Kategorie

Jak fiskus ustala dochód z nieujawnionych źródeł?

Kancelaria Prawna Skarbiec
Kancelaria Prawna Skarbiec, specjalizuje się w kompleksowej obsłudze prawnej podmiotów gospodarczych.
Robert Nogacki
radca prawny
Jak fiskus ustala dochód z nieujawnionych źródeł?
Jak fiskus ustala dochód z nieujawnionych źródeł?
shutterstock
Gdy fiskus chce ustalić dochód z nieujawnionych źródeł, dokonuje porównania wartości posiadanego przez podatnika majątku i przychodów do wartości poniesionych przez niego wydatków. Jeżeli składniki majątku nie będą miały pokrycia w osiągniętych przychodach, organ podatkowy może ustalić dochód z nieujawnionego źródła i wymierzyć opodatkowanie według sankcyjnej stawki 75%.

Przychody nieznajdujące pokrycia w ujawnionych źródłach

Organy podatkowe dysponują narzędziami umożliwiającymi określenie prawidłowej kwoty zobowiązania podatkowego oraz rozliczenie podatku w przypadku, gdy podatnik robi pewne rzeczy w sposób nieprawidłowy albo nie do końca poprawny. W sytuacji, gdy podatnik dokonuje określenia podstawy opodatkowania w sposób nieprawidłowy, organ może dokonać oszacowania. W przypadku wątpliwości w zakresie źródeł finansowania wydatków organ podatkowy podejmuje czynności w zakresie określenia dochodu z nieujawnionych źródeł.

Przychody nieujawnione oraz przychody nieznajdujące pokrycia w ujawnionych źródłach zaliczane są do kategorii „innych” przychodów. Określenie „nieujawnione źródła przychodów” odnosi się obecnie do przychodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach albo ujawnionych w nieprawidłowej wysokości, a także przychodów ze źródeł niewskazanych przez podatnika i nieustalonych w ramach kontroli skarbowej.

Wysokość przychodów ustalonych w powyższy sposób jest równa wartości odpowiadającej nadwyżce wydatków nad przychodami opodatkowanymi lub nieopodatkowanymi, uzyskanymi przed poniesieniem wydatku. Z kolei zgodnie z art. 25b ust. 2 ustawy o PIT pojęcie „wydatku” oznacza wartość zgromadzonego przez podatnika w roku podatkowym mienia lub alternatywnie wysokość wydatkowanych środków. Pomimo braku ustawowej definicji mienia przyjęło się traktować je jako mienie własności i inne prawa majątkowe. Jest to pojęcie bardzo szerokie, mające swoje źródło w regulacjach kodeksu cywilnego.

Organ podatkowy ustala dochód z nieujawnionych źródeł

Podstawą do wszczęcia postępowania w sprawie dochodów ze źródeł nieujawnionych jest wiedza organów skarbowych. W przypadku, gdy organ podatkowy chce ustalić dochód z nieujawnionych źródeł, z jednej strony porówna wartość posiadanego przez podatnika majątku oraz przychodów za dany okres do wartości poniesionych przez niego wydatków. W przypadku, gdy składniki majątku nie będą miały pokrycia w osiągniętych przychodach, organ podatkowy może ustalić dochód z nieujawnionego źródła i wymierzyć opodatkowanie według sankcyjnej stawki 75%.

Kluczowa kwestia to posiadanie dowodów. W postępowaniu organy podatkowe dążą do ustalenia kompletnego stanu faktycznego. Aby nie narazić się na sankcyjną stawkę 75%, podatnik powinien wykazać, że posiadał wystarczające środki na pokrycie wydatku, wynikające zarówno z przychodów opodatkowanych, jak i nieopodatkowanych (wyrok WSA w Olsztynie z dnia 05.03.2020 r., sygn. akt I SA/Ol 45/20). Co do zasady niedające się usunąć wątpliwości powinny być rozstrzygane na korzyść podatnika, jednak podatnik powinien jedynie uprawdopodobnić, nie udowodnić pochodzenie posiadanych środków (przykładowo wyrok WSA w Łodzi z dnia 09.01.2020 r., sygn. akt I SA/Łd 612/19).

