REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Jak aktualizować należności od kontrahentów zagranicznych

REKLAMA

Spółka posiada wyrażoną w euro należność od kontrahenta zagranicznego. W związku z istnieniem zagrożenia dla odzyskania tej należności postanowiono dokonać odpisu aktualizującego jej wartość. Jaki kurs należy zastosować, dokonując tego odpisu?
Proszę o przedstawienie sposobu ujęcia tej operacji w księgach rachunkowych spółki oraz o określenie jej skutków w podatku dochodowym.

RADA

Jeżeli odpis aktualizujący wartość należności tworzony jest w ciągu roku, to dokonuje się go według kursu przyjętego do przeliczenia należności w momencie jej powstania (czyli według kursu historycznego). Na dzień bilansowy należy przeprowadzić ponowną wycenę należności i dokonać przeliczenia odpisu. Do kosztów uzyskania przychodu można zaliczyć tę część należności, która była uprzednio zaliczona do przychodów należnych, jednak pod warunkiem uprawdopodobnienia jej nieściągalności. Szczegóły w uzasadnieniu.

UZASADNIENIE

Zasada ostrożności zawarta w art. 7 ust. 1 ustawy o rachunkowości nakazuje uwzględniać w księgach rachunkowych zmniejszenie (sprostowanie) wartości użytkowej lub handlowej aktywów. Dotyczy to także należności, co do których istnieje wątpliwość, czy przyniosą jednostce przewidywany wpływ korzyści ekonomicznych. Fakt ten skutkuje dokonaniem odpisu aktualizującego wartość należności.

Odpisy aktualizujące należności w walutach obcych – ujęcie rachunkowe

W momencie powstania należność w księgach rachunkowych spółki ujmuje się w wartości nominalnej. W przypadku faktur wystawionych w walutach obcych ich wartość przelicza się na polskie złote według kursu średniego NBP z dnia wystawienia faktury.

Jeżeli jednak pojawi się zagrożenie dla możliwości faktycznego uzyskania wpływu z tytułu tej należności, to należy dokonać odpisu aktualizującego jej wartość. Zagadnienie to uregulowane zostało w art. 35b ustawy o rachunkowości. Zgodnie z ust. 2 tego artykułu odpisy aktualizujące wartość należności zalicza się odpowiednio do pozostałych kosztów operacyjnych lub do kosztów finansowych – zależnie od rodzaju należności, której dotyczy odpis aktualizacji.

Jeżeli odpis dokonywany jest już w ciągu roku, to wycenia się go według kursu zastosowanego do przeliczenia faktury na dzień powstania należności – w tym momencie nie powstają żadne różnice kursowe.

WAŻNE!
Dokonanie w trakcie roku odpisu aktualizującego należność w walucie obcej nie skutkuje powstaniem różnic kursowych.

Jeżeli jednak na dzień bilansowy niezapłacona należność nadal będzie figurować w księgach spółki, to będzie ona podlegać wycenie, o której mowa w art. 30 ust. 1 ustawy o rachunkowości. Zgodnie z zapisami tego artykułu wyrażone w walutach obcych składniki aktywów i pasywów wycenia się nie rzadziej niż na dzień bilansowy – po obowiązującym na ten dzień średnim kursie NBP.

Po dokonaniu wyceny należności należy ponownie przeliczyć wysokość odpisu aktualizującego, zwiększając jego wysokość (w sytuacji gdy średni kurs NBP na dzień bilansowy jest wyższy od kursu średniego z dnia wystawienia faktury) lub też zmniejszając ją (gdy kurs średni NBP na dzień bilansowy jest niższy od kursu z dnia wystawienia faktury). Jeżeli odpisem aktualizującym objęta była tylko część należności, to różnice kursowe powstałe w efekcie wyceny bilansowej dotyczące części nieobjętej odpisem aktualizującym ujmuje się w kosztach lub przychodach finansowych.

Odpisy aktualizujące należności w walutach obcych – ujęcie podatkowe

Odpisy aktualizujące wartość należności wyrażonych w walutach obcych zalicza się do kosztów uzyskania przychodu na tych samych zasadach, które dotyczą należności krajowych. Zagadnienie to zostało uregulowane w art. 16 ust. 1 pkt 26a ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Zgodnie z zapisami tego artykułu, co do zasady, odpisy aktualizujące nie stanowią kosztów uzyskania przychodu. Ustawodawca pozwala jednak zaliczyć do kosztów podatkowych odpisy aktualizujące, określone w ustawie o rachunkowości, od tej części należności, która była uprzednio zaliczona do przychodów należnych, pod warunkiem że nieściągalność tej należności została uprawdopodobniona na podstawie art. 16 ust. 2a pkt 1 wymienionej ustawy.

Należy pamiętać o tym, że wycena należności na dzień bilansowy według kursu średniego NBP nie wywiera skutków w podatku dochodowym od osób prawnych. Powstałe różnice kursowe są niezrealizowane i nie mogą być uwzględniane w rachunku podatkowym.

