| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJA MOBILNA | PRACA W INFOR | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Księgowość > Poradniki > Jak ewidencjonować w księgach rachunkowych środki trwałe

Jak ewidencjonować w księgach rachunkowych środki trwałe

Podejście prawa podatkowego do środków trwałych różni się od podejścia w ustawie o rachunkowości. Jedną z różnic, jakie występują w tym zakresie, jest inna klasyfikacja niektórych składników majątku do tej grupy aktywów.

Amortyzacja środka trwałego
Środki trwałe podlegają amortyzacji, która polega na systematycznym i planowym dokonywaniu odpisów amortyzacyjnych (strona Wn konta "Amortyzacja", strona Ma konta 050 "Umorzenie środków trwałych").
 
W odróżnieniu do zasad amortyzacji podatkowej, którą rozpoczyna się w miesiącu następującym po miesiącu, w którym środek trwały wprowadzono do ewidencji, prawo bilansowe zezwala na rozpoczęcie dokonywania odpisów już w miesiącu, w którym środek trwały został przyjęty do używania.
 
Określenie stawki i okresu amortyzacji uzależnione jest przede wszystkim od okresu ekonomicznej użyteczności danego środka trwałego, na który ma wpływ:
 
- liczba zmian, na których pracuje środek trwały,
 
- to, jak szybko następują zmiany technologiczne,
 
- wydajność danego środka trwałego mierzona np. liczbą godzin jego pracy lub ilością wytwarzanych produktów,
 
- ograniczenie używania środka trwałego np. określonymi przepisami prawa,
 
- przewidywana przy likwidacji cena sprzedaży netto istotnej pozostałości środka trwałego.
 
Prawo bilansowe dopuszcza stosowanie dowolnej metody amortyzacji. Ważne jest tylko, aby wybrana metoda odzwierciedlała zużycie środka trwałego. Należy pamiętać, że nie zawsze jest to uzależnione od okresu użytkowania danego składnika majątku.
 
W przypadku więc, gdy intensywność wykorzystania środka trwałego zmienia się w czasie, głównym czynnikiem wpływu na utratę wartości będzie intensywność jej używania. Przykładowo, firma zakupiła maszynę produkcyjną. Planuje wykorzystanie maszyny przez trzy lata. Co roku jednak będzie zwiększać produkcję. Dlatego w pierwszym roku maszyna będzie pracować na jedną zmianę, w drugim na dwie, a w trzecim na trzy zmiany.
 
Przyjmując stawki amortyzacji według okresu użytkowania, co roku odpis wynosiłby 33,3 proc. wartości początkowej. Taka metoda nie będzie w tym przypadku odzwierciedlała zużycia maszyny, które w pierwszym roku jest znacznie mniejsze niż w trzecim. Dlatego też bardziej adekwatne byłyby stawki ważone ilością zmian, na które pracuje środek trwały: pierwszy rok 16,7 proc., drugi rok 33,3 proc. a w trzecim roku 50 proc.
 
Każda jednostka powinna w swojej polityce rachunkowości określić, jaką metodą amortyzuje poszczególne grupy środków trwałych, np. liniowo czy w sposób degresywny. Spółki mogą odpisywać jednorazowo w koszty środki niskocenne, których wartość nie przekracza 3,5 tys. zł. Jeżeli firma korzysta z tej metody, musi i tę informację zawrzeć w swoich zasadach rachunkowości.
Wycena bilansowa
Dla celów sprawozdania finansowego wartość środka trwałego ustala się zgodnie z art. 28 ust.1 pkt 1 ustawy o rachunkowości. Wartość środków trwałych ustala się według ceny nabycia, kosztów wytworzenia lub wartości przeszacowanej (po aktualizacji wyceny środków trwałych), pomniejszając o odpisy amortyzacyjne lub umorzeniowe, a także o odpisy z tytułu trwałej utraty wartości.
 
Z trwałą utratą mamy według art. 28 ust. 7 ustawy o rachunkowości do czynienia wtedy, gdy istnieje duże prawdopodobieństwo, że kontrolowany przez jednostkę składnik aktywów nie przyniesie w przyszłości w znaczącej części lub w całości przewidywanych korzyści ekonomicznych.
 
Do ksiąg rachunkowych odpis aktualizujący jest wprowadzany w zależności od tego, czy wcześniej na mocy odrębnych przepisów wartość danego środka trwałego została zaktualizowana (ostatnia taka aktualizacja została dokonana na 1 stycznia 1995 r.). Jeżeli więc takie zdarzenie miało miejsce i został utworzony kapitał z aktualizacji wyceny, trwała utrata wartości zostanie odzwierciedlona zapisem:
 
- do wysokości różnicy z aktualizacji wyceny (jeżeli została dokonana na podstawie odrębnych przepisów): strona Wn konta 803 "Kapitał z aktualizacji wyceny", strona Ma konta 050 "Umorzenie środków trwałych".
 
- pozostała kwota: strona Wn konta 766 "Pozostałe koszty operacyjne" (lub konto 767 "Odpisy z tytułu aktualizacji wartości aktywów niefinansowych"), strona Ma konta 050 "Odpisy aktualizujące wartość środków trwałych".
 
Należy pamiętać, że w razie ustania przyczyny, dla której dokonano odpisu aktualizującego z tytułu trwałej utraty wartości, równowartość całości lub odpowiedniej części uprzednio dokonanego odpisu zwiększa wartość danego składnika aktywów i będzie podlegało zaliczeniu do pozostałych przychodów operacyjnych (art. 35c ustawy o rachunkowości).
reklama

Narzędzia księgowego

POLECANE

WYWIADY

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

Jednolity Plik Kontolny

Eksperci portalu infor.pl

Arkadiusz Zuzmak

Radca prawny, ekspert w dziedzinie prawa cywilnego, handlowego i administracyjnego.

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »