Kiedy powstaje obowiązek zapłaty PCC przy umowie pożyczki?

Odpowiedź KIP:

Na podstawie art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (Dz. U. z 2010 r. Nr 101, poz. 649, z późn. zm.) podatkowi temu podlegają umowy pożyczki pieniędzy lub rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku.

Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych nie zawiera własnych definicji, dlatego w celu zdefiniowania pojęć użytych w przepisach tej ustawy należy odwołać się do innych regulacji, w tym zawartych w prawie cywilnym.

Polecamy: Kontrola podatkowa

W myśl art. 720 Kodeksu cywilnego, istota umowy pożyczki polega na zobowiązaniu się dającego pożyczkę do przeniesienia, na własność biorącego pożyczkę, określonej ilości pieniędzy albo rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku, a biorącego do zwrotu tej samej ilości pieniędzy albo rzeczy tego samego gatunku i tej samej jakości.

Obowiązek podatkowy w podatku od czynności cywilnoprawnych, stosownie do art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy, powstaje z chwilą dokonania czynności cywilnoprawnej. Umowa pożyczki jest umową konsensualną i dochodzi do skutku przez samo zgodne porozumienie stron.

Wyrażenie zgodnego oświadczenia woli przez strony stanowi więc o zawarciu umowy pożyczki, a tym samym o powstaniu obowiązku podatkowego w podatku od czynności cywilnoprawnych.

Ani wydanie przedmiotu pożyczki później niż w chwili zawarcia umowy, ani prawo dochodzenia jego wydania nie zmienia konsensualnego charakteru tej czynności i nie ma znaczenia dla ustalenia chwili powstania obowiązku podatkowego w podatku od czynności cywilnoprawnych.

Umowa pożyczki podlega bowiem podatkowi od czynności cywilnoprawnych niezależnie od faktu wydania jej przedmiotu, a obowiązek podatkowy powstaje z mocy prawa już z chwilą zawarcia umowy.

Podsumowując, dla powstania obowiązku podatkowego w podatku od czynności cywilnoprawnych, z tytułu zawarcia umowy pożyczki, nie jest istotny termin realizacji umowy, ani ustalony przez strony sposób jej realizacji.

Stanowisko takie znajduje potwierdzenie w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego
z dnia 16 lutego 2010 r., sygn. akt II FSK 1548/08.

Polecamy serwis: Urząd skarbowy