiębiorca mógł zaliczyć diety do kosztów - odbywana przez niego podróż musi mieć cechy „podróży służbowej”.

Niestety organy podatkowe stosują rygorystyczną wykładnię pojęcia podróż służbowa.

Ciekawe kazusy w omawianym kontekście zostały przedstawione w niedawnych interpretacjach Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z 6 października 2009 r. (nr IPPB1/415-567/09-2/EC) i z 16 października 2009 r. (nr IPPB1/415-692/09-4/EC).

Pierwszy kazus dotyczył przedsiębiorcy świadczącego na co dzień usługi w Polsce, który znalazł odbiorcę swoich usług w Wielkiej Brytanii. W związku z tym w lipcu 2009 r. udał się tam, aby przez okres kilku tygodni świadczyć owe usługi. Przedsiębiorca ten chciał wiedzieć czy ten wyjazd stanowił podróż służbową i czy w związku z nim może zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów wartość diet.

Druga interpretacja dotyczy osoby, która prowadzi działalność gospodarczą w zakresie usług związanych z transportem drogowym na rzecz jednego podmiotu. Świadczy usługi polegające na kierowaniu pojazdami specjalistycznymi zleceniodawcy, który deleguje go w poszczególne miejsca w kraju lub do miejscowości zagranicznych, na podstawie karty drogowej i polecenia wyjazdu służbowego.

Niestety Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie w imieniu Ministra Finansów stwierdził, że nie można w obu przypadkach mówić o podróży służbowej.

REKLAMA

Pojęcie podróży służbowej nie zostało zdefiniowane przepisami prawa podatkowego ani przepisami innych ustaw. Jedynie w ustawie z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (Dz. U. z 1998 r. Nr 21 poz. 94 ze zm.) w art. 775 § 1 wskazano, że pracownikowi wykonującemu na polecenie pracodawcy zadanie służbowe poza miejscowością, w której znajduje się siedziba pracodawcy, lub poza stałym miejscem pracy, przysługują należności na pokrycie kosztów związanych z podróżą służbową.

Należy zauważyć, że zgodnie z tezą uchwały Sądu Najwyższego wydanej w składzie 7 sędziów w dniu 19 listopada 2008 r., sygn. akt II PZP 11/08, wykonywaniem zadania służbowego w rozumieniu art. 775 § 1 Kodeksu pracy nie jest wykonywanie pracy określonego rodzaju, wynikającej z charakteru zatrudnienia. Ta bowiem nigdy nie jest incydentalna. Nie jest zatem podróżą służbową wykonywanie pracy (zadań) w różnych miejscowościach, gdy przedmiotem zobowiązania pracownika jest stałe wykonywanie pracy (zadań) w tych miejscowościach.

Sąd Najwyższy stwierdził, iż miejsce pracy może zostać dowolnie określone w umowie o pracę - również jako obszar geograficzny - przykładowo: terytorium Polski, terytorium Unii Europejskiej, jeżeli faktycznie pracownik na tym obszarze się przemieszcza wykonując obowiązki służbowe.

Sąd Najwyższy uznał, że podróż służbowa jest realizowana w celu wykonania zadania służbowego, które musi mieć charakter incydentalny w stosunku do zwykłych obowiązków wynikających z umowy o pracę. Stąd wykonywanie przez pracownika zwykłych obowiązków nie można nazwać podróżą służbową.

Dlatego też zdaniem Sądu Najwyższego przepis art. 775 §1 kodeksu pracy nie ma zastosowania do tzw. pracowników mobilnych (kierowcy, handlowcy, serwisanci). Pracownikom tym nie przysługują więc diety.

Stanowisko Sądu Najwyższego ochoczo podzielają organy podatkowe i w kontekście przedsiębiorców uznają, że nie jest podróżą służbową w rozumieniu art. 775 § 1 Kodeksu pracy osobiste wykonywanie usług przez przedsiębiorcę w zakresie działalności przedsiębiorstwa i na podstawie zawartej z kontrahentem umowy poza miejscowością, w której znajduje się siedziba firmy, jeśli stanowi to istotę prowadzonej działalności, a zatem nie ma charakteru incydentalnego.

Gdy wykonywane usługi stanowią przedmiot działalności gospodarczej, przejazd i pobyt w miejscu wykonywania usług nie jest podróżą służbową, wobec czego przedsiębiorcy nie przysługuje prawo zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów diet z tytułu podróży służbowych.

