REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

W jaki sposób ewidencjonujemy zaliczki

REKLAMA

Spółka z o.o. otrzymała zaliczkę na poczet przyszłych dostaw. W jaki sposób zaewidencjonować ten fakt w księgach rachunkowych? Czy powstanie w związku z tym zobowiązanie podatkowe?

RADA
Otrzymaną zaliczkę należy ująć w księgach rachunkowych na koncie „Rozliczenia międzyokresowe przychodów”. W momencie dostarczenia (wydania) towaru stanie się ona przychodem podatkowym. Ponadto w chwili otrzymania zaliczki powstaje obowiązek podatkowy w VAT.

UZASADNIENIE
Przepisy dotyczące ewidencji zaliczek znajdziemy w ustawie o rachunkowości. Ustawy podatkowe natomiast określają moment powstania obowiązku podatkowego. Moment ten jest inny z punktu widzenia ustawy o VAT, a inny z punktu widzenia ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.

Ewidencja zaliczek w księgach rachunkowych
Zaliczki otrzymane od kontrahentów na poczet przyszłych dostaw kwalifikuje się jako rozliczenia międzyokresowe przychodów. W chwili dostarczenia (wydania) towaru następuje ich przeniesienie na konto „Przychody ze sprzedaży”.
Zaliczki wpłacane kontrahentom z tytułu przyszłych dostaw powinno się przeprowadzić przez konto „Rozliczenie zakupu – zaliczki”, a w dniu dostawy towaru i przyjęcia go do magazynu dokonać przeksięgowania na konto „Towary”.
W przypadku otrzymania zaliczki w walucie obcej należy ją wycenić według kursu kupna banku obowiązującego w dniu wpływu zaliczki. Otrzymanie zaliczki rodzi obowiązek wystawienia faktury VAT. Według przepisów ustawy o rachunkowości do wyceny należności wyrażonej w walucie obcej stosujemy kurs średni NBP z dnia wystawienia dokumentu.
Wpłatę zaliczki kontrahentowi zagranicznemu wyceniamy po kursie sprzedaży banku obowiązującym w dniu dokonania przelewu. W chwili otrzymania faktury następuje wycena zobowiązania zagranicznego według kursu średniego NBP z dnia wystawienia faktury.
Na dzień bilansowy wartość otrzymanych i przekazanych zaliczek w walutach obcych jest wyceniana po kursie średnim NBP obowiązującym w tym dniu.

Kliknij aby zobaczyć ilustrację.


Kliknij aby zobaczyć ilustrację.

Kliknij aby zobaczyć ilustrację.

Kliknij aby zobaczyć ilustrację.

Kliknij aby zobaczyć ilustrację.

