Akcyza i cło od karetek pogotowia i innych pojazdów sanitarnych

Zdaniem ZPiDPS organy te błędnie interpretują prawo i łamią dobre zwyczaje w relacjach państwa z biznesem, w celu osiągnięcia iluzorycznych wpływów budżetowych, co prowadzi do nieuchronnej likwidacji sektora produkcji pojazdów sanitarnych w Polsce.  

„Urzędy Celne naliczyły nam podatek akcyzowy wstecznie, na podstawie nowej interpretacji przepisów, które w momencie wszczęcia kontroli już nie obowiązywały. Do końca lutego 2009 r. producenci pojazdów sanitarnych klasyfikowali wytworzone przez siebie pojazdy jako „samochody służby zdrowia na podwoziach samochodów ciężarowych”, czyli pojazdy specjalnego przeznaczenia, które nie podlegały akcyzie – opierając się na PKWiU (Polska Klasyfikacja Wyrobów i Usług) z 1997, gdyż ta wersja nas obowiązywała” – mówi Wincenty Zeszuta, prezes Związku Producentów i Dystrybutorów Pojazdów Sanitarnych. 

Polecamy: Biuletyn VAT

Od 1 marca 2009 r. weszła w życie nowa ustawa akcyzowa. Zdaniem Izby Celnej obecnie wszystkie ambulanse bez względu na ich rzeczywiste przeznaczenie powinny być klasyfikowane zgodnie z symbolem CN 8703 powiązanym z PKWiU z roku 2004 symbolem 34.10.2, czyli jako auta osobowe do przewozu osób i powinny zostać objęte akcyzą. Przy pojemności silników przekraczającej dwa litry oznacza to opłatę w wysokości 18,6%.

Zdaniem celników, z pojazdów medycznych do zwolnionej z akcyzy kategorii CN 8705 kwalifikowałyby się jedynie ruchome przychodnie rentgenowskie lub kołowe kliniki z salą operacyjną. „Karetkę reanimacyjną definiują jako samochód osobowy, przeznaczony zasadniczo do przewozu osób, tj. osób chorych i wymagających pomocy medycznej udzielanej przy użyciu sprzętu stanowiącego jego wyposażenie” – podkreśla prezes Zeszuta.

Akcyza od ambulansów

Na początku 2013 roku został utworzony Związek Producentów i Dystrybutorów Pojazdów Sanitarnych, który podejmuje szereg działań na rzecz swoich członków. Prezes i członkowie związku spotkali się z przedstawicielami Ministerstwa Finansów, m.in. Szefem Izb Celnych wiceministrem Jackiem Kapicą, przeprowadzili liczne rozmowy telefoniczne z wysokimi rangą urzędnikami oraz złożyli w urzędach kilkanaście dowodów, łącznie ze stanowiskami Ministerstwa Infrastruktury i Ministerstwa Zdrowia, potwierdzające prawidłowe działanie członków związku. Pisma szczegółowo wyjaśniające rożne aspekty sprawy zostały wystosowane do Pana Premiera, wicepremiera i ministra finansów (dwukrotnie), wicepremiera i ministra gospodarki (dwukrotnie) i do przewodniczącego Rady Gospodarczej przy Prezesie Rady Ministrów.

„Nie otrzymaliśmy żadnych merytorycznych odpowiedzi. Przy sympatyzującej postawie wielu urzędników, powiedziano im jednak, że żadne argumenty nie mają znaczenia ponieważ sprawa wymierzania akcyzy, kar i odsetek została postanowiona na wysokim szczeblu i decyzje urzędów można skarżyć jedynie w sądzie, do czego członków związku oficjalnie zachęcano. Urzędy Celne obstają nadal przy stanowisku, że pojazdy ciężarowe używane do produkcji ambulansów  są samochodami osobowymi i jako takie podlegały akcyzie.„ – mówi W. Zeszuta.

Nie wszystkie organy celne tak samo interpretują przepisy. Innego zdania jest Izba Celna w Łodzi, która te same przepisy interpretuje odmiennie i nie naliczyła akcyzy na karetki sanitarne wyprodukowane w firmie AMZ Sp. z o.o., z siedzibą w Kutnie.

Polecamy: Nowe umowy zlecenia i inne umowy cywilnoprawne od 1 stycznia 2017 r.

Taka dowolna interpretacja przepisów czy raczej tworzenie nowej rzeczywistości prawnej bez ustawowych podstaw, wbrew logice i interesom państwa, jest nie do przyjęcia. Wykreowana została absurdalna sytuacja, w której przez wiele lat akceptowano praktykę nie wymierzania akcyzy. Żadna z licznych kontroli sprawdzających nasze działania do roku 2011 nie uznała tego za nieprawidłowość, bo było to zgodne z ówcześnie obowiązującym prawem i logiką. Teraz pojawiły się trudności w zrównoważeniu budżetu, postanowiono więc wstecznie ogłosić nową interpretację przepisów.

