Kategorie

Organy podatkowe coraz częściej wymierzają kary porządkowe w maksymalnej wysokości

Jarosław Ziobrowski
Jarosław Ziobrowski
Adwokat
Organy podatkowe coraz częściej wymierzają kary porządkowe w maksymalnej wysokości
ShutterStock
Profiskalna polityka, skuteczniejsze kontrole i dokładniejsza weryfikacja przedsiębiorców już teraz sprzyjają zwiększonej liczbie nakładanych kar porządkowych. Kolejne zmiany podatkowe planowane na 2020 r. mogą tylko nasilić ten trend. Organy podatkowe najczęściej wymierzają górną granice kary porządkowej, czyli 2800 zł, mimo wyraźnych wytycznych zdefiniowanych przez sądy.

Ogrom zmian w przepisach podatkowych wprowadzanych na przełomie 2019/2020 roku, już od kilku miesięcy przyprawia o zawrót głowy zarówno księgowych jak i właścicieli firm. Jednocześnie rośnie liczba kontroli niezapowiedzianych oraz sama skuteczność kontroli. Przedsiębiorcy typowani do kontroli nie są przypadkowi, urzędnicy wiedzą dokładnie czego szukają i jakich dokumentów potrzebują. Za brak lub opóźnienie w ich przedstawieniu, organy podatkowe coraz częściej wymierzają kary porządkowe na uczestników postępowań prowadzonych przed organami podatkowymi (tj. stronę, pełnomocnika strony, świadka lub biegłego).

Polecamy: Jak przygotować się do zmian w 2020 r.

Polecamy: Biała lista podatników

Kiedy organ może wymierzyć karę porządkową?

Reklama

Organ podatkowy ma prawo nałożenia kary porządkowej tylko w związku z prowadzonym postępowaniem podatkowym lub kontrolnym. Celem kary porządkowej jest dyscyplinowanie uczestników postępowania przez stosowanie wobec nich sankcji administracyjnej wyrażającej się w dolegliwości finansowej. Jak wyjaśnia adwokat Jarosław Ziobrowski z kancelarii Ziobrowski Tax&Law „fiskus może nałożyć karę porządkową m.in. z powodu nieokazania dokumentów  w terminie, niestawienia się na wezwanie, nieuzasadnionej nieobecności podczas czynności kontrolnych, odmowy złożenia wyjaśnień, zeznań, wydania opinii czy okazania przedmiotu oględzin.

Katalog czynów został wskazany w art. 262 Ordynacji podatkowej i ma charakter zamknięty, co oznacza, że nie można zastosować kary do innych czynów. Kluczową przesłanką nałożenia kary porządkowej jest "bezzasadność odmowy" okazania lub nie przedstawienie w wyznaczonym terminie dokumentów, jednakże tylko w związku z prowadzonym postępowaniem podatkowym lub kontrolnym.” Zachowanie uczestników w toku postępowania sprawdzającego, a także w związku z innymi czynnościami urzędowymi organów podatkowych nie jest zagrożone karą porządkową (por. wyrok NSA w Katowicach z 7.01.2000 r., I SA/Ka 963/98, ONSA 2001/1, poz. 36). Sankcje mogą zostać nałożone zarówno na stronę jak i pełnomocnika, świadka czy biegłego.

Ile wynoszą kary porządkowe?

Reklama

Kary porządkowe mają charakter uznaniowy, zarówno co do samego jej nałożenia, jak i wysokości. Podatnicy mogą zostać ukarani karą porządkową maksymalnie do 2800 zł. „Z moich obserwacji wynika iż z roku na rok organy podatkowe coraz częściej sięgają po najwyższe stawki” dodaje Jarosław Ziobrowski. Istotne jest, aby orzeczony środek lub ewentualne zagrożenie nim były skutecznymi argumentami dyscyplinującymi uczestników postępowania. Termin płatności kary porządkowej wynosi 7 dni od dnia doręczenia postanowienia o ukaraniu. Termin ten ma charakter materialnoprawny i nie podlega przywróceniu.

W nawiązaniu do jednego z wyroków NSA, urząd skarbowy nie jest zwolniony z obowiązku uzasadnienia, choćby krótkiego, o wysokości sankcji. Dodatkowo, w wyroku wydanym w 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu stwierdził, że kara porządkowa powinna być taka, aby w świetle wszystkich okoliczności sprawy można było uznać ją za sprawiedliwą, a przedział kary porządkowej stanowił odzwierciedlenie skali uchybień, które mogą mieć różny ciężar gatunkowy (sygn. akt I SA/ Po 591/17).

