| INFORLEX | GAZETA PRAWNA | KONFERENCJE | INFORORGANIZER | APLIKACJE | KARIERA | SKLEP
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Księgowość > Podatki > CIT > CIT > Przychody i dochód > Jak rozliczyć niespłaconą pożyczkę

Jak rozliczyć niespłaconą pożyczkę

W obrocie gospodarczym dochodzi do sytuacji, w których podmioty są likwidowane, a pożyczki nie są zwracane. Jak rozliczyć na potrzeby podatkowe taką niespłaconą pożyczkę? Czy jest to przychód dla likwidowanego podmiotu? Co w sytuacji, gdy likwidowany podmiot nie ma środków na zapłatę podatku?

Pożyczki na gruncie podatku dochodowego

Zgodnie z ustawą o podatku dochodowym przychodami są w szczególności wartości umorzonych lub przedawnionych zobowiązań, w tym z tytułu zaciągniętych pożyczek (kredytów), z wyjątkiem umorzonych pożyczek z Funduszu Pracy. Oznacza to, że co do zasady pożyczki stanowią przychód, jeżeli zostały umorzone lub przedawnione.

Należy więc odwołać się do kodeksu cywilnego. Zgodnie z art. 498–508 k.c. umorzenie zobowiązania może mieć miejsce przez potrącenie, odnowienie oraz zwolnienie z długu pod tytułem darmym albo odpłatnie. Jednak przychodem w rozumieniu ustaw o podatku dochodowym jest jedynie umorzenie długu bez wynagrodzenia (za darmo). Jedynie w tym przypadku następuje przysporzenie majątkowe u podmiotu zwolnionego z długu.

Z kolei przedawnienie zobowiązania polega na ograniczeniu lub utracie prawa do realizacji roszczenia wynikającego z zobowiązania. Roszczenia związane z prowadzeniem działalności gospodarczej oraz roszczenia okresowe przedawniają się po trzech latach, a w pozostałych przypadkach okres ten wynosi 10 lat. W niektórych przypadkach kredytodawcy lub pożyczkodawcy decydują się na umorzenie zobowiązań z tytułu pożyczki. Umorzenie może nastąpić w całości lub w części. W sytuacji, gdy pożyczkobiorca nie musi spłacać pożyczki na skutek działań pożyczkodawcy, uzyskuje on przychód w postaci nieodpłatnego świadczenia.

Z kolei do przychodów nie zalicza się kwot stanowiących równowartość umorzonych zobowiązań, w tym także z tytułu pożyczek (kredytów), jeżeli umorzenie zobowiązań jest związane z:

- bankowym postępowaniem ugodowym w rozumieniu przepisów o restrukturyzacji finansowej przedsiębiorstw i banków lub

- postępowaniem restrukturyzacyjnym, postępowaniem upadłościowym lub

- realizacją programu restrukturyzacji na podstawie odrębnych ustaw lub

- przymusową restrukturyzacją w rozumieniu ustawy z dnia 10 czerwca 2016 r. o Bankowym Funduszu Gwarancyjnym, systemie gwarantowania depozytów oraz przymusowej restrukturyzacji.

Z powyższej analizy jasno wynika, że tematyka pożyczki (także niespłaconej) jest bardzo rozbudowana i każdorazowo należy analizować, z czego wynikał brak spłaty. Taka analiza została przeprowadzona przez Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej w interpretacji indywidualnej z dnia 17 czerwca 2019 r., nr 0111-KDIB2-3.4010.133.2019.AD.

Pożyczka od udziałowca

Wnioskodawca będący spółką z o.o. w likwidacji był w trakcie procesu likwidacyjnego zmierzającego do wykreślenia z rejestru. Podejmowane przez likwidatora działania zmierzały do zakończenia bieżących interesów spółki, ściągnięcia wierzytelności, wypełnienia zobowiązań i upłynnienia majątku spółki. Spółka posiadała zaciągniętą pożyczkę od udziałowca, której nie była w stanie spłacić z posiadanych środków. Jednocześnie wierzyciel nie zamierzał podpisywać umowy o zwolnieniu z długu. Nie było dokonane też jakiekolwiek umorzenie.

Wartość niespłaconego zobowiązania (pożyczki) a przychód

Dyrektor KIS w interpretacji stwierdził, że skoro nie będzie żadnej umowy o zwolnieniu z długu, to nie zostaną spełnione warunki do zakwalifikowania tej sytuacji jako nieodpłatnego zwolnienia z długu. Ponadto opisane zdarzenie nie może być utożsamiane z umorzeniem zobowiązań, które mogłoby powodować po stronie spółki likwidowanej powstanie przychodu do opodatkowania w rozumieniu art. 12 ust. 1 pkt 3 lit. a ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, tj. w wysokości wartości umorzonych zobowiązań (do umorzenia bowiem nie dojdzie). Dodatkowo nie wystąpi realne przysporzenie majątkowe po stronie podatnika – w momencie wykreślenia z rejestru przedsiębiorców KRS spółka przestanie istnieć, co skutkuje brakiem możliwości przypisania przysporzenia.

Polecamy: CIT 2019. Komentarz

W konsekwencji Dyrektor KIS uznał, że wartość niespłaconego zobowiązania (pożyczki) spółki, istniejącego na dzień zakończenia likwidacji i wykreślenia jej z rejestru przedsiębiorców KRS, nie będzie stanowiła dla niej przychodu podatkowego.

Wnioski

Wyżej opisana sytuacja, mimo iż dotyczy konkretnego przypadku likwidowanego podmiotu, pokazuje, że każdorazowo w przypadku niespłaconych zobowiązań lub pożyczek powinna zostać przeprowadzona analiza, czy z tego tytułu powstanie dodatkowy przychód. Kwestia ta wymaga w szczególności analizy, czy zachodzi jeden z przypadków wymienionych w ustawie oraz, czy nastąpi przysporzenie. Jeżeli w obu przypadkach odpowiedź będzie negatywna, podatnicy nie muszą rozpoznawać przychodu, co wiąże się z brakiem konieczności zapłaty podatku.

radca prawny Robert Nogacki
Kancelaria Prawna Skarbiec

Czytaj także

Data publikacji:

Ekspert:

Kancelaria Prawna Skarbiec

Kancelaria Prawna Skarbiec, specjalizuje się w kompleksowej obsłudze prawnej podmiotów gospodarczych.

Zdjęcia

Jak rozliczyć niespłaconą pożyczkę /fot. Shutterstock
Jak rozliczyć niespłaconą pożyczkę /fot. Shutterstock

radca prawny Robert Nogacki, Kancelaria Prawna Skarbiec
radca prawny Robert Nogacki, Kancelaria Prawna Skarbiec

Alimenty. Jak szybko dostać pieniądze na dziecko8.94 zł

Narzędzia księgowego

POLECANE

WYWIADY, RELACJE, WYDARZENIA

reklama

Ostatnio na forum

Artykuł Partnerski

Jednolity Plik Kontrolny

Eksperci portalu infor.pl

Patrycja Kaźmierczak, Tomasz Wojdal

KRS Kancelaria świadczy kompleksowe usługi prawne i podatkowe dla biznesu - zajmuje się obsługą prawną i podatkową podmiotów gospodarczych, opracowuje dla nich plany restrukturyzacji (m.in. przekształcenia, wydzielenia, fuzje), wprowadza optymalizacyjne rozwiązania podatkowe oraz dba o to, aby zawierane kontrakty handlowe dawały maksymalne poczucie bezpieczeństwa.

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »