Które usługi kulturalne są zwolnione z VAT?

Zwolnienia z VAT

Zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 33) ustawy o VAT zwolnione z tego podatku są usługi kulturalne świadczone przez:

a) podmioty prawa publicznego lub inne podmioty uznane na podstawie odrębnych przepisów za instytucje o charakterze kulturalnym lub wpisane do rejestru instytucji kultury, prowadzonego przez organizatora będącego podmiotem tworzącym instytucje kultury w rozumieniu przepisów o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej, oraz dostawę towarów ściśle z tymi usługami związaną,

b) indywidualnych twórców i artystów wykonawców, w rozumieniu przepisów o prawie autorskim i prawach pokrewnych, wynagradzane w formie honorariów, w tym za przekazanie lub udzielenie licencji do praw autorskich lub praw do artystycznego wykonania utworów;

Instytucjami kultury są przykładowo: teatry, opery, operetki, filharmonie, orkiestry, instytucje filmowe, kina, muzea, biblioteki, domy kultury, ogniska artystyczne, galerie sztuki oraz ośrodki badań i dokumentacji w różnych dziedzinach kultury. Instytucje te są tworzone przez organy państwowe (np. ministrów) albo samorządowe (np. gminy), mają swój statut i dyrektora. Są powoływane na podstawie ustawy z dnia 25 października 1991 r.o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej (Dz.U. Nr 13, poz. 123 ze zmianami).

Tak więc od 1 stycznia 2011 r. zakres zwolnienia usług, o których mowa w art. 43 ust. 1 pkt 33 lit. a cyt. wyżej ustawy o podatku od towarów i usług, obejmuje świadczenie usług kulturalnych przez podmioty prawa publicznego lub inne podmioty uznane na podstawie odrębnych przepisów za instytucje o charakterze kulturalnym lub wpisane do rejestru instytucji kultury, prowadzonego przez organizatora będącego podmiotem tworzącym instytucje kultury w rozumieniu przepisów o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej (ustawa z dnia 25 października 1991 r. o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej – Dz.U. z 2001 r. Nr 13, poz. 123, z późn. zm.) oraz dostawę towarów ściśle z tymi usługami związaną.

Natomiast zwolnieniem tym nie są objęte natomiast usługi kulturalne świadczone przez inne niż ww. podmioty np. agencje koncertowe.

Warto też zauważyć, że zgodnie z art. 43 ust. 17 ustawy o VAT zwolnienie z pkt a) nie ma zastosowania do dostawy towarów lub świadczenia usług ściśle związanych z usługami podstawowymi, jeżeli:
1) nie są one niezbędne do wykonania usługi podstawowej, zwolnionej zgodnie z ust. 1 pkt 33 lit. a ) lub
2) ich głównym celem jest osiągnięcie dodatkowego dochodu przez podatnika, przez konkurencyjne wykonywanie tych czynności w stosunku do podatników niekorzystających z takiego zwolnienia.

Zwolnienia z pkt 33 lit. a), mają zastosowanie do dostawy towarów lub świadczenia usług ściśle związanych z usługami podstawowymi, dokonywanych przez podmioty świadczące usługi podstawowe (art. 43 ust. 17a ustawy o VAT).

Dodatkowo zwolnienia, o którym mowa w pkt 33 lit. a), stosuje się, pod warunkiem że podmioty wykonujące czynności, o których mowa w tych przepisach, nie osiągają w sposób systematyczny zysków z tej działalności, a w przypadku ich osiągnięcia są one przeznaczane w całości na kontynuację lub doskonalenie świadczonych usług (art. 43 ust. 18 ustawy o VAT).

Ponadto zwolnienie, o którym mowa w ust. 1 pkt 33, nie ma zastosowania do:

1) usług związanych z filmami i nagraniami na wszelkich nośnikach;

2) wstępu:
a) na spektakle, koncerty, przedstawienia i imprezy w zakresie twórczości i wykonawstwa artystycznego i literackiego,
b) do wesołych miasteczek, parków rozrywki, cyrków, dyskotek, sal balowych,
c) do parków rekreacyjnych, na plaże i do innych miejsc o charakterze kulturalnym;

3) wstępu oraz wypożyczania wydawnictw w zakresie usług świadczonych przez biblioteki, archiwa, muzea i innych usług związanych z kulturą;

4) usług związanych z produkcją filmów i nagrań na wszelkich nośnikach;

5) działalności agencji informacyjnych;

6) usług wydawniczych;

7) usług radia i telewizji, z zastrzeżeniem ust. 1 pkt 34;

8) usług ochrony praw.
(art. 43 ust. 19 ustawy o VAT).

