Jak zaksięgować koszt gospodarowania odpadami

Na fakturze klient ma wyliczoną liczbę sztuk sprzedanych x 1 zł. Zgodnie z fakturą jest to nasz przychód (ale nie przychód ze sprzedaży), który musimy rozliczyć, gdy otrzymamy fakturę z firmy zajmującej się utylizacją tego typu wyrobów.

W omawianym przypadku przedmiotem działalności gospodarczej spółki jest sprzedaż artykułów oświetleniowych, w tym lamp i świetlówek. Przedsiębiorcy, wprowadzający na terytorium kraju produkty w określonych rodzajach opakowań lub określone rodzaje produktów, mają obowiązek zapewnienia odzysku, a w szczególności recyklingu odpadów opakowaniowych i poużytkowych. Obowiązek ten może być wykonany samodzielnie przez przedsiębiorcę w ramach prowadzonej działalności gospodarczej lub też przez specjalną organizację zajmującą się działalnością utylizacyjną. W przypadku omawianej spółki została podpisana umowa ze specjalistyczną firmą, zajmującą się utylizacją m.in. lamp i świetlówek. Spółka jest obciążana przez tę firmę odpowiednio skalkulowaną opłatą w wysokości 1 zł za każdą sztukę lamp i świetlówek wprowadzonych do obrotu.

Spółka w momencie sprzedaży poza ceną sprzedaży obciąża również klientów kwotą równą ponoszonej opłacie produktowej za każdą sztukę sprzedanych produktów.

Dla spółki przychody ze sprzedaży lamp i świetlówek są przychodami z działalności podstawowej i zgodnie z przepisami ustawy o rachunkowości są ujmowane w rachunku zysków i strat jako przychód z działalności operacyjnej. Spółka powinna jednakże zaewidencjonować odpowiednio również pozostałą część kwoty zafakturowanej na klienta, wynikającą z obciążenia go kosztami utylizacji. Ta część dokonanej sprzedaży jest pośrednio związana z działalnością operacyjną spółki i dlatego powinna być odpowiednio zaprezentowana w sprawozdaniu finansowym, jako pozostałe przychody operacyjne. Równocześnie spółka zostanie obciążona fakturą przez firmę utylizacyjną za ilość lamp i świetlówek wprowadzonych do obrotu. Kwota tego obciążenia powinna być zasadniczo równa przychodom osiągniętym przez spółkę z tego tytułu. Obciążenie dokonane przez firmę utylizacyjną nie jest dla spółki zobowiązaniem (kosztem) mającym bezpośredni związek z podstawową działalnością operacyjną, nie przysparzając spółce korzyści ekonomicznych. W związku z tym, jak również w celu zapewnienia współmierności przychodów i kosztów, spółka powinna ująć poniesione koszty jako pozostałe koszty operacyjne. Spółka może również rozważyć prezentację jedynie wyniku na omawianej transakcji w sprawozdaniu finansowym, zamieszczając pełną prezentację przychodów i kosztów rozdzielnie w pełnej wysokości w informacji dodatkowej.

Takie podejście jest uzasadnione, ponieważ zgodnie z ustawą o rachunkowości przychody i koszty to uprawdopodobnione powstanie lub zmniejszenie korzyści ekonomicznych, które doprowadzi do zmiany w kapitale własnym jednostki. W przypadku spółki nastąpi zmiana powodująca zwiększenie i jednocześnie zmniejszenie kapitału własnego z tego samego tytułu, dlatego też łączna prezentacja w sprawozdaniu finansowym może korzystniej przedstawić treść ekonomiczną tych zdarzeń mających wpływ na wynik finansowy jednostki.

Podstawa prawna:

- Ustawa z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości (t.j. Dz.U. z 2002 r. nr 76, poz. 694 z późn. zm.).

- Ustawa z dnia 11 maja 2001 r. o obowiązkach przedsiębiorców w zakresie gospodarowania niektórymi odpadami oraz opłacie produktowej i opłacie depozytowej (Dz.U. nr 63, poz. 639 z późn. zm.).