REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Księgi rachunkowe w konsorcjum spółek

REKLAMA

Czy spółka z o.o. zamierzająca wystąpić z ofertą w przetargu na zamówienie publiczne wraz z dwiema firmami (spółką akcyjną i z osobą fizyczną prowadzącą działalność gospodarczą), z którymi na tę okoliczność tworzy konsorcjum podlega rejestracji? Specyfikacja Istotnych Warunków Zamówienia (SIWZ) wskazuje, że "wykonawcy mogą wspólnie ubiegać się o udzielenie zamówienia (np. jako konsorcjum - spółka cywilna)". Zamówienie publiczne będzie realizowane od września do listopada tego roku. Czy konsorcjum to musi prowadzić własną rachunkowość (księgi handlowe) i sporządzać sprawozdania? Jak zaksięgować jego działalność? Jak rozliczać podatek dochodowy i VAT dotyczący działalności konsorcjum?

SPIS TREŚCI




RADA
Działalność w formie konsorcjum oraz umowa konsorcjum nie podlega rejestracji. Podatnikami podatku dochodowego w konsorcjum są jego poszczególni wspólnicy. Jeśli wymaga tego charakter działalności, konsorcjum może zostać zawarte w formie spółki cywilnej, w rezultacie może stać się płatnikiem VAT. W przypadku konsorcjum – spółki cywilnej działalność taka wymaga prowadzenia własnej księgowości. Forma spółki cywilnej dla konsorcjum jest rozwiązaniem zaawansowanym, ale nie zawsze koniecznym. Działalność konsorcjum reguluje również MSR nr 31 „Udziały we wspólnych przedsięwzięciach”.

UZASADNIENIE
Prawo zamówień publicznych stanowi (art. 23), że wykonawcy mogą wspólnie ubiegać się o udzielenie zamówienia. W takim przypadku wykonawcy ustanawiają pełnomocnika do reprezentowania ich w postępowaniu o udzielenie zamówienia albo reprezentowania w postępowaniu i zawarciu umowy w sprawie zamówienia publicznego. Konsorcjum ponosi solidarną odpowiedzialność za wykonanie zamówienia. Wykonawcy przystępują wspólnie w ramach konsorcjum do przetargu, bo zwykle osobno nie posiadają potrzebnych uprawnień, właściwego doświadczenia i wiedzy, potencjału technicznego i ekonomicznego (w tym zdolności kredytowej lub środków pieniężnych potrzebnych do wykonania zamówienia). Często dopiero jako grupa wykonawców mogą spełnić wymagania zamówienia publicznego i złożyć wspólną ofertę. Każdy z nich musi jednak spełnić podstawowy warunek – nie może podlegać wykluczeniu z postępowania o udzielenie zamówienia publicznego.
Słownik wyrazów obcych i zwrotów obcojęzycznych Władysława Kopalińskiego (wyd. XXV, MUZA, 1999 r.) określa konsorcjum następująco: „Porozumienie albo zjednoczenie się przedsiębiorstw albo banków różnych krajów dla zorganizowania międzynarodowej operacji finansowej albo przejęcia kontroli nad jakąś gałęzią przemysłu, łac. consortium <<zjednoczenie>> od consors >>współudziałowiec<<, towarzysz”.
Międzynarodowy Standard Rachunkowości nr 31„Udziały we wspólnych przedsięwzięciach” wyszczególnia trzy najpopularniejsze rodzaje wspólnych przedsięwzięć:
• wspólnie kontrolowaną działalność,
• wspólnie kontrolowane aktywa,
• wspólnie kontrolowane podmioty.
Konsorcjum jest umową gospodarczą co najmniej dwóch przedsiębiorców, zawartą w celu realizacji wspólnego przedsięwzięcia, dla odniesienia wspólnych korzyści, przy solidarnym ponoszeniu ryzyka. Wspólne przedsięwzięcia charakteryzuje to, że dwóch lub więcej wspólników przedsięwzięcia jest związanych ustaleniami umownymi oraz owe ustalenia umowne ustanawiają sprawowanie współkontroli.
 
WAŻNE!
Ponieważ prawo nie wyszczególnia umowy konsorcjum, należy ona do tzw. umów nienazwanych. Konsorcjum zwykle nie jest spółką prawa handlowego, nie ma własnej osobowości prawnej i, co więcej, nie jest odrębnym podmiotem i nie podlega wpisowi do ewidencji działalności gospodarczej ani do rejestru przedsiębiorców.
Przedsiębiorcy w konsorcjum wybierają lidera spośród siebie. Konsorcjum może mieć własną nazwę, choć nie musi. Może mieć również umowną siedzibę i biuro konsorcjum, jako centrum administracyjne, mieszczące się zwykle u przedsiębiorcy, któremu przyznano pozycję lidera. 

