Inwestorzy mogą zaoszczędzić na podatku

Rozmowa z MARCINEM OPIŁOWSKIM z Ernst & Young

Podatnicy mogą obniżyć poziom opodatkowania inwestycji zagranicznej nawet do 9 proc., jeśli zastosują tax sparing. Na czym polega ten mechanizm?

- Dla wyjaśnienia mechanizmu tax sparing konieczne jest przybliżenie najczęściej spotykanej metody unikania podwójnego opodatkowania dochodów odsetkowych i dywidendowych: kredytu podatkowego. W typowej sytuacji, w ramach umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania, państwo inwestora, np. Polska, i państwo, w którym powstaje dochód, tzw. państwo źródła, dzielą się prawem do opodatkowania dochodu z inwestycji. Przykładowo, godzą się na pobór podatku w kraju źródła i postanawiają, że podatek pobrany w kraju źródła, np. 10 proc., odliczany będzie od kwoty podatku należnego od tego dochodu w Polsce. Efektywnie zatem, jeżeli tylko podatek w kraju źródła jest niższy od 19 proc., to suma zapłaconego podatku wynosi 19 proc. dochodu z zagranicy, tj. 10 proc. w kraju źródła plus 19 proc. w Polsce minus 10 proc. podatku w kraju źródła. Ewentualne zwolnienie dochodu z podatku przez kraj źródła oznacza wówczas tylko tyle, że całe 19 proc. podatku będzie należne polskiemu fiskusowi, jednak sumaryczna kwota podatku zapłacona przez inwestora pozostanie taka sama. Efekt zwolnienia w kraju źródła będzie zatem zniwelowany większą kwotą podatku w Polsce.

Czyli tax sparing polega na tym, że gdy kraj źródła zwalnia dochód z podatku, to kraj inwestora nakłada na ten dochód podatek efektywnie niższy niż wynikający ze standardowej stawki. Czy moglibyśmy to przedstawić na przykładzie?

- W przypadku otrzymania dochodu z kraju X, z którym Polska ma podpisaną umowę o unikaniu podwójnego opodatkowania zawierającą klauzulę tax sparing, polski inwestor może pomniejszyć kwotę podatku należnego od tego dochodu w Polsce o kwotę podatku, która byłaby pobrana przez kraj X, czyli kraj źródła, na podstawie umowy, gdyby nie zwolnienie w prawie podatkowym tego kraju. Zatem jeżeli kraj źródła może zgodnie z umową nałożyć na dochód powstały w tym kraju np. odsetki, podatek w wysokości 10 proc., ale rezygnuje z poboru tego podatku, to polski inwestor obniża kwotę swego zobowiązania o kwotę podatku zaoszczędzonego w kraju źródła. Dzięki mechanizmowi tax sparing kwota podatku, z którego rezygnuje państwo X, trafia do kieszeni inwestora.

Jak najefektywniej polscy inwestorzy mogą wykorzystać ten mechanizm?

- Mechanizm ten może być wykorzystany przy inwestycjach zarówno w UE, jak i poza Unią. Warunki są proste: umowa zawierająca odpowiednią klauzulę oraz zwolnienie w kraju źródła. Dochód podlegający tax sparing to najczęściej odsetki, dywidendy i należności licencyjne. Jest to rozwiązanie skierowane do wszystkich podmiotów - nie tylko instytucji finansowych. Szeroki potencjał zastosowania mechanizmu tax sparing zachęca do rozważenia tego rozwiązania zawsze, gdy polski podatnik szuka możliwości inwestycyjnych. O tax sparingu powinni zatem pamiętać podatnicy, którzy cenią bezpieczeństwo podatkowe oraz poszukują oszczędności, planują sposoby zainwestowania środków finansowych, wybierają struktury finansowania spółek w międzynarodowych grupach kapitałowych.

METODA KREDYTU PODATKOWEGO

Spółka Inwest kupuje obligacje wyemitowane przez spółkę X, będącą rezydentem kraju X. Odsetki płacone kwartalnie wynoszą 100 tys. zł. Od tej kwoty, zgodnie z prawem wewnętrznym kraju X oraz art. 11 umowy pomiędzy Polską a krajem X, X pobiera 10 proc. podatku i odprowadza do urzędu skarbowego. Spółka Inwest otrzymuje zatem tylko 90 tys. zł, jednak jako dochód wykazuje w Polsce pełne 100 tys. zł i stosuje 19-proc. stawkę. Podatek obliczony od dochodu odsetkowego wynosi 19 tys. zł. Przy obliczaniu podatku Inwest ma jednak prawo, zgodnie z metodą odliczenia proporcjonalnego, obniżyć zobowiązanie podatkowe o zapłacone w kraju X 10 tys. zł, a zatem będzie zobowiązana do zapłaty w Polsce tylko 9 tys. zł. Oznacza to, że łączne obciążenie dochodu odsetkowego wyniesie 19 tys. zł (10 tys. w kraju X i 9 tys. w Polsce).

TAX SPARING W PRAKTYCE

Inwest kupuje obligacje spółki Z, rezydenta kraju Z. Zgodnie z umową dochód odsetkowy podlega opodatkowaniu w kraju Z według stawki 10-proc. Jednak wskutek wprowadzonych zwolnień odsetki wypłacane z tytułu obligacji posiadanych przez zagranicznych inwestorów podlegają zwolnieniu. Inwest otrzymuje co kwartał 100 tys. zł odsetek. Taka też kwota zwiększa dochody Inwest podlegające opodatkowaniu w Polsce według stawki 19-proc., co daje 19 tys. zł podatku. Umowa między Polską a krajem Z zawiera klauzulę tax sparing, która pozwala odliczyć od podatku obliczonego w Polsce od dochodu odsetkowego kwotę podatku, który byłby zapłacony w kraju Z na podstawie umowy, gdyby nie zwolnienie wprowadzone przez podatkowe ustawodawstwo tego kraju (10 proc. od 100 tys. zł, a zatem 10 tys. zł). Faktyczna kwota, którą Inwest odprowadza na rachunek urzędu w Polsce to 9 tys. zł (19 tys. zł minus podatek zaoszczędzony w kraju Z, tj. 10 tys. zł).

ZWOLNIENIE POŁĄCZONE Z KREDYTEM PODATKOWYM

Inwest kupuje obligacje spółki Y będącej rezydentem kraju Y, w którym dochód odsetkowy podlega zwolnieniu. Wypłacane co kwartał przez Y 100 tys. zł w całości trafia do Inwest i w tej kwocie wykazywany jest jako dochód do opodatkowania według stawki 19 proc. Metoda odliczenia proporcjonalnego pozwala na pomniejszenie należnego w Polsce podatku o podatek zapłacony za granicą, który w tym przypadku wynosi 0. Obciążenie podatkowe w Polsce wynosi zatem 19 tys. zł (korzyść ze zwolnienia dochodu w kraju Y odnosi tylko polski budżet).

Ewa Matyszewska