REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Ryczałt od dochodów spółek kapitałowych (tzw. estoński CIT) a bilans za 2021 rok

Dziennik Gazeta Prawna
Największy polski dziennik prawno-gospodarczy
Ryczałt od dochodów spółek kapitałowych (tzw. estoński CIT) a bilans za 2021 rok; Estoński CIT a sprawozdania finansowe
Ryczałt od dochodów spółek kapitałowych (tzw. estoński CIT) a bilans za 2021 rok; Estoński CIT a sprawozdania finansowe
Shutterstock

REKLAMA

REKLAMA

Estoński CIT a bilans za 2021 rok. Spółki kapitałowe (czyli spółki z o.o. i spółki akcyjne), które od 1 stycznia 2022 r. przejdą na ryczałt od dochodów (czyli tzw. estoński CIT), będą musiały w bilansie za 2021 r. wykazać dodatkowe pozycje. Wymóg ten nie wynika jednak z prawa bilansowego, czyli ustawy o rachunkowości lecz z… ustawy o CIT.

Estoński CIT a bilans

Konieczność sporządzenia bilansu w bardziej szczegółowej formie potwierdziło Ministerstwo Finansów w opublikowanym 19 listopada br. projekcie objaśnień „Estoński CIT 2.0” (patrz tabela "Struktura bilansu").
- Dobrze byłoby, aby nowy wzór bilansu znalazł się w ustawie o rachunkowości, a nie tylko w objaśnieniach podatkowych - komentuje Natalia Kamińska-Kubiak, menedżer i doradca podatkowy w Grant Thornton. Zwraca uwagę, że doszło do sytuacji, w której ustawą podatkową są zmieniane zasady rachunkowości.
Nie byłoby problemu, gdyby chodziło tylko o dodatkowe konta analityczne. Kłopot polega na tym, że potrzebne są nowe pozycje w bilansie, których nie uwzględnia jego wzór zamieszczony w ustawie o rachunkowości.

REKLAMA

REKLAMA

Ryczałt od dochodów spółek kapitałowych (tzw. estoński CIT)

Przypomnijmy, że estoński CIT, czyli ryczałt od dochodów spółek, polega co do zasady na tym, że podatek płaci się dopiero w momencie wypłaty zysku. Rozwiązanie to zostało wprowadzone z początkiem 2021 r., ale ze względu na liczne ograniczenia zdecydowało się na niego zaledwie 337 spółek.

Zabrakło zmiany ustawy o rachunkowości. Ministerstwo Finansów poprzestało na określeniu nowej struktury bilansu (a ściślej jego części dotyczącej prezentacji kapitału własnego) w projekcie objaśnień do estońskiego CIT.

Od 1 stycznia 2022 r. wiele z tych obostrzeń ma zostać poluzowanych wskutek zmian wprowadzonych Polskim Ładem, czyli nowelizacji z 29 października 2021 r. ustaw o PIT, CIT i innych (Dz.U. poz. 2105). Przede wszystkim zlikwidowany zostanie wymóg dotyczący nakładów inwestycyjnych oraz limit przychodów wynoszący obecnie 100 mln zł. Estoński CIT będą też mogły wybrać spółki komandytowe i komandytowo akcyjne. Estoński system może więc zyskać na popularności.

Szczegółowy bilans przed wejściem w ryczałt…

Jednak spółki, które myślą o wyborze od 2022 r. estońskiego CIT, muszą pamiętać, że rozwiązanie to wymaga ujęcia w bilansie pozycji, których nie znajdą we wzorze bilansu zamieszczonym w ustawie o rachunkowości.

Zgodnie bowiem z art. 7aa ust. 1 pkt 2 ustawy o CIT podatnik na ostatni dzień roku podatkowego poprzedzającego pierwszy rok opodatkowania ryczałtem od dochodów spółek kapitałowych musi wyodrębnić w kapitale własnym:

REKLAMA

  • kwotę zysków niepodzielonych i kwotę zysków podzielonych odniesione na kapitały, wypracowanych w latach poprzedzających pierwszy rok opodatkowania ryczałtem od dochodów spółek,
  • kwotę niepokrytych strat poniesionych w latach poprzedzających pierwszy rok opodatkowania ryczałtem od dochodów spółek.

