Kategorie

Kontroler finansowy musi być niezależny od badanej spółki

Kontroler finansowy musi być niezależny od badanej spółki
Kontroler finansowy musi pozostać niezależny i obiektywny w stosunku do badanej spółki - powiedział PAP prezes Polskiej Agencji Nadzoru Audytowego Marcin Obroniecki. Jego zdaniem kluczowe znaczenie mają etyka i zawodowy sceptycyzm biegłego rewidenta.

Nadzór nad firmami audytorskimi i biegłymi rewidentami w czasie pandemii

PAP: Kilka dni po tym, jak został Pan powołany na prezesa Polskiej Agencji Nadzoru Audytowego, ogłoszono pandemię. Jak poradziliście sobie w zupełnie nowej sytuacji?

Marcin Obroniecki: Polska Agencja Nadzoru Audytowego (PANA) powstała w styczniu 2020 r., czyli tuż przed wprowadzeniem w Polsce stanu epidemii. Ledwie zaczęliśmy sprawować nadzór nad firmami audytorskimi i biegłymi rewidentami, już musieliśmy przechodzić w tryb zdalny. Przypomnę, że PANA przejęła obowiązki po Komisji Nadzoru Audytowego (KNA) i zastąpiła w wykonywaniu wielu zadań Polską Izbę Biegłych Rewidentów (PIBR). Naszym głównym zadaniem jest przeprowadzanie kontroli w firmach audytorskich i następnie ewentualne prowadzenie postępowań wobec firm i biegłych rewidentów w przypadku stwierdzonych nieprawidłowości. Na początku pandemii przepisy nie przewidywały możliwości zdalnego kontrolowania firm audytorskich. Dopiero w kwietniu 2020 r. taka możliwość została wpisana do ustawy „covidowej”. Przepisy te weszły w życie w maju. W ciągu pół roku przeszliśmy z jednej epoki do drugiej jeżeli chodzi o sposób kontrolowania firm audytorskich. Bo kontrole zdalne były w wielu innych krajach UE standardem już od wielu lat.

PAP: Jak firmy audytorskie przyjęły te zmiany?

M.O.: Bardzo dobrze. Znaczna większość firm audytorskich szybko przystosowała się do nowych warunków. Firmy zrozumiały, że kontrola zdalna w niczym nie różni się od kontroli tradycyjnej poza stosowanymi narzędziami komunikacji elektronicznej. Ale kontakt z biegłym rewidentem jest równie duży, więc kontrolowany ma możliwość być obecny na każdym etapie tego procesu. W efekcie na taką formę kontroli zgodziło się 93 proc. firm, które do tej pory kontrolowaliśmy. Z naszej perspektywy kontrola zdalna okazała się znacznie bardziej efektywna od kontroli tradycyjnej, bo więcej czasu można poświęcić na samą kontrolę a mniej na kwestie logistyczne. Możemy więc znacznie dokładniej przeanalizować, jak biegły zbadał dane sprawozdanie finansowe.

Zakres kontroli Polskiej Agencji Nadzoru Audytowego

PAP: Co kontrolerzy PANA sprawdzają w firmach audytorskich, co kontrolują?

M.O.: Rolą biegłego rewidenta jest skontrolowanie zgodności działania firmy audytorskiej z ustawą oraz standardami badania. Ma on - jak mówi Krajowy Standard Badania 200 - „uzyskać racjonalną pewności, czy sprawozdanie finansowe jako całość nie zawiera istotnego zniekształcenia niezależnie od tego, czy zostało ono spowodowane oszustwem lub błędem” a następnie musi „wyrazić opinię o tym, czy sprawozdanie finansowe zostało, we wszystkich istotnych aspektach, sporządzone zgodnie z mającymi zastosowanie ramowymi założeniami sprawozdawczości finansowej” .Dlatego audytor musi pozostać niezależnym i obiektywnym w stosunku do badanej spółki. Kluczowe znaczenie mają etyka i zawodowy sceptycyzm biegłego rewidenta. Największą wartością w pracy biegłego rewidenta jest dogłębne analizowanie sprawozdań, zadawanie pytań zarządowi, dokładne sprawdzanie liczb, pilnowanie aby poprawnie była przeprowadzana inwentaryzacja. Niedopuszczalna jest np. sytuacja, że audytor był wcześniej dyrektorem finansowej spółki, a potem przeprowadza w niej audyt.

Zdalne kontrole w firmach audytorskich

PAP: Jak wypadały zdalne kontrole w firmach audytorskich?

