REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Zmiany w podatku u źródła od 1 stycznia 2017 r.

RSM Poland – Audit, Tax, Consulting
Dzięki nam z odwagą spojrzysz w biznesową przyszłość
Piotr Wyrwa
Doradca podatkowy nr 12653
Zmiany w podatku u źródła od 1 stycznia 2017 r.
Zmiany w podatku u źródła od 1 stycznia 2017 r.

REKLAMA

REKLAMA

Z początkiem 2017 roku wprowadzone zostały istotne zmiany w przepisach ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, m.in. w zakresie obowiązku poboru zryczałtowanego podatku u źródła w związku z wypłatą wynagrodzenia na rzecz zagranicznych podmiotów (na mocy ustawy z 5 września 2016 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1550). Nowe regulacje rozszerzają katalog sytuacji powodujących obowiązek potrącenia podatku u źródła oraz wprowadzają zupełnie nowe warunki formalne konieczne do zwolnienia z podatku u źródła niektórych płatności wypłacanych na rzecz zagranicznych podmiotów powiązanych.

Zmiany w podatkach od 1 stycznia 2018 r.

Autopromocja

Dochody osiągnięte na terytorium Polski, a podatek u źródła – dotychczasowa praktyka i wprowadzone zmiany

Obowiązujące przepisy ustawy o CIT nakładają obowiązek poboru podatku u źródła, co do zasady, wtedy gdy polski podatnik CIT:

  • dokonuje wypłaty wynagrodzenia na rzecz zagranicznego podmiotu;
  • wynagrodzenie to dotyczy przychodów wskazanych w art. 21 ust. 1 oraz art. 22 ust. 1 ustawy o CIT;
  • przychody te zostały osiągnięte na terytorium Polski.

Jednocześnie, do tej pory jedna z istotniejszych wątpliwości dotyczyła ostatniego z warunków, tj. tego, co należy rozumieć przez przychody osiągnięte na terytorium Polski. Przedmiotem sporu było zwłaszcza ustalenie, czy podatek u źródła jest należny w sytuacji, gdy dotyczy wynagrodzenia za usługi wykonane całkowicie poza terytorium Polski. W tym zakresie wykształciły się dwa zasadnicze i niestety wzajemnie sprzeczne poglądy.

INFORAKADEMIA poleca: Wybrane zmiany w PIT i CIT

Zgodnie z pierwszym z nich, dla opodatkowania podatkiem u źródła konieczne jest wykonywanie usługi przez podmiot zagraniczny w Polsce, a sama kwestia dokonywania wypłaty wynagrodzenia przez polskiego podatnika ma drugorzędne znaczenie. Taki pogląd wyraził m.in. NSA w wyroku z 23 kwietnia 2010 r. (sygn. II FSK 2144/08), który wskazał, że: „nie można pojęcia "dochody osiągane" utożsamiać z pojęciem "dochody wypłacane, pochodzące, otrzymywane z terytorium Polski". Pod pojęciem " terytorium, z którym wiąże się osiąganie dochodów" należy rozumieć miejsce, gdzie dokonują się czynności lub położone są nieruchomości (źródło), które generują dochód i są jego przyczyną sprawczą. Czynnością taką nie jest wypłata pieniędzy, wypłata jest elementem finalnym całego procesu osiągania dochodu”. Podobny pogląd wyraził też NSA w wyroku z 8 grudnia 2015 r. (sygn. II FSK 2812/13).

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Polecamy: Pakiet żółtych książek - Podatki 2018

Drugie stanowisko, zdecydowanie bardziej restrykcyjne, dominuje w praktyce organów podatkowych oraz ostatnim orzecznictwie sądów administracyjnych. Wskazuje ono, że dla opodatkowania podatkiem u źródła ważne jest tylko, że to polski podmiot dokonuje płatności za usługę. Przykładem takiego stanowiska jest m.in. wyrok NSA z 19 maja 2016 r. (sygn. II FSK 1577/14) gdzie wskazano, że: „obowiązek zapłaty podatku u źródła powstaje w sytuacji, gdy podmiot zagraniczny uzyska dochód od spółki będącej polskim rezydentem podatkowym, czyli źródło dochodów będzie położone na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. […] miejsce świadczenia usług, wykonywania czynności lub miejsce dokonania wypłaty nie ma dla omawianej kwestii znaczenia”. Podobne stanowisko przedstawił również NSA w wyroku z 16 grudnia 2015 r. (sygn. II FSK 2955/13).

