Polski Ład a wynagrodzenia pracowników. Kto otrzyma wyższą pensję?

Którzy pracownicy otrzymają w 2022 roku wyższe wynagrodzenia?

Wskutek wejścia w życie zmian podatkowych w ramach tzw. Polskiego Ładu, od 2022 roku wzrosną wynagrodzenia netto niemal 8 mln pracowników. To aż 2/3 osób zatrudnionych na etatach. Najmocniej korzyści z Polskiego Ładu odczują pracownicy i przedsiębiorcy, którzy zarabiają do 5 700 zł brutto miesięcznie.

Wzrost wynagrodzeń wśród tej grupy pracowników to zasługa podwyższenia kwoty wolnej od podatku – aż do 30 tys. zł. Dzięki temu aż 1/3 podatników w ogóle nie będą płacić podatku, a dla kolejnych 1/3, podatki będą niższe niż dotychczas. Nie jest sprawiedliwy system podatkowy, w którym podatki płacą osoby zarabiające w granicach minimalnego wynagrodzenia. Teraz to się zmieni. Beneficjentami zmian w podatkach będą wszyscy zarabiający do wysokości średniego wynagrodzenia – wskazuje wiceminister finansów Jan Sarnowski.

Przykładowo:
- Pracownik ochrony, który zarabia miesięcznie 3 180 zł – zyska ponad 2 000 zł rocznie „na rękę”.
- Kucharz, który zarabia miesięcznie 3 600 zł brutto – zyska rocznie 1 686 zł „na rękę”.
- Pracownik fizyczny, który zarabia miesięcznie 4 000 zł brutto – zyska rocznie 1 365 zł „na rękę”.

Resort finansów podkreśla, że zysk pracowników będzie widoczny nie pod koniec roku, tylko już na poziomie poszczególnych miesięcy. Każda z tych osób powinna więc otrzymywać przez 12 miesięcy począwszy od stycznia wyższe wynagrodzenie miesięczne.

Przykładowo:
U pracownika ochrony z pensją 3 180 zł będzie to 168 zł więcej „na rękę”.
U kucharza z pensją 3 600 zł brutto – 140 zł więcej „na rękę”.
U pracownika fizycznego z pensją 4 000 zł brutto – 114 zł więcej „na rękę”.

Średnio zarabiający nie stracą ale i nie zyskają

O swoje wynagrodzenia mogą też być spokojni pracownicy zarabiający więcej niż 5 700 brutto miesięcznie. W przypadku wynagrodzeń od 5 700 zł do aż 12 800 zł brutto, Polski Ład nie wprowadza żadnych zasadniczych zmian. Takie osoby nie muszą obawiać się zmian w składce zdrowotnej, bo mimo braku możliwości jej odliczenia, ich wynagrodzenia pozostaną co najmniej takie same.

Przykładowo:

• Przy zarobkach 6 000 zł brutto miesięcznie wynagrodzenie nadal wynosić będzie ok. 4 320 zł miesięcznie „na rękę”.
• Przy zarobkach 8 000 zł brutto – 5 730 zł miesięcznie „na rękę”.
• Przy zarobkach 12 000 zł brutto – ok. 8 115 zł miesięcznie „na rękę”, co oznacza ok. 47 zł więcej miesięcznie.

Neutralność reformy dla tej grupy pracowników to m.in. efekt preferencji podatkowej dla klasy średniej, która amortyzuje zmiany w składce zdrowotnej. W Polskim Ładzie będą nią objęci pracownicy i przedsiębiorcy, których roczne przychody w wynoszą od 68 412 zł do 133 692 zł, czyli od 5 701 zł do 11 141 zł brutto miesięcznie. Dodatkowo w efekcie podwyższenia progu podatkowego, reforma będzie co najmniej neutralna dla tych osób, które zarabiają aż do 12 800 zł brutto miesięcznie. W rezultacie pracownicy nie stracą na Polskim Ładzie. W sumie reforma będzie neutralna dla 20 proc. etatowców.

W ciągu ostatnich 12 lat, pomimo stałego wzrostu płacy minimalnej i średniej krajowej, w Polsce nie było gruntownej podwyżki kwoty wolnej i progu podatkowego. W efekcie kwota wolna, w relacji do średniego wynagrodzenia w Polsce, w roku 2021 była aż o 50 proc. niższa niż w 2014 r. Polski Ład przywraca system podatkowy do właściwych proporcji nie tylko nadrabiając tą zaległość, ale i silnie zmniejszając obciążenie osób mniej zarabiających. W wyniku dziesięciokrotnego podniesienia kwoty wolnej, porównując jej wysokość do przeciętnego wynagrodzenia, Polska przesunęła się w europejskim zestawieniu z końca stawki na samą czołówkę. Podobny poziom funkcjonuje tylko w Holandii i w Finlandii. W tyle za sobą zostawiliśmy takie kraje jak Niemcy, Francja czy Wielka Brytania – dodaje wiceminister Sarnowski.

ZUS i inspektorzy pracy wyjaśnią wątpliwości

Do Ministerstwa Rodziny i Polityki Społecznej docierają sygnały od pracowników zaniepokojonych informacjami od pracodawców, co do zasady ustalania podstawy wymiaru oraz wysokości składki na ubezpieczenie zdrowotne, które mają się odbić na ich zarobkach.

Reagujemy natychmiast. Nie ma naszej zgody na próby wykorzystania przepisów na niekorzyść pracowników – mówi minister rodziny i polityki społecznej Marlena Maląg.

Pracownik, który po wprowadzeniu Polskiego Ładu ma wątpliwości co do rozliczenia wynagrodzenia i składek przez pracodawcę, może zgłosić się do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz Państwowej Inspekcji Pracy. ZUS wyjaśni wątpliwości, a ewentualnymi nieuczciwymi praktykami zajmą się inspektorzy pracy – dodaje minister Maląg.

