REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.
Porada Infor.pl

Czy wynagrodzenia finansowane z funduszy strukturalnych UE są zwolnione z PIT?

wynagrodzenia finansowane ze środków UE
wynagrodzenia finansowane ze środków UE

REKLAMA

REKLAMA

Raczej nie. I o ile nie ma znaczenia to, że wypłata wynagrodzenia bywa dokonywana faktycznie z innych środków w ramach tzw. prefinansowania, a dopiero potem środki te są prefinansującemu refundowane z bezzwrotnej pomocy UE. To jednak decydująca jest wąska interpretacja przez sądy i fiskusa pojęcia podmiotu, który bezpośrednio realizuje cel programu finansowanego z bezzwrotnej pomocy.

Od początku naszej integracji z UE spory z organami podatkowymi wywołuje kwestia opodatkowania PIT wynagrodzeń finansowanych z unijnych środków pomocowych.

REKLAMA

Autopromocja

Trzeba przypomnieć, że zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 46 ustawy o PIT wolne od podatku są dochody otrzymane przez podatnika, jeżeli:

a) pochodzą od rządów państw obcych, organizacji międzynarodowych lub międzynarodowych instytucji finansowych ze środków bezzwrotnej pomocy, w tym ze środków programów ramowych badań, rozwoju technicznego i prezentacji Unii Europejskiej i z programów NATO, przyznanych na podstawie jednostronnej deklaracji lub umów zawartych z tymi państwami, organizacjami lub instytucjami przez Radę Ministrów, właściwego ministra, agencje rządowe lub agencje wykonawcze, w tym również w przypadkach gdy przekazanie tych środków jest dokonywane za pośrednictwem podmiotu upoważnionego do rozdzielania środków bezzwrotnej pomocy oraz

b) podatnik bezpośrednio realizuje cel programu finansowanego z bezzwrotnej pomocy; zwolnienie nie ma zastosowania do dochodów osób fizycznych, którym podatnik bezpośrednio realizujący cel programu zleca – bez względu na rodzaj umowy – wykonanie określonych czynności w związku z realizowanym przez niego programem.

Aby zatem skorzystać z tego zwolnienia trzeba spełnić dwie przesłanki pozytywne (pkt a i pkt b – zdanie pierwsze) i nie spełnić jednej negatywnej (pkt b – zdanie drugie).

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Sposób wypłaty nie ma znaczenia

W tym przypadku Naczelny Sąd Administracyjny kontynuuje korzystną dla podatników linię orzeczniczą.

REKLAMA

Organy podatkowe twierdziły i twierdzą nadal, że takie dochody nie podlegają zwolnieniu od opodatkowania na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 46 ustawy o PIT, gdy w momencie wypłaty nie były finansowane ze środków bezzwrotnej pomocy pochodzącej od rządów państw obcych, organizacji międzynarodowych lub międzynarodowych instytucji finansowych, o których mowa w tym przepisie.

A przecież najczęściej mechanizm korzystania z funduszy UE polega na prefinansowaniu pewnych wydatków ze środków budżetu państwa, czy kredytów branych przez beneficjentów, a dopiero potem poniesione już wydatki (tzw. wydatki kwalifikowane) są refundowane z funduszy Unii Europejskiej.

Mechanizm tak zakłada, że w ostatecznym ekonomicznym rozrachunku dany projekt będzie (w całości lub części) sfinansowany ze środków UE, bo prefinansujący otrzyma zwrot swoich pieniędzy z budżetu UE.

Chodzi tu nie tylko o fundusze UE ale także o bezzwrotną pomoc finansową z innych zagranicznych źródeł.

Jednak od pewnego czasu sądy administracyjne na czele z NSA konsekwentnie uchylają decyzje i interpretacje organów podatkowych odmawiających podatnikom zwolnienia z PIT w takich sytuacjach.

Przyjrzyjmy się wyrokowi Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 lutego 2011 r. (sygn. II FSK 1819/09).

Stan faktyczny

Podatnik (osoba fizyczna) podpisał umowę z pewną spółką, dotyczącą wykonania zadania polegającego na pełnieniu obowiązków inspektora nadzoru na terenie budowy projektu "Budowa drogi expressowej (...)".

Projekt ten realizowany jest ze środków bezzwrotnej pomocy zagranicznej, a konkretnie z Funduszu Spójności UE. Spółka jest bezpośrednim dysponentem bezzwrotnych środków pomocowych, z których realizowany jest projekt.

