Sędzia będzie wyłączony ze sprawy, w której już orzekał

Dnia 16 lipca Sejm uchwalił nowelizację ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zmiany wprowadzają wymóg obligatoryjnego wyłączenia sędziego sądu administracyjnego od udziału w sprawie wznowionej, w momencie gdy wcześniej już w niej orzekał. Innymi słowy, sędzia nie będzie orzekał ponownie w tej samej sprawie.

Zmiany w tym zakresie podyktowane były koniecznością dostosowania przepisów do wyroku Trybunału Konstytucyjnego (sygn. akt SK 6/07) z 14 października ubiegłego roku.

Trybunał Konstytucyjny uzasadniając orzeczenie o niekonstytucyjności przepisu stwierdził, że postępowanie w sprawie kontroli legalności decyzji podatkowej oraz postępowanie w sprawie kontroli decyzji o odmowie uchylenia (po wznowieniu postępowania administracyjnego) tej decyzji administracyjnej są odrębne z procesowego punktu widzenia. Równocześnie jednak mają źródło w tym samym stanie faktycznym, wymagają oceny tych samych okoliczności i dowodów, a niekiedy nawet ustosunkowania się przez skład orzekający do tych samych zarzutów. Wobec tego, sędzia orzekając w drugim postępowaniu, mógłby czuć się związany swoimi poglądami, wyrażonymi podczas pierwszego postępowania.

Sędziowie Trybunału uznali, że Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi powinno nakazywać wyłączenie sędziego ze wznowionej sprawy, gdy wydawał w niej decyzje także przed wznowieniem. "Taka sytuacja budzi uzasadnione wątpliwości co do obiektywizmu sędziego i nie odpowiada konstytucyjnemu standardowi prawa do bezstronnego sądu." - stwierdził Trybunał.

W związku z tym do dotychczasowego artykułu (art. 18 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi) dotyczącego wyłączenia sędziego ze sprawy nowelizacja dodała zapis, iż "sędzia, który orzekał w postępowaniu sądowym w sprawie skargi na decyzję, nie może orzekać w postępowaniu sądowym dotyczącym tej samej sprawy po wznowieniu postępowania administracyjnego".

Nowelizację uchwalono jednogłośnie.

Ustawa wejdzie w życie po 14 dniach od dnia ogłoszenia.

Adam Kuchta

adam.kuchta@infor.pl