REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Rachunki bankowe z wykazu podatników VAT: co z rachunkami z umów?

Subskrybuj nas na Youtube
Dołącz do ekspertów Dołącz do grona ekspertów
GKR Legal
Przejrzyste Zasady, Adekwatne Doradztwo
Rachunki bankowe z wykazu podatników VAT: co z rachunkami z umów?
Rachunki bankowe z wykazu podatników VAT: co z rachunkami z umów?
Fotolia

REKLAMA

REKLAMA

1 stycznia 2020 r. wchodzi w życie nowelizacja kilku ustaw podatkowych: ustawy o VAT, Ordynacji podatkowej oraz obu ustaw o podatku dochodowym. Wprowadza ona zasadę, że płatności miedzy przedsiębiorcami przekraczające 15 tys. zł (nawet, jeżeli uiszczane są w mniejszych transzach), dokonywane na rzecz podatnika VAT nie będą stanowić kosztu uzyskania przychodu przedsiębiorcy płacącego (dłużnika), jeżeli zostaną uiszczone na inny rachunek bankowy niż wskazany w wykazie podatników VAT. Co to oznacza dla przedsiębiorców?

Czym jest wykaz podatników VAT?

Elektroniczny wykaz podatników VAT, udostępniający informacje o podmiotach zarejestrowanych, niezarejestrowanych oraz wykreślonych i przywróconych do rejestru, jest dostępny na stronie Ministerstwa Finansów od 1 września 2019 roku - https://www.podatki.gov.pl/wykaz-podatnikow-vat-wyszukiwarka. W wykazie, poza podstawowymi danymi przedsiębiorcy oraz statusem podatnika VAT, udostępniane są numery rachunków rozliczeniowych powiązanych z prowadzoną działalnością. Rejestr aktualizowany jest raz na dobę w dni robocze i pozwala na uzyskanie informacji do 5 lat wstecz.

REKLAMA

Polecamy: VAT 2019. Komentarz do zmian od 1 września 2019 r.

Polecamy: VAT Zmiany od 1 września i 1 listopada 2019 r.

Solidarna odpowiedzialność

REKLAMA

W przypadku dokonania, po 1 stycznia 2020 r., płatności przekraczającej 15 tys. zł (również w więcej niż jednym przelewie z jednego tytułu), przelewem na rachunek inny niż wskazany na dzień zlecenia przelewu w wykazie podatników VAT, podatnik nie będzie mógł zaliczyć płatności do kosztów uzyskania przychodu.

Co więcej, w przypadku zapłaty na rachunek spoza wykazu podatników, płatnik ponosić będzie solidarną odpowiedzialność za zaległość w zakresie VAT, którą będzie miał sprzedawca towaru i usługi z tytułu transakcji. Wbrew ogłoszonej uroczyście zasadzie domniemania uczciwości przedsiębiorcy (art. 10 ustawy Prawo przedsiębiorców), ustawodawca zakłada bowiem, że płatność na rachunek niezgłoszony administracji skarbowej zawsze służy oszukaniu Skarbu Państwa, a przedsiębiorca, który płaci na taki niezgłoszony rachunek jest wspólnikiem przestępcy VAT-owskiego. Uszczelnienie systemu podatkowego jest oczywiście prawem i obowiązkiem państwa, ale ten sposób działania moim zdaniem nie mieści się w konstytucyjnej zasadzie proporcjonalności.

Dalszy ciąg materiału pod wideo

W razie dokonania płatności na kwotę powyżej 15 tys. zł na rachunek bankowy, którego kontrahent nie zgłosił administracji skarbowej, dłużnik może jeszcze uratować swój koszt podatkowy i uchronić się przed solidarną odpowiedzialnością za zaległość w zakresie VAT, jeżeli w terminie 3 dni od dnia zapłaty zgłosi organom skarbowym, na jaki rachunek zapłacił. Innymi słowy, jeżeli doniesie na swojego kontrahenta.

Jest rzeczą oczywistą, że składanie donosów na kontrahentów nie jest rzeczą, którą przedsiębiorcy chcieliby się zajmować z kilku powodów. Po pierwsze, donoszenie na kogoś samo w sobie nie jest przyjemne. Po drugie, bardzo źle wpływa na relacje, a te – jak wiadomo – są w biznesie najważniejsze. Wreszcie, zajmuje przedsiębiorcy cenny czas, stanowiąc kolejną czynność związana z prowadzeniem działalności gospodarczej, którą przedsiębiorca musi wykonać, choć na niej nie zarabia. 

Co więc powinien robić przedsiębiorca, aby w związku z płatnością uniknąć kłopotów podatkowych?

REKLAMA

Po pierwsze, powinien koniecznie sprawdzać, czy numer rachunku kontrahenta, na który przelewa więcej niż 15 tys. zł widnieje w wykazie podatników VAT. Warto taką procedurę wdrożyć już dziś, aby do 1 stycznia 2020 r. było to już standardowym działaniem.