Postanowienie o nałożeniu kary

Karę porządkową nakłada się w formie postanowienia, na które służy zażalenie. Uzasadnienie prawne powinno zawierać nie tylko wskazanie podstawy prawnej i jej wyjaśnienie, lecz także uzasadnienie wysokości wymierzonej kary porządkowej. Jakkolwiek komentowany przepis nie stanowi typowej normy prawa karnego, to jednak stanowi podstawę nałożenia kary pieniężnej, co obliguje organ stosujący tę karę do uwzględnienia zasady adekwatności kary, skoro ustawodawca zakreślił jej granice. W świetle tej zasady wymiar kary porządkowej, uwzględniający całokształt okoliczności sprawy, powinien być sprawiedliwy i uzasadniony. Jak dodaje adwokat Jarosław Ziobrowski „Uznaniowość organów w zakresie nałożenia kary porządkowej nie może oznaczać dowolności w jej nakładaniu, jak i w decydowaniu o jej wysokości. Nie wystarczy samo powołanie i zacytowanie przepisu przez organy podatkowe.”

Jak odwołać się od kary porządkowej

Na postanowienia, na które ukaranemu przysługuje zażalenie, zgodnie z brzmieniem art. 262 § 1 in fine organ podatkowy może orzec karę porządkową, lecz nie musi tego robić. Ukaranemu przysługują dwa środki prawne: zażalenie oraz wniosek o uchylenie kary porządkowej. Zażalenie zawierające zarzuty przeciwko rozstrzygnięciu wnosi się w terminie 7 dni od dnia doręczenia ukaranemu postanowienia. Właściwy do rozpatrzenia zażalenia jest organ podatkowy wyższego stopnia. Uchylenie postanowienia o ukaraniu karą porządkową jest możliwe tylko wówczas, gdy wnioskodawca wskaże przyczyny usprawiedliwiające m.in. niewykonanie czynności nałożonych wezwaniem. Przyczyny takie muszą być obiektywne i winny wskazywać na faktyczną niemożność spełnienia żądania organu.

Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Księgowość
    1 sty 2000
    12 maja 2021
    Zakres dat:

    Zmiana umowy w czasie COVID-19 – klauzula rebus sic stantibus

    Zmiana umowy w czasie COVID-19. Kodeks cywilny zawiera instrument prawny (klauzulę) zwany z łac. rebus sic stantibus, który dopuszcza możliwość ingerencji sądu w treść zawartej umowy, gdy z powodu nadzwyczajnej zmiany stosunków wykonanie umowy (spełnienie świadczenia) byłoby połączone z nadmiernymi trudnościami albo groziłoby jednej ze stron rażącą stratą, czego strony nie przewidywały przy zawarciu umowy. Jak zastosować klauzulę rebus sic stantibus z powodów wywołanych pandemią COVID-19?

    Jak odzyskać podatek od nieruchomości po wyroku TK?

    Podatek od nieruchomości. W dniu 24 lutego 2021 r. Trybunał Konstytucyjny wydał ważny dla przedsiębiorców wyrok (sygn. SK 39/19) w sprawie podatku od nieruchomości. Termin na wznowienie postępowania podatkowego już upłynął Pozostają jednak inne możliwości odzyskania zapłaconego podatku od nieruchomości w związku z tym orzeczeniem. Kogo dotyczy wyrok? Wprost: osób fizycznych i przedsiębiorców. Jednak ze względu na treść jego uzasadnienia i użyte przez sąd sformułowanie ma również zastosowanie do „innych podmiotów prowadzących działalność gospodarczą.”

    Czy ulga termomodernizacyjna obejmuje wydatki na dom w budowie?

    Ulga termomodernizacyjna. Wydatki poniesione w budynku mieszkalnym jednorodzinnym będącym w budowie nie mogą być uwzględniane w ramach ulgi. Dlaczego?

    PIT złożony po terminie - zasady, skutki, ulgi, odsetki, czynny żal

    PIT złożony po terminie. Na podstawie ustawy o PIT podatnicy są obowiązani składać zeznanie podatkowe o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) w roku podatkowym (w tym PIT-36, PIT-36L, PIT-37, PIT-38, PIT-39), w terminie od 15 lutego do 30 kwietnia roku następującego po roku podatkowym. Zeznania złożone przed początkiem terminu uznaje się za złożone w 15 lutego roku następującego po roku podatkowym. Wyjątkami są tu deklaracja PIT-16A i deklaracja PIT-19A (składane do końca stycznia - a w 2021 roku wyjątkowo do 1 lutego) oraz zeznanie ryczałtowców PIT-28 (składanie od 15 lutego do końca tego miesiąca - w 2021 r. wyjątkowo do 1 marca 2021 r.).

