Kategorie

Zasady sporządzania planu amortyzacji

Mimo że prawo bilansowe nie mówi wprost o obowiązku prowadzenia planu amortyzacji, należy przyjąć, że użycie słowa "planowy" oznacza konieczność zaplanowania odpisów amortyzacyjnych na cały rok obrachunkowy w formie planu amortyzacyjnego.

Na potrzeby planu należy określić wysokość stawki i moment rozpoczęcia amortyzacji.

Metodę amortyzacji, okres amortyzacji oraz stawkę amortyzacyjną ustala się bowiem w momencie rozpoczęcia używania danego składnika majątkowego.

Ustalona na dzień przyjęcia środków trwałych metoda amortyzacji powinna być stosowana przez cały okres użytkowania.

UWAGA!
Zarówno prawo bilansowe, jak i prawo podatkowe nie pozwalają zmieniać zastosowanych metod amortyzacji.
Jak określić stawkę amortyzacji

Przy ustalaniu okresu amortyzacji (a w rezultacie rocznej stawki amortyzacyjnej) uwzględnienia wymaga okres ekonomicznej użyteczności środka trwałego dla prowadzonej przez jednostkę działalności, tj. przedział czasu, w którym według oczekiwań środek trwały będzie użytkowany przez jednostkę i z tego tytułu będzie ona osiągała korzyści ekonomiczne.

Kliknij aby zobaczyć ilustrację.


Stawki amortyzacyjne bilansowe jednostka może ustalać dowolnie w momencie rozpoczęcia dokonywania odpisów amortyzacyjnych1.

Natomiast prawo podatkowe z góry narzuca stawki amortyzacyjne, przyczyniając się tym samym do ograniczenia okresu i intensywności amortyzowania środków trwałych. Stawki amortyzacyjne podatkowe wyszczególnione są w Wykazie rocznych stawek amortyzacyjnych, który w formie tabeli można znaleźć w załączniku nr 1 do ustawy o podatku dochodowym. Są to tzw. stawki podstawowe. W przypadkach określonych przepisami stawki podstawowe mogą być podwyższane przez określone współczynniki.

UWAGA!
Podatnicy mogą podwyższać stawki dla środków trwałych bądź rezygnować z podwyższonych stawek, począwszy od pierwszego miesiąca każdego następnego roku podatkowego2. Jeżeli podatnik przegapi ten moment i zacznie amortyzować składniki majątkowe według stawki podstawowej, to naliczanie amortyzacji według stawki podwyższonej można rozpocząć dopiero od początku następnego roku podatkowego.

Stawki amortyzacyjne mogą być również obniżane. Podatnicy mogą obniżać stawki amortyzacyjne podane w wykazie rocznych stawek amortyzacyjnych dla poszczególnych środków trwałych bez żadnych ograniczeń. Obniżenia stawki dokonuje się, począwszy od miesiąca, w którym środki te zostały wprowadzone do ewidencji, albo od pierwszego miesiąca każdego następnego roku podatkowego3. Obniżanie stawek amortyzacyjnych jest stosowane z reguły wtedy, gdy działalność podatnika przynosi straty, co pozwala na przeniesienie części kosztów na następne lata podatkowe, kiedy może pojawić się dochód.

Jeżeli stawki amortyzacyjne obliczone zgodne z prawem bilansowym nie są zgodne ze stawkami amortyzacyjnymi podatkowymi, to jednostka musi sporządzić dwa plany amortyzacji – jeden dla celów bilansowych, a drugi dla celów podatkowych.

Rozpoczęcie amortyzacji

Zgodnie z prawem bilansowym rozpoczęcie amortyzacji może nastąpić nie wcześniej niż po przyjęciu środka trwałego do używania. Oznacza to, że początek dokonywania odpisów amortyzacyjnych może nastąpić zarówno w miesiącu przyjęcia składnika majątkowego do używania, jak i w miesiącu następnym.

W przypadku rozpoczęcia amortyzacji w miesiącu przyjęcia składnika majątkowego do używania należy ustalić odpis amortyzacyjny w tym miesiącu, odzwierciedlający okres od momentu przyjęcia do końca miesiąca.

PRZYKŁAD
Środek trwały przyjęto do używania 15 czerwca. Wartość początkowa to 4000 zł, roczna stawka amortyzacyjna – 60%;
Miesięczny odpis amortyzacyjny: (4000 zł × 60%)/12 = 200 zł;
Odpis amortyzacyjny w czerwcu: (200 zł / 30) × 15 = 100 zł.

Dla celów podatkowych odpisów amortyzacyjnych dokonuje się w miesiącu następnym po miesiącu, w którym składnik majątkowy został oddany do eksploatacji4. Zatem nie będzie stanowiła kosztu uzyskania przychodów wartość odpisu dokonanego w miesiącu przyjęcia środka trwałego do używania.