Zdaniem fiskusa przedsiębiorca może odbywać podróż służbową (i diety zaliczać do kosztów) jeżeli np. podróż związana jest z koniecznością zawarcia umowy o świadczenie usługi, czy też dokonania zakupu środka trwałego.


Trudno polemizować z uchwałą Sądu Najwyższego i dlatego uznać należy, że wyżej zaprezentowana wykładnia podróży służbowych jest i będzie podzielana przez wszystkie organy podatkowe i sądy administracyjne.

Warto jednak zauważyć, że każdy dłuższy wyjazd poza stałe miejsce wykonywania działalności (czy w przypadku pracowników poza miejsce pracy) wiąże się z reguły ze zwiększonymi kosztami utrzymania. Rekompensują to diety i taki chyba był cel zwolnienia diet z podatku (w przypadku pracowników) i zaliczania ich do kosztów (w przypadku przedsiębiorców).

Pojawiają się jednak nadal i korzystne dla przedsiębiorców orzeczenia. Co istotne, są to orzeczenia sądów administracyjnych, do których odwołują się podatnicy od niekorzystnych decyzji urzędów skarbowych.

Przykładowo Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w wyroku z 7 października 2009 r. (sygn. I SA/Sz 430/09) stwierdził m.in., że:

(...) Z przywołanego powyżej przepisu art. 23 ust. 1 pkt 52 ustawy (o PIT - przypisek PH) wynika, że osobom prowadzącym działalność gospodarczą przysługuje prawo uwzględnienia w kosztach uzyskania przychodów wartości diet za czas podróży służbowych w ramach określonego limitu, tzn. do wysokości diet przysługujących pracownikom. Zakresem omawianego unormowania zostały więc objęte osoby prowadzące działalność gospodarczą bez żadnych wyłączeń podmiotowych i przedmiotowych. W szczególności przepis ten nie przewiduje żadnych ograniczeń kręgu osób uprawnionych ze względu na rodzaj lub miejsce wykonywania czynności w ramach prowadzonej działalności gospodarczej, ani też nie rozróżnia wyjazdu służbowego w celu zawarcia umowy o świadczenie usługi, dokonania zakupu środka trwałego czy świadczenia usługi w wykonaniu zawartej umowy.

Jedyne ograniczenie ustanowione tym przepisem odnosi się do limitu wartości, która może być zaliczona do kosztów uzyskania przychodów. Ustawodawca wyłącza bowiem z kosztów wartość diet z tytułu podróży służbowych osób prowadzących działalność gospodarczą, ale tylko w części przekraczającej wysokość diet przysługujących pracownikom.

Powyższe oznacza, że zasadniczą przesłanką decydującą o kwalifikacji danego wyjazdu jako podróży służbowej jest jej związek z prowadzoną działalnością gospodarczą. Podróżą służbową jest więc wykonywanie bezpośrednio przez przedsiębiorcę zadań związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej poza siedzibą jego firmy, i to zarówno w kraju, jak i poza jego granicami.

Stwierdzić zatem należy, że osoba prowadząca działalność gospodarczą polegającą na wykonywaniu usług budowlanych (wykończeniowych) na terenie kraju i poza jego granicami jest podatnikiem, do którego ma zastosowanie przepis art. 23 ust. 1 pkt 52 ustawy (o PIT - przypisek PH). Tym samym, nieuprawnione jest stanowisko organu podatkowego, iż realizowanie przez przedsiębiorcę zasadniczego przedmiotu prowadzonej przez niego działalności gospodarczej, poza jej siedzibą, nie wchodzi w zakres podróży służbowych, natomiast podróże mające na celu czynności incydentalne wymogi te spełniają. Wniosku takiego nie można również wyprowadzić nawet z przywołanej przez skarżony organ (w odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa oraz w odpowiedzi na skargę) definicji zawartej w art. 775 § 1 Kodeksu pracy.

Jednocześnie wskazać należy, że wyrażona powyżej ocena prawna odpowiada dotychczasowej linii orzeczniczej Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego np.: z dnia 15 września 2005 r., sygn. akt FSK 2175/04; z dnia 10 października 2007 r., sygn. akt II FSK 1111/06; z dnia 31 stycznia 2008 r., sygn. akt II FSK 1619/06; z dnia 8 kwietnia 2009 r., sygn. akt II FSK 1936/07; wszystkie orzeczenia dostępne na http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Również w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 7 października 2009 r. (sygn. II FSK 757/08) znalazły się tezy i argumentacja korzystna dla podatników. Sąd, odrzucając kasację dyrektora izby skarbowej, stwierdził m.in.:

(...) W myśl art. 21 ust. 1 pkt 16 lit. a) u.p.d.o.f. wolne od podatku dochodowego są diety i inne należności za czas: podróży służbowej pracownika do wysokości określonej w odrębnych przepisach.