Zaliczki według prawa podatkowego
Według przepisów ustawy o podatku od towarów i usług obowiązek podatkowy powstaje z chwilą wydania towaru lub wykonania usługi. Jeżeli czynności te powinny być potwierdzone fakturą, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą wystawienia faktury, nie później jednak niż w 7. dniu, licząc od dnia wydania towaru lub wykonania usługi.
W sytuacji gdy przed wydaniem towaru (wykonaniem usługi) dostawca otrzymał całość lub część należności, w szczególności: przedpłatę, zaliczkę, zadatek, ratę, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą jej otrzymania w tej części. Oznacza to, że otrzymujący przedpłatę, zaliczkę, zadatek, ratę powinien wystawić fakturę na otrzymaną sumę. Wartość otrzymanej zaliczki stanowi zawsze kwotę brutto.
Fakturę wystawia się nie później niż w 7. dniu, licząc od dnia, w którym otrzymano całość lub część należności.
UWAGA!
Jeśli zaliczkę otrzymano ostatniego dnia miesiąca, a fakturę wystawiono w miesiącu następnym (licząc 7 dni od daty otrzymania zaliczki), obowiązek podatkowy u otrzymującego powstaje w miesiącu, w którym zaliczka wpłynęła na konto.
U wpłacającego zaliczkę prawo do odliczenia VAT naliczonego powstaje w momencie otrzymania faktury od dostawcy.
W przypadku eksportu towarów obowiązek podatkowy powstanie, jeżeli wywóz towarów nastąpi w ciągu 6 miesięcy, licząc od dnia otrzymania części należności.
Z kolei otrzymanie zaliczki na poczet wewnątrzwspólnotowej dostawy powoduje powstanie obowiązku podatkowego z chwilą wystawienia faktury potwierdzającej otrzymanie całości lub części ceny.
Dokonanie przedpłaty z tytułu importu towarów nie powoduje u polskiego nabywcy powstania obowiązku podatkowego z tego tytułu. Natomiast w imporcie usług obowiązek podatkowy powstaje z chwilą dokonania przedpłaty przez polskiego nabywcę na rzecz kontrahenta zagranicznego.
Jeśli otrzymana zaliczka (przedpłata, zadatek, rata), udokumentowana fakturą VAT, nie stanowi całej należności, należy po wydaniu towaru (wykonaniu usługi) wystawić fakturę końcową. Wartość faktury końcowej powinna być pomniejszona o dotychczas zafakturowane zaliczki. Pomniejszona powinna być również wartość podatku VAT należnego wykazana w fakturze końcowej. W treści tej faktury powinny się znaleźć numery faktur dokumentujących dotychczas otrzymane zaliczki.
Zafakturowane zaliczki wyrażone w walucie obcej przelicza się do celów VAT według kursu średniego NBP:
• z dnia wystawienia faktury, jeśli została wystawiona w odpowiednim terminie, lub
• z dnia powstania obowiązku podatkowego, jeśli faktury nie wystawiono w odpowiednim terminie.
W przypadku gdy nabywca rezygnuje z dostawy, na poczet której wpłacił zaliczkę, należy w momencie otrzymania rezygnacji wystawić fakturę korygującą.
UWAGA!
Rozliczenia podatku należnego wynikającego z faktury korygującej można dokonać w miesiącu, w którym otrzymano od nabywcy potwierdzenie odbioru faktury korygującej.
Z punktu widzenia ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych otrzymane zaliczki nie stanowią przychodu. W myśl art. 12 ust. 4 pkt 1 updop do przychodów nie zalicza się pobranych wpłat lub zarachowanych należności na poczet dostaw towarów i usług, które zostaną wykonane w następnych okresach sprawozdawczych. Przychód podatkowy z tego tytułu powstanie w chwili dostarczenia towaru lub wykonania usługi.

•  art. 30 ust. 2 pkt 1, art. 41 ust. 1 pkt 1 ustawy z 29 września 1994 r. o rachunkowości – j.t. Dz.U. z 2002 r. Nr 76, poz. 694; ost.zm. Dz.U. z 2006 r. Nr 157, poz. 1119
•  art. 19 ust. 1, ust. 11, ust. 12, art. 20 ust. 3, art. 29 ust. 2 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług – Dz.U. Nr 54, poz. 535; ost.zm. Dz.U. z 2006 r. Nr 143, poz. 1029
•  art. 12 ust. 4 pkt 1 ustawy z 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych – j.t. Dz.U. z 2000 r. Nr 54, poz. 654; ost.zm. Dz.U. z 2006 r. Nr 107 poz. 723
•  rozporządzenie Ministra Finansów z 25 maja 2005 r. w sprawie zwrotu podatku niektórym podatnikom, zaliczkowego zwrotu podatku, wystawiania faktur, sposobu ich przechowywania oraz listy towarów i usług, do których nie mają zastosowania zwolnienia od podatku od towarów i usług – Dz.U. Nr 95, poz. 798; ost.zm. Dz.U. z 2005 r. Nr 102, poz. 860
•  rozporządzenie Ministra Finansów z 27 kwietnia 2004 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług – Dz.U. Nr 97, poz. 970; ost.zm. Dz.U. z 2006 r. Nr 73, poz. 504

Wioletta Chaczykowska
księgowa z licencją MF
Źródło: Biuletyn Rachunkowości

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:
Autopromocja

REKLAMA

QR Code

REKLAMA

Księgowość
Unia Europejska obniża cła na towary z USA – co oznacza rozporządzenie (UE) 2026/1455 dla importerów?