PRZYKŁAD
Spółka wystawiła włoskiemu kontrahentowi fakturę za sprzedane towary w wysokości 15 000 euro. Kurs średni NBP na dzień powstania należności wynosił 4,02 PLN/EUR. W związku z uzyskanymi informacjami o złej sytuacji finansowej kontrahenta postanowiono dokonać 40% odpisu aktualizującego wartość tej należności już w trakcie roku obrotowego. Na dzień bilansowy należność nadal nie została uregulowana. Kurs średni NBP na dzień bilansowy wyniósł 3,95 PLN/EUR.
1. Faktura za sprzedane towary 15 000 euro x 4,02 zł = 60 300 zł
  Wn konto 201 „Rozrachunki z odbiorcami” (w analityce: konto imienne kontrahenta) 60 300 zł,
  Ma konto 730 „Przychody ze sprzedaży towarów” 60 300 zł.
2. Częściowy odpis aktualizujący wartość należności 60 300 zł x 40% = 24 120 zł
  Wn konto 765 „Pozostałe koszty operacyjne” 24 120 zł,
  Ma konto 280 „Odpisy aktualizujące wartość należności” (w analityce: konto imienne kontrahenta) 24 120 zł.
3. Wycena należności na dzień bilansowy: 15 000 euro × 3,95 zł = 59 250 zł
  (60 300 zł – 59 250 zł) = 1050 zł – jest to ujemna różnica kursowa korygująca wartość należności, w tym:
  a) dotycząca części należności nieobjętej odpisem aktualizującym: 1050 zł × 60% = 630 zł
    Wn konto 755 „Koszty finansowe” (w analityce: ujemne różnice kursowe) 630 zł,
    Ma konto 201 „Rozrachunki z odbiorcami” (w analityce: konto imienne kontrahenta)
630 zł,
  b) dotycząca części należności objętej odpisem aktualizującym: 1050 zł × 40% = 420 zł
    Wn konto 280 „Odpisy aktualizujące wartość należności” (w analityce: konto imienne kontrahenta) 420 zł,
    Ma konto 201 „Rozrachunki z odbiorcami” (w analityce: konto imienne kontrahenta) 420 zł.

Kliknij aby zobaczyć ilustrację.

 
Kliknij aby zobaczyć ilustrację.

• art. 16 ust. 1 pkt 26a, art. 16 ust. 2a pkt 1 ustawy z 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych – Dz.U. z 2000 r. Nr 54, poz. 654; ost.zm. Dz.U. z 2006 r. Nr 183, poz. 1353
• art. 7 ust. 1, art. 30 ust. 1, art. 35b ust. 2 ustawy z 29 września 1994 r. o rachunkowości – j.t. Dz.U. z 2002 r. Nr 76, poz. 694; ost.zm. Dz.U. z 2006 r. Nr 157, poz. 1119

Izabela Grochola
główna księgowa w spółce z o.o.
Źródło: Monitor Księgowego

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:
Autopromocja

REKLAMA

QR Code

REKLAMA

Księgowość
Pieniądze zebrane przez fundację Cancer Fighters zwolnione z podatku. Darowiznę można odliczyć w PIT lub CIT ale trzeba mieć dowód wpłaty

Zbiórka pieniędzy dla fundacji Cancer Fighters jest zwolniona z podatku – tak odpowiedziało Ministerstwa Finansów na pytania PAP. Darowizny pieniężne wpłacone na fundację mogą zostać odliczone od podatku dochodowego - zarówno PIT jak i CIT za 2026 rok.

Składka zdrowotna 2026: uwaga na zmiany w rozliczeniu rocznym przedsiębiorców (ryczałt, skala podatkowa, podatek liniowy). Rok składkowy nie zawsze pokrywa się z kalendarzowym

Maj dla wielu przedsiębiorców wygląda podobnie: dużo spraw bieżących, terminy się piętrzą, a gdzieś pomiędzy fakturami, podatkami i codziennym prowadzeniem firmy wraca temat, który co roku budzi ten sam niepokój: roczne rozliczenie składki zdrowotnej. W 2026 roku to rozliczenie wygląda trochę inaczej niż rok wcześniej. Co ważne, część zmian można odczuć jako ulgę. Choć sam obowiązek nie zniknął, zmieniły się niektóre zasady, które dla przedsiębiorców są teraz korzystniejsze.

KSeF 2026: unikamy katastrofy, bo fakturujemy po staremu. Nie będzie kar za niewystawianie faktur ustrukturyzowanych także w 2027 roku?

Minął pierwszy miesiąc obowiązkowego KSeF. Podatnicy zachowali się w pełni racjonalnie, bo w przytłaczającej większości wystawiają po staremu faktury papierowe i elektroniczne, a niewielka ich część robi to podwójnie: po staremu i po nowemu (do KSeF). Zgodnie z przewidywaniami jedynym sposobem uniknięcia katastrofy rozliczeniowej, którą niesie za sobą nakaz powszechnego wystawiania faktur ustrukturyzowanych, było przysłowiowe „olanie” tego obowiązku – pisze prof. dr hab. Witold Modzelewski.