Niemniej, z początkiem 2017 r. powyższy problem i wątpliwości zostały rozwiane. Zgodnie bowiem z nowowprowadzonym art. 3 ust. 3 ustawy o CIT, za dochody (przychody) osiągane na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez podatników, o których mowa w ust. 2, uważa się w szczególności dochody (przychody) z:

  1. wszelkiego rodzaju działalności prowadzonej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, w tym poprzez położony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej zagraniczny zakład;
  2. położonej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej nieruchomości lub praw do takiej nieruchomości, w tym ze zbycia jej w całości albo w części lub zbycia jakichkolwiek praw do takiej nieruchomości;
  3. papierów wartościowych oraz pochodnych instrumentów finansowych niebędących papierami wartościowymi, dopuszczonych do publicznego obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w ramach regulowanego rynku giełdowego, w tym uzyskane ze zbycia tych papierów albo instrumentów oraz z realizacji praw z nich wynikających;
  4. tytułu przeniesienia własności udziałów (akcji) w spółce, ogółu praw i obowiązków w spółce niebędącej osobą prawną lub tytułów uczestnictwa w funduszu inwestycyjnym albo instytucji wspólnego inwestowania, w których co najmniej 50% wartości aktywów, bezpośrednio lub pośrednio, stanowią nieruchomości położone na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub prawa do takich nieruchomości;
  5. tytułu należności regulowanych, w tym stawianych do dyspozycji, wypłacanych lub potrącanych, przez osoby fizyczne, osoby prawne albo jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej, mające miejsce zamieszkania, siedzibę lub zarząd na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, niezależnie od miejsca zawarcia umowy i wykonania świadczenia.

Dodatkowo, ustawa o CIT precyzuje, że za dochody (przychody), o których mowa w pkt 5 powyżej, uważa się przychody wymienione w art. 21 ust. 1 i art. 22 ust. 1 ustawy o CIT, jeżeli nie stanowią dochodów (przychodów), o których mowa w pozostałych punktach art. 3 ust. ust. 3 ustawy o CIT.

Polecamy: CIT 2018. Komentarz

Najistotniejsza wydaje się zmiana wprowadzona w pkt 5 powyżej. Nowowprowadzone regulacje podnoszą bowiem do rangi normy prawnej  prezentowany do tej pory restrykcyjny pogląd, zgodnie z którym sam fakt otrzymania wynagrodzenia od polskiego kontrahent przesądza, że nierezydent osiągnął dochody (przychody) na terytorium Polski, które mogą podlegać opodatkowaniu w naszym kraju.

Końcowo należy wskazać, że tak jak do tej pory, powyższe zasady – pod warunkiem posiadania certyfikatu rezydencji zagranicznego kontrahenta – stosuje się z uwzględnieniem właściwych umów w sprawie unikania podwójnego opodatkowania, które mogą modyfikować obowiązki w zakresie poboru podatku u źródła.

Konsekwencje zmian

W praktyce wprowadzone zmiany oznaczają, że od 2017 r. podatek u źródła należy pobrać, co do zasady, od każdej płatności z tytułów wskazanych w art. 21 ust. 1 oraz art. 22 ust. 1 ustawy o CIT, dokonywanej przez polskiego przedsiębiorcę na rzecz zagranicznego podmiotu.

W konsekwencji, literalne brzmienie wprowadzonych przepisów powoduje znaczące rozszerzenie sytuacji, w których na polskich podmiotach może ciążyć obowiązek poboru podatku u źródła. Tytułem przykładu można wskazać, iż na gruncie zmienionych przepisów:

  • 20% podatek u źródła może być należny od wynagrodzenia, które polska spółka wypłacizagranicznemu podmiotowi z tytułu wynajmu samochodu, bez względu na to gdzie (w jakim kraju) taki samochód był używany;
  • 20% podatek u źródła może być należny od wynagrodzenia, które polski podatnik wypłaci zagranicznemu podmiotowi z tytułu nabycia niektórych usług niematerialnych, np. świadczeń doradczych, księgowych, badania rynku, usług prawnych, usług reklamowych, zarządzania i kontroli, przetwarzania danych, usług rekrutacji, gwarancji i poręczeń, niezależnie od tego gdzie (w jakim kraju) te usługi będą faktycznie wykonywane i gdzie będą wykorzystane efekty wykonanych usług;

