Wymiana środka trwałego w ramach gwarancji a prawo do 30-proc. odpisu amortyzacyjnego

Przepisy podatkowe nie regulują wprost zagadnienia skutków amortyzacji w związku z wymianą środka trwałego w ramach gwarancji. Z ogólnych kryteriów podatkowych, które dają podstawę do dokonywania amortyzacji, a tym samym do zaliczania w koszty podatkowe odpisów amortyzacyjnych, wynika, iż istotne jest:

1) posiadanie tytułu prawnego w formie własności lub współwłasności (amortyzacji podlegają również środki trwałe niestanowiące własności lub współwłasności podatnika, wykorzystywane przez niego na potrzeby związane z prowadzoną działalnością na podstawie umowy leasingu, w przypadku gdy odpisów amortyzacyjnych dokonuje korzystający),

2) nabycie (mowa jest o nabyciu, ale niekoniecznie odpłatnym, bowiem istnieje możliwość dokonywania odpisów amortyzacyjnych od nieodpłatnie nabytych środków trwałych, jeżeli podatnik z tego tytułu wykazał przychody i nie zastosował zwolnienia od podatku dochodów),

3) aby środek trwały był kompletny i zdatny do użytku w dniu przyjęcia do używania,

4) aby przewidywany okres użytkowania środka trwałego był dłuższy niż rok,

5) aby środek trwały wykorzystywany był przez podatnika na potrzeby związane z prowadzoną przez niego działalnością gospodarczą albo oddany był do używania na podstawie umowy najmu, dzierżawy lub umowy leasingu, jeżeli przedmiot umowy będzie amortyzowany przez finansującego (leasingodawcę).

Zaliczenie składnika majątku do środków trwałych podlegających amortyzacji uwarunkowane jest m.in. zdatnością do użytku w dniu przyjęcia do używania. Można przyjąć, iż warunki te spełnia urządzenie, które jest wyposażone we wszystkie elementy konstrukcyjne pozwalające na jego funkcjonowanie zgodnie z przeznaczeniem, a przede wszystkim jest sprawne technicznie w dniu przyjęcia do używania. Z przedstawionych w pytaniu okoliczności wynika, iż urządzenie było zdatne do użytku w dniu przyjęcia do używania. Nie ulega również wątpliwości, że jeżeli urządzenie od chwili nabycia było sprawne mogło być wykorzystywane w ramach prowadzonej działalności gospodarczej.

W opisanej sytuacji były spełnione podstawowe dla amortyzacji kryteria w ramach przedstawionej kwalifikacji, tj. urządzenie było zdatne do użytku w dniu przyjęcia do używania oraz zaczęto je wykorzystywać na potrzeby związane z prowadzoną przez nią działalnością gospodarczą.

Dla fabrycznie nowych środków trwałych grupy 3–6 KŚT stosuje się metodę określoną w art. 16k ust. 4–6 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Metoda ta umożliwia w pierwszym roku podatkowym, w którym środki te zostaną wprowadzone do ewidencji, zaliczenie do kosztów uzyskania przychodów odpisu amortyzacyjnego w wysokości 30 proc. wartości początkowej środka trwałego. Podatnik może dokonać tego odpisu, jednorazowo, już w miesiącu, w którym środek trwały został wprowadzony do ewidencji, co wynika jednoznacznie z art. 16k ust. 6 u.p.d.o.p. Składniki majątku wprowadza się natomiast do ewidencji środków trwałych najpóźniej w miesiącu przekazania ich do używania. Urządzenie jako zdatne do użytku w dniu przyjęcia do używania mogło być zatem w październiku wprowadzone do ewidencji środków trwałych, a tym samym podatnik miał możliwość dokonania w październiku odpisu amortyzacyjnego obciążającego koszty podatkowe.

Spełniając podatkowe warunki do dokonania amortyzacji, podatnik nie powinien następnie utracić tego prawa i zostać zobowiązany do korekty deklaracji, co miałoby negatywny dla niego skutek (zmniejszenie kosztów uzyskania przychodów), bez jakiejkolwiek z jego strony winy.