    Brakuje specjalistów od Przemysłu 4.0

    Przemysł 4.0 - największym problemem jest tu nie COVID-19, a brak dostępu do kadr wykwalifikowanych we wdrażaniu rozwiązań nowoczesnego przemysłu. Już przed pandemią ich brakowało, a teraz praktycznie zniknęli z rynku - alarmują eksperci.

    Tarcza PFR 1.0 - umorzone subwencje bez podatku

    Tarcza Finansowa PFR 1.0. Firmy, którym Polski Fundusz Rozwoju umorzy subwencję, nie będą musiały płacić od umorzonej kwoty podatku – przyznał rząd w aktualizacji programu konwergencji. Zdaniem ekspertów nie trzeba też będzie korygować kosztów uzyskania przychodów.

    Otwarcie gospodarki - MŚP potrzebują gotówki

    Otwarcie gospodarki. W 2020 roku majowe zdejmowanie zakazów gospodarczych zwiększyło liczbę faktur wystawianych przez MŚP o 30%. Zanim jednak przelewy wpłynęły na konta, przedsiębiorcy znaleźli się w martwym punkcie. – w tym roku biznes też błaga o pieniądze. Znoszenie obostrzeń powoduje gwałtowny wzrost zapotrzebowania przedsiębiorców na finansowanie – firmy potrzebują gotówki, żeby wystartować.

    Lokalna dokumentacja cen transferowych – co warto wiedzieć?

    Lokalna dokumentacja cen transferowych. Kiedy należy przygotować lokalną dokumentację cen transferowych? Jakie elementy składowe powinna zawierać?

    Nowoczesny księgowy - co to znaczy?

    Nowoczesny księgowy. Jeszcze pod koniec XX. wieku osoba wykonująca zawód księgowego kojarzyła się przede wszystkim z zapracowaną starszą panią w okularach, liczącą coś na kalkulatorze i alergicznie reagującą na kolejnych petentów. Ponad ćwierć wieku temu dział księgowości w firmach nie miał nawet większego znaczenia, aż do 1994 roku i momentu ogłoszenia ustawy o rachunkowości. Dziś stereotyp nudnej księgowej jest już dawno nieaktualny, a na taką ścieżkę kariery coraz częściej decydują się także panowie - z danych CashDirector SA. wynika, że już 37% pracowników to mężczyźni, natomiast 63% to kobiety. Różnica ta zmniejsza się z roku na rok.

    Podział majątku wspólnego małżonków a podatek

    Podział majątku wspólnego małżonków a podatek. Małżonkowie, którzy dokonują podziału małżeńskiego majątku wspólnego (tzw. ustawowej wspólności majątkowej małżeńskiej) mają wątpliwości, czy od tego podziału muszą zapłacić podatek.

    System e-TOLL. Ulga podatkowa na urządzenia lokalizacyjne

    Ulga podatkowa na urządzenia lokalizacyjne (e-TOLL). Resort finansów proponuje przewoźnikom ulgę podatkową dotyczącą urządzeń lokalizacyjnych wykorzystywanych w nowym systemie poboru opłat drogowych e-TOLL.

    Uczestnictwo w strukturze cash poolingu – skutki w VAT

    Cash pooling a VAT. Czym jest cash pooling? Jakie skutki na gruncie przepisów dot. VAT wywołuje uczestnictwo w strukturze cash poolingu?

    Rozliczenie straty podatkowej w CIT – zmiany od 2021 roku

    Rozliczenie straty podatkowej. Rok 2021 przyniósł zmiany w zakresie podatkowego rozliczenia starty. Z jednej strony, dzięki przepisom tarcz antykryzysowych, podatnicy mogą rozliczyć stratę za 2020 rok z dochodem osiągniętym w 2019 r. Z drugiej, nowelizacja ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych przyniosła ograniczenie w możliwości rozliczenia straty przy tzw. połączeniu odwrotnym spółek.

    Stypendia sportowe z wynagrodzeniem - obowiązki ZUS

    ZUS. Umowa o pracę i stypendia sportowe, a obowiązki wynikające z ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych – w świetle orzeczenia NSA.