Mając na uwadze powyższe, rekomendowane wydaje się przeprowadzenie szczegółowej analizy dokonywanych płatności w celu identyfikacji tych, które są objęte katalogiem wskazanym w art. 21 ust. 1 oraz art. 22 ust. 1 ustawy CIT. W praktyce, w stosunku do wszystkich takich należności, mogą powstawać obowiązki związane z poborem podatku u źródła.

Z drugiej strony, w przypadku posiadania aktualnych certyfikatów rezydencji zagranicznych kontrahentów możliwe będzie zastosowanie przepisów właściwych umów w sprawie unikania podwójnego opodatkowania. Zapisy tych umów pozwalają w wielu przypadkach na zastosowanie niższych stawek podatkowych niż przewidziane w ustawie o CIT albo nawet całkowicie eliminują konieczność potrącenia takiego podatku.

Definicja „rzeczywistego właściciela”

Z początkiem roku do ustawy o CIT wprowadzony został także art. 4a pkt 29) ustawy o CIT ustanawiający definicję „rzeczywistego właściciela”. Termin ten (w nomenklaturze umów w sprawie unikania podwójnego opodatkowania określany jako „beneficial owner”) na gruncie ustawy o CIT oznacza podmiot otrzymujący daną należność dla własnej korzyści, niebędący pośrednikiem, przedstawicielem, powiernikiem lub innym podmiotem zobowiązanym do przekazania całości lub części danej należności innemu podmiotowi.

Tym samym, „rzeczywistym właścicielem” będzie podmiot, który rzeczywiście korzysta z przywilejów wynikających z prawa własności (nawet gdy tytuł własności opiewa na kogo innego). Z drugiej strony, „rzeczywistym właścicielem” nie będzie podmiot, który jest jedynie zobowiązany do dalszego przekazania otrzymanej należności.

Weryfikacja danego podmiotu jako spełniającego ustawową definicję „rzeczywistego właściciela”, będzie miała kluczowe znaczenie m.in. w przypadku dokonywania wypłat wynagrodzenia z tytułów określonych w art. 21 ust. 1 pkt 1 ustawy o CIT (np. z odsetek, z praw autorskich lub praw pokrewnych, znaków towarowych, za użytkowanie lub prawo do użytkowania urządzenia przemysłowego, za know-how) na rzecz podmiotów powiązanych. 

Do tej pory, takie płatności – zgodnie z art. 21 ust. 4 ustawy o CIT – korzystały ze zwolnienia z opodatkowania podatkiem u źródła m.in. pod warunkiem, że: (i) wypłacającym należności była spółka będąca podatnikiem CIT, która miała siedzibę w Polsce, (ii) uzyskującym należności była spółka podlegająca, w innym państwie UE lub EOG, opodatkowaniu od całości dochodów, bez względu na miejsce ich osiągania, (iii) występowało powiązanie kapitałowe pomiędzy tymi podmiotami w wysokości co najmniej 25% udziałów (akcji).

Od 1 stycznia 2017 r. do wskazanych powyżej przesłanek dodany został jeszcze jeden warunek niezbędny do zastosowania zwolnienia z poboru podatku u źródła. Mianowicie, podmiot otrzymujący należności z tytułów wskazanych w art. 21 ust. 1 pkt 1 UPDOP musi być rzeczywistym właścicielem tych należności (tj. musi spełniać definicję „beneficial ownera” jaką przewiduje UPDOP).

Co więcej, zmienione regulację UPDOP, nakładają dodatkowe, w stosunku do wcześniejszych, warunki formalne do zastosowania wskazanego zwolnienia. Od nowego roku bowiem, zastosowanie przez płatnika powyższego zwolnienia jest warunkowane posiadaniem pisemnego oświadczenia zagranicznego podmiotu, że jest on rzeczywistym właścicielem wypłacanych należności.


