Import usług medycznych a zwolnienie z VAT

Od dłuższego czasu organy podatkowe zajmują stanowisko, zgodnie z którym zwolnienie takie przysługuje jedynie w przypadku nabycia usług medycznych od podmiotów leczniczych w rozumieniu ustawa z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej (wszystkie podmioty lecznicze zostały wymienione w art. 4 ust. 1 powołanego aktu prawnego).

VAT po zmianach od 1 lipca 2015 r.

Zdaniem organów podatkowych, z zakresu pojęcia podmiotu leczniczego, wykluczeni są jacykolwiek usługodawcy z zagranicy. Dla przykładu, w interpretacji z 20.01.2014 r., sygn. ILPP4/443-511/13-2/EWW Dyrektor Izby Skarbowej wskazał: „W przedstawionym stanie faktycznym usługi świadczone są w Niemczech przez niemieckie laboratorium analiz medycznych, nieposiadające siedziby ani stałego miejsca wykonywania działalności gospodarczej na terytorium Polski, zatem z definicji usługodawca ten nie może spełnić wymogów podmiotowych określonych w art. 43 ust. 1 pkt 18 ustawy, tj. wykonywać swoich usług w ramach działalności leczniczej jako podmiot leczniczy w rozumieniu krajowej ustawy o działalności leczniczej. Analiza ww. przepisów prowadzi bowiem do wniosku, że niemieckie laboratorium wykonujące w Niemczech usługi nie jest podmiotem leczniczym w rozumieniu art. 4 ust. 1 ustawy o działalności leczniczej” (podobnie w: interpretacja Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi z 16.12.2013 r., sygn. IPTPP2/443-811/13-4/KW).

W dniu 30.01.2015 r. zapadł jednak wyrok sygn. akt I SA/Wr 2354/14, w którym WSA we Wrocławiu orzekł, że można skorzystać ze zwolnienia z podatku VAT na mocy art. 43 ust. 1 pkt 18 ustawy o VAT również w związku z nabyciem usług medycznych od podmiotu zagranicznego. Sąd ten przypomniał, iż ww. przepis polskiej ustawy stanowi implementację art. 132 ust. 1 lit. b) Dyrektywy 2006/112/WE. Zdaniem WSA we Wrocławiu, intencją unijnego prawodawcy było zaś „zmniejszenie kosztów świadczenia tego rodzaju usług a w konsekwencji spowodowanie większej ich dostępności i powszechności”.

W związku z powyższym WSA we Wrocławiu zakwestionował stanowisko organu podatkowego, zgodnie z którym przedmiotowe zwolnienie nie przysługuje w przypadku nabycia usług medycznych od podmiotu z innego państwa. Po pierwsze, taka konstatacja byłaby niezgodna z celem ww. zwolnienia (Sąd podkreślił, że wykładnia przepisów dotyczących zwolnień musi być dokonywana w sposób ścisły, a zatem należy dokonywać jej zgodnie z celami, jakim służą te zwolnienia). Należy mieć przy tym na uwadze, iż niektóre ze świadczeń medycznych nie są dostępne w Polsce, dlatego też niejednokrotnie konieczne jest zamówienie takich usług z zagranicy. Jeśli zatem do importowanych usług medycznych zostanie doliczony podatek VAT, wpłynie to na wzrost ich ceny.

50 Ściąg Księgowego z aktualizacją online

Co więcej, zdaniem WSA we Wrocławiu nie ma podstaw, by posługiwać się na gruncie podatku VAT definicją podmiotu leczniczego zawartej ustawie o działalności leczniczej, gdyż „ nic nie wskazuje na to, że do takiego odwołania zmierzał ustawodawca”. Odwołanie do tej definicji jest sprzeczne z celem zwolnienia, o którym mowa w art. 43 ust. 1 pkt 18 ustawy o VAT, gdyż zawęża katalog podmiotów, od których można nabywać zwolnione usługi medycznym. Według Sądu pojęcie „podmiotu leczniczego” należy interpretować jedynie w oparciu o wskazania wykładni językowej, zgodnie z którą  podmiotem takim jest osoba fizyczna lub jednostka organizacyjna „świadcząca usługi służące zachowaniu (zapobieżeniu pogorszenia) lub polepszeniu stanu zdrowia zgodnie z wiedzą medyczną”.

Biorąc pod uwagę wyżej przedstawione argumenty, nie sposób odmówić słuszności stanowisku WSA we Wrocławiu. Sąd ten trafnie zauważył, iż podstawowym celem zwolnienia przewidzianego w art. 43 ust. 1 pkt 18 ustawy o VAT jest obniżenie kosztów usług medycznych oraz ułatwienie dostępu do tego typu świadczeń. Zawężając zatem katalog podmiotów świadczących tego typu usługi ze względu na kraj ich siedziby, organy podatkowe pomijają intencje, które przyświecały prawodawcy przy uchwalaniu tego zwolnienia. Należy przy tym jednak pamiętać, iż ww. zwolnienie może być zastosowane przy imporcie usług medycznych, o ile spełnione są pozostałe przesłanki określone w tym przepisie.

Ewelina Kalita, Młodszy konsultant podatkowy w ECDDP Sp. z o.o.

Paweł Barnik, Kierownik Zespołu ds. Podatku VAT w ECDDP Sp. z o.o.