WARTO ZAPAMIĘTAĆ!
Wyjątek od reguły stanowi jednorazowy odpis amortyzacyjny, który może zostać dokonany w miesiącu przyjęcia do używania składnika majątku lub też w miesiącu następnym.

W praktyce rozpoczęcie amortyzacji zarówno dla celów podatkowych, jak i bilansowych następuje od miesiąca następującego po przyjęciu składników majątkowych do używania.

Ostatniego odpisu, zgodnie z przepisami bilansowymi i podatkowymi, jednostka dokonuje z końcem miesiąca, w którym umorzenie środka trwałego zostanie zrównane z jego wartością początkową lub dany składnik majątku zostanie sprzedany, stwierdzi się jego niedobór lub zostanie on postawiony w stan likwidacji, z ewentualnym uwzględnieniem wartości rezydualnej.

Częstotliwość odpisów amortyzacyjnych

Prawo bilansowe nie reguluje jednoznacznie częstotliwości dokonywania odpisów amortyzacyjnych. Wynika z nich, że składniki majątkowe należy amortyzować systematycznie. W praktyce odpisy amortyzacyjne dokonywane są za okresy sprawozdawcze, głównie są to okresy miesięczne.

Zgodnie z prawem podatkowym podatnicy mogą dokonywać odpisów amortyzacyjnych w równych ratach co miesiąc albo w równych ratach co kwartał, albo jednorazowo na koniec roku podatkowego. Należy zwrócić uwagę, że suma odpisów amortyzacyjnych dokonanych w pierwszym roku podatkowym, w którym składniki te zostały wprowadzone do ewidencji, nie może przekroczyć wartości tych odpisów przypadających za okres od wprowadzenia ich do ewidencji do końca tego roku podatkowego.

1
Zgodnie z art. 33 ust. 3, art. 44b ust. 10 ustawy o rachunkowości okres dokonywania odpisów amortyzacyjnych jest ograniczony do 5 lat jedynie od:
– kosztów prac rozwojowych,
– wartości firmy (w uzasadnionych przypadkach okres ten może być przedłużony do 20 lat).
2 Zob. ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych art. 16i ust. 4; ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych art. 22i ust. 4.
3 Zob. ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych art. 16i ust. 5; ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych art. 22i ust. 5.
4 Zob. ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych art. 16h ust. 1; ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych art. 22h ust. 1.

Podstawa prawna
• ustawa z 29 września 1994 r. o rachunkowości – Dz.U. z 2002 r. Nr 76, poz. 694; ost.zm. Dz.U. z 2005 r. Nr 267, poz. 2252

Katarzyna Goldmann
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Księgowość
    1 sty 2000
    14 cze 2021
    Zakres dat:

    Ulga klęskowa w podatku rolnym

    Ulga klęskowa w podatku rolnym jest preferencją podatkową, która przewidziana jest w przypadku wystąpienia klęski żywiołowej. Jak działa ulga klęskowa? Jakie są zasady przyznawania ulgi?

    Błąd w rozliczeniach nie jest oszustwem podatkowym

    Sankcje w VAT. Podatnik nie może być karany za błąd, który nie jest oszustwem lub uszczupleniem podatkowym - tak uznał Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej.

    Usługi gastronomiczne na kasie fiskalnej online - interpretacje

    Kasy fiskalne online w branży gastronomicznej pojawiły się od 1 stycznia 2021 r. Obowiązek wymiany starych kas na nowe objął bowiem usługi związane z wyżywieniem świadczone przez stacjonarne placówki gastronomiczne. Pojawiło się jednak szereg wątpliwości interpretacyjnych związanych z nowym obowiązkiem. Oto niektóre z nich.

    Polski Ład. Ile będą kosztowały zmiany podatkowe?

    Polskie Ład. Najważniejsze zmiany jeśli chodzi o kwestie ubytku PIT to jest ok. 22 mld zł dla całego sektora, dodatkowo przewidujemy ok. 4-4,5 mld zł kosztów z tego pakietu ulg dla małych i średnich przedsiębiorstw - powiedział wiceminister finansów Piotr Patkowski.

    Przeniesienie firmy za granicę a podatek w Polsce

    Przeniesienie działalności gospodarczej za granicę. Zapowiadane zmiany w ramach Polskiego Ładu, rosnące koszty prowadzenia firmy, niejasne przepisy i nadmierna biurokracja – to czynniki, przez które wielu przedsiębiorców rozważa przeniesienie działalność za granicę. Jednak samo zarejestrowanie firmy w innym kraju (nawet w UE) nie zwalnia automatycznie z płacenia podatków i składek ubezpieczeniowych w Polsce.