„Naliczaniu akcyzy za lata 2006 – 2009 towarzyszy naliczanie odsetek urzędowych i wymierzanie kar finansowych za rzekome łamanie przez nas przepisów. Dokonuje się wpisów do hipotek naszych nieruchomości, zajmuje pieniądze na kontach itp. co uniemożliwia nam codzienną działalność i doprowadzi w konsekwencji do likwidacji firm.” – mówi prezes.

Korekta rozliczeń VAT dotyczących ubezpieczenia przedmiotu leasingu – ochrona leasingobiorców

 „Największym absurdem tej sytuacji jest obciążanie nas akcyzą i karami za to, że jedna część państwa (służba zdrowia) odniosła korzyści nie płacąc akcyzy w przeszłości. Teraz druga cześć tego samego państwa wymierza nam za to wsteczne podatki i nalicza kary. W międzyczasie natomiast żaden z licznych urzędów czy służb kontrolnych nie miał najmniejszych zastrzeżeń co do stosowanej przez nas praktyki nie naliczania tej akcyzy. Nawiasem mówiąc, dzięki nieuiszczeniu akcyzy służba zdrowia mogła zakupić dodatkowo około 400 karetek. Rekapitulując: państwo skorzystało kupując tańsze karetki, a teraz państwo usiłuje wyegzekwować od nas wstecznie akcyzę i kary po to, żeby ponownie odnieść korzyść w postaci bezprawnie nałożonych na nas kwot.” – mówi prezes Wincenty Zeszuta.

„Jest to jednak bardzo krótkoterminowa „korzyść”, która szybko zamieni się w długotrwałe straty i koszty, ponoszone przez państwo. Ogromne będą też koszty społeczne likwidacji miejsc pracy, utraty wpływów podatkowych od firm prowadzących w tym sektorze działalność, które to zostaną doprowadzone do upadłości. Służba zdrowia będzie musiała importować droższe karetki, znacznie pogorszy się ich obsługa techniczna a więc i niezawodność, będą mnożyć się przypadki awarii w czasie przewozu chorych czy rannych.  Bardzo dobrze działający dotychczas polski sektor gospodarki, który osiągnął najwyższy poziom światowy, przestanie istnieć.” – podkreśla prezes Związku Producentów i Dystrybutorów Pojazdów Sanitarnych.

Producenci pojazdów sanitarnych budują również pojazdy specjalne dla MON, MS, Kancelarii Premiera i Prezydenta, BOR oraz ważnych służb państwowych.

Jeśli działania służb finansowych nie zostaną wstrzymane, ich skutki będą rozległe i nadzwyczaj szkodliwe.

1) Zniszczony zostanie sektor krajowej produkcji pojazdów sanitarnych, który stal się bardzo dynamicznym, tworzącym znaczną wartość dodaną, fragmentem polskiej gospodarki. Ambulanse sanitarne są jedynym typem pojazdów, jakie nie są do Polski importowane.  Wręcz przeciwnie, coraz więcej karetek idzie na eksport. Nasza produkcja zaspakaja 100% potrzeb służby zdrowia. Likwidacja tak dynamicznej grupy zawodowej będzie niewybaczalnym i kosztownym błędem.  

2) Budżet uzyska jednorazowo ok. 15 milionów złotych z wymierzonych wstecz opłat akcyzowych, grzywien i odsetek urzędowych.

---

3) Pracę straci kilka tysięcy bardzo wysoko wykwalifikowanych osób zatrudnionych bezpośrednio lub pośrednio w produkcji i serwisie.  Odtworzenie w przyszłości tego sektora będzie niezwykle trudne i kosztowne. 

4) Budżet rocznie będzie wypłacać ok.100 milionów złotych na koszty zasiłków dla bezrobotnych, prób przekwalifikowania ich i znalezienia innych miejsc pracy oraz na znacznie droższy import pojazdów sanitarnych dotychczas produkowanych w Polsce. Brak wyspecjalizowanego serwisu eksploatowanych pojazdów doprowadzi do ich przyśpieszonej dekapitalizacji i narastającej zawodności technicznej.

5/ Sprawy sądowe skierowane przeciwko niesłusznym decyzjom urzędników będą prawdopodobnie wygrywane, w związku z czym budżet odda to, co wcześniej uzyskał, dodatkowo ponosząc  koszty prawne, sądowe i odsetek urzędowych.

6/ Wystąpią problemy z certyfikacją producentów pod kątem wymogów bezpieczeństwa państwa (certyfikaty dostępu do informacji niejawnej itd..). Kiedy upadną firmy dotychczas działające i posiadające niezbędne dopuszczenia ze strony władz bezpieczeństwa. Czy takie certyfikaty otrzymają podmioty zagraniczne i na jakich podstawach?

7/ Koszt pojazdów specjalnych dla organów i instytucji państwowych znacznie wzrośnie. Szczególnie poszkodowane będzie Ministerstwo Zdrowia, wojewódzkie jednostki pogotowia ratunkowego oraz szpitale, które będą musiały płacić zdecydowanie więcej za importowane pojazdy sanitarne. Utracimy też wpływy za pojazdy obecnie eksportowane.