Na zakończenie warto wspomnieć, że okres przedawnienia w przypadku dochodów z nieujawnionych źródeł lub nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach wynosi 5 lat od końca roku kalendarzowego, w którym powstał obowiązek podatkowy w tym zakresie.

Dochód określony w drodze oszacowania

Zasadniczo podstawę opodatkowania określa się na podstawie prowadzonych ksiąg rachunkowych. Jeżeli organ podatkowy podejmie wątpliwości w zakresie prawidłowości ustalenia podstawy opodatkowania, może sam dokonać oszacowania. Organ podatkowy może określić wymiar zobowiązania podatkowego w sytuacji, gdy:

- brak jest ksiąg podatkowych lub innych danych umożliwiających określenie podstawy opodatkowania;

- dane wynikające z ksiąg rachunkowych nie pozwalają na określenie podstawy opodatkowania;

- podatnik naruszył warunki uprawniające do korzystania ze zryczałtowanej formy opodatkowania.

Organ podatkowy może odstąpić od określenia dochodu w drodze oszacowania w sytuacji, gdy dowody uzyskane w toku postępowania pozwalają na określenie podstawy opodatkowania.

Metody szacowania

Dostępnych jest kilka metod określenia podstawy opodatkowania. Główne metody to:

- porównawcza zewnętrzna – porównanie funkcjonowania przedsiębiorstwa do innego, niezależnego podmiotu;

- porównawcza wewnętrzna – wykorzystanie historycznych danych o funkcjonowaniu przedsiębiorstwa;

- remanentowa – porównanie stanu na początek i koniec okresu;

- produkcyjna – ustalenie zdolności produkcyjnej przedsiębiorstwa;

- kosztowa – określenie obrotu na podstawie poniesionych kosztów i przyjęcia odpowiedniego wskaźnika;

- dochodowa – określenie dochodu w obrocie.

Celem zastosowania jednej z powyższych metod jest ustalenie podstawy opodatkowania w wysokości zbliżonej do rzeczywistej.

Zastosowanie 75% stawki podatku od dochodów nieujawnionych

Granica pomiędzy ustaleniem dochodu w drodze oszacowania a zastosowaniem 75% stawki podatku od dochodów nieujawnionych jest stosunkowo „cienka”. Innymi słowy, organ podatkowy, dokonując oszacowania dochodu, może dojść do wniosku, że część wydatków nie znajduje pokrycia lub wręcz została pokryta ze źródeł nieujawnionych. W obu sytuacjach organ musi przeprowadzić postępowanie dowodowe, jednak w przypadku dochodów ze źródeł nieujawnionych podatnik musi jedynie uprawdopodobnić źródło pochodzenia dochodów. W przypadku oszacowania podatnik może jedynie nie zgodzić się z kwotą oszacowania, jednak wtedy musi przedstawić konkretne dokumenty w postępowaniu dowodowym prowadzonym przez organ, a w kolejnym etapie sądowym.

Autor: radca prawny Robert Nogacki
Kancelaria Prawna Skarbiec

Chcesz dowiedzieć się więcej, sięgnij po naszą publikację
SLIM VAT 2. Zmiany od 7 września i 1 października 2021 r.
SLIM VAT 2. Zmiany od 7 września i 1 października 2021 r.
Tylko teraz
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Księgowość
    1 sty 2000
    27 wrz 2021
    Zakres dat:
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Podatek minimalny w CIT - kto zapłaci i jak będzie liczony?

    Podatek minimalny w CIT. Rządowy projekt ustawy o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz niektórych innych ustaw (przygotowany w ramach Polskiego Ładu), przewiduje m.i. wprowadzenie nowego podatku – podatku minimalnego dla dużych korporacji. Przy czym korporacje na potrzeby podatku minimalnego rząd definiuje podobnym kluczem jak klasę średnią na potrzeby kalkulacji składki zdrowotnej.

