REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Jak postąpić z fakturą wystawioną przez podmiot nieistniejący bądź nieuprawniony do wystawiania faktur

REKLAMA

W obrocie gospodarczym zdarzają się niejednokrotnie podmioty nieuczciwe. Wystawiają faktury VAT, pomimo że nie są czynnymi podatnikami VAT. Zdarzają się również sytuacje, w których podmioty wystawiają faktury nie mając nawet zarejestrowanej działalności gospodarczej. Kontrahenci nie wiedząc, że mają do czynienia z takim nieuczciwym podmiotem, zaliczają wystawione przez nich faktury do kosztów i odliczają VAT. Przedstawiamy, co zrobić, jeśli się okaże, że fakturę VAT wystawił właśnie podmiot nieistniejący lub nieuprawniony do ich wystawiania.
 
Na gruncie przepisów o podatku od towarów i usług skutki dokonania zakupu od podmiotu nieistniejącego lub nieuprawnionego do wystawiania faktur są jasne. W świetle przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych obie wymienione sytuacje spowodują zaś odmienne skutki.
W przypadku dokonania zakupu od podmiotu nieistniejącego lub nieuprawnionego do wystawiania faktur nabywca nie ma prawa do odliczenia VAT wykazanego na fakturze.
WAŻNE!
Jeżeli faktura została wystawiona przez podmiot nieuprawniony do wystawiania faktur, ale istniejący, to nabywca będzie miał prawo zaliczenia takiego zakupu do kosztów uzyskania przychodów w kwocie brutto.
Wynika to z przepisu, który stanowi, iż podatek naliczony w tej części, w jakiej zgodnie z przepisami o podatku od towarów i usług nie przysługuje podatnikowi obniżenie podatku należnego o podatek naliczony, może być zaliczony do kosztów uzyskania przychodów. Podobne stanowisko zostało zajęte w piśmie z 24 lutego 2005 r., nr BD-G005-31/04, wydanym przez Izbę Skarbową w Poznaniu, stanowiącym informację o zakresie stosowania przepisów prawa podatkowego.
Bardziej skomplikowana jest sytuacja, w której podatnik dokonał zakupu od podmiotu, który nie funkcjonuje w ogóle jako podatnik i podmiot gospodarczy. Nawet jeśli trudno podważyć fakt zawarcia umowy kupna-sprzedaży, to jednocześnie nie można uznać wystawionej faktury za podstawę zapisu w ewidencji księgowej, ponieważ jest to dokument nierzetelny.
WAŻNE!
Zapisy w ewidencji księgowej mogą być dokonywane wyłącznie na podstawie prawidłowych i rzetelnych dowodów, a za taki nie można uznać faktury wystawionej przez podmiot nieistniejący.
Gdy nabywca ma możliwość uzyskania innego dokumentu potwierdzającego dokonaną transakcję (np. umowy kupna-sprzedaży, gdy okaże się, iż sprzedawcą jest osoba fizyczna, lecz nieprowadząca działalności gospodarczej), to ten dokument może stać się podstawą zapisu w księgach. Istotne jest bowiem to, aby wykazać, iż transakcja jest wiarygodna, a pochodzenie nabytych towarów niewątpliwe. W przeciwnym razie nie będzie można zaliczyć wartości tego zakupu do kosztów uzyskania przychodów. Niespełnienie wymogów formalnych w zakresie dokumentacji nie jest oczywiście przesłanką do uznania kosztu za nieistniejący, jednak to na podatniku ciąży obowiązek udowodnienia, że do danej transakcji w ogóle doszło.
Nie można brać pod uwagę udokumentowania takiego zakupu np. dowodem wewnętrznym, ponieważ ten jest zastrzeżony dla ściśle określonych operacji. Nie ma wśród nich zakupu towarów, z wyjątkiem produktów roślinnych i zwierzęcych oraz runa leśnego i surowców wtórnych od ludności (dotyczy księgi przychodów i rozchodów).
Przykład
Podatnik dokonał odliczenia podatku naliczonego VAT od zakupu towarów udokumentowanego fakturą VAT oraz zaliczył ten zakup do kosztów uzyskania przychodów. Po pewnym czasie okazało się, iż sprzedawca nie jest zarejestrowanym podatnikiem VAT. Wobec tego podatnik skorygował wcześniej dokonane odliczenie, dopłacił różnicę, o jaką zaniżył VAT w danym miesiącu, oraz uiścił odsetki od powstałej z tego tytułu zaległości podatkowej. Podatnik nie pomniejszył jednak kosztów uzyskania przychodów o wartość zakupionych towarów. W czasie kontroli skarbowej u podatnika zakwestionowano prawo do zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów powyższego zakupu, ponieważ faktura została wystawiona przez podmiot nie tylko niebędący podatnikiem VAT, ale w ogóle nieistniejący. Podatnik nie przedstawił żadnych innych dowodów, które mogłyby uwiarygodnić poniesiony koszt. Skutkuje to u niego zaniżeniem dochodu oraz zaliczki na podatek dochodowy, a tym samym powstaniem zaległości podatkowej.
ZAPAMIĘTAJ!
W przypadku dokonania zakupu od podmiotu nieistniejącego lub nieuprawnionego do wystawiania faktur nabywca nie ma prawa do odliczenia VAT wykazanego na fakturze. Gdy nabywca dysponuje innym dokumentem niż faktura (np. umową kupna-sprzedaży), potwierdzającym dokonaną transakcję z podmiotem nieistniejącym, to ten dokument może stać się podstawą zaliczenia wydatku do kosztów.
• art. 88 ust. 3a ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług – Dz.U. Nr 54, poz. 535; ost.zm. Dz.U. z 2005 r. Nr 90, poz. 756
• art. 23 ust. 1 pkt 43 lit. a) ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych – j.t. Dz.U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176; ost.zm. Dz.U. z 2005 r. Nr 90, poz. 757
• § 12 ust. 1, § 14 ust. 2 rozporządzenia Ministra Finansów z 26 sierpnia 2003 r. w sprawie prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów – Dz.U. Nr 152, poz. 1475; ost.zm. Dz.U. z 2004 r. Nr 282, poz. 2807
Joanna Krawczyk
doradca podatkowy, prawnik