Po drugie, w nowo zawieranych umowach (lub podpisując aneksy do już zawartych) należy zadbać, aby wskazane w nich (lub na ich podstawie) numery rachunków bankowych kontrahenta dla potrzeb płatności nie stawiały nas w niekomfortowej sytuacji.

Odnotować należy bowiem, że omawiana nowelizacja ustaw podatkowych całkowicie ignoruje cywilistyczne implikacje wskazania w umowie lub na fakturze określonego rachunku bankowego wierzyciela.

Tymczasem, zgodnie z art. 354 § 1 k.c., świadczenie (czyli zapłata) powinno być spełnione „zgodnie z jego treścią i w sposób odpowiadający jego celowi społeczno-gospodarczemu oraz zasadom współżycia społecznego, a jeżeli istnieją w tym zakresie ustalone zwyczaje - także w sposób odpowiadający tym zwyczajom”. Prima facie zatem, jeżeli umowa przewiduje płatność na rachunek bankowy o określonym numerze, to tylko dokonanie zapłaty na wskazany rachunek bankowy stanowi należyte wykonanie zobowiązania. Tezę tę wzmacnia dodatkowo art. 454 § 1 zd. 2, z którego wynika, że świadczenie pieniężne (stanowiące tzw. dług oddawczy) „powinno być spełnione w miejscu zamieszkania lub w siedzibie wierzyciela w chwili spełnienia świadczenia”, co orzecznictwo twórczo (i słusznie) rozciągnęło na rachunek bankowy wskazany przez wierzyciela. Zatem, nawet jeżeli umowa milczy na temat numeru rachunku do zapłaty, wskazanie przez wierzyciela określonego rachunku – na fakturze lub w inny sposób – jest dla dłużnika wiążące.

Na który rachunek dokonać płatności?

Jeżeli zatem umowa między przedsiębiorcami lub oświadczenie wierzyciela wskazuje numer rachunku bankowego, którego kontrahent nie zgłosił administracji skarbowej, to przedsiębiorca zobowiązany do zapłaty staje wobec dylematu: naruszyć umowę, płacąc na inny rachunek niż wskazany przez wierzyciela i narazić się na straty podatkowe, czy ryzykować wyrzuty sumienia i infamię, donosząc na kontrahenta. 

W mojej ocenie, aby uniknąć tego konfliktu tragicznego, przedsiębiorcy powinni do zawieranych umów wstawiać klauzulę umożliwiająca im spełnienie świadczenia na rachunek z wykazu, np. takiej treści:

W przypadku wskazania przez Spółkę A na fakturze rachunku bankowego nieujawnionego w wykazie podatników VAT, Spółka B uprawniona będzie do dokonania zapłaty na rachunek bankowy Spółki A wskazany w wykazie podatników VAT, a w razie braku rachunku Spółki A ujawnionego w wykazie, do wstrzymania się z zapłatą do czasu wskazania przez Spółkę A, dla potrzeb płatności, rachunku bankowego ujawnionego w wykazie podatników VAT”.  

Nie można wykluczyć, że w miarę obowiązywania nowej regulacji, płacenie na rachunek z wykazu nawet, jeżeli umowa wskazuje rachunek spoza wykazu, zacznie się mieścić w „ustalonych zwyczajach”, o których mówi art. 454 § 1 k.c. i tego rodzaju klauzula stanie się zbędna. Póki co jednak, w ramach dbałości o finanse przedsiębiorstwa, jak i o relacje z kontrahentami, wprowadzenie stosownych zapisów w umowach wydaje się uzasadnione.

Tomasz Ludwik Krawczyk – partner w kancelarii GKR Legal

Zapisz się na newsletter
Chcesz uniknąć błędów? Być na czasie z najnowszymi zmianami w podatkach? Zapisz się na nasz newsletter i otrzymuj rzetelne informacje prosto na swoją skrzynkę.
Zaznacz wymagane zgody
loading
Zapisując się na newsletter wyrażasz zgodę na otrzymywanie treści reklam również podmiotów trzecich
Administratorem danych osobowych jest INFOR PL S.A. Dane są przetwarzane w celu wysyłki newslettera. Po więcej informacji kliknij tutaj.
success

Potwierdź zapis

Sprawdź maila, żeby potwierdzić swój zapis na newsletter. Jeśli nie widzisz wiadomości, sprawdź folder SPAM w swojej skrzynce.

failure

Coś poszło nie tak

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:
Autopromocja

REKLAMA

QR Code

REKLAMA

Księgowość
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Certyfikaty KSeF – ostatni dzwonek dla firm! Bez nich fiskus zablokuje faktury

Od listopada 2025 r. przedsiębiorcy będą mogli wnioskować o certyfikaty KSeF. Brak tego dokumentu od 2026 r. może oznaczać paraliż wystawiania faktur. A od 2027 r. system nie uzna już żadnej innej metody logowania.