Bilety na koncerty z 8% VAT

Od dnia 1 stycznia 2011 r. stawką podatku obniżoną do wysokości 8% objęte zostały m.in. usługi kulturalne i rozrywkowe – wyłącznie w zakresie wstępu na widowiska artystyczne, włączając przedstawienia cyrkowe oraz do obiektów kulturalnych.

W załączniku nr 3 do ustawy o VAT (wymieniono w nim towary i usługi objęte 8% VAT) pod poz. 182, bez względu na symbol PKWiU, wymieniono usługi kulturalne i rozrywkowe – wyłącznie w zakresie wstępu:
1. na widowiska artystyczne, włączając przedstawienia cyrkowe,
2. do obiektów kulturalnych.

Tak więc świadczenie usług rozrywkowych, polegających na organizacji koncertów jako sprzedaży biletowanej, od dnia 1 stycznia 2011 r. podlega opodatkowaniu według stawki podatku obniżonej do wysokości 8% – zgodnie z art. 41 ust. 2 w związku z art. 146a pkt 2 ustawy o VAT, jako czynność wymieniona w poz. 182 załącznika nr 3 do ustawy.

Polecamy:Czy można odliczać VAT z faktur otrzymanych przed rezygnacją ze zwolnienia podmiotowego

Artysta nie płaci VAT a agencja koncertowa tak

W odpowiedzi na interpelację poselską nr 20464/11Minister Finansów poinformował, że od 1 stycznia 2011 r. dla wysokości opodatkowania podatkiem od towarów i usług usługi w zakresie organizacji imprezy kulturalnej, w ramach której będzie wykonany koncert, istotne znaczenie ma określony stan faktyczny.

Jest to z faktem, iż wykonanie koncertu przez artystę można traktować jako świadczenie odrębnej usługi, za wykonanie której artysta pobiera honorarium, jak również jako jeden z elementów imprezy kulturalnej organizowanej przez agencję artystyczną albo menadżera wykonawcy.

Zdaniem Ministra Finansów w sytuacji, gdy na podstawie umowy zawartej z miastem, agencją artystyczną albo menadżerem wykonawcy, indywidualni twórcy i artyści wykonawcy, w rozumieniu przepisów o prawie autorskim i prawach pokrewnych, świadczą odrębną usługę kulturalną polegającą na wykonaniu koncertu, za które pobierają wynagrodzenie w formie honorariów, to świadczona przez nich usługa jest zwolniona od podatku od towarów i usług – zgodnie z art. 43 ust.1 pkt 33b ww. ustawy o VAT.

Ale jeżeli przedmiotem umowy cywilnoprawnej zawartej pomiędzy miastem, a prywatną agencją artystyczną (menadżerem wykonawcy) jest odpłatne zorganizowanie imprezy kulturalnej (np. koncertu) wówczas usługa ta podlega opodatkowaniu wg stawki 23% – na podstawie art. 146a ust. 1 pkt. 1 ustawy o VAT.

Natomiast usługi wynajmu sceny, nagłośnienia i oświetlenia podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług według stawki podatku od towarów i usług w wysokości 23%. Przy wysokości opodatkowania tej usługi nie ma znaczenia, na jaki cel zostaną przeznaczone te świadczenia.

Oczywiście korzyścią dla podmiotów, których usługi nie są zwolnione z VAT jest możliwość odliczenia VAT od swoich zakupów. Bowiem zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych VAT, podatnikowi przysługuje, co do zasady, prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.

Prawo do odliczenia nie mogłoby im przysługiwać w przypadku, gdyby te podmioty (np. agencje koncertowe) wykorzystywały zakupione towary i usługi wyłącznie do wykonywania czynności zwolnionych od podatku.

Polecamy:Limit zwolnienia podmiotowego w VAT

Polecamy:Czy nieodpłatne przekazanie towarów na cele promocji i reklamy podlega opodatkowaniu VAT?