Źródło: Monitor Księgowego

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:
Autopromocja

REKLAMA

QR Code

REKLAMA

Księgowość
Wnioski z „wycieku” danych medycznych: trzeba zawiesić obowiązkowy KSeF i zlikwidować inne nakazy przymusowego gromadzenia wrażliwych danych obywateli

Możemy przyjąć prognozę, że wcześniej niż później dane z KSeF „wyciekną” (podobnie dotyczy to ewidencji podatkowej JPK_VAT i JPK_CIT) – pisze prof. dr hab. Witold Modzelewski. I dodaje, że trzeba zlikwidować wszystkie nakazy przymusowego gromadzenia wrażliwych danych dotyczących obywateli.

Amortyzacja i KUP bez własności maszyny – co wynika z wyroku NSA?

Przy ustalaniu skutków podatkowych związanych z nabyciem środków trwałych niejednokrotnie dochodzi do zderzenia regulacji prawa cywilnego z przepisami podatkowymi. Dotyczy to w szczególności sytuacji, w których strony decydują się na zastrzeżenie prawa własności rzeczy do czasu zapłaty całej ceny. W wyroku z 25 czerwca 2026 r. Naczelny Sąd Administracyjny odniósł się do skutków podatkowych takiej konstrukcji umowy oraz odpowiedział na pytanie, czy podatnik może amortyzować środek trwały, z którego korzysta, mimo że formalnie nie jest jeszcze jego właścicielem.

Kawa z INFORLEX: JPK_KR_PD pod lupą fiskusa - gdzie rodzi się ryzyko?

Jak fiskus analizuje dane przekazywane w JPK_KR_PD? Które elementy ksiąg mogą wzbudzić jego zainteresowanie i gdzie najczęściej pojawiają się błędy? Zapraszamy na bezpłatne wydarzenie online z cyklu Kawa z INFORLEX, które odbędzie się 27 sierpnia 2026 r. o godz. 9:00.

Kontrahent zmarł i nie zapłacił faktury? Skarbówka: VAT można odzyskać!

Spółka wystawiła faktury, odprowadziła VAT, a kontrahent zmarł nagle i jak wskazała we wniosku-odzyskanie należności na zwykłej drodze stało się niemożliwe. Czy w takiej sytuacji można odzyskać zapłacony VAT? Skarbówka odpowiada twierdząco: śmierć dłużnika nie pozbawia wierzyciela prawa do ulgi na złe długi.

REKLAMA

Wyciek danych z MyDr a bezpieczeństwo finansów firmy. Jak działać, gdy dane już wyciekną?

