Kategorie

Jak uszczelnić zasady i tryb zwrotów VAT-u?

Jak uszczelnić zasady i tryb zwrotów VAT-u?
Fotolia
Najsłabszym punktem, powodującym największe bezwzględnie straty w podatku od towarów i usług, są zwroty różnicy podatku. Władze nie bardzo chcą chwalić się ich wielkością; publikowane dane różnią się: w 2013 r. było prawdopodobnie około 80 mld zł (a dochody 113 mld zł), w 2014 r. – 86 mld zł (dochody – 124 mld zł).

Jedno jest pewne: od 2004 r. kwoty te dynamicznie wzrastają, wynoszą już ponad 40% wpływów (dochody to różnica między wpływami a zwrotami i nadpłatami). Brak jest danych za 2015 rok, lecz można prognozować, że udział zwrotów wzrośnie. Jest rzeczą bezsprzeczną, że istotną część wypłacanych zwrotów stanowią wyłudzenia: niezależne szacunki podają kwoty od 15% do 23% faktycznych wypłat, czyli od 13 do 20 mld zł.

Monitor Księgowego – prenumerata

Biuletyn VAT

Zwroty są w sensie prawnym i faktycznym dokonywane przez urzędy skarbowe na podstawie złożonych deklaracji lub w niewielkim zakresie – wniosków (tryb szczególny). Istnieje bezsprzecznie konieczność unowocześnienia oraz uszczelnienia zasad i trybu dokonywanych zwrotów, tak aby ograniczyć możliwość wyłudzeń oraz wypłat zwrotów nienależnych. Należy przypomnieć, że obowiązujące obecnie zasady pochodzą jeszcze z 1993 r. (przeniesiono je z poprzedniej ustawy bez jakichkolwiek istotnych zmian) i nie są dostosowane do obecnych wspólnotowych realiów, gdzie wyłudzanie zwrotów stało się przedmiotem masowy i zorganizowanej przestępczości. W tym celu należy:

  1. zróżnicować zasady i tryb zwrotów w zależności od wielkości żądanej kwoty (poziom minimalny – do 100 tys. zł, poziom średni – od ponad 100 tys. zł do 1 mln zł, poziom wysoki – ponad 1 mln zł),
  2. rozszerzyć zakres danych uzyskiwanych przez urzędy skarbowe, które pozwolą lepiej ocenić zasadność zwrotu bez wszczynania czynności kontrolnych,
  3. uzależnić terminy zwrotów od zastosowania przez uprawnionego podatnika środków gwarantujących legalizm jego żądań.

Ad 1) Zróżnicowane zasad i trybu dokonywania zwrotów w zależności od żądanej kwoty, musi być osią działań władzy, która nie powinna tracić czasu na przysłowiowe duperele (zasada de minimis). Należy zaznaczyć, że elementarnym i podstawowym warunkiem naprawy tego podatku, jest likwidacja kwartalnego rozliczenia, które uniemożliwia porównywalność kontroli podatników: podmiot rozliczający się kwartalnie może wystawić dowolną ilość fałszywych faktur, które odliczają rozliczający się miesięcznie nabywcy, a urząd skarbowy nie wie nic na ich temat. Dlatego też zwroty muszą być dokonywane tylko w systemie miesięcznym, przez co powyższe limity będą miały uniwersalny charakter. Zwroty w wysokości minimalnej były sprawdzane w sposób rutynowy na dotychczasowych zasadach, a organ podatkowy będzie mógł zażądać przedstawienia przez podatnika informacji zawierającej wykaz dostawców (usługodawców) tworzących 80% kwoty podatku naliczonego wraz z zaznaczeniem, z którym z podmiotów podatnik posiada powiązania kapitałowe lub personalne. Zwroty na poziomie średnim i wysokim wiązałyby się już z obowiązkiem dostarczania dodatkowych informacji, o czym niżej.

Nie jesteśmy skazani na katastrofę VAT-u

„Uszczelnienie systemu podatkowego”: co to jest?

