Zmiany prawa 2022

Tarcze antyinflacyjne; obniżony VAT m.in. na żywność, nawozy; zamrożenie cen energii, taryf na gaz; dodatki węglowe; rosnące stopy procentowe; wakacje kredytowe; umowa ws. Turowa; fuzja Orlenu i Lotosu; uruchomienie Baltic Pipe - te niektóre spośród najważniejszych wydarzeń gospodarczych 2022 r.

Nowelizacja prawa często ma wpływ na bieżące funkcjonowanie i obowiązki przedsiębiorców. W październiku 2022 r. weszła w życie największa od 20 lat nowelizacja Kodeksu spółek handlowych. Czy wymusza ona zmiany w umowie lub statucie spółki?

Osoby, które pobierają świadczenia z ZUS i jednocześnie pracują, ale nie osiągnęły jeszcze powszechnego wieku emerytalnego, mogą dorobić więcej do budżetu domowego. Od grudnia 2022 r. niższy, bezpieczny próg limitu zwiększa się o ponad 227 zł brutto.

Księgowi zastanawiają się, czy nadal przy obliczaniu zaliczek na PIT muszą potrącać kwotę zmniejszającą podatek, jeżeli wiedzą, że podatnik już w październiku przekroczył roczny limit tej kwoty wynoszący 3600 zł.

Trwają prace nad projektem ustawy o zmianie niektórych ustaw w związku z zapewnieniem rozwoju rynku finansowego oraz ochrony inwestorów na tym rynku, który realizuje działania określone w Strategii Rozwoju Rynku Kapitałowego (SRRK). Zawarte w tym projekcie rozwiązania mają na celu uproszczenie przepisów i procedur administracyjnych, a przez to rozwój rynku kapitałowego w Polsce. To II etap konsultacji publicznych projektu ustawy. Uwagi można zgłaszać przez trzy tygodnie do 25 listopada 2022 r.

Wprowadzone do polskiego porządku prawnego prawo holdingowe u swoich korzeni miało regulować funkcjonowanie tzw. holdingów faktycznych. Jednoznaczna ocena zmian wprowadzonych w Kodeksie spółek handlowych nowelizacją z 13 października 2022 roku nie jest łatwa do dokonania. Z jednej strony stwarza nowe możliwości kontroli i kształtowania sposobu prowadzenia spraw spółki zależnej przez spółkę dominującą, co z kolei wiąże się z koniecznością podjęcia wielu czynności o charakterze formalnym. Czy spółki zdecydują się sformalizować zarządzanie swoimi podmiotami zależnymi?

13 października 2022 roku w życie weszły przepisy nowelizujące Kodeks spółek handlowych, które wprowadzają dotychczas nieznane polskiemu prawu pojęcie grupy spółek. Czym jest tzw. prawo holdingowe i do kogo jest ono skierowane?

Podatek od spadków i darowizn - stawki, kwoty wolne i skale podatkowe. Od 13 października 2022 r. obowiązują nowe (wyższe) kwoty wolne od podatku i nowe skale podatkowe w podatku od spadków i darowizn. Sprawdźmy jakie!

Przepisy zmieniające Kodeks pracy wejdą w życie prawdopodobnie na przełomie 2022 i 2023 roku - choć nadal trwają nad nimi prace legislacyjne. Zmiany obejmą wiele obszarów, w tym sposobu wypowiadania umów, zatrudniania cudzoziemców, czy regulacji urlopowych. Istotne jest to, że przepisy odnoszą się do umów zawieranych już dziś.

Nowelizacja Kodeksu spółek handlowych, która wejdzie w życie z dniem 13 października 2022 r., wprowadza nowe zasady obliczania czasu trwania mandatów członków zarządu i rady nadzorczej. Sprawdź, jak będą one wyglądać.

Nowelizacja Kodeksu Spółek Handlowych, wchodząca w życie 13 października 2022 r., jest omawiana i analizowana od miesięcy. Wiele zmian ocenianych jest jako potrzebne i pożądane. Przykładem są nowe zapisy dotyczące odpowiedzialności członków zarządu spółki (z o.o. i akcyjnej), dzięki którym wszystkie spółki kapitałowe obowiązywać będą te same, spójne zasady.

Wzory dokumentów elektronicznych informacji o cenach transferowych w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych (TPR-P - wersja 4) i od osób prawnych (TPR-C - wersja 4) za 2021 r. zostały opublikowane na stronach internetowych Biuletynu Informacji Publicznej Ministerstwa Finansów. Do kiedy trzeba złożyć informacje TPR?