    Ulga abolicyjna w PIT - zmiany 2021

    Ulga abolicyjna w PIT - zmiany 2021. Wejście w życie nowych przepisów ograniczających ulgę abolicyjną spowodowało, że od 1 stycznia 2021 r. polscy rezydenci podatkowi osiągający przychody w państwach, z którymi na mocy umów o unikaniu podwójnego opodatkowania stosuje się metodę proporcjonalnego odliczenia zapłacą wyższy PIT.

    Jaka inflacja w 2022 roku?

    Inflacja w 2022 roku. Rada Polityki Pieniężnej podtrzymuje strategię średniookresowego celu inflacyjnego na poziomie 2,5 proc. z symetrycznym przedziałem odchyleń +/- 1 pkt. proc. - wynika z opublikowanych przez NBP "Założeń polityki pieniężnej" na 2022 rok.

    Jak odzyskać pieniądze przelane pomyłkowo na inny rachunek bankowy?

    Pomyłkowy przelew - jak odzyskać pieniądze. Wykonując przelew bankowy należy upewnić się, czy numer rachunku odbiorcy jest właściwy. Rzecznik Finansowy ostrzega, że przelanie środków finansowych na zły numer rachunku, może skutkować całkowitą utratą pieniędzy. Jeśli jednak taki błąd nam się przydarzy, nie załamujmy się. Klienci instytucji finansowych dysponują pewnymi możliwościami prawnymi, by dochodzić zwrotu własnych pieniędzy. O szczegółach informuje Rzecznik Finansowy w przygotowanym poradniku, który powstał na bazie konkretnych spraw zgłaszanych przez klientów do biura Rzecznika Finansowego.

    Wysokość przeciętnego dochodu w gospodarstwach rolnych w 2020 r.

    Przeciętny dochód z pracy w indywidualnych gospodarstwach rolnych z 1 ha przeliczeniowego wyniósł w 2020 r. 3819 zł - wynika z obwieszczenia Prezesa GUS opublikowanego w Monitorze Polskim.

    Klimat i biznes: oczekiwania po publikacji raportu IPCC

    Zmiany klimatu a biznes. Opublikowany w sierpniu szósty raport Międzyrządowego Zespołu ds. Zmiany Klimatu (IPCC) jednoznacznie potwierdza, że ograniczanie emisji CO2, a tym samym postępowania globalnego ocieplenia, absolutnie nie może być odkładane w czasie. Działać trzeba natychmiast. Dokument zawiera analizę badań z zakresu nauk o klimacie i jest podsumowaniem prac osób zajmujących się badaniem zjawiska zmian klimatu. W dobie nagłych i nieprzewidywalnych zjawisk pogodowych oraz innych skutków zmian klimatu, których teraz nie jesteśmy w stanie przewidzieć, sektor biznesu powinien zewrzeć szyki i wspólnie zastanowić się nad tym, jak sprostać negatywnym konsekwencjom aktywności przemysłowej i skutecznie zapobiegać dalszej degradacji środowiska. Stawka, jak wszyscy wiemy, jest wysoka. Ten temat komentuje dr Agata Rudnicka z Wydziału Zarządzania Uniwersytetu Łódzkiego.

    Ulga dla dużych rodzin - rozwiązanie potrzebne, ale czy optymalne

    Ulga dla dużych rodzin to ruch we właściwym kierunku i rozwiązanie, które było potrzebne. Ale można mieć wątpliwości, czy podobnego efektu nie da się osiągnąć w inny sposób – powiedział ekonomista prof. Marek Kośny. Ekspert podkreślał też konieczność poprawy sytuacji mieszkaniowej rodzin.

    Jak uzyskać dni wolne na opiekę nad chorym dzieckiem?

    Opieka nad chorym dzieckiem. Rozpoczynający się okres jesienny sprzyja infekcjom, zwłaszcza u najmłodszych. Pracownicy, którzy muszą zaopiekować się chorym dzieckiem, mają dwie możliwości uzyskania w tym celu dni wolnych.

