Opodatkowanie oleju opałowego i napędowego - wyjaśnienia MF

• Kompetencja do sprawdzania dowodu osobistego
• Odpowiedzialność zarówno sprzedawcy jak i nabywcy
• Kontrole obrotu olejem opałowym
• Wyrok Trybunału Konstytucyjnego
• Projekt zmiany obowiązujących przepisów

W celu przeciwdziałania nieuprawnionemu wykorzystywaniu nisko opodatkowanego oleju opałowego do celów napędowych wprowadzono przepisy oparte na instytucji oświadczeń i miesięcznych zestawień tych oświadczeń.
Obowiązkiem sprzedającego olej opałowy jest uzyskanie od nabywcy oświadczenia określonej treści, załączenie go do dokumentów oraz złożenie miesięcznego zestawienia uzyskanych oświadczeń. Przyjmując od nabywców przedmiotowe oświadczenia sprzedający winien dokonać ich weryfikacji formalnej, tj. ocenić, czy zawierają one wszystkie wymagane przepisami dane oraz weryfikacji merytorycznej, ale tylko w ramach posiadanych prawnych instrumentów tzn. poprzez sprawdzenie danych osobowych nabywcy zawartych w dokumencie potwierdzającym jego tożsamość.

Kompetencja do sprawdzania dowodu osobistego

Zgodnie z rozstrzygnięciami Naczelnego Sądu Administracyjnego, sprzedawca ma możliwość uzyskania i sprawdzenia danych zawartych w oświadczeniach na podstawie ustawy o ochronie danych osobowych. Obowiązek okazania sprzedawcy dokumentu tożsamości w celu potwierdzenia danych zawartych w oświadczeniu wynika wprost z ustawy o podatku akcyzowym. Sprzedawca w przypadku odmowy okazania dokumentu tożsamości jest obowiązany zastosować wyższą stawkę akcyzy albo odmówić sprzedaży oleju opałowego. Nabywca oczywiście nie musi okazywać dokumentu potwierdzającego tożsamość, ani też nie musi ujawniać swoich danych osobowych, jednak skoro nie chce tego czynić, musi zrezygnować ze skorzystania z preferencyjnej stawki akcyzy od oleju opałowego przeznaczonego na cele opałowe.

Olej opałowy: skutki nieterminowego złożenia zestawienia oświadczeń

Odpowiedzialność zarówno sprzedawcy jak i nabywcy

Zgodnie z obowiązującymi przepisami odpowiedzialność za nieprawidłowości ciąży zarówno na sprzedawcy jak i nabywcy oleju opałowego. Kodeks karny skarbowy penalizuje użycie wyrobu akcyzowego niezgodnie z jego przeznaczeniem, w szczególności używanie oleju opałowego jako oleju napędowego. Grozi za to kara grzywny do 720 stawek dziennych albo kara pozbawienia wolności do lat 2, albo obie kary łącznie. W takiej sytuacji to nabywca oleju opałowego jest pociągany do odpowiedzialności karnej a nie sprzedawca, który dopełnił wszelkich formalności związanych z jego sprzedażą.

Kontrole obrotu olejem opałowym

Zasadniczym celem zarówno regulacji ustawowych jak i prowadzonych na ich podstawie kontroli jest ocena prawidłowości ostatecznego przeznaczenia olejów opałowych, a instytucja oświadczeń jest jednym z narzędzi do realizacji tego celu. Służba Celna wykonuje kontrole na podstawie analizy ryzyka prawdopodobieństwa wystąpienia naruszenia przepisów prawa, stąd kontrole wykonywane są u producentów, dystrybutorów, jak też w podmiotach dokonujących zużycia olejów.

Wyrok Trybunału Konstytucyjnego

Trybunał Konstytucyjny w orzeczeniu z dnia 11 lutego 2014 r. (sygn. akt P 24/12) uznał, że przepis ustawy nakładający wyższą stawkę akcyzy właściwą jak dla pozostałych paliw silnikowych w przypadku niespełnienia warunku terminowego złożenia przez sprzedawcę olejów opałowych zestawienia oświadczeń jest zgodny z wywodzonym z art. 2 Konstytucji RP zakazem nadmiernej ingerencji ustawodawcy. Ponadto TK nie orzekł w przedmiotowym wyroku o niezgodności ww. regulacji ustawy z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP.

Akcyza 2015 - nowelizacja ustawy o podatku akcyzowym

Projekt zmiany obowiązujących przepisów

Ministerstwo Finansów widząc potrzebę zmiany niektórych przepisów dotyczących systemu oświadczeń, w ramach projektu ustawy o ułatwieniu warunków wykonywania działalności gospodarczej, (II czytanie w Sejmie RP odbyło się 21 października 2014 zaproponowało nowelizację ustawy o podatku akcyzowym w zakresie:

• rozszerzenia na wszystkie podmioty możliwości zastępowania dotychczasowych oświadczeń o przeznaczeniu paliw na cele opałowe, oświadczeniami składanymi w okresowej umowie zawartej między sprzedawcą a nabywcą,
• dokumentowania sprzedaży paliw opałowych, w tym zastąpienie stosowania stawki akcyzy 1.822,00 zł/1000 l w przypadku, gdy dany podmiot nie złoży w terminie miesięcznego zestawienia oświadczeń sankcją w postaci grzywny z Kodeksu karnego skarbowego,
• redukcji danych wymaganych w miesięcznym zestawieniu oświadczeń.

Źródło: Opracowano w Departamencie Podatku Akcyzowego MF

Akcyza na papierosy w 2015 r.

Podyskutuj o tym na naszym FORUM