Umowa konsorcjalna
Przedsiębiorcy zawierają umowę konsorcjalną. Określają w niej zwykle:
• cel gospodarczy, zakres działalności, dla którego zostało powołane konsorcjum,
• oznaczenie czasu trwania konsorcjum,
• przedmiot i charakter działalności,
• plan działania,
• podział ról, zadań i obowiązków,
• wpłaty na poczet kapitału wspólnego przedsięwzięcia wniesione przez wspólników,
• określenie solidarnej odpowiedzialności względem podmiotów zewnętrznych,
• postanowienia dotyczące podziału wyników produkcji, przychodów, kosztów lub rezultatów działalności wspólnego przedsięwzięcia,
• zakres uczestnictwa, czyli procentowe udziały poszczególnych podmiotów gospodarczych,
• zasady podejmowania decyzji w konsorcjum, w tym sposób podejmowania uchwał,
• sposób prowadzenia spraw i reprezentowania konsorcjum na zewnątrz, w tym wybór pełnomocnika (lidera) i jego ewentualne wynagrodzenie,
• kwestie przystąpienia, wystąpienia, wykluczenia członków konsorcjum,
• wymogi sprawozdawcze,
• postanowienie o rozwiązywaniu sporów między stronami.
 
W zależności od rozmiarów, czasu trwania realizacji wspólnych celów gospodarczych, podziału zadań, konsorcjum może przybierać różne formy organizacyjne. Umowa ta może być umową spółki cywilnej. Zachodzi wtedy przypadek wspólnie kontrolowanego podmiotu. 

Wspólnie kontrolowany podmiot 
Podmiot taki działa na takich samych zasadach jak inne jednostki gospodarcze, z wyjątkiem tego, że ustalenia umowne pomiędzy wspólnikami przedsięwzięcia ustanawiają współkontrolę nad działalnością gospodarczą podmiotu.
 
WAŻNE!
Jeśli choć jeden z uczestników konsorcjum jest zobowiązany prowadzić księgowość zgodnie z zasadami ustawy o rachunkowości, to również konsorcjum będące spółką cywilną powinno zaprowadzić pełną księgowość. Spółka cywilna posiada wówczas własną rachunkowość, ewidencjonującą w szczególności wspólnie kontrolowane rzeczowe składniki aktywów trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, zobowiązania wspólnie zaciągnięte na potrzeby przedsięwzięcia, przychody uzyskane ze wspólnego przedsięwzięcia i koszty z nimi związane.
 
Księgowość (polityka rachunkowości) konsorcjum powinna zostać określona uchwałą zgromadzenia konsorcjantów w umowie o powołaniu konsorcjum lub w regulaminie finansowym, będącym załącznikiem do niej.
 
Działalność konsorcjum będzie również ujawniona w księgach i sprawozdaniach finansowych wspólników konsorcjum. Jeżeli konsorcjum – spółka cywilna prowadzi własną rachunkowość, w księgach wspólników będą prezentowane udziały w tej spółce, wycenione według wniesionych przed zawiązaniem spółki wkładów, a po rozpoczęciu jej działalności także comiesięcznie księgowane koszty i przychody z działalności spółki konsorcjum, wykazywane proporcjonalnie do udziału udziałowca, równoważone należnościami w przypadku zysków i zobowiązaniami wobec konsorcjum w przypadku strat. Przy tym działalność wspólnego przedsięwzięcia będzie działalnością operacyjną, a nie finansową. Tak zarachowane (choćby nieotrzymane) zyski brutto wpłyną na podstawę opodatkowania podatkiem dochodowym od osób prawnych.
 
Wspólnie kontrolowane przedsięwzięcie w formie spółki cywilnej znajduje swój wyraz w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym wspólnika, przy użyciu metody konsolidacji proporcjonalnej. Jeżeli wspólnik nie ma obowiązku i nie sporządza sprawozdania skonsolidowanego, to w części jednostkowego sprawozdania finansowego wspólnika, dotyczącej informacji dodatkowej, należy podać informacje o wspólnych przedsięwzięciach niepodlegających konsolidacji, w tym o nazwie, zakresie działalności, procentowym udziale, części wspólnie kontrolowanych rzeczowych składników aktywów trwałych, zobowiązaniach zaciągniętych w celu sfinansowania realizacji wspólnego przedsięwzięcia (bezpośrednio i wspólnie), przychodach uzyskanych ze wspólnego przedsięwzięcia i kosztach z nimi związanych.
 