Rewolucja w sporach z fiskusem: ugoda zamiast kontroli. Podatnik zapłaci o połowę mniej

W wykazie prac legislacyjnych Rady Ministrów opublikowano projekt nowelizacji ordynacji podatkowej (UDER110), który przewiduje wprowadzenie tzw. ugody podatkowej. Jeżeli projektowane przepisy wejdą w życie, podatnik i organ będą mogli polubownie zamknąć sprawę zaległości podatkowej, a wnioskodawca będzie mógł uzyskać obniżenie odsetek, ochronę przed odpowiedzialnością karnoskarbową w zakresie objętym ugodą oraz odroczenie albo rozłożenie spłaty na raty.

REKLAMA

Nowe przepisy o AI w 2026 roku: co sprawdzi regulator, a na co musi przygotować się biznes?

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/1689 (dalej „AI Act” lub „Rozporządzenie”) obowiązuje w Unii Europejskiej od 1 sierpnia 2024 r., przy czym start stosowania poszczególnych przepisów został podzielony na fazy rozłożone w czasie. W sierpniu 2026 rozpocznie się stosowanie regulacji w części dotyczącej systemów AI wysokiego ryzyka, obowiązków dotyczących przejrzystości, a także egzekwowanie AI Act na szczeblu krajowym. Z tym ostatnim związany jest projekt ustawy o systemach sztucznej inteligencji, który obecnie jest na etapie prac sejmowych.

Kiedy umowa zlecenia z własnym pracownikiem może być uznana za umowę o pracę?

Zawieranie umów cywilnoprawnych z osobami już zatrudnionymi na podstawie umowy o pracę nadal jest w wielu firmach częstą praktyką. Coraz częściej jednak budzi to poważne wątpliwości prawne, zwłaszcza gdy dodatkowe umowy w rzeczywistości pokrywają się z obowiązkami pracowników etatowych. W takich sytuacjach rośnie ryzyko uznania, że mamy do czynienia z obchodzeniem przepisów prawa pracy.

Pracownicy nie dostaną automatycznie PIT-11? Sprawdź, jakie zmiany szykuje rząd

Pracodawcy nie będą musieli przekazywać pracownikom PIT-11, a także innych podobnych formularzy – wynika z opublikowanego projektu ustawy. Formularze takie podatnik będzie mógł uzyskać z urzędu skarbowego.

Rozliczenie z dotacji oświatowej składek ZUS, zasiłków chorobowych, opiekuńczych i macierzyńskich

Zasady wydatkowania dotacji oświatowej budzą wiele pytań, szczególnie w kontekście kosztów pracowniczych. Choć środki te mają charakter podmiotowo-celowy, ich wykorzystanie jest ściśle limitowane ustawą. Najnowsze orzecznictwo sądów administracyjnych rzuca światło na możliwość finansowania składek ZUS oraz zasiłków wypłacanych pracownikom, wskazując na konkretne mechanizmy rozliczeń, które pozwalają uniknąć zarzutu podwójnego finansowania.

REKLAMA

Co ma zrobić podatnik VAT, gdy na jego koncie w KSeF pojawią się obce, omyłkowe lub fikcyjne faktury?

Pojawienie się w KSeF faktur, które nie dokumentują rzeczywistych zakupów podatnika, to zjawisko, na które firmy muszą być przygotowane. W nowym modelu fakturowania ustrukturyzowanego niechciane dokumenty – w tym faktury prywatne pracowników, omyłkowe czy scamowe – są widoczne zarówno dla podatnika, jak i dla organów podatkowych. Sam fakt ich otrzymania nie powoduje jednak obowiązku zapłaty ani szczególnych obowiązków informacyjnych. Kluczowe jest właściwe rozpoznanie sytuacji oraz wdrożenie wewnętrznej procedury, aby takie faktury nie zostały zaewidencjonowane i rozliczone w księgach oraz w ewidencji VAT podatnika.

Koniec faktur „scamowych"? KSeF 2.0 ma nowe narzędzie do walki z oszustami

Ministerstwo Finansów wdrożyło w Aplikacji Podatnika KSeF 2.0 nową funkcjonalność, która pozwala na natychmiastowe zgłaszanie do administracji skarbowej faktur budzących podejrzenie oszustwa lub nadużycia. Rozwiązanie to stanowi bezpośrednią odpowiedź na problem tzw. „scamowych faktur”, które automatycznie trafiają do systemów przedsiębiorców.

Zapisz się na newsletter
Chcesz uniknąć błędów? Być na czasie z najnowszymi zmianami w podatkach? Zapisz się na nasz newsletter i otrzymuj rzetelne informacje prosto na swoją skrzynkę.
Zaznacz wymagane zgody
loading
Zapisując się na newsletter wyrażasz zgodę na otrzymywanie treści reklam również podmiotów trzecich
Administratorem danych osobowych jest INFOR PL S.A. Dane są przetwarzane w celu wysyłki newslettera. Po więcej informacji kliknij tutaj.
success

Potwierdź zapis

Sprawdź maila, żeby potwierdzić swój zapis na newsletter. Jeśli nie widzisz wiadomości, sprawdź folder SPAM w swojej skrzynce.

failure

Coś poszło nie tak

REKLAMA