    Gwarancje finansowe dla leasingu - korzystne finansowanie dla MŚP

    Leasing. Bank Gospodarstwa Krajowego (BGK) podpisał umowę z Paneuropejskim Funduszem Gwarancyjnym. Dotyczy ona nowej portfelowej linii gwarancyjnej leasingu z regwarancją udzielaną przez Europejski Fundusz Inwestycyjny (EFI). Łączny limit gwarancji to 4,5 mld zł. Oznacza to możliwość realizacji finansowania dla polskich małych i średnich przedsiębiorstw (MŚP) do 5,6 mld zł.

    Amortyzacja. Faktury z pominięciem split payment

    Amortyzacja a split payment. Czy podatnik może zaliczyć do kosztów działalności poprzez odpisy amortyzacyjne tę część wydatków, która została przeznaczona na budowę pomieszczenia biurowego, a za które faktury zostały opłacone z pominięciem mechanizmu podzielonej płatności, mimo że przewyższają wartość 15 000 zł brutto i obejmują usługi, które są zawarte w załączniku nr 15 ustawy o VAT?

    Nowy Ład. Zmiany w klinie podatkowym

    Nowy Ład a klin podatkowy. Obecnie nie ma w planach zmian w podatkach VAT i CIT, w tzw. Nowym Ładzie będą zaproponowane zmiany w klinie podatkowym - powiedział wiceminister finansów Piotr Patkowski.

    Odpowiedzialność solidarna za zaległości w VAT

    VAT a odpowiedzialność solidarna. Przepisy z zakresu opodatkowania VAT przewidują solidarną odpowiedzialność za zapłatę tego podatku przez przedsiębiorców uczestniczących w transakcji, a nawet solidarną odpowiedzialność osób trzecich.

    Zwolnienie z podatku od nieruchomości a zaległości z innych podatków i danin publicznych

    Zwolnienie z podatku od nieruchomości. Czy rada gminy może uzależnić zwolnienia z podatku od nieruchomości od braku zaległości publicznoprawnych?

    Badanie trzeźwości pracownika - zmiany w kodeksie pracy

    Badanie trzeźwości pracownika. W kodeksie pracy pojawią się przepisy pozwalające pracodawcy na wprowadzenie wyrywkowych kontroli trzeźwości pracowników (a także innych osób - np. zleceniobiorców) lub kontroli na obecność środków działających podobnie do alkoholu w ich organizmach. Nowe przepisy określą także zasady przeprowadzania takich kontroli. Takie zmiany przewiduje projekt ustawy o zmianie ustawy – Kodeks pracy oraz ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, który został wpisany do wykazu prac legislacyjnych i programowych Rady Ministrów. W III kwartale 2021 roku projekt ten ma zostać przyjęty przez Radę Ministrów i skierowany do Sejmu.

    TAX FREE - nowy wzór znaku i dokumentu elektronicznego

    TAX FREE - ustawodawca wprowadza nowy wzór znaku, pieczęci oraz dokumentu elektronicznego. Zmiany wejdą w życie 1 stycznia 2022 r., podobnie jak nowe przepisy regulujące system zwrotu podatku VAT podróżnym.

    Opłata reprograficzna nie od smartfonów

    Opłata reprograficzna. W projekcie ustawy, który przedstawiliśmy i który trafi do Sejmu, opłaty reprograficznej od smartfonów nie ma; to kwestia wyboru - wyjaśnił Jarosław Sellin - wiceszef Ministerstwa Kultury, Dziedzictwa Narodowego i Sportu. Chcemy poszerzyć opłatę o komputery, tablety, dyski twarde; tak, aby osiągnąć efekt, czyli fundusz wsparcia artystów - dodał.

    VAT e-commerce od 1 lipca 2021 r.

    VAT e-commerce - przedsiębiorcy apelują o szybkie uchwalenie pakietu. Nowe przepisy powinny wejść w życie od 1 lipca 2021 r.

    Praca zdalna - nowelizacja kodeksu pracy

    Praca zdalna. Ministerstwo Rozwoju, Pracy i Technologii przygotowuje nowelizację kodeksu pracy dotyczącą pracy zdalnej. Rada Ministrów ma przyjąć ten projekt w III kwartale 2021 roku. W wykazie prac legislacyjnych i programowych Rady Ministrów zostały opublikowane najważniejsze zmiany, które ma przynieść ta nowelizacja.

    Jak będą podzielone granty i pożyczki z KPO?

    Krajowy Plan Odbudowy (KPO). Podział na granty i pożyczki dla poszczególnych grup docelowych, czyli rządowych, samorządowych i osób prywatnych, nie jest dzisiaj ostateczny, ponieważ do dyspozycji mamy dużą część środków pożyczkowych - mówi w "Dzienniku Gazecie Prawnej" wiceminister funduszy i polityki regionalnej Waldemar Buda.