Słowem - spółki, które wybiorą ryczałt, muszą wyodrębnić nowe pozycje w kapitale własnym (patrz tabela "Struktura bilansu").

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Sam art. 7aa ust. 1 pkt 2 ustawy o CIT nie sugeruje, żeby zyski te i straty musiały być wyodrębnione i pokazane w sprawozdaniu finansowym. Do takiego wniosku prowadzi jednak art. 7aa ust. 7 ustawy o CIT. Wynika z niego wprost, że pozycje te muszą być wyodrębnione w sprawozdaniu finansowym, którego elementem jest właśnie bilans.

- O ile nie jest to problemem w księgach rachunkowych, bo oprócz tzw. kont syntetycznych mamy również konta analityczne, na których możemy pokazać wszystkie szczegółowe informacje, o tyle nie ma takiej możliwości, jeżeli chodzi o pozycje bilansu - zwraca uwagę Natalia Kamińska-Kubiak. Podkreśla bowiem, że nie przewiduje tego wzór bilansu zamieszczony w ustawie o rachunkowości.

- Skoro estoński CIT wymaga pokazywania nowych pozycji w bilansie, to należało równolegle wprowadzić odpowiednie zmiany do ustawy o rachunkowości - uważa ekspertka.

Tymczasem MF poprzestało jedynie na określeniu nowej struktury bilansu (a ściślej jego części dotyczącej prezentacji kapitału własnego) w projekcie objaśnień do estońskiego CIT (patrz tabela "Struktura bilansu") i we wspomnianych przepisach ustawy o CIT.

…i w trakcie jego stosowania

Zdaniem Natalii Kamińskiej-Kubiak problem będzie też w okresie stosowania estońskiego CIT. Artykuł 28d ustawy o CIT zobowiązuje bowiem do prowadzenia ksiąg rachunkowych oraz sporządzania sprawozdań finansowych na podstawie przepisów o rachunkowości „w sposób zapewniający prawidłowe określenie wysokości zysku (straty) netto, podstawy opodatkowania i wysokości należnego podatku” oraz kapitału własnego.

- Nie ma pewności, czy w tym przypadku wystarczy ewidencjonowanie dodatkowych pozycji na kontach analitycznych, a więc pozabilansowych - zastanawia się ekspertka.

Postuluje, by i do tej kwestii Ministerstwo Finansów się odniosło, np. właśnie w objaśnieniach podatkowych.

Problem z podatkiem odroczonym

Wątpliwości budzi też kwestia aktywów i rezerw z tytułu odroczonego podatku dochodowego. Przypomnijmy, że ujmuje się je, aby odzwierciedlić przejściowe różnice między wynikiem dla celów podatkowych i celów rachunkowych.

Rezerwy z tytułu podatku odroczonego oznaczają, że w przyszłości powstaną kwoty zwiększające podstawę opodatkowania, np. zostaną zrealizowane dodatnie różnice kursowe. Dlatego tworzy się je, gdy wartość księgowa aktywów jest większa od podatkowej oraz gdy wartość księgowa pasywów jest mniejsza od podatkowej.

Z kolei aktywa ustala się w sytuacji odwrotnej - gdy w przyszłości podstawa opodatkowania będzie mniejsza, bo np. podatnik będzie mógł zmniejszyć swoje zobowiązanie wobec fiskusa, rozliczając stratę podatkową z lat ubiegłych.

Zdaniem Natalii Kamińskiej-Kubiak, jeżeli spółka przewiduje, że przez co najmniej cztery lata będzie stosować estoński CIT, to raczej jest mało prawdopodobne, żeby po wyjściu z systemu estońskiego mogła jeszcze rozliczyć stratę podatkową z lat ubiegłych. Dlatego lepiej, żeby nie aktywowała w takiej sytuacji straty podatkowej.

Ponadto jeżeli jest duże prawdopodobieństwo, że spółka nie wypadnie wcześniej z ryczałtu, to powinna - zdaniem ekspertki - zlikwidować rezerwy z tytułu odroczonego podatku, bo i w tym przypadku będzie stosować zasady rachunkowe (np. wyceny należności), a nie podatkowe.

