REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Ewidencja księgowa transakcji na pochodnych instrumentach finansowych

Dziennik Gazeta Prawna
Największy polski dziennik prawno-gospodarczy
Ewidencja księgowa transakcji na pochodnych instrumentach finansowych /Fot. Fotolia
Ewidencja księgowa transakcji na pochodnych instrumentach finansowych /Fot. Fotolia
Fotolia

REKLAMA

REKLAMA

Spółka dokonuje transakcji na pochodnych instrumentach finansowych, w związku z tym zawarła z bankiem kontrakt forward na zakup waluty w wysokości 50 tys. euro. Spółka planuje również zakup opcji kupna (call) obligacji. Jak powinna wyglądać prawidłowa ewidencja takich operacji w księgach rachunkowych?

Instrumenty pochodne zaliczane są do instrumentów finansowych, a te należą do grupy aktywów finansowych. Sposób prezentacji w księgach rachunkowych transakcji na pochodnych instrumentach finansowych opiera się na ustawie o rachunkowości, Międzynarodowych Standardach Sprawozdawczości Finansowej (MSSF) i Międzynarodowych Standardach Rachunkowości (MSR) oraz rozporządzeniu ministra finansów.

REKLAMA

Autopromocja

Rozporządzenie ministra finansów z 12 grudnia 2001 r. opisuje szczegółowe zasady rachunkowości dotyczącej transakcji na instrumentach finansowych, ich uznawania, metod wyceny, zakresu ujawniania i sposobu ich prezentacji w sprawozdaniu finansowym. Korzysta m.in. z zasad opisanych w MSSF 7 „Instrumenty finansowe: ujawnianie informacji”, MSR 32 „Instrumenty finansowe: prezentacja”, MSR 39 „Instrumenty finansowe: ujmowanie i wycena”. Zaś ustawa o rachunkowości w art. 3 ust. 1 pkt 23 definiuje instrumenty finansowe oraz określa ogólne zasady ich wyceny.

Ewidencja księgowa różnic kursowych

Ustalony zgodnie z zasadami rachunkowości sposób prezentacji w księgach rachunkowych i ujawniania w sprawozdaniu finansowym transakcji na instrumentach finansowych musi zostać przyjęty i opisany przez zarząd jednostki w jej polityce rachunkowości.

Jednostki gospodarcze, których sprawozdania finansowe podlegają obowiązkowi badania przez biegłego rewidenta (art. 64 ust. 1 ustawy o rachunkowości), muszą stosować zasady opisane w rozporządzeniu z 12 grudnia 2001 r. Pozostałe jednostki są zwolnione z tego obowiązku, ale muszą opisać przyjęte zasady wyceny i prezentacji instrumentów finansowych. W informacji dodatkowej muszą dla każdej grupy pochodnych instrumentów finansowych zamieścić informację o:

Dalszy ciąg materiału pod wideo

a) wartości godziwej tych instrumentów, o ile wartość taka może być wiarygodnie ustalona,

b) rodzaju i charakterze tych instrumentów.

Polecamy produkt: 50 Ściąg Księgowego z aktualizacją online

Instrumenty pochodne są uznawane za aktywa finansowe przeznaczone do obrotu. W bilansie są prezentowane w wartości godziwej. Na ich początkową wartość godziwą składają się poniesione wydatki lub uzyskana kwota bądź przekazane czy też otrzymane w zamian inne składniki majątkowe.

Przykłady ewidencji księgowej dla wybranych transakcji na pochodnych instrumentach finansowych

Kontrakt forward

Spółka zawarła z bankiem kontrakt forward na zakup waluty 50 000 euro

1. Zawarcie kontraktu (kurs 4,50)

infoRgrafika


2. Wycena bilansowa w wartości godziwej (kurs 4,52)

infoRgrafika

3. Wycena na dzień realizacji kontrakt (kurs 4,55)

infoRgrafika

4. Wpływ waluty na konto (kurs 4,50)

infoRgrafika

5. Zapłata za zakupioną walutę (kurs 4,50)

infoRgrafika

W przypadku wzrostu wartości kontraktu forward jego wartość należy wykazać jako przychody finansowe w pozycji G.IV rachunku zysków i strat. Jeżeli wartość kontraktu uległa obniżeniu, zmiana ta będzie zaprezentowana jako koszty finansowe w pozycji H.III. W bilansie powyższe zmiany będą widoczne odpowiednio w pasywach wpozycji B.III jako inne krótkoterminowe inne zobowiązania finansowe. Dodatnia wartość godziwa kontraktu jest ujmowana w aktywach bilansu w pozycji B.III.1 jako inne krótkoterminowe aktywa finansowe.

