Dodatkowa opłata przy pożyczce jako koszt

Odpowiedź

(....) Spółka prowadzi działalność gospodarczą polegającą na sprzedaży hurtowej i detalicznej wyrobów alkoholowych. W roku 2005 w związku z realizacją planowanych zamierzeń inwestycyjnych zaciągnęła pożyczkę walutową w wysokości 325 000 000 euro od udziałowca posiadającego 100 proc. jej udziałów. Całość środków uzyskanych z pożyczki wykorzystana została zgodnie z jej przeznaczeniem (zakup udziałów innych firm).

Na podstawie zawartej umowy pożyczki spółka jest zobligowana do cyklicznego regulowania kuponu odsetkowego w wysokości 8 proc. rocznie od kwoty pożyczki. Termin spłaty pożyczki przypada na lipiec 2012 r. Umowa przewiduje możliwość wcześniejszej spłaty całości lub części pożyczki, jednak wiąże się to z koniecznością poniesienia dodatkowej opłaty w wysokości 8 proc. kwoty objętej wcześniejszą spłatą. W celu udzielenia pożyczki spółce jej udziałowiec wyemitował obligacje na kwotę 325 000 000 euro na międzynarodowym rynku finansowym. Z tego tytułu udziałowiec ponosi opłaty z tytułu odsetek w wysokości 8 proc. rocznie oraz 8 proc. od kwoty obligacji wykupionych przed ustalonym terminem wykupu przypadającym na lipiec 2012 r. Spółka dokonała spłaty 32 500 000 euro kwoty pożyczki. Dodatkowa opłata za dokonanie wcześniejszej spłaty części pożyczki wyniosła 2 600 000 euro. Spłata nastąpiła ze środków uzyskanych w wyniku podwyższenia kapitału spółki. (...)

Spółka stoi na stanowisku, że dodatkowa opłata będąca przedmiotem zapytania nie mieści się w kategorii opisanej w art. 16 ust. 1 pkt 22 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Przedmiotowy wydatek jest związany z przychodami - ma na celu ograniczenie bieżących i przyszłych kosztów finansowych. Zaoszczędzone w ten sposób środki zostaną wykorzystane na osiągnięcie, zachowanie lub zabezpieczenie źródła przychodów.

Stanowisko organów podatkowych

Naczelnik Drugiego Mazowieckiego Urzędu Skarbowego w Warszawie postanowieniem z 26 lutego 2007 r., nr 1472/ROP1/423-31/07/AJ uznał stanowisko podatnika za nieprawidłowe.

Naczelnik podzielił stanowisko podatnika, że dodatkowa opłata, jaką poniósł w związku ze wcześniejszą spłatą pożyczki, nie zalicza się do kar umownych i odszkodowań wymienionych w art. 16 ust. 1 pkt 22 ustawy. W szczególności nie jest to opłata z tytułu wad wykonanych usług. Jednakże - stosownie do art. 16 ust. 1 pkt 10 lit. a ustawy - nie uważa się za koszty uzyskania przychodów wydatków na spłatę pożyczek (kredytów), z wyjątkiem skapitalizowanych odsetek od tych pożyczek (kredytów). Kwota pożyczki jest podatkowo obojętna i jej udzielenie lub zwrot, zarówno po stronie pożyczkodawcy jak i pożyczkobiorcy, nie ma wpływu na podatek dochodowy. Otrzymanie pożyczki nie wpływa na przychody, jak również zwrot pożyczki nie oznacza, że można ją zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów. Ponieważ - zgodnie z art. 16 ust. 1 pkt 10 lit. a - wydatków na spłatę nie uważa się za koszt uzyskania przychodów, wydatek poniesiony na przedterminową spłatę kredytu nie może być zaliczony do kosztów uzyskania przychodów spółki. Zdaniem organu podatkowego I instancji, jest to wydatek na spłatę pożyczki, w związku z czym nie stanowi kosztu uzyskania przychodu.

Spółka pismem z 12 marca 2007 r. wniosła zażalenie na opisane wyżej postanowienie. (...)

Spółka podkreśliła, iż przekazywanie środków pieniężnych w ramach pożyczek zostało wyłączone z kategorii przychodów i kosztów z uwagi na ich zwrotny charakter.

Opłata 8 proc. od spłaconej kwoty pożyczki ma zrekompensować pożyczkodawcy utracone korzyści wynikające z nieuzyskania w przyszłości odsetek od tej części pożyczki, która miała być spłacana do roku 2012. Ma ona charakter dodatkowych odsetek na rzecz pożyczkodawcy. (...)

W opinii Dyrektora Izby Skarbowej, użyty w przepisie art. 16 ust. 1 pkt 10 lit. a ustawy zwrot „wydatki na spłatę pożyczek” obejmuje spłatę samej zaciągniętej wcześniej kwoty pożyczki. Ustawodawca w omawianym przepisie użył zwrotu „wydatki na spłatę pożyczek”, a nie wydatki związane ze spłatą pożyczek, jaką w tym przypadku stanowi ustalona w umowie pożyczki dodatkowa opłata związana ze wcześniejszą spłatą pożyczki. Udzielenie pożyczki - stosownie do treści tego przepisu i przepisu art. 12 ust. 4 pkt 1 ustawy - jest zdarzeniem neutralnym podatkowo, w tym sensie, że z jednej strony, otrzymana przez pożyczkobiorcę pożyczka oraz zwrócona pożyczkodawcy pożyczka nie stanowią przychodu podatkowego, a z drugiej strony - wydatki na spłatę pożyczki poniesione przez pożyczkobiorcę nie stanowią dla niego kosztów uzyskania przychodów. Należy również zauważyć, że dodatkowa opłata związana z wcześniejszą spłatą kredytu jest tożsama w swojej istocie z odsetkami, jakie spółka musiałaby zapłacić, gdyby nie skorzystała ze swojego umownego uprawnienia do wcześniejszej spłaty kredytu. Zapłacone odsetki od pożyczek stanowią na podstawie art. 16 ust. 1 pkt 11 ustawy koszt uzyskania przychodu. Poniesienie dodatkowej opłaty związanej z wcześniejszą spłatą kredytu należy uznać za koszt uzyskania przychodów na podstawie art. 15 ust. 1 ustawy.