Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Kara pieniężna za bezczynność wobec wezwania organu podatkowego

Katarzyna Broniszewska
Bezczynność wobec organu podatkowego
Bezczynność wobec organu podatkowego
Aby zdyscyplinować uczestników postępowania podatkowego do pewnych zachowań i przeciwdziałać ich bezczynności wobec wezwań organu, organ podatkowy ma możliwość nałożenia na nich kary pieniężnej. Jest to kara porządkowa o charakterze administracyjnym, nie karnym. W 2012 roku kara ta może zostać nałożona w wysokości do 2700,- zł.

Uzasadnieniem dla przyjęcia takiego rozwiązania (umożliwienia organom podatkowym stosowania kar) jest dążenie do zapobiegania przedłużania postępowania lub uniemożliwienia jego zakończenia.

Ustawodawca wprowadził tą regulację chcąc, aby postępowanie przebiegało sprawnie oraz zakończyło się konkretnym rozstrzygnięciem w przewidzianym przez prawo terminie.

Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 24 czerwca 2008 roku (sygnatura II FSK 564/07) wypowiedział się, że Samo niezastosowanie przez organ środków dyscyplinujących świadka, przewidzianych w art. 262 Ordynacji podatkowej nie może przesądzać o istotnym naruszeniu przepisów postępowania, narusza tylko powagę organu, który uprzedza osobę wzywaną w charakterze świadka o grożącej jej odpowiedzialności z tytułu nieusprawiedliwionego niestawiennictwa, a następnie nie wyciąga konsekwencji ani też nie ponawia wezwań (w wypadku gdyby uznał, że poprzednie niestawiennictwo było uzasadnione).

Nałożenie kary pieniężnej na uczestnika postępowania dotyczy tylko postępowania podatkowego lub kontrolnego. Zachowanie podatników w toku postępowania sprawdzającego lub w związku z innymi czynnościami urzędowymi organów podatkowych, nie jest zagrożone karą porządkową.

Przepisy prawne dotyczące nałożenia wyżej wymienionej kary porządkowej znajdują się w ustawie z dnia 29 sierpnia 1997 roku Ordynacja podatkowa (Dz.U.2005.8.60 ze zmianami), zwana dalej ustawą (art. 262 i art. 262a ).

Organ może nałożyć karę pieniężną w wysokości do 2.700 zł na:

-  stronę, pełnomocnika strony, świadka, biegłego, 

- osobę, która wyraziła zgodę na powołanie jej na biegłego

- osób trzecich, które bezzasadnie odmawiają okazania przedmiotu oględzin

- uczestników rozprawy, którzy poprzez swoje niewłaściwe zachowanie utrudniają jej przeprowadzenie (art. 262 ordynacji).

Wyliczenie to ma charakter zamknięty, co oznacza, że tylko wymienione osoby mogą zostać ukarane karą pieniężną. Nie ma możliwość stosowania tej regulacji wobec innych podmiotów.

Polecamy: Od 1 stycznia 2012 roku wzrasta kara porządkowa

Polecamy: Podatek od spadków i darowizn

Organ podatkowy uzyska takie prawo w sytuacji, gdy wymienione podmioty, mimo prawidłowego wezwania organu:

1. nie stawiły się osobiście bez uzasadnionej przyczyny, mimo że byli do tego zobowiązani, lub

2. bezzasadnie odmówiły złożenia wyjaśnień, zeznań, wydania opinii, okazania przedmiotu oględzin lub udziału w innej czynności,

W wyroku  z dnia 21 października 2011 roku (sygnatura II FSK 775/10) Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że Przesłanką uzasadniającą nałożenie kary porządkowej jest bezzasadna a więc nieznajdująca potwierdzenia w obowiązujących przepisach, odmowa złożenia wyjaśnień, zeznań, wydania opinii, okazania przedmiotu oględzin lub udziału. Odmowa musi mieć charakter jednoznaczny i wskazywać na brak woli poddania się obowiązkom nałożonym przez organy podatkowe.

lub

3. bez zezwolenia tego organu opuściły miejsce przeprowadzenia czynności przed jej zakończeniem.