KSeF nadchodzi! Skarbówka przejmuje faktury – obowiązek już od lutego 2026: Kto jest zobowiązany do korzystania z KSeF, a kto jest wyłączony? Zapoznaj się z podstawowymi informacjami

Od 1 lutego 2026 r. żadna firma nie ucieknie przed KSeF. Wszystkie faktury trafią do centralnego systemu skarbowego, a przedsiębiorcy będą musieli wystawiać je wyłącznie w nowym formacie. Najwięksi podatnicy wejdą w obowiązek pierwsi, a reszta już od kwietnia 2026 r. Sprawdź, kto i kiedy zostanie objęty nowymi rygorami – i jakie wyjątki jeszcze ratują niektórych z obowiązkowego e-fakturowania.

Nowe prawo ratuje rolników przed komornikiem! Teraz egzekucje długów wstrzymane po złożeniu wniosku do KOWR

Rolnicy w tarapatach finansowych zyskali tarczę ochronną. Dzięki nowelizacji ustawy o restrukturyzacji zadłużenia złożenie wniosku do Krajowego Ośrodka Wsparcia Rolnictwa wstrzymuje egzekucję komorniczą. Zmiana ma dać czas na rozmowy z wierzycielami, ułatwić restrukturyzację i uchronić tysiące gospodarstw przed nagłą utratą majątku. To krok, który eksperci określają jako bardzo istotny dla bezpieczeństwa produkcji żywności w Polsce.

KSeF 2026: Tryb offline24, offline, awaria i awaria całkowita - co trzeba wiedzieć? MF wyjaśnia

Nowe przepisy dotyczące Krajowego Systemu e-Faktur, które wejdą w życie od lutego 2026 r., przewidują różne procedury na wypadek problemów technicznych i awarii systemu. Ministerstwo Finansów wyjaśnia, czym różni się tryb offline24, tryb offline, tryb awaryjny oraz procedura na wypadek awarii całkowitej – a także jakie obowiązki w zakresie wystawiania, przesyłania i udostępniania faktur będą spoczywać na podatnikach w każdej z tych sytuacji.

REKLAMA

KSeF 2.0: Wielka rewolucja w fakturowaniu i VAT! Co dokładnie się zmieni i kogo obejmą nowe przepisy?

KSeF wchodzi na stałe i już od 2026 roku każda faktura będzie musiała być wystawiona elektronicznie. Nowa ustawa całkowicie zmienia zasady rozliczeń i obejmie zarówno podatników czynnych, jak i zwolnionych z VAT. To największa rewolucja w fakturowaniu od lat.

Od kwietnia 2026 r. bez KSeF nie wystawisz żadnej faktury. To prosta droga do paraliżu rozliczeń firmy

Od 2026 r. KSeF stanie się obowiązkiem dla wszystkich przedsiębiorców w Polsce. System zmieni sposób wystawiania faktur, obieg dokumentów i współpracę z księgowością. W zamian przewidziano m.in. szybszy zwrot VAT. Eksperci podkreślają jednak, że firmy powinny rozpocząć przygotowania już teraz – zwlekanie może skończyć się paraliżem rozliczeń.

Rewolucja w fakturach: od 2026 KSeF obowiązkowy dla wszystkich! Firmy mają mniej czasu, niż myślą

Mamy już ustawę wprowadzającą obowiązkowy Krajowy System e-Faktur. Od lutego 2026 r. część przedsiębiorców straci możliwość wystawiania tradycyjnych faktur, a od kwietnia – wszyscy podatnicy VAT będą musieli korzystać wyłącznie z KSeF. Eksperci ostrzegają: realnego czasu na wdrożenie jest dużo mniej, niż się wydaje.

Rewolucja w interpretacjach podatkowych? Rząd planuje centralizację i zmiany w Ordynacji podatkowej – co to oznacza dla podatników i samorządów?

Rząd szykuje zmiany w Ordynacji podatkowej, które mają ułatwić dostęp do interpretacji podatkowych i uporządkować ich publikację. Zamiast rozproszenia na setkach stron samorządowych, wszystkie dokumenty trafią do jednej centralnej bazy – systemu EUREKA, co ma zwiększyć przejrzystość i przewidywalność prawa podatkowego.

REKLAMA

Krajowy System e-Faktur (KSeF). Prezydent podpisał ustawę

Prezydent Karol Nawrocki podpisał w środę zmianę ustawy o VAT, wprowadzającą Krajowy System e-Faktur (KSeF) - poinformowała kancelaria prezydenta. Co to oznacza dla firm?

Nierozwiązany problem ziemi po PGR-ach: czy minister Krajewski uratuje miejsca pracy i gospodarstwa indywidualne?

Nierozwiązane od lat kwestie zagospodarowania dzierżawionej ziemi państwowej powracają dziś z ogromną siłą. Na decyzje ministerstwa rolnictwa czekają zarówno pracownicy spółek gospodarujących na gruntach po dawnych PGR-ach, jak i rolnicy indywidualni, którzy chcą powiększać swoje gospodarstwa. W tle stoją dramatyczne obawy o przyszłość setek osób zatrudnionych w spółkach oraz widmo likwidacji stad bydła.

REKLAMA