Obowiązek poinformowania organów podatkowych o operacjach optymalizacyjnych

Ad. 2) W przypadku żądania kwoty zwrotu na średnim poziomie podatnik byłby obowiązany do przedstawienia wraz z deklaracją podatkową informacji na temat:

  • dostawców i usługodawców generujących 80% kwoty podatku naliczonego,
  • dostawców i usługodawców powiązanych kapitałowo lub personalnie z podatnikiem,
  • rodzaju towarów i usług (np. paliwa, wyroby hutnicze czy usługi budowlane) generujących największy procent podatku naliczonego.
Reklama

W przypadku wysokiego poziomu kwoty zwrotu podatnik byłby – obok informacji składanych w razie żądania zwrotu na średnim poziomie – obowiązany udostępnić w formie elektronicznej ewidencję zakupu całości lub części podatku naliczonego. Urząd skarbowy mógłby również zażądać przedstawienia kopii dokumentów a zwłaszcza faktur, które byłyby zaewidencjonowane w tym rejestrze do czasu udostępnienia przez podatnika tych dokumentów ulegałby zawieszeniu – licząc od dnia żądania przekazania tych informacji – termin zwrotu różnicy podatku.

Powyższe informacje mogą przyspieszyć weryfikację deklaracji a przede wszystkim uwiarygodnić przesłanki jego dokonania. Zarazem urzędy skarbowe mogłyby szybko uzyskać informacje, czy podatnik nie zawiera transakcji z podmiotami w stosunku do których toczy się postępowanie lub kontrola, względnie czy są to podmioty fikcyjne.

Ad 3) Terminy zwrotów byłyby uzależnione od zastosowania przez podatnika dobrowolnych środków prawnych, które zwiększałyby jego wiarygodność. Podstawowe znaczenie miałyby tu zastosowanie tzw. podzielonej płatności, czyli wpłaty kwoty podatku naliczonego na wyodrębniony rachunek dostawców (usługodawców), który byłby pod nadzorem ich urzędów skarbowych. Jeżeli 80% kwoty podatku naliczonego byłoby wpłacane na ten rachunek, o czym podatnik informowałby w deklaracji wskazując dostawców (usługodawców) w stosunku do których zastosował tę metodę, zwrot następowałby w terminie do 30 dni od dnia złożenia deklaracji. W przypadku, gdy 50% kwoty podatku naliczonego byłoby objęte tą metodą zwrot następowałby w terminie 40 dni. W pozostałych przypadkach miałby zastosowanie termin 70-dniowy od dnia złożenia deklaracji.

Weź udział w bezpłatnym wideoszkoleniu na www.wideoszkolenia.infor.pl

Reklama

Urzędy skarbowe powinny dysponować bazą danych dotyczącą podmiotów, które uczestniczą w działaniach mających znamiona oszustw podatkowych. Taką bazę należy stworzyć aby chronić również uczciwe podmioty przed niebezpieczeństwem nieświadomego wplątania się w tego rodzaju proceder. Dlatego też organ będzie mógł po złożeniu deklaracji przez podatnika, który posługuje się fakturą tego rodzaju podmiotu, poinformować go o tym podejrzeniu, umożliwiając mu korektę deklaracji bez skutków karnoskarbowych oraz karnych.

Niezależnie od tego, wzorem podatku dochodowego podatnicy, którzy stosują praktyki optymalizacyjne mające na celu zmniejszenie zobowiązań w tym podatku albo uzyskiwaniu lub zwiększaniu zwrotów, będą mogli dobrowolnie poinformować właściwy organ o tego rodzaju praktykach, opisując ich istotę, wskazując podmioty uczestniczące oraz szacunkową wielkość korzyści, które z tego tytułu uzyskują. Jeżeli informacje te miałyby rzetelny charakter, a zgłaszający występowałby z żądaniem zwrotu podatku, jego wypłata dokonywana byłaby w krótszym terminie.

Witold Modzelewski
Profesor Uniwersytetu Warszawskiego
Instytut Studiów Podatkowych

Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Księgowość
    1 sty 2000
    21 cze 2021
    Zakres dat:
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Akcyza. Wzory deklaracji uproszczonych AKC-UA i AKC-UAKZ

    Wzory deklaracji akcyzowych. Ukazało się rozporządzenie dotyczące wzorów deklaracji uproszczonych w sprawie podatku akcyzowego od nabycia wewnątrzwspólnotowego wyrobów akcyzowych, chodzi o wzory AKC-UA i AKC-UAKZ. Nowe deklaracje mają zastosowanie począwszy od rozliczenia za trzeci kwartał 2021 r.

    22 czerwca 2021 roku przypada "Dzień Wolności Podatkowej"

    Dzień Wolności Podatkowej. W tym roku "Dzień Wolności Podatkowej" przypada 22 czerwca w 173. dniu roku. Na opłacenie wszystkich danin, czyli podatków i opłat, które są przymusowe niezależnie od tego, jak się nazywają, pracujemy 172 dni z 365, czyli o 12 dni dłużej niż w 2020 r. - poinformowało w poniedziałek Centrum im. Adama Smitha. W 2020 roku Dzień Wolności Podatkowej przypadał 10 czerwca, w 2019 roku 8 czerwca, a w roku 2018 - 6 czerwca.