Zapłata za usługi skarżącego dokonywana jest przelewami z wydzielonego konta spółki S. ale faktycznie spółka pierwotnie finansuje inwestycję ze środków budżetu państwa, a potem jej wydatki są zwracane z Funduszu Spójności UE.

Podatnik we wniosku o wydanie interpretacji podatkowej zapytał organ podatkowy czy jego wynagrodzenie jest zwolnione z PIT. Jego zdaniem tak.

W interpretacji indywidualnej z 26 lutego 2008 r. organ interpretacyjny odmówił podatnikowi prawa do zwolnienia z PIT. Organ ten uznał, iż stoi temu na przeszkodzie fakt, iż jego wynagrodzenie nie jest bezpośrednio finansowane z bezzwrotnej pomocy finansowej Unii Europejskiej. Pochodzi ono bowiem z budżetu państwa i dopiero po udokumentowaniu poniesionych wydatków odpowiednia instytucja zwraca się do Komisji Europejskiej o zwrot tych środków.

Skoro zatem wynagrodzenie nie zostało przez podatnika uzyskane bezpośrednio z bezzwrotnych pomocowych środków wspólnotowych to, zdaniem organu, nie mogą korzystać ze zwolnienia, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 46 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Jeżeli bowiem pomoc, jaką otrzymują beneficjenci, pochodzi ze środków pochodzących z budżetu państwa a więc nie jest finansowana ze środków bezzwrotnej pomocy, to nie został spełniony warunek dotyczący bezpośredniego pochodzenia bezzwrotnej pomocy. Dlatego też zdaniem fiskusa bezprzedmiotowe stało się postępowanie w zakresie ustalenia czy wnioskodawca bezpośrednio realizuje cel programu (co jest drugim warunkiem skorzystania z tego zwolnienia).

Sądy: liczy się kto ostatecznie finansuje

Podatnik odwołał się od tej interpretacji do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, który ją uchylił. Zdaniem WSA zawarty w przepisie art. 21 ust. 1 pkt 46 ustawy o PIT wymóg zagranicznego pochodzenia środków bezzwrotnej pomocy rozumieć należy w ten sposób, iż jest on zachowany także i wtedy, gdy przedmiotowe środki w ostatecznym rozrachunku pochodzą z bezzwrotnej pomocy zagranicznej.
Nie stoi na przeszkodzie takiemu rozumieniu tego pojęcia fakt, iż uprzednio są one wykładane przez budżet państwa członkowskiego, a następnie w zależności od przyjętego w danym kraju modelu rozdziału tych środków, są one refundowane przez bezzwrotne publiczne środki Wspólnoty Europejskiej.

W opinii Sądu, tylko takie rozumienie art. 21 ust. 1 pkt 46 ustawy o PIT jest zgodne z celem ustanowionego w tym przepisie zwolnienia, a jednocześnie, co na gruncie prawa podatkowego ma zasadnicze znaczenie, jest również zgodne z literalnym brzmieniem tego przepisu.

Podkreślić zatem należy, iż omawiany przepis nie wymaga, by uzyskane przez podatnika środki pomocowe były uzyskane bezpośrednio z budżetu Unii Europejskiej czy innego wymienionego w tym przepisie podmiotu, to jest nie zakazuje on, by dany projekt nie mógł być sfinansowany poprzez zrefundowanie poniesionych uprzednio przez budżet państwa członkowskiego na ten cel środków.

Organ podatkowy nie dał za wygraną i złożył skargę kasacyjną do NSA ale NSA nie przyznał racji fiskusowi.

Zdaniem NSA sposób przekazywania środków bezzwrotnej pomocy, o której mowa w art. 21 ust. 1 pkt 46 ustawy o PIT, to jest prefinansowanie czy też refinansowanie, nie ma wpływu na zasadniczą ocenę, że pomoc ta pochodzi z tychże środków.

Rzeczony sposób przekazywania środków pomocowych jest kwestią techniczną, która nie ma znaczenia dla oceny źródła pochodzenia środków przeznaczonych na realizację programów finansowanych w ramach funduszy strukturalnych oraz Funduszu Spójności. Decydujące jest ustalenie podmiotu, który finalnie ponosi ciężar finansowania programu.