WAŻNE!
Konsorcjum w formie spółki cywilnej może zarejestrować się jako odrębny podatnik VAT. Może również stać się stroną umowy o pracę jako pracodawca, płatnikiem podatku od wynagrodzeń i płatnikiem składek na ubezpieczenia społeczne.
Problem opodatkowania udziału w działalności konsorcjum rozwiązany jest w art. 5 updop. Przychody z udziału w spółce niebędącej osobą prawną, ze wspólnej własności, wspólnego przedsięwzięcia (…) łączy się z przychodami każdego wspólnika proporcjonalnie do posiadanego udziału. Zasady te stosuje się odpowiednio do rozliczania kosztów uzyskania przychodów, zwolnień i ulg podatkowych oraz obniżenia dochodu, podstawy opodatkowania lub podatku.

Wspólnie kontrolowana działalność 
Gdy czas trwania wspólnego przedsięwzięcia jest ściśle oznaczony i niezbyt długi, najprostszą formą konsorcjum może być wspólnie kontrolowana działalność – związek firm powołany do zaoferowania osobom trzecim wspólnego wykonania zadania, z jasno zakreślonym podziałem obowiązków w realizacji tego zadania, z których poszczególni przedsiębiorcy (konsorcjanci) wywiązują się na własny koszt. Lider-pełnomocnik konsorcjum jest umocowany do podpisywania umowy gospodarczej w imieniu konsorcjum, a rozliczenia gospodarcze z zamawiającym, w tym podpisanie umowy i fakturowanie sprzedaży, prowadzone są przez lidera-konsorcjanta (wytypowaną spośród uczestników konsorcjum firmę). Pozostałe firmy (co wcześniej zostało szczegółowo określone w umowie) wystawiają faktury liderowi konsorcjum i w ten sposób ostatecznie uczestniczą w zyskach wspólnego przedsięwzięcia. Tego typu proste konsorcjum nie wymaga własnej księgowości, a jego działalność jest sumą działań jego uczestników, które to działania (ponoszone koszty, uzyskiwane przychody, podejmowane zobowiązania itp.) rejestrowane są w ich księgach.
 
 
W odniesieniu do swoich udziałów we wspólnie kontrolowanej działalności wspólnik przedsięwzięcia wykazuje w swoim sprawozdaniu finansowym (w informacji dodatkowej):
a) aktywa, które kontroluje, i zobowiązania, które zaciągnął, oraz
b) ponoszone koszty i swój udział w przychodach z tytułu sprzedaży towarów lub usług generowanych przez wspólne przedsięwzięcie.
 
Ponadto solidarna odpowiedzialność członków konsorcjum za prawidłowe wykonanie zamówienia publicznego jest zobowiązaniem pozabilansowym, które powinno jako takie zostać w każdym przypadku, to jest bez względu na formę organizacyjną konsorcjum, ujawnione w ich sprawozdaniach finansowych.
 
 
• art. 5 ustawy z 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych – j.t. Dz.U. z 2000 r. Nr 54, poz. 654; ost.zm. Dz.U. z 2005 r. Nr 78, poz. 684
• art. 23 ustawy z 29 stycznia 2004 r. – Prawo zamówień publicznych – Dz.U. Nr 19, poz. 177; ost.zm. Dz.U. z 2004 r. Nr 273, poz. 2703
• art. 366, 860–875 ustawy z 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny – Dz.U. Nr 16, poz. 93; ost.zm. Dz.U. z 2005 r. Nr 48, poz. 462
• Międzynarodowe Standardy Sprawozdawczości Finansowej 2004 – MSR nr 31 „Udziały we wspólnych przedsięwzięciach”
 
Ewa Szczepankiewicz
Autopromocja

REKLAMA

Źródło: INFOR

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:
QR Code

© Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

Podatek PIT - część 2
certificate
Jak zdobyć Certyfikat:
  • Czytaj artykuły
  • Rozwiązuj testy
  • Zdobądź certyfikat
1/10
Zeznanie PIT-37 za 2022 r. można złożyć w terminie do:
30 kwietnia 2023 r. (niedziela)
2 maja 2023 r. (wtorek)
4 maja 2023 r. (czwartek)
29 kwietnia 2023 r. (sobota)
Następne
Księgowość
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Podatek u źródła (WHT) w świetle nowych technologii

Podatek u źródła (WHT) może stanowić wyzwanie dla branży informatycznej, w kontekście stale rozwijającej się technologii. Z chęci świadczenia kompleksowych usług, przedsiębiorstwa nabywają różnego rodzaju oprogramowania, dostępy do platform, usługi w chmurze, serwery, urządzenia przemysłowe czy usługi niematerialne. Wykorzystanie najnowszej technologii jest niezbędne, aby oferowane usługi pozostały konkurencyjne na rynku. Często dostawcami takich produktów są zagraniczne spółki, co rodzi wątpliwości – czy nabycie tego rodzaju usług wiąże się z ryzykiem w podatku u źródła?