    Kiedy osoba fizyczna ma rezydencję podatkową w Polsce?

    Polska rezydencja podatkowa. Ministerstwo Finansów opublikowało objaśnienia podatkowe z 29 kwietnia 2021 r. dotyczące zasad ustalania rezydencji podatkowej oraz zakresu obowiązku osoby fizycznej w Polsce. Zdaniem ekspertów PwC te objaśnienia mogą być postrzegane jako zapowiedź szczególnego zainteresowania władz podatkowych rezydencją osób fizycznych, które utraciły lub utracą rezydencję podatkową w Polsce.

    Czy opodatkowanie firm w Czechach jest niższe?

    Opodatkowanie działalności gospodarczej w Czechach nie jest znacząco korzystniejsze niż w Polsce - stwierdza Polski Instytut Ekonomiczny. Analitycy zwracają uwagę, że zależy ono m.in. od branży, w której działa firma, poziomu przychodów oraz relacji między przychodami a kosztami.

    Kto musi mieć kasę fiskalną online od 1 lipca 2021 r.?

    Kasy fiskalne online. Od 1 lipca 2021 r. kolejna grupa podatników zobowiązana jest do obowiązkowego ewidencjonowania sprzedaży za pomocą kas fiskalnych online. Których podatników dotyczy ten obowiązek?

    Obowiązek podatkowy drugiego stopnia w akcyzie

    Podmiotowość podatników akcyzy z tytułu obowiązku podatkowego drugiego stopnia jest przedmiotem daleko idących kontrowersji, zresztą z wielu powodów – pisze profesor Witold Modzelewski.

    Pusta faktura wymaga udowodnienia

    Puste faktury. Urząd skarbowy oskarżył firmę o nabycie pustych faktur, mimo że zeznania świadków wyraźnie stwierdzały co innego. Sprawę rozstrzygnął sąd administracyjny.

    Skutki podatkowe wycofania samochodu ze spółki cywilnej

    Skutki podatkowe wniesienia i wycofania samochodu do spółki cywilnej - cz. II wycofanie samochodu ze spółki cywilnej.

    Zwrot VAT niektórym podmiotom - zmiany od 1 lipca 2021 r.

    Zwrot VAT. Ustawodawca przygotował projekt nowego rozporządzenia w zakresie zwrotu VAT niektórym podmiotom. Nowe regulacje zaczną obowiązywać od 1 lipca 2021 r. Co się zmieni?

    Zarobki w Szwecji. Ile można zarobić zbierając jagody?

    Zarobki w Szwecji. Z danych Szwedzkiego Urzędu Statystycznego wynika, że średnia pensja w Szwecji wynosi 35,3 tys. koron brutto (ok. 15 tys. zł). Mediana wynosi 31,7 tys. koron brutto (ok. 14 tys. zł).

    Raportowanie niefinansowe ESG zyskuje na znaczeniu

    Raportowanie niefinansowe ESG (environmental, social i governance). Inwestorzy coraz częściej szukają informacji o wpływie spółek na środowisko i społeczeństwo. Polskie firmy rzadko jednak raportują takie kwestie. Dlaczego warto raportować? Co powinny zawierać raporty ESG?

    Globalna stawka CIT a realna działalność gospodarcza

    Globalna stawka CIT. Polska nie poprze planu wprowadzenia globalnego minimalnego poziomu podatku od przedsiębiorstw, o ile nie będzie klauzuli wyłączającej z niego istotną działalność gospodarczą prowadzoną w kraju - powiedział dziennikowi "Financial Times" minister finansów Tadeusz Kościński.

    ZUS w Polsce vs. ZUS w Anglii

    Ubiegły miesiąc okazał się niezwykle istotny dla polskiej gospodarki. Premier Morawiecki ogłosił główne założenia „Nowego Ładu”, czyli programu ekonomiczno-społecznego, którego założeniem ma być zniwelowanie strat, jakie w naszej gospodarce poczyniła pandemia koronawirusa. Jednakże nie dla wszystkich plan ten okazał się dobrym pomysłem; co więcej, wzbudził wśród pewnej części społeczeństwa spore obawy.

    Nowelizacja ustawy o AML – nowe obowiązki dla rynku walut wirtualnych

    Nowelizacja ustawy o AML. Wirtualne waluty to ekspresowo rozwijająca się branża z dziedziny nowoczesnych technologii. Jednak zarówno wydobycie, sprzedaż, wymiana i spekulacja walutami nie jest zarezerwowana wyłącznie dla przedsiębiorców jako inwestycja czy środek płatniczy. Walutę wirtualną często wykorzystuje się również do realizacji nieuczciwych celów i w ramach działań niezgodnych z prawem. W związku z tym pojawiają się kolejne regulacje prawne – zarówno krajowe, jak i międzynarodowe – dotyczące AML/CFT. 15 maja 2021 weszła w życie nowelizacja ustawy o AML. Co warto o niej wiedzieć?

