Wyższy VAT na ubranka dla niemowląt i obuwie dziecięce

Należy się spodziewać, że Polska wskutek tego wyroku wprowadzi na wspomniane towary stawkę podstawową VAT – czyli od 2011 roku 23%. Konieczna będzie zmiana ustawy o VAT i to do końca listopada 2010 r.

Teza wyroku

W wyroku z dnia 28 października 2010 r. w sprawie C 49/09 (mającej za przedmiot skargę Komisji Europejskiej przeciw Polsce) Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł:
„Stosując obniżoną stawkę podatku od wartości dodanej w wysokości 7% w stosunku do dostaw, importu i wewnątrzwspólnotowego nabycia odzieży i dodatków odzieżowych dla niemowląt oraz obuwia dziecięcego, Rzeczpospolita Polska uchybiła zobowiązaniom ciążącym na niej na podstawie przepisów art. 98 dyrektywy Rady 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej w związku z jej załącznikiem III.”

Polecamy: Jest zgoda na ograniczenie odliczania VAT od samochodów

Argumentacja prawna

Polska podnosiła, że stosowanie obniżonej stawki VAT do przedmiotowych towarów ma na celu wspieranie rodzin i zachęcanie do zwiększenia przyrostu naturalnego w Polsce i wpisuje się w cele „strategii lizbońskiej”. 

Warto też zauważyć, że obniżone stawki VAT do tych samych towarów są cały czas stosowane w Irlandii, w Luksemburgu oraz w Wielkiej Brytanii. 

Argumenty Polski nie przekonały Komisji i postanowiła ona wnieść skargę do Trybunału Sprawiedliwości UE w Luksemburgu.

Zdaniem Komisji Europejskiej okoliczność, że niektóre państwa członkowskie utrzymały obniżoną stawkę podatku VAT na przedmiotowe ubranka i obuwie zarówno ze względu na art. 114, jak i art. 115 dyrektywy 2006/112, jeżeli stosowały ją w dniu 1 stycznia 1991 r., nie stanowi argumentu upoważniającego także Polskę do stosowania obniżonej stawki podatku VAT do wskazanych towarów. 

Bowiem art. 115 dyrektywy 2006/112, który odpowiada art. 28 ust. 2 lit. d) szóstej dyrektywy, zmienionej dyrektywą Rady 92/77/EWG z dnia 19 października 1992 r. (Dz.U. L 316, s. 1), jest skierowany wyłącznie do państw członkowskich, które należały do Wspólnoty Europejskiej w chwili przyjęcia dyrektywy 92/77, i w drodze odstępstwa upoważnia te ostatnie do utrzymania obniżonych stawek podatku VAT, pod warunkiem że wskazane stawki były stosowane w owych państwach członkowskich w dniu 1 stycznia 1991 r. (zob. podobnie wyrok z dnia 11 października 2001 r. w sprawie C 267/99 Adam, Rec. s. I 7467, pkt 34).

Komisja Europejska podkreśliła, że Polska nie figurowała wśród państw członkowskich w chwili przyjęcia dyrektywy 92/77 oraz że akt przystąpienia Polski do UE nie stanowi, iż to państwo członkowskie może korzystać z przepisów przejściowych przewidzianych w art. 114 i 115 dyrektywy 2006/112 (zob. analogicznie wyrok z dnia 7 marca 2002 r. w sprawie C 169/00 Komisja przeciwko Finlandii, Rec. s. I 2433, pkt 30).

Przed Trybunałem Polska argumentowała, że ma prawo stosować art. 115 dyrektywy 2006/112, i tym samym utrzymać obniżoną stawkę VAT na sporne wyroby, także ze względów społecznych, które są zbieżne z ogólnymi celami Unii.

Polecamy: Limity ulg i odliczeń w PIT

Polecamy: Najczęstsze błędy w PIT-ach

Zdaniem Polski uznanie, że „nowe” państwa członkowskie nie mogą stosować art. 115 dyrektywy 2006/112, doprowadziłoby do uprzywilejowania „starych” państw członkowskich. 

Znaczne różnice w wysokości opodatkowania – oznaczające 10% różnicy w opodatkowaniu podatkiem VAT – powodują różnice w cenie tych samych towarów w poszczególnych państwach członkowskich, co zgodnie z motywami czwartym i siódmym omawianej dyrektywy oznacza zakłócenie konkurencji wewnątrzwspólnotowej.

Stanowisko Trybunału Sprawiedliwości UE

Niestety Trybunał przyznał rację Komisji Europejskiej i uznał, że art. 115 dyrektywy 2006/112 (pierwotnie wprowadzony w szóstej dyrektywie jako art. 28 ust. 2 lit. d) dyrektywą 92/77) jest przepisem przejściowym i dlatego powinien być interpretowany ściśle, ze swoim brzmieniem.

Polska nie była państwem członkowskim UE 1 stycznia 1991 r., w tej dacie. Ponadto podatek obrotowy mający zastosowanie w Polsce w dniu 1 stycznia 1991 r. nie odpowiadał zasadniczym cechom podatku VAT.

Z tych względów Polska nie może stosować ww. art. 115 dyrektywy 2006/112 i powinna była stosować standardową stawkę podatku VAT do omawianych wyrobów.

Zaś stosując obniżoną stawkę podatku VAT w wysokości 7% w stosunku do dostaw, importu i wewnątrzwspólnotowego nabycia odzieży i dodatków odzieżowych dla niemowląt oraz obuwia dziecięcego Polska naruszyła art. 98 dyrektywy 2006/112 w związku z jej załącznikiem III.

Pełna treść wyroku TS UE z 28 października 2010 r. (C 49/09).