Rabaty przedsprzedażowe na fakturze

Rabaty dla klientów - jak wykazać na fakturze

Stałym klientom udzielamy rabatów, które zależą od wielkości zamówienia. Faktury wystawiamy już na kwoty do zapłaty. Nie wykazujemy udzielonych rabatów. Czy taki sposób postępowania może być zakwestionowany przez urząd skarbowy?

Nie, gdyż w przypadku rabatu przedsprzedażowego to strony (a niekiedy sam sprzedawca) decydują o tym, jak będzie on zaprezentowany – jako zmniejszenie ceny jednostkowej netto czy jako wydzielone obniżenie od ustalonej pierwotnie ceny netto.

Od 1 stycznia 2014 r. podstawą opodatkowania w podatku od towarów i usług jest wszystko, co stanowi zapłatę, którą dokonujący dostawy towarów lub usługodawca otrzymał lub ma otrzymać z tytułu sprzedaży od nabywcy, usługobiorcy lub osoby trzeciej, włącznie z otrzymanymi dotacjami, subwencjami i innymi dopłatami o podobnym charakterze, mającymi bezpośredni wpływ na cenę towarów dostarczanych lub usług świadczonych przez podatnika (art. 29a ustawy o VAT). Jednocześnie prawodawca w wyraźny sposób zapisał, jakiego rodzaju kwoty powinny zwiększyć, a jakiego zmniejszyć podstawę opodatkowania. W odniesieniu do niektórych zmniejszeń (kontynuując w znacznym stopniu dotychczasowe rozwiązania) wprowadził specjalne metody rozliczania.

Jednym z najważniejszych narzędzi wpływających na podstawę opodatkowania (poprzez jej obniżenie) są rabaty. Mogą być przyznawane zarówno przed wykonaniem transakcji, jak i po transakcji.

Sposób ich rozliczania i dokumentowania w VAT uzależniony jest od tego, kiedy zostały przyznane. Podkreślić jednak należy, że jest to jedyne kryterium czasowe: przed sprzedażą czy po niej. Prawodawca nie wprowadza żadnego limitu czasowego, w którym rabaty mogą być udzielane (np. rok od sprzedaży). Istotnym wskaźnikiem czasowym, obok momentu samej operacji (przed- czy posprzedażny rabat), jest dla niektórych upływ terminu przedawnienia, ale i tutaj brakuje stosownej regulacji wobec bieżącego rozliczenia rabatu posprzedażowego.

Ustalając cenę świadczenia i udzielając rabatu przedsprzedażowego, strony mogą stosować różne mechanizmy jej kreowania:

I sposób – już na etapie negocjacji i ustaleń cenowych wynagrodzenie należne wykonawcy usługi czy dostawcy towaru jest zdefiniowane w akceptowalnej dla obu stron kwocie, bez rozbicia na cenę pierwotną i udzielone zmniejszenie;

II sposób – sprzedawca decyduje się na wyraźne wykazanie ceny pierwotnej i udzielonego od niej rabatu; taki sposób postępowania może mieć swoje uzasadnienie w polityce cenowej (zwłaszcza tam, gdzie sprzedawca posługuje się cennikami), szerzej rozumianej strategii marketingowej, ale również w regulacjach podatkowych (np. ze względu na podatek dochodowy i wyeliminowanie, poprzez ekonomiczne uzasadnienie rabatu, doszacowania przychodu przy sprzedaży rzeczy lub prawa za cenę niższą niż rynkowa).

O ile nie zostały uregulowane w szczególny sposób przypadki, w których strony ustaliły cenę ze zmniejszeniem i sprzedawca prezentuje ją w jednolity sposób (tj. jedną kwotą, bez rozbicia na cenę przed rabatem i wyodrębniony rabat), o tyle już wówczas, gdy ów rabat jest wyraźnie wydzielony, prawodawca wskazuje, jak należy się zachować.

Otóż ustawodawca wprost zaznaczył, że podstawa opodatkowania w podatku od towarów i usług nie obejmuje kwot:
- stanowiących obniżkę cen w formie rabatu z tytułu wcześniejszej zapłaty,
- udzielonych nabywcy lub usługobiorcy opustów i obniżek cen, uwzględnionych w momencie sprzedaży,
- otrzymanych od nabywcy lub usługobiorcy jako zwrot udokumentowanych wydatków poniesionych w imieniu i na rzecz nabywcy lub usługobiorcy i ujmowanych przejściowo przez podatnika w prowadzonej przez niego ewidencji na potrzeby podatku.

Korekta faktur - Raport INFOR - PDF

Podatki 2014 - Nowy VAT 500 pytań i odpowiedzi na trudne pytania

Podyskutuj o tym na naszym FORUM

Wyraźne rozgraniczenie rabatów z tytułu wcześniejszej zapłaty od obniżek uwzględnionych w momencie sprzedaży nie pozostawia żadnych wątpliwości co do tego, że moment przyznania jest istotny jedynie w przypadku tych drugich.

Jednocześnie w katalogu pozycji, jakie powinny znaleźć się w fakturze dokumentującej transakcję, została wymieniona pozycja: kwoty wszelkich opustów lub obniżek cen, w tym w formie rabatu z tytułu wcześniejszej zapłaty, o ile nie zostały one uwzględnione w cenie jednostkowej netto (art. 106e ust. 1 pkt 10 ustawy o VAT).

---

Nie pozostawia to żadnych wątpliwości co do tego, że w przypadku rabatu przedsprzedażowego to strony (a niekiedy sam sprzedawca) decydują o tym, jak będzie on zaprezentowany:

- jako zmniejszenie ceny jednostkowej netto (i jako taki de facto nieujawniony wprost w fakturze),

- jako wydzielone obniżenie od ustalonej pierwotnie ceny netto.

Oczywiście pomijając obniżki z tytułu wcześniejszej zapłaty – w przypadku których nie sama deklaracja, lecz rzeczywista płatność ma decydujące znaczenie – prawodawca w żaden sposób nie ingeruje w ustalenia stron dotyczące rabatów przedsprzedażowych, w szczególności pozostawia im sposób kalkulowania czy powód przyznania (strony muszą jednak pamiętać o możliwości doszacowania, w uzasadnionych przypadkach, podstawy opodatkowania w przypadku transakcji między podmiotami powiązanymi).

Strony umówiły się, że w przypadku wyrobienia przez nabywcę określonego pułapu zakupów otrzyma on rabat procentowy. Aby jednak uniknąć kłopotów podatkowych, w umowie zostało zapisane, że rabat będzie dotyczył nie zrealizowanych, lecz przyszłych transakcji i będzie rozliczany, aż do jego wykorzystania w kolejnych zakupach. W umowie został zapisany mechanizm rozliczania: wskaźnik procentowy rabatu stosowany jest do zakupów zakończonego kwartału w celu wyznaczenia kwoty rabatu; tak zdefiniowana kwota pomniejsza cenę zakupu kolejnych transakcji, jednak jednorazowo nie więcej niż o 15% wartości netto takiej transakcji – rabat jest rozliczany aż do jego całkowitego wykorzystania. Dla większej przejrzystości rabat ma być wyraźnie prezentowany w wystawianych na bieżąco fakturach – rozwiązanie takie należy uznać za prawidłowe.

PODSTAWA PRAWNA:

• art. 29a ust. 1 i 6, art. 106e ust. 1 pkt 10 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług – j.t. Dz.U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054; ost.zm. Dz.U. z 2014 r. poz. 312

Radosław Kowalski

doradca podatkowy, prawnik, właściciel kancelarii doradztwa podatkowego