Ministerstwo Sprawiedliwości przygotowało założenia ustawy o franczyzie. 14 września 2022 r. na konferencji prasowej wiceminister sprawiedliwości Marcin Warchoł powiedział: - Wolny rynek to nie wolna amerykanka. Chcemy równości uczestników tego rynku, zarówno wielkich sieci, jak i drobnych przedsiębiorców, którzy decydują się na zawarcie umowy franczyzy. Właśnie w imię równości i sprawiedliwości został przygotowany projekt ustawy, skoro próby samoregulacji branży się nie powiodły.

[Aktualizacja z 13 października 2022 r.] Rozporządzenie Ministra Finansów (którego projekt został omówiony w niniejszym artykule) zostało opublikowane bez zmian w Dz. U. z 12 października 2022 r. poz. 2084 i weszło w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia - tj. 13 października 2022 r. Minister Finansów zamierza jeszcze w 2022 roku podwyższyć kwoty pieniędzy oraz wartości rzeczy i praw majątkowych zwolnionych z podatku od spadków i darowizn i niepodlegających temu podatkowi. Podwyższone będą także przedziały nadwyżki kwot wartości rzeczy i praw majątkowych podlegających opodatkowaniu, określone w skalach podatkowych z art. 15 ust. 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn. Będzie to pierwsza podwyżka tych kwot od 2003 roku. Ponadto 22 września 2022 r. sejmowa Komisja Nadzwyczajna do spraw deregulacji skierowała do Marszałka Sejmu projekt ustawy, w którym proponuje - jeszcze wyższą niż Minister Finansów - podwyżkę kwot wolnych od podatku od spadków i darowizn - od 2023 roku.

Większość podatników podatku dochodowego od osób fizycznych, którzy uzyskują przychody ze stosunku pracy oraz umów zlecenia płaci od połowy 2022 roku wyższe zaliczki na podatek dochodowy niż w pierwszym półroczu nawet gdy w zeznaniu rocznym pojawi się nadpłata – wskazuje prof. dr hab. Witold Modzelewski z Instytutu Studiów Podatkowych. Zdaniem profesora Modzelewskiego wprowadzony od 1 stycznia 2022 r. model składki na ubezpieczenie zdrowotne jest wypisz wymaluj drugim podatkiem dochodowym. Bowiem kwota tej składki jest proporcjonalna do dochodu podatnika, nie ma jakiejkolwiek górnej granicy i obciąża ona zarówno dochód podatnika przeznaczony na konsumpcję jak i inwestowane zyski z działalności gospodarczej. Co gorsza wydatki poniesione na zapłatę składek na ubezpieczenie zdrowotne są opodatkowane też podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

Rozliczanie pracowników od nowego roku 2022 przysporzyło problemów niejednemu pracodawcy i księgowemu. Chociaż z założenia Polski Ład miał uprościć dotychczasowy system podatkowy i obniżyć ich wysokość, zmiana przepisów od stycznia jeszcze bardziej go skomplikowała. Dlatego rząd postanowił jeszcze raz znowelizować ustawę o podatku dochodowym od osób fizycznych, a w konsekwencji zlikwidował niektóre z wcześniej wprowadzonych rozwiązań. Jakie? Przede wszystkim obniżył pierwszy próg podatkowy z 17 proc. na 12 proc., co związane jest z mniejszą kwotą wolną od podatku, zniósł ulgę dla klasy średniej oraz usunął tzw. rolowanie zaliczek. Ten ostatni przepis dawał pewną dowolność w rozliczaniu pracownika według systemu podatkowego z 2021 lub 2022 roku w zależności od tego, która opcja była dla niego korzystniejsza. Czy reforma „Niskie Podatki” (tzw. Polski Ład 2.0), obowiązująca od 1 lipca 2022 roku, okazała się tym razem sukcesem, a przewoźnicy oszczędzą na zmianach?

Ministerstwo Finansów wskazuje, że z obniżonej do 12% stawki podatku dochodowego (PIT) skorzystają również osoby, którym naczelnik urzędu skarbowego ustalił zaliczki na PIT od dochodu ustalonego przy zastosowaniu norm szacunkowych. To podatnicy prowadzący działy specjalne produkcji rolnej, którzy nie ustalają dochodu na podstawie ksiąg podatkowych (podatkowej księgi przychodów i rozchodów, ksiąg rachunkowych). Z preferencji mogą korzystać już w zaliczce za lipiec wpłacanej do 20 sierpnia 2022 r.