Wyciek danych z MyDr jest potężnym ostrzeżeniem dla biznesu. To zdarzenie pokazało, że cyberprzestępcy coraz rzadziej atakują same firmy, a uderzają w ich zewnętrznych dostawców. W obszarze księgowości i kadr taki atak to nie tylko kryzys wizerunkowy, ale natychmiastowy paraliż operacyjny, brak wypłat i ryzyko wysokich kar od UODO czy KAS. Słowne obietnice i deklaracje o „dbaniu o bezpieczeństwo” przestały mieć znaczenie. W świecie cyfrowym i pracy zdalnej liczą się twarde normy (ISO 27001, ISO 9001), zasada Zero Trust oraz sprawdzone procedury reagowania na kryzys. Jak więc chronić finanse, kadry i księgowość przed atakami łańcucha dostaw i jak krok po kroku działać, gdy dane już wyciekną?

Skarbówka wydała właśnie korzystną interpretację. Studia podyplomowe można zaliczyć do kosztów

Aplikant adwokacki prowadzący jednoosobową działalność chciał ująć w kosztach czesne, opłatę rekrutacyjną, dojazdy na uczelnię i podręczniki związane ze studiami podyplomowymi z zakresu rynków kapitałowych. Dyrektor KIS potwierdził, że to koszt podatkowy. Kluczowe jest jednak spełnienie pewnych warunków.

Zmiany w VAT od 2027 roku. Mniej formalności, ale większa odpowiedzialność nabywców

W dniu 17 lipca 2026 r. Sejm uchwalił nowelizację obejmującą ponad 20 obszarów podatku VAT. Z jednej strony ograniczy ona część formalności i ułatwi niektóre rozliczenia, z drugiej – rozszerzy odpowiedzialność solidarną nabywców wybranych usług za zaległości podatkowe usługodawców. Ustawa trafiła do Senatu 20 lipca a 6 lipca Senat wniósł poprawki do tej ustawy.

Firmy z Pomorza mogą dostać nawet 2 mln zł. Rusza nabór na projekty B+R

Pomorskie firmy mogą sięgnąć po od 600 tys. do 2 mln zł dofinansowania na projekty badawczo-rozwojowe. Agencja Rozwoju Pomorza przeznaczyła na drugi nabór 30 mln zł, a wnioski będzie można składać od 31 sierpnia do 28 października 2026 r. Kto może ubiegać się o pieniądze i na jakie projekty można je przeznaczyć?

REKLAMA

Mały biznes bez zakładania firmy. Działalność nierejestrowana do 10 813,50 zł przychodu na kwartał w 2026 roku. Co z KSeF, VAT, PIT i składkami ZUS?

Do końca 2025 roku przychód należny z działalności nierejestrowanej nie mógł przekroczyć 3/4 minimalnego wynagrodzenia w żadnym miesiącu. Od 1 stycznia 2026 roku obowiązują nowe zasady. Limit został podniesiony do 225% minimalnego wynagrodzenia i jest rozliczany raz na kwartał. Oznacza to, że przy płacy minimalnej wynoszącej 4 806 zł maksymalny przychód z działalności nierejestrowanej może wynieść 10 813,50 zł w kwartale.

Koniec zakładania firm w urzędzie. Od 1 listopada jednoosobową działalność gospodarczą założysz tylko online

Od 1 listopada 2026 roku założenie jednoosobowej działalności gospodarczej będzie możliwe wyłącznie online. A jeszcze w 2024 roku prawie co trzeci wniosek o założenie firmy składano poza kanałem elektronicznym. Przy ponad 345 tys. rejestracji przedsiębiorstw rocznie zmiana obejmie dużą grupę osób, które dotychczas korzystały z pomocy urzędników. Ich potrzeba uzyskania wsparcia nie zniknie, zmieni się jedynie miejsce, w którym będą go szukać.

Zapisz się na newsletter
Chcesz uniknąć błędów? Być na czasie z najnowszymi zmianami w podatkach? Zapisz się na nasz newsletter i otrzymuj rzetelne informacje prosto na swoją skrzynkę.
Zaznacz wymagane zgody
loading
Zapisując się na newsletter wyrażasz zgodę na otrzymywanie treści reklam również podmiotów trzecich
Administratorem danych osobowych jest INFOR PL S.A. Dane są przetwarzane w celu wysyłki newslettera. Po więcej informacji kliknij tutaj.
success

Potwierdź zapis

Sprawdź maila, żeby potwierdzić swój zapis na newsletter. Jeśli nie widzisz wiadomości, sprawdź folder SPAM w swojej skrzynce.

failure

Coś poszło nie tak

REKLAMA