Przychody z tytułu dywidendy w księgach rachunkowych

Opcja call

Opcje put i call powinny zostać ujęte odrębnie jako składniki aktywów finansowych przeznaczonych do obrotu – opcja nabyta przez spółkę lub zobowiązań finansowych przeznaczonych do obrotu – opcja wystawiona przez spółkę.

1. Zakup opcji kupna (call) obligacji – cena opcyjna 180 000, premia opcyjna 7000

infoRgrafika


2. Wycena bilansowa w wartości godziwej – wartość rynkowa

infoRgrafika

3. Realizacja opcji – zakup obligacji po cenie opcyjnej – rynkowej

infoRgrafika

4. Rozliczenie kontraktu opcyjnego

infoRgrafika

5. Wycena instrumentu bazowego – wartość rynkowa na dzień wykupu wynosiła 220 000

infoRgrafika

Wzrost wartości opcji należy wykazać jako przychody finansowe w pozycji G.IV rachunku zysków i strat, obniżenie – jako koszty finansowe w pozycji H.III.

W bilansie nabyte obligacje będą widoczne w aktywach bilansu w pozycji A.IV.3 – jako inne papiery wartościowe.

Joanna Szpakowska

kierownik zespołu księgowego w BSO Outsourcing sp. z o.o.


Podstawa prawna

- MSR 32 Instrumenty finansowe: prezentacja. MSR 39 Instrumenty finansowe: ujmowanie i wycena. Ustawa o rachunkowości z 29 września 1994 r. (t.j. Dz.U. z 2001 r. nr 149, poz. 1674 ze zm.).

- Rozporządzenie ministra finansów z 12 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad uznawania, metod wyceny, zakresu ujawniania i sposobu prezentacji instrumentów finansowych (Dz.U. z 2001 r. nr 149, poz. 1674 ze zm.).

Podyskutuj o tym na naszym FORUM

Autopromocja

REKLAMA

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:

REKLAMA

QR Code
Podatek PIT - część 2
certificate
Jak zdobyć Certyfikat:
  • Czytaj artykuły
  • Rozwiązuj testy
  • Zdobądź certyfikat
1/10
Zeznanie PIT-37 za 2022 r. można złożyć w terminie do:
30 kwietnia 2023 r. (niedziela)
2 maja 2023 r. (wtorek)
4 maja 2023 r. (czwartek)
29 kwietnia 2023 r. (sobota)
Następne
Księgowość
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Zmiany w Ordynacji podatkowej 2024. Likwidacja terminu na złożenie wniosku o zwrot nadpłaty podatku po wyroku TSUE i TK, rozszerzenie zakresu domniemania zachowania terminu doręczenia pisma

Likwidacja ograniczenia czasowego na złożenie wniosku o zwrot nadpłaty powstałej w wyniku orzeczenia TSUE lub TK oraz rozszerzenie zakresu domniemania zachowania terminu doręczenia pism do organów podatkowych – to najważniejsze nowości zawarte w projekcie nowelizacji Ordynacji podatkowej i kilku innych ustaw, który został opublikowany 14 czerwca 2024 r. Nowe przepisy mają wejść w życie w terminie 14 dni od dnia ogłoszenia, a więc najprawdopodobniej jeszcze w 2024 roku.

Zmiany w VAT. Uproszczenia dla drobnych przedsiębiorców korzystających ze zwolnienia z VAT

Szykują się zmiany w VAT. Małe firmy będą miały możliwość korzystania ze zwolnienia z VAT w innych krajach UE niż ten, w którym mają siedzibę. Tak wynika z planowanej nowelizacji ustawy o VAT. Dotyczy to zarówno firm z Polski, jak i z innych krajów członkowskich UE.