Aby kara mogła być nałożona dana osoba musi zostać prawidłowo wezwana do dokonania danej czynności.

Także katalog zachowań, za które grozi ukaranie ma charakter wyczerpujący. Organ podatkowy nie może nałożyć kary pieniężnej za inne czyny niż tam określone, nawet gdyby ich zajście utrudniało prowadzenie postępowania lub hamowało jego przebieg.

Wyliczenie osób mogących zostać ukarane oraz przykładów zachowań, za które grozi kara, ma charakter zamknięty. W przypadku zbiegu różnych zachowań uczestnika postępowania wymienionych w art. 262 ordynacji wobec tej samej osoby powinna zostać wymierzona jedna kara porządkowa.

Przy nakładaniu kary, organ nie ma pełnej swobody i dowolności w ustalaniu jej wysokości. Obowiązuje zasada adekwatności kary, co oznacza, że jej wymiar – biorąc pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy w danym przypadku - powinien być sprawiedliwy i uzasadniony.

Aby zasada adekwatności wysokości kary do stopnia zawinienia była rzeczywiście zrealizowana, organ powinien przeprowadzić postępowanie wyjaśniające i zbadać prawidłowość wezwania, czy zachodzi uzasadniony powód niewykonania wezwania, czy dany podmiot wymieniony jest w katalogu z art. 262 ordynacji,  rodzaj i stopień zawinienia, możliwość wystąpienia skutków niewykonania wezwania.

Polecamy: Jak uzyskać zaświadczenie o niezaleganie z podatkami?

Polecamy: Ile zapłacisz PIT przy sprzedaży domu, mieszkania lub działki?

Zatem, organ po zbadaniu wszelkich okoliczności w danym przypadku, nie zawsze będzie uprawniony do nałożenia kary porządkowej. M. Rymaszewski w artykule „Przesłuchanie w postępowaniu podatkowym” (PP.2009.8.28) wskazuje, że Powołanie [...] podstawy prawnej do odmowy odpowiedzi na pytanie powinno być przesłanką wyłączającą prawo nałożenia kary na świadka czy biegłego. Odmowa odpowiedzi na pytanie nie staje się wówczas bezzasadna.

Domaganie się udzielenia odpowiedzi od przesłuchiwanego, jeżeli powołuje się on na prawo do odmowy odpowiedzi na pytanie, może doprowadzić do sytuacji, w której chroniąc swój interes prawny, udzieli on odpowiedzi wymijającej (np. "nie pamiętam"). Wówczas organ i tak nie uzyska prawidłowej i wyczerpującej odpowiedzi.

Także organ kontroli skarbowej nie może nałożyć kary porządkowej za niezłożenie oświadczenia majątkowego, ponieważ w tym przypadku inny podmiot będzie nakładał karę porządkową a inny dokonywał wezwania do złożenia oświadczenia majątkowego (zachodzi brak tożsamości podmiotów). Ponadto takie oświadczenie nie stanowi formy wyjaśnień.

Organ podatkowy nakłada karę porządkową wydając odpowiednie postanowienie, na które służy zażalenie. Karę należy wykonać w ciągu 7-iu dni od dnia doręczenia postanowienia o nałożeniu kary.

Podatnik, który uważa, że jego zachowanie było usprawiedliwione, a co za tym idzie - kara niesłusznie nałożona, może złożyć stosowny wniosek do tego samego organu podatkowego, który  wydał postanowienie. Wniosek składa się w terminie 7 dni od dnia doręczenia postanowienia. We wniosku należy przedstawić okoliczności sprawy i usprawiedliwić swoje zachowanie. Jeżeli organ podatkowy uzna wniosek za słuszny, może uchylić wcześniej wydane postanowienie o nałożeniu kary.