    Rejestracja samochodu ciężarowego do 3,5 tony - nowy obowiązek akcyzowy od 1 lipca 2021 r.

    Rejestracja samochodu ciężarowego do 3,5 tony. Od 1 lipca 2021 r., aby zarejestrować samochód ciężarowy i specjalny o dopuszczalnej masie całkowitej do 3,5 tony, sprowadzany z innego kraju UE, będziemy musieli przedłożyć w wydziale komunikacji odpowiedni dokument z urzędu skarbowego, który potwierdzi, że nie musimy zapłacić akcyzy od tego samochodu. Jest to nowy obowiązek.

    Stawki VAT w gastronomii - dania na wynos z 5% czy 8% VAT?

    Stawki VAT w gastronomii. Sprzedaż w lokalach gastronomicznych dań na wynos jest dostawą towarów, dlatego mogła być opodatkowana stawką 5% zamiast 8%. Tak wynika z orzeczenia Trybunału Sprawiedliwości UE z 22 kwietnia 2021 r. w sprawie C-703/19, dotyczącej polskiego podatnika. Wyrok ma praktyczne konsekwencje głównie w stanie prawnym obowiązującym do 30 czerwca 2020 r. Zawiera jednak przydatne wskazówki odnoszące się również do stosowania obecnych przepisów, po wprowadzeniu nowej matrycy stawek VAT.

    Specjalista ds. e-przetargów

    Specjalista ds. e-przetargów. Nowelizacja ustawy Prawo zamówień publicznych, która weszła w życie 1 stycznia 2021 roku, wprowadziła kilka istotnych zmian, które mają na celu usprawnienie procesów zakupowych wśród wykonawców i zamawiających. Nowe prawo pokazuje, że niezbędne jest także posiadanie dodatkowych kompetencji przez specjalistów z tego sektora. Czy można zatem mówić o tworzeniu się nowego stanowiska pracy, które da się określić mianem specjalisty ds. e-przetargów?

    Niższych podatków, stabilnego prawa - czego życzyć przedsiębiorcom?

    Dzień Przedsiębiorcy jest obchodzony w dniu 21 czerwca. Czego można im życzyć? Stabilnego prawa, mniej uciążliwych formalności oraz niższych podatków i składek ZUS – wynika z badania zleconego przez inFakt agencji ARC Rynek i Opinia. Równie ważne jest, aby pomimo niesprzyjających warunków do prowadzenia biznesu nadal odczuwali satysfakcję ze swojej działalności.

    Zamówienia publiczne w 2021 roku - nowe przepisy, problemy wykonawców i zamawiających

    Zamówienia publiczne. Powszechny dostęp do szczepień i stopniowe luzowanie obostrzeń to w końcu czas na odbudowanie gospodarki. Będzie miało to bezpośredni wpływ na wzrost procesów zakupowych, również w sektorze zamówień publicznych. Trudny okres pandemii, szczególnie w pierwszych jej miesiącach, spowolnił lub całkowicie sparaliżował niektóre branże. Zmiany w Prawie zamówień publicznych (Pzp), które weszły w życie od 1 stycznia 2021 r. miały usprawnić procesy zakupowe. Czy zamawiający i wykonawcy są gotowi na zmierzenie się z nową rzeczywistością wynikającą z nowelizacji ustawy?

    Strategia podatkowa a schematy podatkowe

    MDR to skrót od Mandatory Disclosure Rules – są to przepisy prawa związane z obowiązkiem przekazywania (raportowania) do Szefa Krajowej Administracji Skarbowej (KAS) informacji o schematach podatkowych. Regulacje te mają istotny wpływ na działalność podatników – w określonych przypadkach nakładają na podatników obowiązek raportowy, jak również obowiązek wdrożenia i stosowania tzw. procedury wewnętrznej.

    Ceny transferowe: nowe obowiązki także dla podmiotów niepowiązanych

    Ceny transferowe. W celu zabezpieczenia przedsiębiorstwa i zarządu przed ryzykiem surowych kar w związku z niewywiązaniem się z obowiązków w zakresie cen transferowych za 2021 r., kluczowe znaczenie ma jak najszybsza identyfikacja transakcji jednorodnych. Chodzi o te, których wartość może przekroczyć na koniec roku 500 tys. zł netto. Konieczna jest też implementacja procedury badania rzeczywistego właściciela, np. w formie wprowadzenia odpowiednich zapisów do umów zawieranych z kontrahentami.