Od 1 lipca 2026 r. obowiązuje rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2026/1455, które wprowadza preferencyjne stawki celne dla wielu towarów pochodzących ze Stanów Zjednoczonych. Jest to jeden z najważniejszych kroków w odbudowie relacji handlowych pomiędzy Unią Europejską a USA i jednocześnie zmiana, która może realnie obniżyć koszty importu dla przedsiębiorców.

Największe problemy z KSeF - jak je rozwiązać. Oceny i wnioski księgowych i biur rachunkowych po ponad 100 dniach pracy z systemem

Pierwsze 100 dni funkcjonowania obowiązkowego modelu Krajowego Systemu e-Faktur (KSeF) ujawniło różnice między rzeczywistością a przygotowaniem przedsiębiorców, księgowych oraz biur rachunkowych. Pojawiły się zarówno krytyczne jak i pozytywne głosy odnośnie tej rewolucyjnej zmiany systemu fakturowania. Opinie na temat KSeF, wnioski i największe z nim problemy prezentuje raport przygotowany przez przez firmę Symfonia we współpracy ze Stowarzyszeniem Księgowych w Polsce opublikowany na początku lipca 2026 r. Raport powstał na podstawie badania opinii przeprowadzonego wśród 452 praktyków finansowo-księgowych w maju i czerwcu 2026 roku.

Faktury wystawiane poza KSeF a koszty uzyskania przychodów – jak ocenia to Skarbówka

Wprowadzenie obowiązkowego Krajowego Systemu e-Faktur (KSeF) budzi liczne pytania o konsekwencje uchybień w nowym systemie dokumentowania transakcji. W jednej z najnowszych interpretacji indywidualnych Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej wyjaśnił, czy faktura wystawiona niezgodnie z nowymi przepisami nadal może stanowić podstawę do ujęcia wydatku w kosztach podatkowych.

Prof. Modzelewski: Umowa o pracę dyskryminacyjnie opodatkowana jak wyroby akcyzowe. Po 8 lipca skarbówka upomni się o podatki i składki oraz cofnie odliczenia VAT od umów z samozatrudnionymi

Przekształcenie samozatrudnienia w umowę o pracę jest KATASTROFĄ wynikającą z dyskryminacyjnego obciążenia fiskalnego umów o pracę. Stąd analogia do wyrobów akcyzowych, które są z zasady wyżej opodatkowane w stosunku do innych wyrobów i usług – pisze prof. dr hab. Witold Modzelewski.

REKLAMA

Przełomowy wyrok UE w sprawie VAT. Firmy odzyskają pieniądze szybciej, a fiskus straci ważne narzędzie

Przez lata przedsiębiorcy musieli czekać na odliczenie VAT tylko dlatego, że faktura wpłynęła kilka dni później, choć transakcja została już zrealizowana. Wyrok Sądu UE z 11 lutego 2026 r. może zakończyć tę praktykę i uwolnić miliardy złotych zamrożonego kapitału obrotowego. Dla wielu firm oznacza to szybszy dostęp do pieniędzy, możliwość składania korekt deklaracji i szansę na odzyskanie nadpłaconego podatku.

Zmierzch kas fiskalnych? Rząd ma pomysł na rewolucję. Przedsiębiorcy dostaną darmową aplikację do paragonów

Rząd zapowiada kolejne ułatwienia dla przedsiębiorców. Jedną z najważniejszych zmian ma być darmowa aplikacja do wystawiania paragonów, która może zmienić sposób ewidencjonowania sprzedaży. Klienci będą mogli korzystać z e-paragonów zamiast papierowych dokumentów, a administracja skarbowa przygotuje część rozliczeń VAT za podatników. Pakiet deregulacyjny ma ograniczyć biurokrację, obniżyć koszty prowadzenia działalności i uprościć kontakt firm z urzędami.