Opublikowaliśmy na stronie ZUS specjalny poradnik i przeprowadzaliśmy otwarte szkolenia dla zainteresowanych. Spośród naszych pracowników wyznaczyliśmy liderów, którzy lokalnie szkolą i odpowiadają na pytania od pracodawców. Również pracownicy naszych sal obsługi klientów oraz infolinia są przeszkolone do udzielania kompleksowych informacji w zakresie zmian w składce zdrowotnej. W drugiej połowie stycznia udostępnimy specjalny kalkulator, który po wprowadzeniu niezbędnych danych, takich jak okres rozliczeniowy, forma opodatkowania, kwota dochodu lub przychodu, pomoże obliczyć podstawę wymiaru i kwotę składki na ubezpieczenie zdrowotne należnej za dany miesiąc – mówi profesor Gertruda Uścińska, prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.

Wynagrodzenia pod kontrolą PIP

Pracownicy swoje wątpliwości odnośnie rozliczenia wynagrodzenia i składek przez pracodawcę mogą zgłaszać również do najbliższego inspektoratu Państwowej Inspekcji Pracy. Jednym z głównych zadań Państwowej Inspekcji Pracy jest m.in. nadzór i kontrola przestrzegania przepisów prawa pracy, w tym przepisów dotyczących wynagrodzenia za pracę i innych świadczeń ze stosunku pracy. W tym celu inspektorzy pracy mogą przeprowadzać postępowania kontrolne (mające na celu ustalenie stanu faktycznego w zakresie przestrzegania przepisów prawa pracy), a w razie stwierdzenia naruszenia nakazać pracodawcom określonych zachowań.

Kontrole prowadzone w tym zakresie przez inspektorów obejmują sprawdzenie realizacji przez pracodawcę jednego z podstawowych obowiązków wynikających z Kodeksu pracy, jakim jest prawidłowe i terminowe wypłacanie wynagrodzenia za pracę i innych świadczeń ze stosunku pracy. Prawidłowość wypłaty wynagrodzenia obejmuje przy tym prawidłowe naliczenie wysokości wynagrodzenia, tj. zgodnie z obowiązującymi przepisami, przestrzeganie zasad dotyczących dokonywania potrąceń, właściwą formę i sposób wypłaty. Państwowa Inspekcja Pracy stoi na straży przestrzegania przepisów prawa pracy (w tym wypłaty wynagrodzeń) i reaguje na wszystkie sygnały wskazujące na nieprawidłowości w ustaleniu wysokości wynagrodzenia pracownika, w tym także nieuczciwe praktyki pracodawców – mówi Główny Inspektor Pracy Katarzyna Łażewska-Hrycko.

Polski Ład - korzyści w PIT dla wspólnie rozliczających się małżeństw

Polski Ład wprowadzi korzystne rozwiązania finansowe dla rodzin. Zaproponowane zmiany to profity za wspólne rozliczanie się małżonków: będą mogli skorzystać z 60 tys. zł kwoty wolnej od podatku.

Rodzina 2 – jeden z małżonków zarabia 3 tys. zł brutto miesięcznie, a drugi 3,5 tys. zł brutto miesięcznie.
Na reformie Polskiego Ładu zyskają oboje. W przypadku pierwszego będzie to 153 zł miesięcznie. W przypadku drugiego zysk wyniesie 147 zł miesięcznie. Rocznie dla obojga małżonków daje to wynik na plusie w kwocie 3 600 zł.

Rodzina 2+2 – jeden z małżonków zarabia 5 tys. zł brutto, a drugi pracuje na pół etatu – zarabia 1.5 tys. zł brutto miesięcznie.
Gdy rozliczą się wspólnie, średnia miesięczna korzyść z reformy wzrośnie do 328 zł, czyli prawie 4 tys. zł rocznie. Dodatkowo małżeństwo będzie mogło odliczyć od podatku ulgi na dwójkę dzieci, łącznie 2,2 tys. zł. 

Korzyści dla 90% emerytów i rencistów

Prawie wszyscy emeryci i renciści otrzymają w 2022 roku wyższe świadczenia. To ponad 8 mln osób. Podatek od emerytury będą od przyszłego roku płacili tylko ci, których emerytury są bardzo wysokie.

Przykładowo:

• osoba otrzymująca 3 200 zł emerytury zyska ok. 1 600 zł rocznie
• emeryt z emeryturą 2 500 zł zyska 2 250 zł – to prawie tyle co dodatkowa emerytura
• małżeństwo emerytów, w którym jedna osoba otrzymuje emeryturę minimalną, a druga na poziomie średniej, zyska ok 3000 zł rocznie
• małżeństwo emerytów, w którym każda osoba otrzymuje 1 800 zł emerytury, zyska ok 3000 zł rocznie.

PIT-0 dla seniora

Podatkowy Polski Ład to również zachęta do kontynuacji pracy. Doświadczeni seniorzy, którzy mimo nabycia uprawnień do emerytury czasowo zrezygnują z jej pobierania i pozostaną aktywni zawodowo, będą mogli skorzystać z PIT-0 dla seniora. Takie osoby nie będą od 2022 roku płacić podatku od przychodów z pracy na etacie, zleceniu lub działalności gospodarczej – do kwoty 85 528 zł rocznie.
Dodatkowo pracujący seniorzy, niepobierający emerytury i rozliczający się według skali podatkowej, będą płacić podatek dopiero po przekroczeniu 115 528 zł zarobków (30 tys. zł kwoty wolnej + 85 528 zł ulgi).