NSA zauważył, że wobec relatywnie powszechnej praktyki wzmiankowanego prefinansowania lub refinansowania środków pomocowych zwolnienie podatkowe wynikające z art. 21 ust. 1 pkt 46 ustawy o PIT praktycznie by nie funkcjonowało, gdyby techniczny sposób przekazywania środków uniemożliwiać miał objęcie ich (tym) zwolnieniem u uprawnionych beneficjentów.

NSA podkreślił także, że jego teza w tym wyroku stanowisko stanowi kontynuację jednolitej linii orzeczniczej Naczelnego Sądu Administracyjnego, której wnoszący skargę kasacyjną nie zauważa albo też ją ignoruje.

Chodzi np. o wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego:
- z dnia 28 stycznia 2009 r. (sygn. II FSK 1573/07),
- z dnia 15 kwietnia 2009 r. (sygn. II FSK 58/08),
- z dnia 22 października 2010 r. (sygn. II FSK 1067/09),
- z dnia 16 listopada 2010 r. (sygn. II FSK 1188/09),
- z dnia 8 grudnia 2010 r. (sygn. II FSK 1331/09 oraz II FSK 1339/09),
- czy z dnia 22 lutego 2011 r. (sygn. II FSK 1609/10).

Kto bezpośrednio realizuje cel programu finansowanego ze środków UE?

Tak więc wygląda na to, że fiskus przegrał spór o interpretację warunku pierwszego omawianego zwolnienia, tj. wskazania kiedy środki pochodzą z bezzwrotnej pomocy zagranicznej.

Pamiętać jednak należy jeszcze o drugim warunku (art. 21 ust. 1 pkt 46 lit. b ustawy o PIT), tj. aby podatnik bezpośrednio realizował cel programu finansowanego z bezzwrotnej pomocy. Przy czym przepis ten precyzuje, że zwolnienie nie ma zastosowania do dochodów osób fizycznych, którym podatnik bezpośrednio realizujący cel programu zleca – bez względu na rodzaj umowy – wykonanie określonych czynności w związku z realizowanym przez niego programem.

Tu już orzecznictwo sądów administracyjnych jest niekorzystne dla podatników. Sądy wąsko interpretują tą kwestię.

NSA w wyroku z 17 listopada 2010 r. (sygn. II FSK 1265/09) rozpatrywał sprawę podatnika (osoby fizycznej), która była zatrudniona na umowę o pracę w Fundacji i przy realizacji projektów finansowanych z bezzwrotnej pomocy zagranicznej. Przy czym to Fundacja realizuje na terenie Polski projekty finansowane ze środków bezzwrotnej pomocy udzielonej przez niemieckie Federalne Ministerstwo Współpracy Gospodarczej.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego w orzecznictwie tego sądu (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 5 sierpnia 2010 r., II FSK 517/09 i powołane tam orzecznictwo) za ugruntowany już uznać należy pogląd, że podatnikiem bezpośrednio realizującym cel programu, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 46 lit. a/ u.p.d.o.f. może być jedynie ten podmiot, któremu powierzono w sensie ekonomicznym i technicznym realizację konkretnego projektu i który ponosi pełną odpowiedzialność za prawidłowe jego wykonanie.

Bezpośrednia realizacja nie jest równoznaczna z obowiązkiem osobistego wykonania przez tego podatnika czynności w ramach programu. Może on powierzyć wykonanie poszczególnych czynności, składających się na całość programu, innym podmiotom. Mogą to być również pracownicy podmiotu będącego beneficjentem bezzwrotnej pomocy. Osoby te jednak, wykonujące tylko pewne czynności, nie mogą być uznane za podatników realizujących bezpośrednio cel programu. Pracownicy ci nie ponoszą bowiem odpowiedzialności za realizację projektu, wykonują w istocie obowiązki pracownicze, pod kierownictwem i nadzorem podatnika, realizującego bezpośrednio program, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 46 lit. a/ u.p.d.o.f. Przychody przez nich otrzymywane nie pochodzą od podmiotów, wymienionych w art. 21 ust. 1 pkt 46 lit. a/ u.p.d.o.f., a są przychodami ze stosunku pracy.