    Zmiana pracy 2021. Oczekiwania pracowników i możliwości rozwoju

    Rynek pracy 2021. Pandemia koronawirusa nie tylko nie zakończyła rynku pracownika, ale poprzez geometrycznie rosnące zapotrzebowanie na niektóre specjalizacje, wręcz zaostrzyła walkę o talenty. Przedstawiamy analizę wyników badań przeprowadzonych wśród ponad 3 tys. respondentów z 20 dominujących na rynku pracy branż.

    Wyprowadzanie pieniędzy do rajów podatkowych - dwa nowe narzędzia fiskusa

    Wyprowadzanie pieniędzy do rajów podatkowych. W 2021 r. w związku z realizacją tzw. transakcji jednorodnej o wartości przekraczającej 500 tys. zł netto, po zakończeniu roku obrotowego konieczne będzie zbadanie, czy kontrahent nie dokonywał jakichkolwiek rozliczeń z podmiotem rajowym. Jeżeli tak – powstanie domniemanie nakazujące przyjęcie, że rzeczywisty właściciel jest podmiotem rajowym. Wskutek domniemania przedsiębiorca wejdzie w reżim przepisów o cenach transferowych. Oznacza to konieczność wypełnienia szeregu obowiązków sprawozdawczych.

    Wpływ pandemii na dochody firm w Polsce

    Polscy przedsiębiorcy a pandemia. Kryzys wywołany przez COVID-19 obniżył dochody 6 na 10 firm w Polsce i zmniejszył lukę płatniczą. Takie wnioski płyną z raportu ”European Payment Report 2021”. Jak pandemia wpłynęła na biznes w Polsce?

    Podatek u źródła - zmiany od 2022 roku

    Podatek u źródła. Ministerstwo Finansów chce kolejny raz przedłużyć (tym razem do końca 2021 roku) obecne przepisy dot. podatku u źródła (WHT - Withholding Tax). Jednocześnie w Ministerstwie Finansów przygotowywany jest projekt kompleksowej nowelizacji przepisów dotyczących zasad poboru podatku u źródła. Projekt ten jest częścią zmian podatkowych w ramach Polskiego Ładu. Nowe przepisy mają wejść w życie od początku 2022 roku.

    Podatkowe problemy z dziedziczeniem majątku w USA

    Dziedziczenie majątku w USA a podatki. Polak, który nigdy nie był w USA wpadł w duże długi podatkowe. To dlatego, że był dzieckiem obywatela Stanów Zjednoczonych i jako syn nie płacił w tym kraju podatku dochodowego.

    Pakiet VAT e-commerce od 1 lipca 2021 r.

    Pakiet VAT e-commerce ma wejść w życiu już od 1 lipca 2021 r. Pojawią się m.in. zmiany w zakresie rozliczania sprzedaży wysyłkowej. Na co powinni przygotować się podatnicy? Jakie nowe przepisy zawiera pakiet VAT e-commerce?

    Umorzone subwencje z Tarczy PFR 1.0 - bez podatku w czerwcu

    Zwolnienie z podatku od umorzonej subwencji PFR. Firmy, którym umorzyliśmy częściowo lub całkowicie subwencje z Tarczy PFR 1.0, nie zapłacą podatku w czerwcu - powiedział wiceprezes Polskiego Funduszu Rozwoju Bartosz Marczuk.

    ECOFIN o reformie stawek VAT i unii bankowej

    Reforma stawek VAT w UE. Reforma stawek podatku VAT, unia bankowa i usługi finansowe – to tematy posiedzenia Rady ECOFIN, które odbyło się 18 czerwca 2021 r. Dyskutowane przez Radę rozwiązania na tym etapie uwzględniają większość głównych priorytetów negocjacyjnych Polski w zakresie stosowania obniżonych stawek VAT. Polska liczy na ich przyjęcie w trakcie Prezydencji Słowenii w Radzie UE. Było to ostatnie planowane posiedzenie ECOFIN za Prezydencji Portugalii.

    Wymiana danych podatkowych w czasie rzeczywistym - Finlandia i Estonia są pierwsze

    Wymiana danych podatkowych. O przystąpieniu do elektronicznej wymiany informacji podatkowych w czasie rzeczywistym poinformowały w 18 czerwca 2021 r. władze Finlandii i Estonii. Według organów podatkowych dwóch sąsiednich krajów tego typu rozwiązanie jest "unikatowe" w skali światowej.