    Blockchain w księgowości – przyszłość, która już zapukała do drzwi

    Blockchain w księgowości. Wiele wskazuje na to, że rachunkowość oparta o nowe technologie, w tym technologię blockchain to nieodległa przyszłość. Prowadzenie księgowości z wykorzystaniem rejestru rozproszonego i inteligentnych umów może pomóc przedsiębiorcom osiągać większe dochody szybciej i łatwiej. Jednocześnie, wprowadzanie nowych rozwiązań zawsze wiąże się z pewnymi wyzwaniami. Czy wątpliwości branży księgowej związane z blockchainem są uzasadnione?

    Ulga na ekspansję - kto skorzysta i na jakich zasadach?

    Ulga na ekspansję, która została zaproponowana w ramach Polskiego Ładu, ma objąć przedsiębiorstwa, w tym małe i średnie podmioty, które podejmują ekspansją na rynki zagraniczne. Na jakich warunkach będzie można korzystać z ulgi na ekspansję? Kiedy ulga wejdzie w życie?

    Dodatkowe prace a opodatkowanie VAT kar umownych

    VAT od kar umownych - dodatkowe prace. W trakcie realizacji projektu budowlanego mogą wystąpić nowe okoliczności, takie jak np. problemy z gruntem czy wady dokumentacji projektowej. Może to spowodować konieczność podjęcia dodatkowych prac, a tym samym poniesienia dodatkowych kosztów przez wykonawcę, które powinny obciążać zamawiającego. Strony umowy budowlanej muszą ustalić, czy taka kara umowna podlega, czy nie podlega opodatkowaniu VAT.

    Jak postrzegamy księgowych? Sowa, mrówka czy leniwiec?

    Księgowi są nazywani zaufanymi doradcami i wysokiej klasy specjalistami. Chociaż te określenia brzmią poważnie, po pracy często rozwijają nietypowe zainteresowania, jak sporty ekstremalne, sztuki walki, żeglarstwo bądź śpiew w chórze. Sposób, w jaki ich odbieramy, pokazują też metafory. Księgowego można porównać do wielu zwierząt – mądrej sowy, walecznego tygrysa bądź pracowitej mrówki. Z okazji Dnia Księgowego postanowiliśmy przyjrzeć się wizerunkowi specjalistów od rachunkowości.

    Nowy podatek od elektroniki uderzy w twórców i konsumentów

    Opłata reprograficzna. Nowy podatek od elektroniki uderzy w kieszenie konsumentów i przedsiębiorców, nie pomoże twórcom - stwierdził Związek Cyfrowa Polska, wydając negatywną ocenę do projektu ustawy o uprawnieniach artysty zawodowego w ramach konsultacji społecznych resortu kultury.

    Podatkowa grupa kapitałowa – rozliczenie straty

    Podatkowa grupa kapitałowa. Spośród pięciu spółek tworzących grupę jedna przyniosła stratę, a cztery dochody. Spółka dominująca pomniejszyła o tę stratę podatek dochodowy wykazany i zaliczkowany przez cztery rentowne spółki, zachowując powstałą na plus różnicę zaliczek CIT, a następnie rozdysponowując ją pomiędzy siebie i spółkę przynoszącą straty. Była pewna, że to działanie będzie obojętne podatkowo, ale fiskus stwierdził, że jest to przysporzenie majątku tych spółek i musi zostać opodatkowane jak zwykły przychód. Spór między przedsiębiorcą a Dyrektorem Krajowej Informacji Skarbowej rozstrzygnął sąd, stwierdzając, że: „Stanowisko KIS jest nie tylko nieprawidłowe, ale także nielogiczne i sprzeczne wewnętrznie. Jest również wyrazem nadmiernego fiskalizmu państwa”.

    Podatnik Bezgotówkowy od 2022 roku - jakie korzyści dla firm?

    Podatnik Bezgotówkowy od 2022 roku. Ministerstwo Finansów proponuje przedsiębiorcom program Podatnik Bezgotówkowy. To propozycja dla tych firm, które większość transakcji płatniczych przeprowadzają w systemie cashless. Uzyskanie takiego statusu „Klienta Premium” będzie możliwe od 2022 roku. Firma, która go uzyska, skorzysta z najszybszego zwrotu VAT w Europie. Pieniądze znajdą się na ich kontach w maksymalnie 15 dni.

    Jaka stawka ryczałtu dla usług gastronomicznych?

    Stawka ryczałtu - usługi gastronomiczne. Czy sprzedaż usług gastronomicznych (przygotowywanie gotowych posiłków na rzecz kontrahentów) można opodatkować na zasadach ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych ze stawką 3%?