Zgodzić się należy ze skarżącym organem, że użycie przez ustawodawcę w art. 21 ust.1 pkt 46 lit. b/ u.p.d.o.f. określenia "zleca" nie oznacza tylko i wyłącznie umów o świadczenie usług czy zlecenia (zauważyć zresztą należy brak konsekwencji Sądu przy wykładni tego rodzaju umów, skoro pod pojęciem tym rozumiał również umowy o dzieło czy o roboty budowlane). Nie można bowiem nie zauważyć, że słowo "zleca" powiązane zostało "z wykonaniem określonych czynności", a nie z rodzajem stosunku prawnego, wiążącego osobę fizyczną z podatnikiem. Winno ono zatem być rozumiane jako nałożenie na kogoś obowiązku, powierzenie wykonania jakiejś pracy. Co do stosunku umownego, w ramach którego zlecono tę pracę ustawodawca wskazał, iż wyłączenie dotyczy osób fizycznych bez względu na rodzaj łączącej je z podatnikiem umowy. Pojmował zatem ten stosunek bardzo szeroko, również jako stosunek pracy (w ramach którego powierza się przecież pracownikom wykonanie określonych czynności).

Zdaniem NSA wykładnia art. 21 ust. 1 pkt 46 lit. b) ustawy o PIT, dokonana przez sąd pierwszej instancji była zatem błędna. Bowiem sąd pierwszej instancji (WSA) uznał w tej sprawie, że wynagrodzenie otrzymywane na podstawie umowy o pracę nie przekreśla możliwości skorzystania z przedmiotowego zwolnienia. Niestety NSA się z tym nie zgodził.

Kiedy środki z bezzwrotnej pomocy zagranicznej są wolne od PIT

Czy wynagrodzenia finansowane ze środków pomocowych UE podlegają PIT

Tak więc sądy administracyjne wąsko interpretują pojęcie podmiotu, który bezpośrednio realizuje cel programu finansowanego z bezzwrotnej pomocy. Dobrze, że choć odnośnie pierwszej przesłanki omawianego zwolnienia zajmuje dobre dla podatników stanowisko.

Jest to o tyle korzystne dla podatników, że fiskus często koncentruje się na pierwszej przesłance pozytywnej (i błędnie ją interpretuje), a zapomina i nie zajmuje się następnymi przesłankami. Daje to powód sądom do uchylania interpretacji fiskusa na podstawie tylko częściowo ocenionego przez fiskusa stanu faktycznego.

Takie pominięcie organu interpretacyjnego stanowi dodatkowo naruszenie art. 14 c § 1 Ordynacji podatkowej. Organ interpretacyjny nie przeprowadza w takiej sytuacji bowiem pełnej oceny stanowiska podatnika, wyrażonego we wniosku o interpretację. Nie poddaje analizie okoliczności wskazanych w przedstawionym przez niego stanie faktycznym w zakresie tego, czy spełnione zostały warunki określone w art. 21 ust. 1 pkt 46 lit b ustawy o PIT. Nie dokonuje bowiem oceny, czy skarżący realizuje bezpośrednio cel programu finansowanego z bezzwrotnej pomocy.

Sądy wskazują jednocześnie organom podatkowym, aby w ponowionym postępowaniu rozstrzygnęły, czy podatnik spełnia wszystkie przesłanki określone w art. 21 ust. 1 pkt 46 lit. a i lit. b ustawy o PIT.

Autopromocja

REKLAMA

Źródło: Własne

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:

REKLAMA

QR Code
Podatek PIT - część 2
certificate
Jak zdobyć Certyfikat:
  • Czytaj artykuły
  • Rozwiązuj testy
  • Zdobądź certyfikat
1/10
Zeznanie PIT-37 za 2022 r. można złożyć w terminie do:
30 kwietnia 2023 r. (niedziela)
2 maja 2023 r. (wtorek)
4 maja 2023 r. (czwartek)
29 kwietnia 2023 r. (sobota)
Następne
Księgowość
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Zmiany w Ordynacji podatkowej 2024. Likwidacja terminu na złożenie wniosku o zwrot nadpłaty podatku po wyroku TSUE i TK, rozszerzenie zakresu domniemania zachowania terminu doręczenia pisma

Likwidacja ograniczenia czasowego na złożenie wniosku o zwrot nadpłaty powstałej w wyniku orzeczenia TSUE lub TK oraz rozszerzenie zakresu domniemania zachowania terminu doręczenia pism do organów podatkowych – to najważniejsze nowości zawarte w projekcie nowelizacji Ordynacji podatkowej i kilku innych ustaw, który został opublikowany 14 czerwca 2024 r. Nowe przepisy mają wejść w życie w terminie 14 dni od dnia ogłoszenia, a więc najprawdopodobniej jeszcze w 2024 roku.

