Jak udokumentować eksport towarów, gdy wywozu dokonał nabywca

RADA

W tym przypadku, dla uznania eksportu, od dostawcy towaru wymagane jest posiadanie kopii dokumentu, w którym urząd celny potwierdzi wywóz towarów poza terytorium Wspólnoty. W krajach Wspólnoty dokumentem takim jest zazwyczaj karta 3 dokumentu SAD. Z dokumentu tego powinna wynikać tożsamość towarów dostarczonych nabywcy i wywiezionych następnie poza Wspólnotę.

UZASADNIENIE

Jedną z czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług jest eksport towarów. Z dniem 1 czerwca br. ustawodawca zmienił nieco definicję eksportu, przez którą obecnie, na potrzeby podatku VAT, rozumie się potwierdzony przez urząd celny określony w przepisach celnych wywóz towarów z terytorium kraju poza terytorium Wspólnoty. Przy czym, wywóz towarów musi być dokonywany przez dostawcę lub na jego rzecz, lub przez nabywcę mającego siedzibę poza terytorium kraju, lub na jego rzecz. Istotne jest również, dla uznania eksportu towarów, aby wywóz ten był dokonany w ramach czynności wymienionych w art. 7 ust. 1 pkt 1–4 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług, czyli musi być dokonywany w celu przeniesienia prawa do rozporządzania towarem jak właściciel, ale nie w przypadku np. darowizny lub nieodpłatnego przekazania. Przez „urząd celny” rozumie się każdy urząd, w którym mogą zostać dokonane, w całości lub w części, formalności przewidziane przepisami celnymi.

Przepisy ustawy rozróżniają dwa rodzaje eksportu towarów:

• eksport bezpośredni – gdy wywóz towarów poza terytorium Wspólnoty dokonywany jest przez dostawcę towaru lub na jego rzecz, oraz

• eksport pośredni – gdy wywóz towarów dokonywany jest przez nabywcę towaru mającego siedzibę poza terytorium Wspólnoty lub na jego rzecz.

Co do zasady, w eksporcie towarów przysługuje prawo zastosowania preferencyjnej stawki opodatkowania VAT w wysokości 0%. Aby jednak było to możliwe, eksporter musi spełnić wymagane przepisami warunki. Musi posiadać odpowiednie dokumenty potwierdzające wywóz towarów poza terytorium Wspólnoty. W zależności od tego, czy eksport towarów ma charakter bezpośredni czy pośredni, wymagany jest inny rodzaj dokumentów potwierdzających wywóz.

Oczywiście, dokumenty te wystawione będą na inny podmiot (tj. na nabywcę towarów, dokonującego ich wywozu), ale istotne jest w tym przypadku, aby wynikała z nich tożsamość towarów będących przedmiotem dostawy i wywozu. Jeżeli dostawca nie będzie posiadał stosownego dokumentu do dnia złożenia deklaracji, to będzie zobowiązany opodatkować tę dostawę stawkami krajowymi (art. 41 ust. 11 ustawy). W eksporcie pośrednim nie ma możliwości przesunięcia rozliczenia w oczekiwaniu na otrzymanie stosownych dokumentów do następnego miesiąca, tak jak ma to miejsce w eksporcie bezpośrednim. Otrzymanie dokumentu potwierdzającego wywóz towaru poza terytorium Wspólnoty w terminie późniejszym upoważnia dostawcę do dokonania korekty podatku należnego w rozliczeniu za okres, w którym je otrzymał (opodatkowania ich stawką 0%).