Odrębnymi przepisami, o których mowa w art. 21 ust. 1 pkt 16 lit. a) u.p.d.o.f. są przepisy rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 19 grudnia 2002 r. w sprawie wysokości oraz warunków ustalania należności przysługujących pracownikowi zatrudnionemu w państwowej lub samorządowej jednostce sfery budżetowej z tytułu podróży, służbowej na obszarze kraju (Dz. U. z 2002 r. Nr 236, poz. 1990 ze zm.), oraz przepisy rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 19 grudnia 2002 r. w sprawie wysokości oraz warunków ustalania należności przysługujących pracownikowi zatrudnionemu w państwowej lub samorządowej jednostce sfery budżetowej z tytułu podróży służbowej poza granicami kraju (Dz. U. z 2002 r. Nr 236, poz. 1991 ze zm.).
Warunkiem niezbędnym do skorzystania ze zwolnienia określonego w art. 21 ust. 1 pkt 16 lit. a) u.p.d.o.f. jest odbycie przez pracownika podróży służbowej. Definicję podróży służbowej można wywieść z treści art. 775 § 1 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (t. j. Dz. U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94 ze zm.), który stanowi, iż pracownikowi wykonującemu na polecenie pracodawcy zadanie służbowe poza miejscowością, w której znajduje się siedziba pracodawcy lub poza stałym miejscem pracy przysługują należności na pokrycie kosztów związanych z podróżą służbową.

Z akt sprawy wynika, że miejscem wykonywania pracy przez zatrudnionych pracowników (kierowców) jest siedziba firmy. Pracownicy wykonują pracę polegającą na stałych wyjazdach krajowych i zagranicznych. W związku z tym należy stwierdzić, że jeżeli są spełnione wszystkie przesłanki wyżej cytowanych przepisów, to zatrudnieni u skarżącego kierowcy odbywają podróże służbowe. Dlatego też z tytułu odbytych wyjazdów służbowych przysługują im diety i inne należności z tytułu podróży służbowych na obszarze kraju lub poza granicami kraju. Należności te korzystają ze zwolnienia od podatku dochodowego, na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 16 lit. a) u.p.d.o.f., do wysokości określonej we wcześniej wymienionych rozporządzeniach. Nie można zatem zarzucić sądowi pierwszej instancji błędnej wykładni powoływanego przepisu.

Z ostatniej chwili: W interpretacji ogólnej z 15 lutego 2010 r. (nr DD2/033/259/PMN/09/1113) Minister Finansów „po ponownym przeanalizowaniu przedmiotowego problemu z uwzględnieniem ukształtowanego w ostatnim okresie jednolitego orzecznictwa wojewódzkich sądów administracyjnych i Naczelnego Sądu Administracyjnego” podzielił stanowisko utrwalone w linii orzecznictwa tych sądów, dotyczące możliwości zaliczania do kosztów podatkowych diet z tytułu podróży służbowych, odbywanych w ramach prowadzonej działalności gospodarczej w zakresie usług transportowych. Więcej na ten temat.

Autopromocja

REKLAMA

Źródło: INFOR

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:

REKLAMA

QR Code

© Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

Podatek PIT - część 2
certificate
Jak zdobyć Certyfikat:
  • Czytaj artykuły
  • Rozwiązuj testy
  • Zdobądź certyfikat
1/10
Zeznanie PIT-37 za 2022 r. można złożyć w terminie do:
30 kwietnia 2023 r. (niedziela)
2 maja 2023 r. (wtorek)
4 maja 2023 r. (czwartek)
29 kwietnia 2023 r. (sobota)
Następne
Księgowość
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Nowe dane o wynagrodzeniach Polaków. GUS odsłania karty

GUS opublikował dane dotyczące przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw w czerwcu 2024 r. Przeciętna płaca wyniosła 8144,83 zł. Wzrost okazał się niższy od prognozowanego przez ekspertów. Mamy też nowe statystyki dotyczące zatrudnienia.

Podatek od nieruchomości od obiektów sportowych. Będą zmiany od 2025 roku. Czy podatek obejmie place zabaw?

