Rachunkowość banków - rozliczanie przychodów zastrzeżonych z tytułu odsetek

Rozporządzenie Ministra Rozwoju i Finansów z 23 czerwca 2017 r. (Dz. U. poz. 1271) oraz z 12 października 2017 r. (Dz. U. poz. 1965) zmieniły rozporządzenia w sprawie szczególnych zasad rachunkowości banków oraz w sprawie tworzenia rezerw na ryzyko i weszły w życie w trakcie 2017 roku z terminem obowiązywania po raz pierwszy do sprawozdań finansowych sporządzanych za rok obrotowy rozpoczynający się od 1 stycznia 2017 roku.

Zmiana dotyczy przychodów zastrzeżonych z tytułu odsetek i była konieczna, aby usunąć rozdźwięk pomiędzy przepisami unijnymi i przepisami zmienionej ustawy o rachunkowości a aktami wykonawczymi. Minister wprowadził nowy sposób ustalania podstawy kalkulacji rezerw celowych i odpisów aktualizujących wartość udzielonych kredytów dla banków stosujących polskie standardy rachunkowości (bank PSR-owy) spójny ze stosowanym przez banki sporządzające sprawozdania finansowe na podstawie międzynarodowych standardów rachunkowości (bank MSR-owy).

Zmiana przepisów w obszarze przychodów zastrzeżonych jest związana z przyjęciem rozporządzenia PE i Rady (UE) nr 575/2013 z 26 czerwca 2013 r. w sprawie wymogów ostrożnościowych dla instytucji kredytowych i firm inwestycyjnych.

Uwzględniając zapisy tego rozporządzenia wprowadzono modyfikację treści załącznika nr 2 do ustawy o rachunkowości w zakresie informacyjnym sprawozdania finansowego dla banków. Usunięto z pozycji IX pkt 3 pasywów: „Pozostałe przychody przyszłych okresów oraz zastrzeżone” sformułowanie „oraz zastrzeżone”, co jest związane z usunięciem w art. 41 ust. 3 ustawy o rachunkowości zapisu, iż banki wykazują jako rozliczenia międzyokresowe przychodów również należne im odsetki od należności zagrożonych do czasu ich otrzymania lub odpisania.

Polecamy: INFORLEX Księgowość i Kadry

Wartością ekspozycji kredytowej jest wartość księgowa składnika aktywów, która pozostaje po dokonaniu korekt z tytułu szczególnego ryzyka kredytowego, dodatkowych korekt wartości wynikających z odrębnych przepisów oraz innych redukcji funduszy własnych związanych z danym składnikiem aktywów. Co oznacza, że odsetki zastrzeżone stanowią element wyceny bilansowej ekspozycji kredytowej.

Przed wejściem w życie nowego rozporządzenia banki  PSR-owe nadawały odsetkom zastrzeżonym wagę ryzyka 0% i ujmowały wszystkie naliczone od kredytów i pożyczek odsetki jako rozliczenia międzyokresowe przychodów, nie biorąc ich pod uwagę ustalając wysokość rezerw celowych. Natomiast banki MSR-owe rozpoznawały naliczone odsetki w przychodach odsetkowych. Od 2017 roku naliczone odsetki od kredytów zagrożonych będą ujmowane w wyniku oraz staną się elementem podstawy kalkulacji rezerw celowych również w bankach PSR-owych.

Jedna różnica mniej pomiędzy bankiem PSR-owym a MSR-owym – nie będzie już przychodów zastrzeżonych

Autor: Elżbieta Grześkowiak, Partner, Grant Thornton