Konsekwencje zmian

Mając na uwadze powyższe, jeżeli polski podatnik CIT będzie dokonywać wypłaty wynagrodzenia na rzecz podmiotów powiązanych z tytułów wskazanych w art. 21 ust. 1 pkt 1 ustawy o CIT w celu zastosowania zwolnienia tych płatności z podatku u źródła, konieczne może się okazać przeprowadzenie analizy całokształtu okoliczności w jakich dochodzi do wypłaty należności na rzecz zagranicznego podmiotu, w celu upewnienia się, czy odbiorca płatności jest jej „rzeczywistym właścicielem”. Ponadto, niezbędne będzie uzyskanie pisemnego oświadczenia od zagranicznego podmiotu z którego będzie m.in. wynikać, iż jest on „rzeczywistym właścicielem” wypłacanych należności.

Polecamy: INFORLEX Księgowość i Kadry

Warto zauważyć, że pomimo wprowadzenia przez ustawodawcę do polskiego porządku prawnego definicji „beneficial ownera| to wydaje się, że jej zastosowanie na chwilę obecną będzie ograniczone.

W ocenie autora, definicja ta powinna być odnoszona jedynie do sytuacji, w których ustawa o CIT wprost posługuje się takim sformułowaniem. W praktyce może to spowodować, że brak posłużenia się tym pojęciem np. w art. 21 ust. 1 pkt 1) i 4) ustawy o CIT, tj. niewskazanie iż obowiązek poboru podatku u źródła dotyczy płatności dokonywanych na rzecz rzeczywistych właścicieli, może być wykorzystane jako dodatkowy argument przemawiający za dopuszczalnością opodatkowania wynagrodzenia wypłacanego na rzecz podmiotów działających w charakterze pośredników / agentów. Z taka praktyką organów, choć uzasadnianą innymi przesłankami, można się spotkać m.in. w odniesieniu do zakupu biletów lotniczych nabywanych za pośrednictwem biur podróży będących polskim rezydentami podatkowymi i nie świadczących bezpośrednio usług przewozu pasażerów.

Praktyczne rekomendacje

Mając na uwadze wprowadzone zmiany, wskazane może się okazać  przeprowadzenie szczegółowej analizy powyższych zmian pod kątem ich wpływu na prowadzoną przez poszczególnych podatników działalność. Z uwagi na rozszerzenie sytuacji związanych obowiązkiem poboru podatku u źródła, konieczne może okazać się zweryfikowanie umów zawartych z zagranicznymi kontrahentami pod kątem identyfikacji zapisów określających sposób kalkulacji wynagrodzenia zagranicznego podmiotu i sprawdzenia, czy umowa reguluje sytuację w której wynagrodzenie obciążone jest należnościami publicznoprawnymi. Wreszcie, podatnicy mogą rozważyć, aby w nowo zawieranych umowach wprowadzić zapisy zobowiązujące zagranicznego kontrahenta do dostarczenia aktualnego certyfikatu rezydencji.

Piotr Wyrwa, Doradca podatkowy / Tax Consultant

RSM Poland

Autopromocja

REKLAMA

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:

Komentarze(0)

Pokaż:

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Podatek PIT - część 2
    certificate
    Jak zdobyć Certyfikat:
    • Czytaj artykuły
    • Rozwiązuj testy
    • Zdobądź certyfikat
    1/10
    Zeznanie PIT-37 za 2022 r. można złożyć w terminie do:
    30 kwietnia 2023 r. (niedziela)
    2 maja 2023 r. (wtorek)
    4 maja 2023 r. (czwartek)
    29 kwietnia 2023 r. (sobota)
    Następne
    Księgowość
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail
    Od 20 maja 2024 r. katalog wyrobów tytoniowych objętych systemem Track&Trace zostanie rozszerzony m.in. o tytoń do żucia, tytoń do nosa

    Od 20 maja 2024 r. katalog wyrobów tytoniowych objętych systemem Track&Trace zostanie rozszerzony m.in. o pozostałe wyroby tytoniowe niebędące wyrobami akcyzowymi np. tytoń do żucia, tytoń do nosa.

    Dotacje na cyfryzację firm 2024. Innowacje cyfrowe w MŚP na Śląsku oraz Dig.IT Transformacja Cyfrowa Polskich MŚP

    Jakie dofinansowanie można obecnie uzyskać na cyfryzację firmy będąc małym lub średnim przedsiębiorcą?