W ramach analiz opublikowanego projektu zmian w podatku od nieruchomości, chwilę uwagi należy poświęcić obiektom sportowym. Jako że standardowo ich wartość nie należy do niskich, ewentualne ruchy w tym zakresie, mogą generować istotne skutki podatkowe. Aczkolwiek, akurat w tym obszarze, MF zaproponował też trochę korzyści. Niekorzyści też.

Większe sumy gwarancyjne w OC posiadaczy pojazdów i rolników. Jednolity formularz zaświadczeń o przebiegu ubezpieczenia. Rząd przyjął projekt nowelizacji

W dniu 16 lipca 2024 r. Rada Ministrów przyjęła projekt ustawy, która ma dostosować polskie prawo do unijnych przepisów dotyczących ubezpieczenia OC za szkody, które powstały w związku z ruchem pojazdów mechanicznych. Projekt ten przewiduje m.in. zwiększenie minimalnych sum gwarancyjnych w ubezpieczeniu OC posiadaczy pojazdów mechanicznych a także rolników. Czy w związku z tymi zmianami wzrosną ceny polis OC?

Drastyczne podwyżki akcyzy na wyroby tytoniowe. Najwięcej na płyn do e-papierosów, aż o 75 proc.

Rząd chce wprowadzić drastyczne podwyżki akcyzy na wyroby tytoniowe. Ich skala ma być kilkukrotnie większa, niż zakładała mapa akcyzowa. Już w 20225 r. akcyza na wyroby tytoniowe ma wzrosnąć: o 25 proc. na papierosy, o 38 proc. na tytoń do palenia oraz o 50 proc. na wkłady do podgrzewaczy tytoniu. Będzie podwyżka również płynów do e-papierosów, na które w 2025 r. akcyza wzrośnie aż o 75 proc.

REKLAMA

Zakup sprzętu IT? Czasem lepiej wynająć. Na czym polega DaaS?

Na czym polega model biznesowy Device as a Service (DaaS)? Komu i kiedy się opłaca? Co sprawia, że jest to rosnący trend nie tylko w polskich firmach?

Twój biznes działa dobrze ale pieniądze gdzieś wyciekają. Ekspert podpowiada gdzie szukać przyczyn i źródeł wycieków

Takie pytanie często zadają sobie przedsiębiorcy, którzy osiągając spore przychody, realizując duże i zyskowne projekty nagle stwierdzają brak gotówki na koncie. Dlaczego tak się dzieje? Gdzie są pieniądze? Na te i inne pytania odpowiada dr nauk ekonomicznych Elżbieta Sobów – specjalistka ds. finansów z kilkudziesięcioletnim doświadczeniem.

Korekta podatku naliczonego: kiedy trzeba rozliczyć fakturę korygującą

Jak należy rozliczyć faktury korygujące? Podatnik będący nabywcą zgłosił reklamację oraz otrzymał mailową odpowiedź, w której sprzedawca uznał reklamację i wskazał kwotę korekty. Wiadomości mailowe są z marca 2024 r., a korekta wpłynęła w kwietniu 2024 r. Podatnik odliczył VAT naliczony z faktury pierwotnej w marcu 2024 r. Czy korektę należy rozliczyć w marcu 2024? 

Prezesa skazano za zaległości podatkowe spółki. Ale to sąd popełnił błąd

Samo tylko objęcie funkcji prezesa zarządu spółki nie może powodować automatycznego przyjęcia na siebie odpowiedzialności karnej za cudze działania. Tak uznał Rzecznik Praw Obywatelskich, informując o wniesieniu skargi kasacyjnej na korzyść prezesa spółki, którego sąd skazał za nieodprowadzenie zaliczek na podatek dochodowy, powstałych w okresie gdy nie objął jeszcze funkcji.

REKLAMA

Podatek od nieruchomości obejmie nawet panele fotowoltaiczne. Takie zmiany już od 2025 roku

Zmiany w podatku od nieruchomości zmierzają do opodatkowania urządzeń energetycznych, np. paneli fotowoltaicznych. Budowle mają być opodatkowane jako całość techniczno-użytkowa. Podatkiem od nieruchomości (inaczej niż obecnie) już od 2025 roku objęte zostaną więc wszystkie elementów farmy fotowoltaicznej (w tym panele).

Zwrot podatku z Irlandii. Kto może dostać? Jak uzyskać?

Irlandia nadal jest popularnym kierunkiem emigracji zarobkowej dla Polaków. Tym bardziej zachęcamy gorąco do zapoznania się z przygotowanymi poniżej informacjami na temat rozliczenia podatku w tym kraju.

REKLAMA