Czy zakup używanego samochodu ciężarowego w innym kraju UE stanowi wewnątrzwspólnotowe nabycie towaru

Jestem czynnym podatnikiem VAT zarejestrowanym dla transakcji unijnych. Czy od takiej transakcji wystąpił obowiązek podatkowy? Czy może powinnam zaksięgować zakup jako dostawę towarów, dla której podatnikiem jest nabywca, i nie robić deklaracji podsumowującej? Niestety, nie mam kontaktu ze sprzedawcą (nie odbiera telefonu) i nie mogę skorygować numeru NIP sprzedawcy. Co z zapłaconym VAT oraz potwierdzającym to VAT-25? Czy w tej sytuacji mogę wykazać w deklaracji VAT-7 zapłacony podatek jako podatek naliczony? Jeśli ww. transakcja ma być potraktowana jako wewnątrzwspólnotowe nabycie, jak wykazać ją w informacji podsumowującej?

Opodatkowaniu VAT podlega, między innymi, wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów za wynagrodzeniem na terytorium kraju (por. art. 5 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku od towarów i usług). O tym, kiedy występuje wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów, decyduje brzmienie przepisów art. 9-12 ustawy.

Z przepisów tych nie wynika, aby z powodu wystąpienia u polskiego podatnika wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów istotne było podanie przez sprzedawcę prawidłowego numeru VAT UE. Istotne jest natomiast, aby:
1) w wyniku dokonanej dostawy nabyty towar został wysłany lub przetransportowany z terytorium jednego państwa członkowskiego na terytorium innego państwa członkowskiego (art. 9 ust. 1 ustawy);

2) zarówno nabywca, jak i dostawca byli podatnikami VAT (art. 9 ust. 2 ustawy) oraz w stosunku do dostawy towarów będących przedmiotem wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów występowali w takim charakterze. Nie ma natomiast znaczenia rejestracja VAT UE stron transakcji. Do wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów dojść może również, gdy jedna ze stron lub obie strony transakcji nie są zarejestrowane jako podatnicy unijni;

3) nie miało zastosowania jedno z określonych w art. 10 ustawy wyłączeń wystąpienia wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów.

Z treści pytania nie wynika jednoznacznie, czy powyższe warunki są spełnione. Tym niemniej najprawdopodobniej tak właśnie jest. Przyjęcie takiego założenia oznaczałoby, że nabycie przedmiotowego samochodu stanowi dla Pani wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów. Bez znaczenia jest fakt udokumentowania transakcji tylko umową sprzedaży, fakt naliczenia niemieckiego VAT oraz podanie błędnego numeru VAT (a przynajmniej błędnego symbolu kraju; żadne z państw członkowskich nie stosuje bowiem liter EG).

Przyjęcie takiego założenia oznaczałoby również, że obowiązek podatkowy powstał 15. dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym dokonano dostawy samochodu na Pani rzecz (art. 20 ust. 5 ustawy).

Jeśli chodzi o ujęcie takiego nabycia w informacji podsumowującej, to pozostaje ująć wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów bez podawania numeru VAT kontrahenta. Lepiej ująć wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów bez podawania numeru VAT kontrahenta, niż ujmować takie nabycie z podaniem błędnego numeru VAT UE.

W takim przypadku złożenie informacji VAT-23 oraz uzyskanie na jej podstawie zaświadczenia VAT-25 było jak najbardziej prawidłowe. Jeśli chodzi o uiszczony podatek należny z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia przedmiotowego samochodu, to podatek ten przede wszystkim powinien zostać wykazany w poz. 39 deklaracji VAT-7/7K złożonej za okres rozliczeniowy, w którym powstał obowiązek podatkowy. W ramach tej samej deklaracji podatek ten może zostać potraktowany jako podatek naliczony i odliczony (w części D.2 deklaracji VAT-7/VAT-7K).

 

W żadnym razie zakupu samochodu nie należy rozliczać jako dostawy towarów, dla której podatnikiem jest nabywca. Aby dostawa taka wystąpiła, samochód musiałby być kupiony w Polsce. Tylko wówczas bowiem miejsce dokonania dostawy towarów znajdowałoby się w Polsce. Jest to warunek wystąpienia dostawy towarów, dla której podatnikiem jest nabywca.

Nie można natomiast wykluczyć, że nie jest spełniony jeden (lub więcej) z wymienionych powyżej warunków wystąpienia wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów (np. niemiecki sprzedawca samochodu nie był podatnikiem VAT), a w konsekwencji zakup przedmiotowego samochodu nie stanowił dla Pani wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów. W takim wypadku należałoby skorygować deklarację VAT-7/VAT-7 z wykazanym wewnątrzwspólnotowym nabyciem samochodu. Następnie musiałaby Pani wystąpić o stwierdzenie nadpłaty podatku z tytułu tego wewnątrzwspólnotowego nabycia, gdyż został on wpłacony nienależnie, oraz złożyć wniosek VAT-24 w celu uzyskania nowego zaświadczenia VAT-25 (potwierdzającego nie uiszczenie VAT z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów, lecz brak obowiązku uiszczenia takiego podatku).

 

Tomasz Krywan

konsultant podatkowy