M.O.: Naruszenia, które stwierdzamy w ramach kontroli w firmach audytorskich są bardzo różnej wagi. Często są one niewielkie, wynikają z niewiedzy, błędu, a nie ze złej woli, czego przykładem mogą być stosunkowo łatwe do naprawienia braki w niektórych procedurach wewnętrznych. Zdarzają się też naruszenia znacznie cięższego kalibru, które mogą mieć wpływ na podjęcie złych decyzji na przykład przez inwestorów. Za takie naruszenia ustawa przewiduje odpowiednie sankcje, choć tutaj również przepisy zobowiązują nas do brania pod uwagę wielu czynników, między innymi stopnia współpracy z organem nadzoru. Warto jednak pamiętać, że kontrola realizuje również cele edukacyjne, ponieważ jest okazją do wymianą doświadczeń. Samo to służy podniesieniu poziomu jakości sprawozdań finansowych. Po każdej kontroli audytorzy zawsze dostają wytyczne i wnioski, jakie elementy powinni dostosować do przepisów.

Dlaczego potrzebny jest nadzór nad audytorami

PAP: Po co właściwie gospodarce instytucje takie jak PANA? Czy wyobraża Pan sobie rynek audytu bez nadzoru?

M.O.: Prawo mówi o obowiązku publikacji sprawozdań finansowych przez wiele podmiotów gospodarczych. Są tam zawarte informacje, między innymi dotyczące sytuacji majątkowej i finansowej podmiotów, które są fundamentalne z punktu widzenia inwestorów, w tym inwestorów detalicznych, drobnych, deponentów trzymających środki w bankach, czy kontrahentów planujących określone przedsięwzięcia gospodarcze. Rolą biegłego rewidenta jest wychwycenie ewentualnych istotnych nieprawidłowości, bo mogą one wprowadzić w błąd co do rzeczywistej sytuacji finansowej, majątkowej czy wyników działalności badanego podmiotu. Niewystarczająco dokładne lub błędne zbadania sprawozdania finansowego przez biegłego rewidenta może przykładowo przyczynić się do utraty środków przez inwestorów, którzy nie byli świadomi ryzykownej sytuacji podmiotu, w który zainwestowali. Trudno sobie więc wyobrazić, żeby nie było nadzoru nad podmiotami, które sprawdzają rzetelność i jasność tych sprawozdań. Można bowiem twierdzić przykładowo, że kryzys z lat 2007-2009 być może nie byłby tak poważny, gdyby audytorzy niektórych upadłych wówczas instytucji finansowych na znacznie wcześniejszym etapie zasygnalizowali stwierdzone nieprawidłowości w wycenie niektórych instrumentów finansowych. W Polsce też byliśmy świadkami afer finansowych, takich jak Amber Gold czy GetBack, na których inwestorzy stracili miliardy złotych. I te afery też w znaczniej mierze wynikały z niewystarczającej kontroli.

PAP: Czy Pana zdaniem, afery finansowe da się wyeliminować?

M.O: Z oszustwami finansowymi jest podobnie jak ze sprawami kryminalnymi. Trudno oczekiwać, że uda się je całkowicie wyeliminować. Niezwykle ważna jest dlatego świadomość społeczna i odpowiedni poziom edukacji finansowej. Obecnie, zanim ulokuje się środki w inwestycję oferującą bardzo atrakcyjny zwrot, należy się upewnić, czy przy niemal zerowych stopach procentowych, nie jest to podejrzane. Warto pamiętać, że zawsze większy zysk z inwestycji oznacza również większe ryzyko utraty środków. Przed podjęciem decyzji inwestycyjnych najlepiej więc zawsze poszukać w internecie, jaka była opinia biegłego rewidenta o ostatnim opublikowanym przez danym podmiot sprawozdaniu finansowym. Taka czujność jest ważna szczególnie teraz, gdy w czasie pandemii i słabszej sytuacji gospodarczej w niektórych branżach może się okazać, że niektóre firmy nie oprą się pokusie "podrasowania" wyników finansowych, by przyciągnąć inwestorów. Rola audytu jest więc bardzo istotna. Biegły rewident, który zachowuje się zgodnie z najwyższymi standardami i poczuciem etyki powinien wychwycić ewentualne manipulacje. Oczywiście kluczowy jest też wewnętrzny nadzór w podmiotach gospodarczych sprawowany między innymi przez rady nadzorcze. (PAP)

autorka: Ewa Wesołowska
ewes/ drag/

Źródło: PAP
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Księgowość
    1 sty 2000
    13 cze 2021
    Zakres dat:

    Ulga klęskowa w podatku rolnym

    Ulga klęskowa w podatku rolnym jest preferencją podatkową, która przewidziana jest w przypadku wystąpienia klęski żywiołowej. Jak działa ulga klęskowa? Jakie są zasady przyznawania ulgi?