Jak zauważył Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie (wyrok z dnia 21 października z 2011 roku I SA/Kr 1499/11) Sytuację taką [bezczynność podatnika wobec wezwania organu podatkowego] należy jednak odróżnić od odmowy udzielenia wyjaśnień z powołaniem się na brak możliwości udzielenia żądanej odpowiedzi.

W takim wypadku wymierzenie kary porządkowej jest możliwe jeżeli organ uzasadni z jakich przyczyn uważa, że wskazywane okoliczności usprawiedliwiające, w ocenie podatnika, odmowę odpowiedzi albo nie odpowiadają prawdzie, albo z innych przyczyn są bezzasadne.

Podatnik nie może być bowiem karany za brak wykonania wezwania organu jeżeli obiektywnie, nie mógł on z przyczyn od siebie niezawinionych, uczynić zadość żądaniu organu.

Zgodnie z art. 262 a) ordynacji maksymalna wysokość kary porządkowej podlega w każdym roku podwyższeniu w stopniu odpowiadającym wskaźnikowi wzrostu cen towarów i usług konsumpcyjnych w pierwszych dwóch kwartałach danego roku w stosunku do analogicznego okresu poprzedniego roku, a jeżeli wskaźnik ten ma wartość ujemną, kwota nie ulega zmianie.

Od 2012 r. jej wysokość wynosi 2.700,- zł. Wynika to z obwieszczenia Ministra Finansów (z 2 sierpnia 2011 r. - Monitor Polski Nr 71, poz. 707) w sprawie wysokości kwoty wymienionej w art. 262 § 1 Ordynacji podatkowej.

Przygotuj się do stosowania nowych przepisów!
Przygotuj się do stosowania nowych przepisów!

Poradnik prezentuje praktyczne wskazówki, w jaki sposób dostosować się do zmian w podatkach i wynagrodzeniach wprowadzanych nowelizacją Polskiego Ładu.

Tyko teraz książka + ebook w PREZENCIE
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Pokaż:

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Ordynacja podatkowa - część 1
    certificate
    Jak zdobyć Certyfikat:
    • Czytaj artykuły
    • Rozwiązuj testy
    • Zdobądź certyfikat
    1/10
    Niedające się usunąć wątpliwości co do treści przepisów prawa podatkowego rozstrzyga się na korzyść:
    płatnika
    podatnika
    urzędu skarbowego
    budżetu państwa lub budżetu jednostki samorządu terytorialnego
    Następne
    Księgowość
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail
    PIT-DZ (informacja o dzieciach uprawniających podatnika do ulgi dla rodzin 4+) - konsultacje podatkowe MF
    Ministerstwo Finansów prowadzi konsultacje wzoru nowego formularza podatkowego - PIT-DZ, czyli informacji o dzieciach uprawniających podatnika do zwolnienia podatkowego w PIT zwanego potocznie "ulgą dla rodzin 4+". Formularz ten będzie niezbędny dla rocznego rozliczenia tego zwolnienia.
    Dobrowolny CIT? Jaki CIT płacą w Polsce spółki z niemieckim kapitałem? Z reguły poniżej 1% przychodów
    W raporcie z 30 czerwca 2022 r. Związek Przedsiębiorców i Pracodawców wskazuje, że podatek CIT staje się niemal dobrowolną daniną w Polsce dla dużych koncernów. Spośród badanych 18 niemieckich spółek jedynie 4 zapłaciły podatek CIT w badanym okresie większy niż 1% przychodów. Żadna z badanych firm motoryzacyjnych nie zapłaciła podatku wynoszącego choćby 1% przychodów. Przykładowo Volkswagen Motor Polska zapłacił w latach 2012-2022 podatek dochodowy od osób prawnych (CIT), w kwocie wynoszącej 0,003% przychodów tej spółki.
    Podatek u źródła 2022 - ułatwienia dla płatników technicznych od 1 lipca
    Ministerstwo Finansów informuje, że od 1 lipca 2022 r. weszły w życie rozporządzenia, które wyłączają stosowanie tzw. mechanizmu pay & refund (MPR) względem tzw. płatnika technicznego. Z MPR wyłączone zostają również wypłaty na rzecz podatnika-nierezydenta odsetek i dyskonta od obligacji emitowanych przez Bankowy Fundusz Gwarancyjny.
    Podatek od sprzedaży rzeczy używanych
    Wiele serwisów zachęca użytkowników do sprzedaży niepotrzebnych rzeczy przy użyciu internetowego ogłoszenia. Lepiej pozbyć się nieużywanych mebli za niewielką cenę niż przechowywać bez celu na balkonie. Pojawia się jednak pytanie – jak to wygląda od strony podatkowej? Czy urząd skarbowy może nas ścigać za niezgłoszoną sprzedaż na OLX?
    Ceny benzyny, diesla i LPG na stacjach benzynowych - początek lipca 2022 r.
    Promocja Orlenu stała się wyzwaniem dla innych sieci stacji paliw, które w ostatnim tygodniu czerwca obniżyły ceny benzyny, oleju napędowego i autogazu. W kolejnych dniach tendencja spadkowa dotycząca cen benzyn może się utrzymać - oceniają analitycy e-petrol.pl w analizie z 1 lipca 2022 r.
    PIT od lipca 2022 r. Kto zyska a kto straci? 4 grupy podatników
    Pracodawcy już wiedzą, że mimo propagandy medialnej o „obniżce podatków” większość pracowników otrzyma mniej do ręki w lipcu niż w czerwcu. Skorzystają tylko najwyżej zarabiający; oni zarobią w dwójnasób: będą płacić mniejszą zaliczkę o pięć punktów procentowych oraz otrzymają zwrot nadpłaty za pierwsze pół roku (stawkę 12% stosuje się od początku roku) - wyjaśnia prof. dr hab. Witold Modzelewski.
    Prosta Spółka Akcyjna. Jak założyć?
    Prosta Spółka Akcyjna (P.S.A.) obchodzi dzisiaj swoje pierwsze urodziny. P.S.A. jest nowoczesnym, prostym i zarazem tanim narzędziem dla polskich przedsiębiorców, działających zwłaszcza w obszarze nowych technologii. P.S.A., łącząca cechy spółki z o.o. z zaletami spółki akcyjnej, to odpowiedź na wyzwania współczesnej gospodarki.
    Ceny gazu w 2022 roku - obniżka 15% dla biznesu od lipca
