Sprzedaż towaru znajdującego się za granicą niekiedy może być opodatkowana PCC w Polsce

Terytorialny zasięg PCC

Autopromocja

Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 lit a ustawy o PCC, podatkowi temu podlega czynność cywilnoprawna umowy sprzedaży rzeczy i praw majątkowych. W świetle natomiast art. 1 ust. 4 ustawy o PCC, czynności cywilnoprawne podlegają podatkowi, z zasady, jeżeli ich przedmiotem są:

1. rzeczy znajdujące się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub prawa majątkowe wykonywane na

terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;

2. rzeczy znajdujące się za granicą lub prawa majątkowe wykonywane za granicą, w przypadku gdy nabywca ma miejsce zamieszkania lub siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i czynność cywilnoprawna została dokonana na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Autopromocja

Szkolenie:
CIT w 2026 r.

Sprawdź

Z powyższej regulacji wynika, że PCC mogą podlegać opodatkowaniu umowy sprzedaży rzeczy znajdujących się w Polsce. Co jednakże istotne, także sprzedaż towaru poza Polską, może potencjalnie (jeżeli nie ma zastosowania żadne z wyłączeń z podatku) być opodatkowana. Będzie tak, jeżeli łącznie spełnione są dwa warunki:

1. daną rzecz nabywa podmiot z Polski;
2. umowa sprzedaży jest dokonana na terytorium RP.

Opodatkowanie VAT a PCC

W przypadku czynności zawartych pomiędzy podmiotami lub osobami prowadzącymi działalność gospodarczą należy mieć dodatkowo na uwadze art. 2 pkt 4 ustawy o PCC. Regulacja ta wyłącza z opodatkowania, z zasady, czynności cywilnoprawne

a)  w zakresie, w jakim są opodatkowane podatkiem od towarów i usług,

b)  jeżeli przynajmniej jedna ze stron jest zwolniona od podatku od towarów i usług z tytułu dokonania tej czynności (...)

PCC nie wystąpi więc w przypadku sprzedaży podlegających podatkowi od towarów i usług (VAT). Zasadniczo chodzi tu o sprzedaż dokonywaną przez podmioty gospodarcze (a nie przez osoby osoby fizyczne nieprowadzące działalności gospodarczej).

Przy czym pojęcie podatku od towarów i usług zostało sprecyzowane w art. 1a pkt 7 ustawy o PCC, zgodnie z którym oznacza ono podatek od towarów i usług w rozumieniu ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054, z późn. zm.) lub podatek od wartości dodanej pobierany na podstawie przepisów obowiązujących w państwach członkowskich. Z kolei art. 1a pkt 5 ustawy o PCC stanowi, że określenie „państwo członkowskie” oznacza państwo członkowskie Unii Europejskiej lub państwo członkowskie Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) - strona umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym.

Z powyższych regulacji wynika, że wyłączona z PCC będzie na pewno sprzedaż opodatkowana:

1. polskim podatkiem od towarów i usług,
2. odpowiednikiem podatku od towarów i usług nakładanym przez inne państwo członkowskie UE,
3. odpowiednikiem podatku od towarów i usług nakładanym przez pozostałe państwa należące do EOG (Norwegię i Islandię).

Sprawdź: INFORLEX SUPERPREMIUM

Firma z siedzibą w Polsce prowadzi dodatkowo działalność w Niemczech. Firma ta nabywa towar znajdujący się w Niemczech (towar nie jest wywożony z tego kraju) od spółki z siedzibą w Polsce (która także prowadzi działalność w Niemczech). Umowę zawarto w Polsce. Jako, że sprzedaż (dostawa towarów) jest wykonywana w Niemczech, to jest opodatkowana niemieckim VAT. W związku z tym, w Polsce nie wystąpi opodatkowanie PCC.

VAT poza UE (EOG) nie wyłącza PCC

Zwraca uwagę fakt, że przedstawione wyżej wyłączenie nie dotyczy czynności sprzedaży opodatkowanych podatkiem VAT (lub jego odpowiednikiem) w państwach spoza UE lub EOG.

Oczywiście, jeśli chodzi o sprzedaży rzeczy znajdującej się za granicą, dla zastosowania PCC spełnione muszą być, przedstawione wcześniej, warunki dotyczące kupującego (zamieszkałego lub posiadającego siedzibę w Polsce) oraz miejsca zawarcia umowy w Polsce.

Firma z siedzibą w Polsce prowadzi dodatkowo działalność na Białorusi. Firma ta nabywa towar znajdujący się na Białorusi (towar nie jest wywożony z tego kraju) od spółki z siedzibą w Polsce (która także prowadzi działalność na Białorusi). Umowę zawarto jednakże w Polsce. Z tego powodu, wystąpi opodatkowanie PCC. Bez znaczenia będzie natomiast okoliczność, że dostawa towaru podlega zapewne białoruskiemu odpowiednikowi podatku od towarów i usług.

Warto zauważyć, że w powyższym przykładzie opodatkowania PCC można było uniknąć, gdyby tylko umowa została zawarta poza granicami Polski. Niespełniona byłaby wtedy przesłanka wyrażona w art. 1 ust. 4 pkt 2 ustawy o PCC.

Michał Samborski, konsultant podatkowy ECDDP sp. z o.o.