URE zmienił zasady dla części właścicieli fotowoltaiki. Do 31 lipca trzeba złożyć nowy dokument, inaczej grozi kara

Nie wszyscy właściciele paneli fotowoltaicznych muszą o tym pamiętać, ale dla części przedsiębiorców zbliża się ważny termin. Urząd Regulacji Energetyki opublikował nowy wzór obowiązkowego sprawozdania dla wytwórców energii w małych instalacjach OZE. Pierwszy raz trzeba go wykorzystać już przy rozliczeniu za pierwsze półrocze 2026 roku. Dokument musi trafić do URE najpóźniej 31 lipca.

Koniec kas fiskalnych i połowa odsetek za błąd w rozliczeniu. Rząd pokazał pakiet „Deregulacja 2.0"

E-paragon wystawiany za pomocą darmowej aplikacji zamiast kasy fiskalnej, wstępnie wypełniona deklaracja VAT, interpretacje podatkowe z pięcioletnim terminem ważności i połowa odsetek dla podatnika, który sam poprawi błąd – to filary pakietu podatkowego „Deregulacja 2.0”, zaprezentowanego 6 lipca 2026 r. przez ministrów Andrzeja Domańskiego i Macieja Berka.

REKLAMA

Przełom dla przedsiębiorców. Rząd zapowiada darmową aplikację do paragonów i duże zmiany w podatkach

Darmowa aplikacja do wystawiania paragonów, e-paragony, łatwiejsze rozliczanie VAT oraz nowe zasady interpretacji podatkowych – to najważniejsze elementy pakietu deregulacyjnego przedstawionego przez ministra finansów Andrzeja Domańskiego oraz Macieja Berka z KPRM. Rząd zapowiada uproszczenie prowadzenia działalności gospodarczej i bardziej przyjazny kontakt przedsiębiorców z administracją.

Zmiany w VAT od października 2026 roku. Odpowiedzialność solidarna także przy MPP i usługach niematerialnych (np. księgowych, doradczych, reklamowych)

Podzielona płatność w VAT nie ochroni już zawsze nabywcy przed odpowiedzialnością solidarną ze sprzedawcą. Od października 2026 r. w ustawie o VAT pojawi się szereg wyjątków. Procedowany obecnie w Sejmie rządowy projekt nowelizacji ustawy o VAT oraz ustawy o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i płatników ma m.in. na celu częściowe wyłączenie ochrony, jaką daje mechanizm podzielonej płatności (MPP, split payment) przed zastosowaniem odpowiedzialności solidarnej. Jak czytamy w uzasadnieniu tego projektu, nowelizacja ma w ramach MPP zastosować odwołanie się do instytucji nadużycia prawa. Skutkiem tego przepisów przewidujących odstąpienie od wymierzenia sankcji VAT dla płacących w MPP nie będzie się stosować do podatnika, który wiedział, że faktura zapłacona z zastosowaniem mechanizmu podzielonej płatności potwierdza czynności dokonane w warunkach nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy o VAT. Ponadto odpowiedzialnością solidarną zostaną objęte niektóre usługi niematerialne – np. księgowe, doradcze, reklamowe. Zmiany te mają obowiązywać już od 1 października 2026 r.

Zapisz się na newsletter
Chcesz uniknąć błędów? Być na czasie z najnowszymi zmianami w podatkach? Zapisz się na nasz newsletter i otrzymuj rzetelne informacje prosto na swoją skrzynkę.
Zaznacz wymagane zgody
loading
Zapisując się na newsletter wyrażasz zgodę na otrzymywanie treści reklam również podmiotów trzecich
Administratorem danych osobowych jest INFOR PL S.A. Dane są przetwarzane w celu wysyłki newslettera. Po więcej informacji kliknij tutaj.
success

Potwierdź zapis

Sprawdź maila, żeby potwierdzić swój zapis na newsletter. Jeśli nie widzisz wiadomości, sprawdź folder SPAM w swojej skrzynce.

failure

Coś poszło nie tak

REKLAMA