Dotacje dla śląskich przedsiębiorców na transformację działalności w 2024 roku. Od kiedy nabór wniosków?

W dniu 27 czerwca 2024 r. powinien zostać uruchomiony nabór wniosków o dofinansowanie dla projektów badawczo-rozwojowych, planowanych do realizacji przez przedsiębiorstwa prowadzące działalność w województwie śląskim. 

Komisja Europejska uruchamia wobec Polski procedurę nadmiernego deficytu. Otwarcie możliwe w lipcu 2024 r. Jakie skutki? Co dalej?

Komisja Europejska poinformowała 19 czerwca 2024 r., że jej zdaniem uzasadnione jest otwarcie procedury nadmiernego deficytu m.in. wobec siedmiu państw członkowskich UE (w tym Polski) i zamierza zaproponować Radzie UE jej otwarcie w lipcu br. Zdaniem ekspertów banku PKO BP to sygnał, że m.in. nie ma przestrzeni do zwiększania wydatków budżetowych.

REKLAMA

Unijna Odprawa Scentralizowana w Imporcie (CCI), Faza 1. Kurs e-learningowy Komisji Europejskiej

Departament Ceł Ministerstwa Finansów poinformował, że Komisja Europejska przygotowała moduł e-learningowy opisujący założenia "Unijnej Odprawy Scentralizowanej w Imporcie (CCI), Faza 1" w ramach Unijnego Kodeksu Celnego. 

Projekt zmian w składce zdrowotnej. Już wiemy kiedy trafi do Sejmu

Projekt zmian składki zdrowotnej i uproszczenia sposobu jej wyliczania powinien trafić do Sejmu po wakacjach. Natomiast jeszcze przed wakacjami sejmowymi minister finansów Andrzej Domański ma spotkać się z Lewicą w celu ostatecznego uzgodnienia propozycji zawartych w projekcie.

Wyrok TSUE dot. nadpłaty VAT. Prawo do zwrotu nadpłaconego podatku wskutek błędnej ewidencji sprzedaży na kasie fiskalnej

TSUE w wyroku z 21 marca 2024 r. zapadłym w sprawie C‑606/22 orzekł, że wykazanie nadpłaty podatku VAT i dochodzenie jej zwrotu dopuszczalne jest również wtedy, gdy sprzedaż z zawyżoną stawką VATu odbywała się na rzecz konsumentów na podstawie paragonów z kas rejestrujących (fiskalnych), a więc nie wyłącznie wówczas, gdy wystawiano faktury. Naczelny Sąd Administracyjny - w oczekiwaniu na powyższe orzeczenie - zawiesił kilka prowadzonych postępowań. Po wyroku TSUE postępowania te zostały podjęte na nowo i oczekują na rozstrzygnięcia.

W bankomacie Euronetu wypłacisz maksymalnie jednorazowo 200 zł (tylko 18 czerwca). Dlaczego? To akcja protestacyjna

We wtorek 18 czerwca 2024 r. w bankomatach Euronetu można wypłacić jednorazowo maksymalnie do 200 zł. Wprowadzone ograniczenie to akcja protestacyjna Euronetu, która - jak powiedział PAP prezes Euronet Polska Marek Szafirski - ma zwrócić uwagę na sytuację operatorów bankomatów.

REKLAMA

Miesięczne dofinansowanie do wynagrodzeń niepełnosprawnych pracowników. MRPiPS przygotował zmianę rozporządzenia

Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej przygotował 13 czerwca 2024 r. projekt zmieniający rozporządzenie w sprawie dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych, który ma wejść w życie przed 1 lipca 2024 r. Co się zmieni?

Karty przedpłacone - jak rozliczać w VAT. Czy tak samo jak bony?

Aktualnie w obrocie gospodarczym często można się spotkać z różnego rodzaju kartami przedpłaconymi. Jak takie karty przedpłacone należy rozliczać dla celów VAT? Czy może tak samo jak bony (towarowe i usługowe)? A także czy niewykorzystane środki na kartach przedpłaconych należy opodatkować VAT?

REKLAMA