    PGNiG Obrót Detaliczny obniża w lipcu 2022 roku ceny gazu dla klientów biznesowych o 15 proc. od cen określonych w cenniku w okresie od 1 lipca 2022 r. do 31 lipca 2022 r. - poinformowała spółka 1 lipca.
    Inflacja w czerwcu 2022 r. - 15,6 proc. (rdr), 1,5 proc. (mdm) - GUS [tabela]
    Ceny towarów i usług konsumpcyjnych w czerwcu 2022 r. wzrosły o 15,6 proc. (rdr - czyli w porównaniu do cen w czerwcu 2021 roku), a w porównaniu z majem 2022 r. (mdm) ceny wzrosły o 1,5 proc. - podał 1 lipca Główny Urząd Statystyczny.
    Naczelnicy urzędów skarbowych z wglądem w rachunki bankowe podatników od 1 lipca 2022 r.
    Od 1 lipca 2022 r., w życie wchodzi zmiana w ustawie o Krajowej Administracji Skarbowej, na mocy której naczelnicy urzędów skarbowych będą mogli uzyskać dostęp do danych o rachunkach bankowych podatników.
    Zaświadczenia podatkowe - nowe wzory od 7 lipca 2022 r. Zaświadczenie o niezaleganiu w podatkach (ZAS-W) i inne
    Minister Finansów przygotował projekt rozporządzenia, które zmieni rozporządzenie w sprawie zaświadczeń wydawanych przez organy podatkowe. Rozporządzenie to zmieni w szczególności wzory zaświadczeń podatkowych w tym zaświadczenia o niezaleganiu w podatkach lub stwierdzającego stan zaległości (ZAS-W), zaświadczenia o wysokości obrotu w podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowym, a także dochodu podatnika w podatku dochodowym od osób fizycznych (ZAS-DF) i zaświadczenia o wysokości obrotu w podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowym, a także dochodu podatnika w podatku dochodowym od osób prawnych (ZAS-DP). Ponadto pojawi się nowe zaświadczenie o wysokości przychodu, dochodu, podatku należnego oraz składek na ubezpieczenia wykazane w podatku dochodowym od osób fizycznych (ZAS-DFU).
    Handel na targowisku - co warto wiedzieć?
    Targowiska stanowią tradycyjną alternatywę dla nowoczesnych centrów handlowych. Pomimo radykalnej zmiany struktury handlu w ostatnich 30 latach, liczne grono osób w dalszym ciągu wybiera zakupy na targu. Targowiska to nie tylko okazje do niższych cen niszowych produktów ale również specyficzne uregulowania prawne.
    Zmiany w PIT od 1 lipca 2022 r. Niskie Podatki?
    1 lipca 2022 r. wchodzą w życie zmiany podatkowe (głównie w podatku dochodowym od osób fizycznych - PIT), które mają na celu skorygowanie błędów podatkowego Polskiego Ładu. Nowelizację z 9 czerwca, która wprowadza te zmiany określa się potocznie "Polski Ład 2.0" a Ministerstwo Finansów na jej określenie posługuje się frazą "Niskie Podatki". W komunikacie z 30 czerwca resort finansów wskazuje najważniejsze nowości podatkowe, które zaczną obowiązywać od lipca.
    Podatki od 1 lipca 2022 r. Najważniejsze zmiany i pułapki nowych przepisów
    Księgowi pod koniec czerwca 2022 r. mają wrażenie jakby już zleciał cały rok. Jeszcze ostatni CIT do złożenia, podpis na sprawozdaniu a tu już trzeba chyba kolejny rok zamykać …. gdzie się podziały te miesiące? Spokojnie, to tylko nowelizacja przepisów podatkowych. Dla odmiany tym razem w połowie roku i - by wzmocnić efekt – zmiany obowiązują od samego początku niezwykłego 2022 roku. Co się zmienia w PIT od 1 lipca? Na jakie pułapki trzeba uważać?
    Kiedy dywidenda krajowa nie jest objęta podatkiem u źródła?
    Jakie warunki muszą zostać spełnione, żeby dywidenda krajowa została zwolniona z podatku u źródła?
    Obowiązek integracji kasy fiskalnej z terminalem płatniczym dopiero od 2025 roku
    Ministerstwo Finansów w komunikacie z 29 czerwca 2022 r. poinformowało o odroczeniu obowiązku integracji kas rejestrujących online z terminalem płatniczym do 1 stycznia 2025 r. Pierwotnie ta integracja miała być obowiązkowa od 1 lipca 2022 r.