    Transakcje z rajami podatkowymi – kolejne obowiązki dla podmiotów powiązanych i niepowiązanych

    Transakcje z rajami podatkowymi. Od 1 stycznia 2021 r. obowiązek sporządzenia lokalnej dokumentacji cen transferowych dla podatników CIT, PIT i spółek niebędącymi osobami prawnymi dla transakcji o wartości powyżej 500 tys. PLN dotyczy zarówno podmiotów powiązanych, jak i niepowiązanych, jeżeli rzeczywisty właściciel ma miejsce zamieszkania, siedzibę lub zarząd na terytorium lub w kraju stosującym szkodliwą konkurencję podatkową, czyli w raju podatkowym.

    Wartość początkowa środka trwałego - jak ustalić

    Wartość początkowa środka trwałego. Przepisy ustawy o podatkach dochodowych (ustawa o PIT i ustawa o CIT) określają dość dokładnie zasady ustalania wartości początkowej środków trwałych. Ustalenie wartości początkowej wg wyceny podatnika jest możliwością daną przez przepisy jedynie w wyjątkowych przypadkach - jeżeli nie można ustalić tej wartości wg ceny zakupu. Podatnicy nabywający środki trwałe (np. samochody) i remontujący je mogą ustalić wartość początkową z uwzględnieniem wydatków poniesionych (do dnia oddania środka trwałego do użytkowania) na naprawę, remont, czy modernizację - o ile mogą udokumentować te wydatki.

    Polskie firmy w UE - Czarna Księga barier na rynku wewnętrznym (wydanie II)

    Polskie firmy w UE - Czarna Księga barier. Ministerstwo Rozwoju, Pracy i Technologii opublikowało 16 czerwca 2021 r. już drugą Czarną Księgę barier (administracyjnych i prawnych) na rynku wewnętrznym Unii Europejskiej, które utrudniają działalność transgraniczną polskich przedsiębiorców.

    Najniższa krajowa 2022 a zmiany w PIT - 300 zł więcej netto

    Najniższa krajowa 2022 a zmiany w PIT. Proponowana przez rząd podwyżka najniższej krajowej (płacy minimalnej) w 2022 r. do poziomu 3000 zł brutto (tj. o 7,1 proc. w porównaniu do minimalnego wynagrodzenia 2021 roku) nie jest rewolucyjna - wskazują ekonomiści. Jednocześnie zauważają, że efekt podwyżki będzie wzmocniony przez zapowiedziane w Polskim Ładzie zmiany w systemie podatkowym (głównie w podatku dochodowym pd osób fizycznych - PIT). Szacuje się, że wynagrodzenie netto osoby zarabiającej płacę minimalną wzrośnie w 2022 roku o ok. 300 zł miesięcznie.

    Problematyczne transakcje z rajami podatkowymi – ceny transferowe, dokumentacja, odpowiedzialność

    Transakcje z rajami podatkowymi a ceny transferowe. Od pewnego czasu polski ustawodawca wyjątkowo chętnie wykorzystuje przepisy z zakresu cen transferowych do pobierania informacji o transakcjach realizowanych z podmiotami zarejestrowanymi w rajach podatkowych. Obowiązki nakładane na polskich podatników w tym zakresie są coraz szersze i wymagają coraz większych nakładów administracyjnych. Jednocześnie, wprowadzane przepisy często są tworzone w sposób chaotyczny i nie zawsze uzasadniony.

    Fiskus zajął majątek firmy mimo braku dowodów

    Zabezpieczenie zobowiązania podatkowego na majątku podatnika. Urząd skarbowy zajął konto firmy i należny jej zwrot VAT mimo braku dowodów i nieprawidłowości. Czy miał do tego prawo?

    Podatki 2021: osobista odpowiedzialność członków zarządu na nowo (bezpłatne webinarium 24 czerwca)

    24 czerwca 2021 r. o godz. 10:00 rozpocznie się bezpłatne webinarium (szkolenie online) poświęcone obowiązującym od 1 stycznia 2021 r. przepisom rozszerzającym obowiązki z zakresu cen transferowych dla podmiotów niepowiązanych. Za brak dopełnienia należytej staranności i nowych obowiązków dokumentacyjnych odpowiadają osobiście członkowie zarządu! Webinarium poprowadzą Artur Klęsk, Partner w Enodo Advisors oraz Jakub Beym, Senior Associate w Enodo Advisors. Portal infor.pl jest patronem medialnym tego wydarzenia.