    Ceny transferowe 2024 - kontrole. Wezwanie do przedłożenia dokumentacji lokalnej, a zwolnienie dla podmiotów krajowych

    W związku z rosnącym zainteresowaniem organów podatkowych cenami transferowymi można zaobserwować zwiększoną liczbę kontroli w tym zakresie. Choć prowadzenie kontroli na podstawie i w granicach przepisów prawa stanowi obowiązek organów podatkowych, kontrolującym zdarzają się w tym zakresie nadużycia.

    Fundusze z FENG zasilą polski rynek venture capital. Przygotowanie pod inwestycje zwiększy szansę na uzyskanie finansowania

    Z końcem lutego 2024 r. zakończony został pierwszy nabór do pięciu programów PFR Ventures, w ramach których do polskich funduszy venture capital ma popłynąć 2 mld zł z Funduszy Europejskich dla Nowoczesnej Gospodarki (FENG). W kwietniu br startuje drugi nabór, a do końca 2024 roku PFR Ventures planuje przeprowadzić łącznie pięć rund selekcyjnych. W wyniku realizacji programów PFR Ventures przez polski rynek VC ma przepłynąć w ciągu kilku najbliższych lat ok. 3,1 mld złotych.

    Jeśli nie WIRON to jaki wskaźnik zastąpi WIBOR i od kiedy? Niepewność na rynku bankowym. Gubią się też klienci banków. Czy kredyty o stałym oprocentowaniu będą bardziej powszechne?

    Od kilku miesięcy temat wskaźników referencyjnych stał się bardzo gorący. Banki wydają się być już zniesmaczone całą tą reformą wskaźnikową, której końca nie widać. Także konsumenci już się w tym gubią, bo nie wiedzą, czy wskaźnik, który mają wpisany do umowy, od którego zależy ich oprocentowanie, będzie istniał, a jeśli nie, to na jaki inny się zmieni.

    Minister finansów ma nadzieję, że handlowe niedziele zostaną uregulowane w tym roku. Będą wyższe wpływy z VAT

    Trwa dyskusja nad przywróceniem handlu w niedziele. W Sejmie znajduje się projekt ustawy, który przewiduje wprowadzenie dwóch handlowych niedziel w miesiącu. Jakie byłyby skutki wprowadzenia dwóch handlowych niedziel w miesiącu w zakresie podatku VAT?

    Zmiany w handlu internetowym 2024. Minister Finansów: urzędy skarbowe dowiedzą się gdy zrobisz 30 (i więcej) transakcji w roku

    Minister finansów, Andrzej Domański zapewnił 12 kwietnia 2024 r., że nowe przepisy nie sprawią, że urzędy skarbowe będą inwigilować osoby sprzedające w internecie. Wyjaśnił, że monitorowanie transakcji będzie się zaczynać od 30 transakcji w ciągu roku i wtedy zostaną one zaraportowane.

    Obowiązek informowania ZUS o umowie o dzieło. Więcej formularzy RUD, ale mniej zawieranych umów. Dlaczego?

    ZUS informuje, że w 2023 r. złożono do ZUS-u więcej formularzy RUD niż rok wcześniej, ale odnotowano nieznaczny spadek zawieranych umów o dzieło zarówno w stosunku do 2022 r. jak i 2021 r.

    Domański: chcemy podnieść limit przychodów zwalniających z VAT do 240 tys. zł od stycznia 2025 r.

    Szykuje się podwyższenie limitu przychodów uprawniających do zwolnienia z rozliczania VAT do 240 tys. zł z obecnych 200 tys. zł. Zmiana miałaby wejść w życie od 1 stycznia 2025 r.

    Domański: przywrócenie stawki VAT do poziomu 5 proc. miało niewielki wpływ na inflację; inflacja na koniec tego roku wyniesie 4-5 proc.

    Śledzimy co dzieje się na rynku handlu żywnością. Widzimy, że to przywrócenie stawki VAT do poziomu 5 proc. miało niewielki wpływ na inflację - powiedział minister finansów Andrzej Domański. Według niego inflacja na koniec 2024 roku wyniesie 4-5 proc.

    REKLAMA