Zmiany w VAT. Uproszczenia dla drobnych przedsiębiorców korzystających ze zwolnienia z VAT

Szykują się zmiany w VAT. Małe firmy będą miały możliwość korzystania ze zwolnienia z VAT w innych krajach UE niż ten, w którym mają siedzibę. Tak wynika z planowanej nowelizacji ustawy o VAT. Dotyczy to zarówno firm z Polski, jak i z innych krajów członkowskich UE.

Dotacje dla śląskich przedsiębiorców na transformację działalności w 2024 roku. Od kiedy nabór wniosków?

W dniu 27 czerwca 2024 r. powinien zostać uruchomiony nabór wniosków o dofinansowanie dla projektów badawczo-rozwojowych, planowanych do realizacji przez przedsiębiorstwa prowadzące działalność w województwie śląskim. 

Komisja Europejska uruchamia wobec Polski procedurę nadmiernego deficytu. Otwarcie możliwe w lipcu 2024 r. Jakie skutki? Co dalej?

Komisja Europejska poinformowała 19 czerwca 2024 r., że jej zdaniem uzasadnione jest otwarcie procedury nadmiernego deficytu m.in. wobec siedmiu państw członkowskich UE (w tym Polski) i zamierza zaproponować Radzie UE jej otwarcie w lipcu br. Zdaniem ekspertów banku PKO BP to sygnał, że m.in. nie ma przestrzeni do zwiększania wydatków budżetowych.

REKLAMA

Unijna Odprawa Scentralizowana w Imporcie (CCI), Faza 1. Kurs e-learningowy Komisji Europejskiej

Departament Ceł Ministerstwa Finansów poinformował, że Komisja Europejska przygotowała moduł e-learningowy opisujący założenia "Unijnej Odprawy Scentralizowanej w Imporcie (CCI), Faza 1" w ramach Unijnego Kodeksu Celnego. 

Projekt zmian w składce zdrowotnej. Już wiemy kiedy trafi do Sejmu

Projekt zmian składki zdrowotnej i uproszczenia sposobu jej wyliczania powinien trafić do Sejmu po wakacjach. Natomiast jeszcze przed wakacjami sejmowymi minister finansów Andrzej Domański ma spotkać się z Lewicą w celu ostatecznego uzgodnienia propozycji zawartych w projekcie.

Wyrok TSUE dot. nadpłaty VAT. Prawo do zwrotu nadpłaconego podatku wskutek błędnej ewidencji sprzedaży na kasie fiskalnej

TSUE w wyroku z 21 marca 2024 r. zapadłym w sprawie C‑606/22 orzekł, że wykazanie nadpłaty podatku VAT i dochodzenie jej zwrotu dopuszczalne jest również wtedy, gdy sprzedaż z zawyżoną stawką VATu odbywała się na rzecz konsumentów na podstawie paragonów z kas rejestrujących (fiskalnych), a więc nie wyłącznie wówczas, gdy wystawiano faktury. Naczelny Sąd Administracyjny - w oczekiwaniu na powyższe orzeczenie - zawiesił kilka prowadzonych postępowań. Po wyroku TSUE postępowania te zostały podjęte na nowo i oczekują na rozstrzygnięcia.

W bankomacie Euronetu wypłacisz maksymalnie jednorazowo 200 zł (tylko 18 czerwca). Dlaczego? To akcja protestacyjna

We wtorek 18 czerwca 2024 r. w bankomatach Euronetu można wypłacić jednorazowo maksymalnie do 200 zł. Wprowadzone ograniczenie to akcja protestacyjna Euronetu, która - jak powiedział PAP prezes Euronet Polska Marek Szafirski - ma zwrócić uwagę na sytuację operatorów bankomatów.

REKLAMA

Miesięczne dofinansowanie do wynagrodzeń niepełnosprawnych pracowników. MRPiPS przygotował zmianę rozporządzenia

Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej przygotował 13 czerwca 2024 r. projekt zmieniający rozporządzenie w sprawie dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych, który ma wejść w życie przed 1 lipca 2024 r. Co się zmieni?

Karty przedpłacone - jak rozliczać w VAT. Czy tak samo jak bony?

Aktualnie w obrocie gospodarczym często można się spotkać z różnego rodzaju kartami przedpłaconymi. Jak takie karty przedpłacone należy rozliczać dla celów VAT? Czy może tak samo jak bony (towarowe i usługowe)? A także czy niewykorzystane środki na kartach przedpłaconych należy opodatkować VAT?

REKLAMA