    Badanie: aż 66 proc. firm nadal korzysta z faktur papierowych
    Aż 66 proc. firm w Polsce nadal korzysta z faktur papierowych. Tylko 17 proc. firm wystawia je jedynie w formie elektronicznej – wynika z badania dotyczącego stosowania w Polsce faktur.
    Zmiany w CIT od 2023 roku. Uchylenie przepisów o tzw. ukrytej dywidendzie
    Ministerstwo Finansów przygotowało projekt obszernej nowelizacji podatku dochodowego od osób prawnych. Projekt ten zakłada m.in. uchylenie przepisów o tzw. ukrytej dywidendzie, które miały wejść w życie 1 stycznia 2023 r.
    ZUS: na zmianach podatkowych od 1 lipca skorzysta 3,1 mln emerytów i rencistów
    1 lipca w życie wchodzą ważne zmiany podatkowe, które obejmą emerytów i rencistów. Na zmianach zyska ok. 3,1 mln osób, które za cały 2022 r. zapłacą niższy podatek niż na zasadach z roku ubiegłego. Świadczenie na rękę może wzrosnąć nawet o ponad 100 zł – poinformował ZUS.
    Cyfryzacja KAS. Ponad 10 mln faktur testowych w KSeF. 66% firm w Polsce wystawia faktury papierowe
    Odnotowaliśmy w środowiskach testowych 804 tys. uwierzytelnień w systemie i 10,4 mln wystawionych faktur testowych w systemie KSeF – powiedział PAP wiceminister finansów i szef Krajowej Administracji Skarbowej Bartosz Zbaraszczuk. Aż 66 proc. firm w Polsce nadal korzysta z faktur papierowych. Tylko 17 proc. firm wystawia je jedynie w formie elektronicznej – wynika z badania dotyczącego stosowania w Polsce faktur.
    Opłata od deszczu. Kto zapłaci podatek od deszczu?
    Opłata za zmniejszenie naturalnej retencji terenowej to potocznie podatek od deszczu. Ten rodzaj daniny publicznej obciąża właścicieli nieruchomości z określonym dolnym limitem powierzchni, których określona część jest „zabetonowana” poprzez utworzenie np. parkingu lub asfaltowego podjazdu do garażu. Nie wszyscy wiedzą o istnieniu tego obowiązku. Korzystniej jest zapłacić z własnej inicjatywy niż narażać się na interwencje fiskusa oraz odsetki od niezapłaconej w terminie należności.
    Fogiel: tarcze antyinflacyjne w razie potrzeby będą przedłużane
    Na razie tarcza antyinflacyjna jest przedłużona o kilka miesięcy. Jeżeli będzie taka potrzeba, to te tarcze będą przedłużane - powiedział w środę rzecznik PiS Radosław Fogiel. "Będziemy pomagać Polakom tak długo, jak sytuacja będzie tego wymagać" - zapewnił.
    Maląg: obywatele Ukrainy mogą wnioskować o pomoc w uzyskaniu nostryfikacji dyplomu ukończenia studiów
    W systemie praca.gov.pl obywatele Ukrainy mogą już składać wnioski o przyznanie finansowania opłaty pobieranej przez uczelnie wyższe za postępowanie nostryfikacyjne lub postępowanie w sprawie potwierdzenia ukończenia studiów na określonym poziomie - poinformowała PAP szefowa MRiPS Marlena Maląg.
    Czym jest poręczenie za dług? Jak wyegzekwować poręczenie?
    Poręczenie to forma zabezpieczenia płatności przez dłużnika, która jest bardzo często wykorzystywana w praktyce gospodarczej. Przyczyną dużej popularności poręczenia może być fakt, iż jest to forma stosunkowo prosta i wygodna dla wierzyciela. Co więcej, udzielenie poręczenia nie powoduje zbyt wielu formalności. Co jeszcze warto wiedzieć na ten temat?
    Koszty windykacji - ile wynoszą? Czy można prowadzić windykację na koszt dłużnika?
    Zwlekający z zapłatą kontrahenci to niechlubny standard w polskich firmach. Niestety niemal każdy przedsiębiorca spotyka się w końcu z sytuacją, w której druga strona transakcji będzie zwlekać z regulacją wymagalnych zobowiązań. Przyczyny takiego stanu rzeczy bywają różne, a w wielu przypadkach koniecznością okazuje się wszczęcie sprawy sądowej. Warto wiedzieć, że kosztami postępowania można obciążyć dłużnika.