Pełnomocnik w postępowaniu podatkowym

Pełnomocnikiem strony może być osoba fizyczna, mająca pełna zdolność do czynności prawnych. Warunkiem niezbędnym do ważności udzielonego pełnomocnictwa jest jego udzielenie na piśmie ewentualnie ustnie do protokołu. Z treści udzielonego pełnomocnictwa powinno jasno wynikać jaki jest jego zakres. Należy wykazać w nim, czy obejmuje wszelkie czynności procesowe, czy tylko niektóre z nich i czy dotyczy całego postępowania, czy tylko jego określonego etapu, np. postępowania w pierwszej lub drugiej instancji.

Porównaj: Jakie znaczenie dla podatnika ma zasada czynnego udziału w postępowaniu podatkowym

Ustanowienie pełnomocnika w postępowaniu podatkowym może być dla podatnika bardzo korzystne, szczególnie jeśli będzie to osoba fachowa jak adwokat, radca prawny czy doradca podatkowy. W takiej sytuacji podatnik ma o wiele większe szanse na uchronienie się od negatywnych konsekwencji nieznajomości prawa. 

Ponadto ustanowienie pełnomocnika niesie ze sobą inne korzyści. I tak np. w wyroku z dnia 10 lutego 1987 r., Sa/Wr 875/86 (jest on niezmiennie aktualny) NSA uznał, że pominięcie przez organ administracji pełnomocnika strony jest równoznaczne z pominięciem strony w postępowaniu administracyjnym i uzasadnia wznowienie postępowania.

Jedynie w sytuacji gdy działanie przez pełnomocnika nie jest możliwe, tzn. gdy charakter dokonywanych czynności wymaga osobistego działania strony (np. przesłuchanie), strona musi czynnie brać udział w postępowaniu. Jednakże osobiste działanie strony nie wyklucza asystowania przy tych czynnościach postępowania pełnomocnika, a także udzielania stronie w trakcie tych czynności stosownej pomocy. 

Ponadto należy pamiętać, że ustanowienie pełnomocnika zobowiązuje organ podatkowy do doręczania mu pism kierowanych do strony, a jeżeli obowiązek ten nie jest realizowany, to niedochowanie terminów przez podatnika nie wywołuje skutków prawnych. Jeżeli podatnik ustanowił pełnomocnika doręczenie pisma tylko podatnikowi nie jest wystarczające dla uznania, że doręczenie to jest skuteczne.

Zobacz: Wykonanie decyzji podatkowej