8/ Polscy odbiorcy państwowi (a więc budżet) będą kupować karetki produkowane zagranicą, w cenie o ok. 25 proc. wyższej od polskich.

9/ Uratowanie 200 miejsc pracy w fabryce Fiata w Nowych Tychach kosztuje kilkaset milionów złotych pomocy i subsydiów budżetowych. W przypadku producenta karetek i wokół tego sektora zniknie ponad 3000 miejsc pracy. Dlaczego? Ponieważ niektórzy urzędnicy chcą uzyskać ok. 15 mln zł nienależnej akcyzy. To absurd.

10/ Najsmutniejsze jest ślepe brnięcie państwa w obronę raz podjętej, bezpodstawnej decyzji. Prywatnie urzędnicy przyznają, że to bezsens i sugerują kierowanie spraw do sądu. To, że w międzyczasie upadną firmy, nikogo nie interesuje.

Akcyzy, jakiej producenci pojazdów sanitarnych nie naliczyli zgodnie z obowiązującą w latach 2006 - 2009 wykładnią prawa, nie wykorzystali oni jako własnych zysków. To instytucje i jednostki państwa, które dzisiaj drugim swoim ramieniem, finansowym, usiłują doprowadzić ten sektor do bankructwa, kupowały pojazdy sanitarne taniej, bo bez akcyzy. Państwo więc już raz skorzystało z braku opłat akcyzowych. Nigdy nie zareagowało w minionych latach na fakt jej nieopłacenia, nigdy nie interpretowało ówczesnych przepisów tak, jak teraz to robi. Wręcz przeciwnie, wszelkie kontrole akceptowały wówczas stan faktyczny.

„Firmy naszego sektora nie mogą zrozumieć dlaczego w sprawie ogromnie ważnej dla wyspecjalizowanej grupy zawodowej - czyli dla nas -  ale także dla państwa i jego istotnych interesów oraz rynku pracy, nie uzyskali wiążących odpowiedzi od nikogo, kto otrzymał ich merytoryczne i bardzo rzeczowo przedstawione listy i argumenty. Ta sporna sprawa dotyczy karetek sanitarnych,  a więc sektora, którego sprawne działanie interesuje każdego Polaka.

Pragniemy jednoznacznie podkreślić iż jesteśmy polskimi producentami, którzy do końca lutego 2009 r. obowiązani byli stosować polskie przepisy PKWiU z 1997r a nie nomenklaturę scaloną CN.  Dlaczego Ministerstwo Finansów nie uznaje faktu iż ustawa akcyzowa z roku 2004 (czyli przed wejściem Polski do struktur Unii Europejskiej) rozgraniczała produkcję krajową (mającą się posługiwać PKWiU z roku 1997) od importu (gdzie posługiwano się nomenklaturą scaloną CN).  Jedyną odpowiedzią jaka się nasuwa to brak odpowiedzialności  i wyobraźni.”- stwierdza prezes związku.

Z szacunkiem i wielką nadzieja odbieramy wyroki sadu w sprawach interpretacji przepisów o pojazdach sanitarnych . Zgodnie z prawem i zdrowym rozsądkiem WSA w Gdańsku i Olsztynie odrzuciły decyzje służb celnych i skarbowych wymierzających wstecznie opłaty akcyzowe. Te wyroki przywracają wiarę w praworządność, ale mogą nie odwrócić postępującej zapaści w firmach tego sektora. 

Przy okazji - pragniemy zwrócić uwagę na Polska Normę PN-EN 1789, która szczegółowo określa wymiary przedziału medycznego w ambulansie. Wymogów tych nie jest w stanie spełnić żaden samochód osobowy, spełniają natomiast autobusy i właśnie samochody ciężarowe.

„Cała sprawa toczy się w czasie kryzysu, przy rekordowym bezrobociu i słabnącym wzroście gospodarczym. Wszystkie ważne osobistości nieustannie składają publiczne deklaracje o poparciu dla gospodarki. Dobra okazja, żeby je praktycznie spełnić. Bez wysiłku, bez nowych ustaw, bez kosztów. Apelujemy do rządzących – macie dobra okazję. Zróbcie to” – podkreśla Wincenty Zeszuta.

***

Związek Producentów i Dystrybutorów Pojazdów Sanitarnych został zarejestrowany 19 lutego 2013 r. Prezesem Zarządu jest Pana Wincenty Zeszuta. Celem działania związku jest prowadzenie działań na rzecz przeciwdziałania bezrobociu i rozwoju runku pracy, ochrona praw i prezentowanie interesów zrzeszonych organizacji pracodawców wobec organów władzy publicznej, organizowanie pomocy członkom Związku w rozwiązywaniu problemów merytorycznych, ekonomicznych, organizacyjnych i prawnych związanych z podejmowaniem przez nich działalności gospodarczej w kraju i za granicą.