19 lipca 2022 r. Rada Ministrów przyjęła w trybie pilnym projekt ustawy o dodatku węglowym. Jednorazowy dodatek węglowy w wysokości 3 tys. zł będzie przysługiwał gospodarstwom domowym, gdzie głównym źródłem ogrzewania jest piec na węgiel. Wnioski o wypłatę tego dodatku będzie można składać w gminach do 30 listopada 2022 r. Jak poinformowała minister klimatu i środowiska Anna Moskwa, ustawa o dodatku węglowym zastąpi przepisy dot. ceny maksymalnej węgla 996,60 zł za tonę dla gospodarstw domowych, określone w ustawie o szczególnych rozwiązaniach służących ochronie odbiorców niektórych paliw stałych.

– Nowelizacja Kodeksu pracy będzie oznaczać dla pracodawców małą rewolucję. Firmy będą musiały się zastanowić nad nową organizacją pracy, ponieważ pracownikom zostaną wydłużone urlopy rodzicielskie i nadane nowe uprawnienia (np. dwa nowe rodzaje urlopów: urlop opiekuńczy i urlop z tytułu siły wyższej). Problem może się pojawić w dużych zakładach pracy, które muszą organizować pracę na wiele miesięcy z góry – mówi dr Katarzyna Kalata, wykładowczyni Wyższej Szkoły Bankowej w Łodzi. Jak ocenia, planowane zmiany, które muszą zostać wdrożone najpóźniej na początku sierpnia 2022 r., są jednak korzystne dla wszystkich pracowników, zwłaszcza tych, którzy mają dzieci.

Od 1 stycznia 2022 r. można odliczyć (od dochodu przed opodatkowaniem) ulgę w podatku dochodowym od osób fizycznych (PIT) z tytułu składek członkowskich na rzecz związków zawodowych. Od 1 lipca 2022 r. roczny limit tej ulgi zwiększył się do 500 zł. Jeżeli składkę związkową potrąca z wynagrodzenia pracodawca, to informację o potrąceniu zamieszcza w PIT-11. W innej sytuacji trzeba posiadać posiadać dowód wpłaty składek członkowskich na rzecz związku zawodowego.

Po największej rewolucji podatkowej ostatnich lat, jaką był Polski Ład, ustawodawca ponownie postanowił “namieszać” w podatkach. Od 1 lipca 2022 r., po wejściu w życie ustawy potocznie zwanej Polskim Ładem 2.0., przedsiębiorcy ponownie powinni zweryfikować stosowaną formę opodatkowania i zastanowić się czy nie warto jej zmienić.

Od 1 sierpnia 2022 r. wchodzą w życie zmiany w przepisach dotyczących umowy o pracę na okres próbny. Modyfikacjom podlegają najistotniejsze postanowienia stanowiące o czasie trwania umowy, możliwości jej przedłużenia oraz ponownego zawarcia. Zmiany w kodeksie pracy przewidziane przez ustawodawcę podyktowane są obowiązkiem harmonizacji przepisów krajowych z postanowieniami dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/1152 z dnia 20 czerwca 2019 r. Mają one na celu zapewnienie minimalnych praw wszystkim pracownikom w UE, wprowadzenie bardziej przejrzystych norm zatrudnienia oraz poprawę warunków pracy. Zmiany będą obejmować m.in. przepisy dotyczące umowy o pracę na czas określony oraz umowy na okres próbny.

7 lipca 2022 r. Prezydent RP Andrzej Duda podpisał nowelizację ustawy przewidującą umożliwienie doręczania pism na adres skrytki pocztowej w postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Ministerstwo Finansów prowadzi konsultacje wzoru nowego formularza podatkowego - PIT-DZ, czyli informacji o dzieciach uprawniających podatnika do zwolnienia podatkowego w PIT zwanego potocznie "ulgą dla rodzin 4+". Formularz ten będzie niezbędny dla rocznego rozliczenia tego zwolnienia.

Minister Finansów wydał 7 lipca 2022 r. rozporządzenie (opublikowane w Dzienniku Ustaw z 8 lipca 2022 r., poz. 1451), które zmienia od 9 lipca 2022 r. rozporządzenie w sprawie zaświadczeń wydawanych przez organy podatkowe. Rozporządzenie to zmienia w szczególności wzory zaświadczeń podatkowych w tym zaświadczenia o niezaleganiu w podatkach lub stwierdzającego stan zaległości (ZAS-W), zaświadczenia o wysokości obrotu w podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowym, a także dochodu podatnika w podatku dochodowym od osób fizycznych (ZAS-DF) i zaświadczenia o wysokości obrotu w podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowym, a także dochodu podatnika w podatku dochodowym od osób prawnych (ZAS-DP). Ponadto pojawi się nowe zaświadczenie o wysokości przychodu, dochodu, podatku należnego oraz składek na ubezpieczenia wykazane w podatku dochodowym od osób fizycznych (ZAS-DFU).