- Takie postępowanie wynika ze wskazówek zawartych w Krajowym Standardzie Rachunkowości nr 2 - mówi Natalia Kamińska-Kubiak. Jej zdaniem jednak dobrze byłoby, aby w tej kwestii Ministerstwo Finansów lub Komitet Standardów Rachunkowości wydały oddzielne wytyczne.

- Jest to szczególnie istotne w przypadku spółek komandytowych, które są zobowiązane do prowadzenia ksiąg rachunkowych - mówi ekspertka.

Przypomina, że od 1 stycznia 2021 r. (ewentualnie od 1 maja br.) stały się one podatnikami CIT i w sprawozdaniu finansowym za 2021 r. będą po raz pierwszy ujmować podatek odroczony. Może to jednak nie mieć sensu, gdyby okazało się, że od 2022 r. spółka zamierza wejść w estoński system, a tym samym stosować rachunkowe zasady rozliczeń dla celów podatkowych. ©℗

Struktura bilansu

Estoński CIT a struktura bilansu

Dziennik Gazeta Prawna

Agnieszka Pokojska

©℗ Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A. Kup licencję

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:
Autopromocja

REKLAMA

QR Code

REKLAMA

Księgowość
Ważne zmiany dla przedsiębiorców i podatników. Rząd zapowiada deregulację w podatkach PIT i CIT

Ministerstwo Finansów przygotowuje deregulacyjny projekt nowelizacji ustaw o podatku dochodowym od osób fizycznych (PIT) oraz od osób prawnych (CIT). Z opublikowanych w wykazie prac legislacyjnych rządu założeń wynika, że podatników czekają m.in. dłuższy termin na złożenie deklaracji CIT-10Z, pełna elektronizacja tego dokumentu oraz uproszczenia w składaniu oświadczeń płatnika.

Unia szykuje EU Delivery Act. Nowe prawo ma uporządkować zasady doręczania paczek

Unia pracuje nad EU Delivery Act – nowym prawem, które ma uporządkować zasady doręczania paczek w całej Wspólnocie. Z przeprowadzonych przez nią konsultacji wynika, że wysyłka do innego kraju UE wciąż jest bardziej problematyczna niż wysyłka krajowa. Prawie połowa respondentów wskazała, że paczka dotarła później, niż obiecano, a co trzeci – że informacje o statusie przesyłki były niespójne. Ceny wysyłek zagranicznych źle ocenia 30 proc. badanych, niemal dwa razy więcej niż w przypadku krajowych. Największe poparcie – 70 proc. – zyskało zaostrzenie wymogów jakości dla dostaw transgranicznych. Otwarte pozostaje natomiast pytanie, kto zapłaci za utrzymanie usług pocztowych. Projekt przepisów ma zostać przedstawiony na przełomie 2026 i 2027 roku.

Koniec roku podatkowego 2026 bez taryfy ulgowej. Te grudniowe nawyki księgowych mogą zwrócić uwagę skarbówki

Koniec roku podatkowego 2026 przyniesie dla tysięcy polskich spółek prawdziwą rewolucję w rozliczeniach. Po raz pierwszy księgi rachunkowe podatników CIT składających miesięczny VAT trafią do urzędu skarbowego w pełnej wersji – zapis po zapisie. Oznacza to, że fiskus zobaczy nie tylko końcowy wynik, ale też każde grudniowe przeksięgowanie i korektę robioną na ostatnią chwilę. Eksperci ostrzegają: odkładanie porządków w dokumentach na grudzień staje się w tym roku wyjątkowo ryzykowne.

Wynajmujesz lokal ze współwłaścicielami? Od 2027 roku KSeF wymusi ważną zmianę. Skarbówka stawia sprawę jasno

Wynajem wspólnego lokalu użytkowego przez kilku współwłaścicieli to powszechna praktyka, która do tej pory często opierała się na prostym pełnomocnictwie dla jednej osoby. Jednak nadchodzący wielkimi krokami obowiązek korzystania z Krajowego Systemu e-Faktur (KSeF) od 1 stycznia 2027 roku wywraca dotychczasowe przyzwyczajenia do góry nogami. W najnowszej interpretacji indywidualnej fiskus bierze pod lupę najem w częściach ułamkowych i rozstrzyga kluczowy dylemat: czy pełnomocnik może wystawić jedną fakturę na pełną kwotę czynszu, oraz kto dokładnie musi wystąpić o nadanie numeru NIP.

