Zakupy za granicą udokumentowane paragonem - czy to jest WNT?

• Kiedy dochodzi do wewnątrzwspólnotowego nabycia
• Jak ustalić podstawę opodatkowania

W przypadku niektórych towarów może dochodzić do wewnątrzwspólnotowych nabyć. Dotyczy to tych towarów, które po nabyciu nie stają się częściami składowymi innych rzeczy (nie są montowane w samochodzie) i są przemieszczane na terytorium kraju. W takim przypadku polski VAT należy obliczać na podstawie cen nabycia zawierających zagraniczny podatek (czyli na podstawie cen brutto).

Jedną z czynności podlegających opodatkowaniu VAT jest wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów za wynagrodzeniem na terytorium kraju (art. 5 ust. 1 pkt 4 ustawy o VAT).

Kiedy dochodzi do wewnątrzwspólnotowego nabycia

Do wewnątrzwspólnotowych nabyć towarów dochodzi na dwa sposoby, tj. na skutek:

1. nabywania prawa do rozporządzania jak właściciel towarami, które w wyniku dokonanej dostawy są wysyłane lub transportowane na terytorium państwa członkowskiego inne niż terytorium państwa członkowskiego rozpoczęcia wysyłki lub transportu przez dokonującego dostawy, nabywcę towarów lub na ich rzecz (art. 9 ust. 1 ustawy o VAT), oraz
2. przemieszczania towarów przez podatnika podatku od wartości dodanej lub na jego rzecz, należących do tego podatnika, z terytorium państwa członkowskiego innego niż terytorium kraju na terytorium kraju, jeżeli towary te zostały przez tego podatnika na terytorium tego innego państwa członkowskiego w ramach prowadzonego przez niego przedsiębiorstwa wytworzone, wydobyte, nabyte, w tym również w ramach wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów, albo zaimportowane, i towary te mają służyć działalności gospodarczej podatnika (art. 11 ust. 1 ustawy o VAT).

W przypadku zakupów dokonywanych przez kierowców, o których mowa w pytaniu, z pewnością nie dochodzi do wewnątrzwspólnotowych nabyć towarów należących do pierwszej z wymienionych grup. Towary te są bowiem – jak zakładamy – przeznaczone do wykorzystania już w państwie zakupu, a więc nie są to towary, które w wyniku dokonanej dostawy są wysyłane lub transportowane na terytorium państwa członkowskiego innego niż terytorium państwa członkowskiego rozpoczęcia wysyłki lub transportu.

W przypadku niektórych nabytych towarów może dochodzić do wewnątrzwspólnotowych nabyć towarów należących do drugiej z wymienionych grup. Dotyczy to tych towarów, które po nabyciu nie stają się częściami składowymi innych rzeczy i są przemieszczane na terytorium kraju.

Sprawdź: INFORLEX SUPERPREMIUM

Kierowca firmy transportowej nabył – w imieniu tej firmy – w Niemczech dwie wycieraczki, z których jedna została bezpośrednio po zakupie zamontowana w samochodzie, druga zaś jako zapasowa została przywieziona do Polski. W tej sytuacji dochodzi jedynie do wewnątrzwspólnotowego nabycia wycieraczki przywiezionej do Polski.

Zwrócić jednak należy uwagę, że do wewnątrzwspólnotowych nabyć towarów, o których mowa w art. 11 ust. 1 ustawy o VAT, dochodzi tylko w przypadku przemieszczania towarów należących do podatnika. Jeżeli zatem kierowcy nabywają towary we własnym imieniu, a firma transportowa zwraca im po powrocie poniesione koszty (odkupuje nabyte za granicą towary), ich przemieszczenie nie stanowi dla firmy wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów. Nie jest to bowiem przemieszczenie towarów należących do podatnika.

UWAGA!

Nie dojdzie do wewnątrzwspólnotowego nabycia w przypadku, gdy firma transportowa odkupi od swojego kierowcy nabyte przez niego towary w innym niż Polska kraju Unii.

Scenariusz ten jest o tyle prawdopodobny, że zakupy towarów, o których mowa w pytaniu, są dokumentowane paragonami. Nie jest to jednak okoliczność decydująca, co za tym idzie – nie jest wykluczone, że zakupów towarów kierowcy dokonują jednak w imieniu firmy transportowej. Jeśli tak jest, towary te w momencie przemieszczania ich do kraju należą już do firmy transportowej, a w konsekwencji dochodzi do ich wewnątrzwspólnotowego nabycia.

Jak ustalić podstawę opodatkowania

Do ustalenia podstawy opodatkowania w przypadku wewnątrzwspólnotowych nabyć towarów, o których mowa w art. 11 ustawy o VAT, stosuje się odpowiednio art. 29a ust. 2 ustawy o VAT (art. 30a ust. 2 ustawy o VAT). Według tego przepisu podstawą opodatkowania jest cena nabycia towarów lub towarów podobnych, a gdy nie ma ceny nabycia – koszt wytworzenia, określone w momencie dostawy tych towarów. Nie ma jednocześnie przepisu, który pozwalałby przyjąć, że w omawianych przypadkach cena nabycia lub koszt wytworzenia są kwotami netto (bez zagranicznego VAT). W konsekwencji w zakresie, w jakim w omawianych przypadkach dochodzi do wewnątrzwspólnotowych nabyć towarów, polski VAT należy obliczać na podstawie cen nabycia zawierających zagraniczny VAT (czyli na podstawie cen brutto).

Podstawa prawna:

• art. 5 ust. 1 pkt 4, art. 9 ust. 1, art. 11 ust. 1 oraz art. 30a ust. 2 w zw. z art. 29a ust. 2 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług – j.t. Dz.U. z 2017 r. poz. 1221

Tomasz Krywan, doradca podatkowy