Obligacje skarbowe - czerwiec 2024 r. Zmiana oprocentowania obligacji oszczędnościowych (detalicznych)

Ministerstwo Finansów w komunikacie z 24 kwietnia 2024 r. poinformowało o oprocentowaniu i ofercie obligacji oszczędnościowych Skarbu Państwa nowych emisji, które będą sprzedawane w czerwcu 2024 roku. Oprocentowanie i marże tych obligacji uległy zmianie w porównaniu do oferowanych w maju br. Od 27 maja można nabywać nową emisję obligacji skarbowych w drodze zamiany.

Zwrot podatku z Austrii – ile, dla kogo, jak uzyskać (formalności)

Austria to zyskujący na popularności kierunek emigracji zarobkowej wśród Polaków. Jeśli podejmowane zatrudnienie jest legalne, z łatwością można ubiegać się o zwrot podatku z tego kraju. Wysokość zwrotu może być naprawdę spora, przy małym nakładzie wysiłku ze strony podatnika. 

Dłuższy okres ważności znaków akcyzy do końca 2024 r.

Aktualnie znajdują się w legalnej sprzedaży wyroby winiarskie oznaczone znakami akcyzy, których ważność została przedłużona do 31 grudnia 2024 r.

Sanatorium na koszt ZUS 2024 - choroby psychosomatyczne. Nerwice, lęki, depresja, ciężki stres i inne. Jak uzyskać skierowanie?

Zakład Ubezpieczeń Społecznych informuje, że cały czas – także w 2024 roku - można skorzystać z rehabilitacji leczniczej w sanatorium na koszt ZUSu. Dotyczy to różnych schorzeń, także psychosomatycznych. 

Podatek od nieruchomości w przypadku najmu lokali mieszkalnych. Kiedy stawka niższa a kiedy nawet 28 razy wyższa?

Wynajęcie swojego mieszkania lub domu nie zwalnia właściciela z obowiązku zapłaty podatku od nieruchomości. Ale w tym przypadku wątpliwe jest jaka stawka podatku od nieruchomości jest właściwa. Ta dla budynków mieszkalnych, czy dla budynków mieszkalnych zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej? Problem jest istotny, bo ta druga stawka jest ponad 28 razy wyższa.

Jak długo przechowywać firmowe dokumenty podatkowe?

Jak długo przechowywać firmowe dokumenty podatkowe? Przepisy wskazują na obowiązek przechowania dokumentacji podatkowej do czasu upływu okresu przedawnienia zobowiązania podatkowego, czyli przez pięć lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku (o ile nie został zawieszony/przerwany bieg terminu przedawnienia).

Wniosek o zaliczenie nadpłaty na przyszłe podatki

Wniosek o zaliczenie nadpłaty na przyszłe podatki. Podatnikowi przysługuje możliwość złożenia wniosku o zaliczenie w całości lub w części nadpłaty podatku na poczet przyszłych zobowiązań podatkowych. Ma do tego prawo, gdy spełnione są przesłanki zawarte w przepisach Ordynacji podatkowej.

Ulgi w spłacie podatków (odroczenie, rozłożenie na raty, umorzenie). Dla kogo? Kiedy? Warunki udzielenia

Ordynacja podatkowa przewiduje w szczególnych sytuacjach możliwość zastosowania wobec podatnika trzech ulg w spłacie podatków lub zaległości podatkowej. Chodzi o odroczenie terminu płatności, rozłożenie zapłaty na raty lub umorzenie całości lub części podatku lub zaległości podatkowej. Kiedy można liczyć na taki gest fiskusa?

Kontrola podatkowa: czy musi być zapowiedziana. Zasada i wyjątki

Kontrola podatkowa, to oczywiście nic przyjemnego dla podatnika ale czasem się zdarza. Na taką okoliczność trzeba być przygotowanym. W szczególności warto wiedzieć, że taka kontrola z urzędu skarbowego powinna być w większości przypadków zapowiedziana z 7-dniowym wyprzedzeniem. Ale od tej zasady są niestety liczne wyjątki. Zobaczmy co na ten temat mówią przepisy.

REKLAMA