REKLAMA

Skarbówka przegrywa w sądzie. Ważny wyrok NSA w sprawie darowizn na streamach

Naczelny Sąd Administracyjny rozwiał wieloletnie wątpliwości twórców internetowych i organizatorów zbiórek. Wpłata od widza ukrytego za internetowym pseudonimem również może być uznana za darowiznę, a skarbówka nie może tego automatycznie podważać z powodu braku danych darczyńcy. Sprawdź, jakie warunki trzeba spełnić, by uniknąć problemów z rozliczeniem i jak bezpiecznie prowadzić zbiórki na żywo.

PIT-11 czy IFT-1 – jaką informację przygotować po zakończeniu roku dla cudzoziemca? Każdy płatnik powinien to wiedzieć

Jaką informację o uzyskanych przychodach powinien po zakończeniu roku otrzymać cudzoziemiec zarobkujący w Polsce? Dla płatników nie zawsze jest to oczywiste. Tymczasem obowiązują w tym zakresie jasne zasady.

Zakup leków można odliczyć w PIT. Kto może to zrobić i w jaki sposób?

Wielu podatników wciąż o tym nie wie, że może odzyskać nawet kilkaset złotych rocznie, odliczając w rocznym zeznaniu podatkowym PIT wydatki poniesione na leki. Umożliwia to ulga rehabilitacyjna, z której skorzystać mogą nie tylko osoby z niepełnosprawnością, ale również ich opiekunowie. Co ważne, obecne zasady rozliczania ulgi będą obowiązywać także w 2026 roku.

Rezerwy na świadczenia pracownicze – tablice trwania życia 2025 a wycena aktuarialna rezerw

Rezerwy aktuarialne na świadczenia pracownicze zależą m.in. od dekrementu śmiertelności w populacji. Jak budowany jest model śmiertelności w aktuarialnej wycenie rezerw pracowniczych? Jak zmienią się rezerwy pośmiertne oraz rezerwy na ZFŚS po publikacji przez GUS najnowszych tablic trwania życia (TTŻ 2025)? Czy śmiertelność wpływa na pozostałe rezerwy na świadczenia pracownicze (jubileuszowe, emerytalne, rentowe itd.)?

REKLAMA

Podatki seniorów na celowniku. Nadchodzi zmiana, która uderzy w budżet państwa

Starzenie się polskiego społeczeństwa wywoła w finansach publicznych znacznie głębszą wyrwę niż w innych rozwiniętych krajach – ostrzega Polski Instytut Ekonomiczny. Choć seniorów będzie przybywać, ich emerytury oraz posiadane mieszkania nie zrekompensują państwu gigantycznego ubytku w podatkach. Ekonomiści wskazują jednak na jedną grupę starszych Polaków, od której będzie zależeć stabilność całego systemu.

VAT w eksporcie i imporcie po nowemu – ważne uproszczenia i nowe zasady rozliczeń

Dwie nowelizacje ustawy o VAT wprowadzają istotne zmiany w rozliczaniu międzynarodowego obrotu towarowego. Przepisy wchodzą w życie etapami od listopada 2026 r., a w znacznej części od 1 stycznia 2027 r. – dotyczą przede wszystkim dokumentowania eksportu, rozliczania VAT importowego oraz stosowania uproszczeń celnych. Ich celem jest ograniczenie obowiązków administracyjnych i dostosowanie regulacji podatkowych do praktyki handlu międzynarodowego.

Zapisz się na newsletter
Chcesz uniknąć błędów? Być na czasie z najnowszymi zmianami w podatkach? Zapisz się na nasz newsletter i otrzymuj rzetelne informacje prosto na swoją skrzynkę.
Zaznacz wymagane zgody
loading
Zapisując się na newsletter wyrażasz zgodę na otrzymywanie treści reklam również podmiotów trzecich
Administratorem danych osobowych jest INFOR PL S.A. Dane są przetwarzane w celu wysyłki newslettera. Po więcej informacji kliknij tutaj.
success

Potwierdź zapis

Sprawdź maila, żeby potwierdzić swój zapis na newsletter. Jeśli nie widzisz wiadomości, sprawdź folder SPAM w swojej skrzynce.

failure

Coś poszło nie tak

REKLAMA