    Ulga dla samotnych rodziców w PIT (1,5 tys. zł) zamiast wspólnego rozliczenia

    Ulga dla samotnych rodziców w PIT. Poprawka zgłoszona do ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych zastąpi wspólne rozliczanie nową ulgą dla samotnych rodziców w wysokości 1,5 tys. zł. Wiceminister rodziny Barbara Socha zapewnia, że rozwiązania przewidziane w Polskim Ładzie będą dla rodziców korzystniejsze od obecnych.

    Podatek od nieruchomości a schematy podatkowe

    Schematy podatkowe nie omijają podatku od nieruchomości. Z wydanych w tym zakresie Objaśnień podatkowych wynika bezpośrednio, że Szef KAS jest zainteresowany także tym obszarem (str. 12). Wspiera to również kształt formularza MDR-1, w którym – w części, w której należy określić transakcje/zagadnienia obejmujące schemat podatkowy – wskazano dla przykładu: zwolnienia i definicje pojęcia budowla/budynek na gruncie podatku od nieruchomości.

    Polski Ład. Zmiany podatkowe z ulgą dla dużych rodzin

    Polski Ład. Sejmowa Komisja Finansów Publicznych przyjęła zmiany w ustawach podatkowych, jakie mają zostać wprowadzone w ramach Polskiego Ładu. Wśród wprowadzonych poprawek znalazł się zapis wprowadzający ulgę dla rodzin z czworgiem lub większą liczbą dzieci.

    E-faktury ustrukturyzowane od 2022 r. Czy znikną faktury papierowe?

    E-faktury ustrukturyzowane od 2022 r.. Nadciąga rewolucja w fakturowaniu. Znane do tej pory faktury papierowe, jak i stosowane obecnie faktury elektroniczne nie będą jedynymi dopuszczalnymi formami dokumentowania transakcji. Faktury ustrukturyzowane mają być wprowadzone na zasadach dobrowolności od 1 stycznia 2022 roku.

    Polski Ład - duże rodziny bez podatku

    Polski Ład. Jesteśmy otwarci na poprawkę w Polskim Ładzie wspierającą rodziny - powiedział rzecznik rządu Piotr Müller odpowiadając na pytanie o dodatkowe wsparcie podatkowe dla dużych rodzin. Dodał, że jest pakiet kilku rozwiązań wnoszonych przez parlamentarzystów PiS, są one poważnie rozważane.

    Stałe miejsce prowadzenia działalności a obecność pracowników

    Stałe miejsca prowadzenia działalności gospodarczej dla potrzeb podatku VAT jest istotne, ponieważ determinuje miejsce (kraj), na terytorium którego usługi powinny być opodatkowane. Jest to często kwestia sporna, będąca przedmiotem orzeczeń nie tylko krajowych sądów administracyjnych, ale także Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej.

    Ulga na powrót w PIT - zmiany od 2022 roku

    Ulga na powrót w PIT. Po konsultacjach związanych z podatkową częścią Polskiego Ładu, rząd zdecydował się zmienić niektóre z jego założeń, m.in. w zakresie konstrukcji ulgi na powrót. Przypomnijmy, że w pierwotnych założeniach Polskiego Ładu ulga na powrót miała mieć konstrukcję odliczenia od podatku indywidualnie wyliczonej kwoty, która miała być ustalona na podstawie podatku należnego za poprzednie lata.

    Czy darowizna od brata jest zwolniona z podatku?

    Darowizna od brata a podatek od spadków i darowizn. Czy darowizna, którą podatnik otrzyma od brata, podlega zwolnieniu z podatku zgodnie z art. 4a ustawy o podatku od spadków i darowizn?

