Czy trzeba płacić VAT przy sprzedaży gruntów rolnych podzielonych na działki budowlane?

Tak wynika z opinii Rzecznika Generalnego TSUE z 12 kwietnia 2011 r. (C-180/10 oraz C-181/10).

Więcej: Kiedy zdaniem Rzecznika Generalnego TSUE trzeba zapłacić VAT od sprzedaży działek budowlanych?

Co jest działalnością gospodarczą?

Osią sporu w przedmiotowej spawie jest czy transakcje sprzedaży działek gruntu przez J. Słabego oraz E. i H. Kuciów były dokonane w ramach prowadzonej przez te osoby działalności gospodarczej.

Innymi słowy, czy stopniowa sprzedaż przedmiotowych działek przez wyżej wskazane osoby stanowiła działalność gospodarczą (podatnikami VAT są jedynie osoby prowadzące działalność gospodarczą).

Polecamy: Zwrot VAT za materiały budowlane - poradnik

W orzecznictwie Trybunału Sprawiedliwości UE przyjmuje się, że z działalnością gospodarczą mamy do czynienia, gdy transakcje są dokonywane w sposób powtarzalny (sprawa C-181/10) oraz gdy mają na celu uzyskanie stałego dochodu (sprawa C-230/94).

Na tych zapatrywaniach oparł komentowaną opinię Rzecznik Generalny, który jednocześnie podkreślił, że jest to okoliczność faktyczna, która winna być ustalona przez sąd krajowy.

Kryterium stałego dochodu

W sprawie J. Słabego oraz Państwa Kuciów jest jednak wysoce wątpliwe, czy celem ich działalności (stopniowej sprzedaży działek) było uzyskiwanie stałego dochodu.

Bez wątpienia o takiej działalności mówilibyśmy, gdyby była ona ukierunkowana jednocześnie na kupno gruntów i ich sprzedaż z zyskiem (profesjonalny obrót nieruchomościami).

Polecamy: Czy sprzedaż działek należących do majątku osobistego podlega VAT

Okoliczności tej sprawy wskazują jednak, że powyższe osoby chciały się bardziej wyzbyć nieruchomości, na której nie mogli już prowadzić działalności rolniczej z powodu zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.

Podział nieruchomości rolnej na mniejsze działki i ich stopniowe sprzedawanie niekoniecznie musi też wskazywać, że mamy do czynienia z działalności gospodarczą.

Jednorazowa sprzedaż takiej nieruchomości nie zawsze bowiem jest możliwa biorąc pod uwagę, że powierzchnie działek rolnych są zazwyczaj znacznie większe niż powierzchnie działek budowlanych przeznaczonych pod zabudowę letniskowe.

Ponadto dużo łatwiejsze może być znalezienie większej ilości „mniejszych” nabywców niż jednego „większego”.

Faktyczny cel takiej sprzedaży powinien być jednak każdorazowo ustalany za pomocą środków dowodowych toku ewentualnego postępowania przed organami podatkowymi.

Przemysław Antas jest konsultantem w dziale prawno-podatkowym PwC