    Praca zdalna a obowiązek składania deklaracji CIT-ST

    Deklaracja CIT-ST a praca zdalna. Pandemia wirusa COVID-19 wymusiła na pracodawcach zmiany organizacji pracy w zakładach pracy. Gdzie tylko było to możliwe, pracownicy zostali skierowani do wykonywania pracy w formie zdalnej (home office). Było to ogromne wyzwanie logistyczne, w których dotychczas praca była świadczona głównie stacjonarnie w siedzibie pracodawcy. Zmiana sposobu świadczenia pracy przez osoby zatrudnione wpłynęła na wiele kwestii z zakresu prawa pracy, między innymi wymusiła na rządzących zajęcie się tematem uregulowania pracy zdalnej. Przepisy w tym zakresie są obecnie konsultowane w ramach Rady Dialogu Społecznego. Praca zdalna stawia przed nami jednak o wiele więcej pytań. Jednym z problemów, jaki pojawia się w nawiązaniu do tego tematu, jest obowiązek składania deklaracji CIT-ST do urzędu skarbowego w przypadku, gdy pracodawca posiada zakłady (oddziały) na terenie innej jednostki samorządu niż siedziba przedsiębiorstwa. Czy w przypadku świadczenia pracy zdalnej przez pracowników również możemy mówić o obowiązku składania deklaracji CIT-ST przez podmioty, które przed pandemią nie były do tego zobowiązane?

    Polski Ład w podatkach - jak uniknąć negatywnych zmian

    Polski Ład w podatkach. Już teraz pojawiają się różne pomysły mające na celu uniknięcie negatywnych dla podatników skutków Polskiego Ładu. Są to np.: przekształcenie w spółkę z o.o., w spółkę komandytowo-akcyjną, ucieczka za granicę, przejście na ryczałt od przychodów ewidencjonowanych albo estoński CIT. Eksperci przestrzegają jednak: każdy przedsiębiorca musi indywidualnie przeanalizować, co mu się opłaca. Radzą też wstrzymać się jeszcze z decyzjami.

    Spłata zaległości jest bez VAT. Problem z korektą odliczenia

    Spłata zaległości a VAT. Kto zalega z podatkiem wobec gminy, może uregulować dług, przekazując jej własność rzeczy lub prawa majątkowego. Ale co w sytuacji, gdy wcześniej przy ich zakupie odliczył VAT naliczony?

    Polski Ład z pakietem ulg podatkowych

    Polski Ład. Już wkrótce podatnicy, po uchwaleniu projektu z dnia 28 czerwca 2021 roku o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz niektórych innych ustaw, będą mogli skorzystać z wybranych ulg podatkowych. Jakie muszą spełnić warunki, by móc po nie sięgnąć?

    Pośrednictwo w sprzedaży gwarancji a odliczenie VAT

    Transakcje pośrednictwa w sprzedaży rozszerzenia gwarancji. Podatnik prowadzący działalność handlową powinien ujmować w mianowniku proporcji VAT również, zwolnione z VAT, transakcje pośrednictwa w sprzedaży rozszerzenia gwarancji. Nie są one bowiem „pomocniczymi transakcjami finansowymi” - tak orzekł Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej.

    Zerowy PIT dla rodzin 4 plus

    Zerowy PIT. Rodzice co najmniej czwórki dzieci nie zapłacą podatku, jeśli ich wspólne dochody nie przekroczą 170 tys. zł rocznie. Taki jest najbardziej prawdopodobny wariant kolejnej poprawki klubu PiS do Polskiego Ładu - pisze "Dziennik Gazeta Prawna".

    Międzynarodowy Kongres Biur Rachunkowych już w październiku w Targach Kielce

    Spotkanie, to coś czego brakowało nam wszystkim w ostatnim czasie. A jeśli połączyć to z merytorycznymi wystąpieniami, warsztatami ze specjalistami, a także bankietem? To równanie oznacza tylko jedno – II Międzynarodowy Kongres Biur Rachunkowych! Patronem medialnym wydarzenia jest Infor.

    Usługi świadczone przez wspólnika na rzecz spółki komandytowej

    Spółka komandytowa. Organy podatkowe nie kwestionują zakupu usług doradczych od komplementariusza, o ile spełnione będą warunki uznania wydatku za koszt uzyskania przychodu.

    Efekty zwalczania luki VAT

    Zwalczanie luki VAT przyczynia się do tego, że rząd może o 80 mld zł zwiększyć prognozę dochodów na rok 2021 – powiedział wiceminister finansów Piotr Patkowski podczas konferencji „Uczciwy VAT, zysk dla wszystkich”.