    Błąd w rozliczeniach nie jest oszustwem podatkowym

    Sankcje w VAT. Podatnik nie może być karany za błąd, który nie jest oszustwem lub uszczupleniem podatkowym - tak uznał Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej.

    Usługi gastronomiczne na kasie fiskalnej online - interpretacje

    Kasy fiskalne online w branży gastronomicznej pojawiły się od 1 stycznia 2021 r. Obowiązek wymiany starych kas na nowe objął bowiem usługi związane z wyżywieniem świadczone przez stacjonarne placówki gastronomiczne. Pojawiło się jednak szereg wątpliwości interpretacyjnych związanych z nowym obowiązkiem. Oto niektóre z nich.

    Polski Ład. Ile będą kosztowały zmiany podatkowe?

    Polskie Ład. Najważniejsze zmiany jeśli chodzi o kwestie ubytku PIT to jest ok. 22 mld zł dla całego sektora, dodatkowo przewidujemy ok. 4-4,5 mld zł kosztów z tego pakietu ulg dla małych i średnich przedsiębiorstw - powiedział wiceminister finansów Piotr Patkowski.

    Przeniesienie firmy za granicę a podatek w Polsce

    Przeniesienie działalności gospodarczej za granicę. Zapowiadane zmiany w ramach Polskiego Ładu, rosnące koszty prowadzenia firmy, niejasne przepisy i nadmierna biurokracja – to czynniki, przez które wielu przedsiębiorców rozważa przeniesienie działalność za granicę. Jednak samo zarejestrowanie firmy w innym kraju (nawet w UE) nie zwalnia automatycznie z płacenia podatków i składek ubezpieczeniowych w Polsce.

    Kiedy osoba fizyczna ma rezydencję podatkową w Polsce?

    Polska rezydencja podatkowa. Ministerstwo Finansów opublikowało objaśnienia podatkowe z 29 kwietnia 2021 r. dotyczące zasad ustalania rezydencji podatkowej oraz zakresu obowiązku osoby fizycznej w Polsce. Zdaniem ekspertów PwC te objaśnienia mogą być postrzegane jako zapowiedź szczególnego zainteresowania władz podatkowych rezydencją osób fizycznych, które utraciły lub utracą rezydencję podatkową w Polsce.

    Czy opodatkowanie firm w Czechach jest niższe?

    Opodatkowanie działalności gospodarczej w Czechach nie jest znacząco korzystniejsze niż w Polsce - stwierdza Polski Instytut Ekonomiczny. Analitycy zwracają uwagę, że zależy ono m.in. od branży, w której działa firma, poziomu przychodów oraz relacji między przychodami a kosztami.

    Kto musi mieć kasę fiskalną online od 1 lipca 2021 r.?

    Kasy fiskalne online. Od 1 lipca 2021 r. kolejna grupa podatników zobowiązana jest do obowiązkowego ewidencjonowania sprzedaży za pomocą kas fiskalnych online. Których podatników dotyczy ten obowiązek?

    Obowiązek podatkowy drugiego stopnia w akcyzie

    Podmiotowość podatników akcyzy z tytułu obowiązku podatkowego drugiego stopnia jest przedmiotem daleko idących kontrowersji, zresztą z wielu powodów – pisze profesor Witold Modzelewski.

    Pusta faktura wymaga udowodnienia

    Puste faktury. Urząd skarbowy oskarżył firmę o nabycie pustych faktur, mimo że zeznania świadków wyraźnie stwierdzały co innego. Sprawę rozstrzygnął sąd administracyjny.

    Skutki podatkowe wycofania samochodu ze spółki cywilnej

    Skutki podatkowe wniesienia i wycofania samochodu do spółki cywilnej - cz. II wycofanie samochodu ze spółki cywilnej.

    Zwrot VAT niektórym podmiotom - zmiany od 1 lipca 2021 r.

    Zwrot VAT. Ustawodawca przygotował projekt nowego rozporządzenia w zakresie zwrotu VAT niektórym podmiotom. Nowe regulacje zaczną obowiązywać od 1 lipca 2021 r. Co się zmieni?

    Zarobki w Szwecji. Ile można zarobić zbierając jagody?

    Zarobki w Szwecji. Z danych Szwedzkiego Urzędu Statystycznego wynika, że średnia pensja w Szwecji wynosi 35,3 tys. koron brutto (ok. 15 tys. zł). Mediana wynosi 31,7 tys. koron brutto (ok. 14 tys. zł).

    Raportowanie niefinansowe ESG zyskuje na znaczeniu

    Raportowanie niefinansowe ESG (environmental, social i governance). Inwestorzy coraz częściej szukają informacji o wpływie spółek na środowisko i społeczeństwo. Polskie firmy rzadko jednak raportują takie kwestie. Dlaczego warto raportować? Co powinny zawierać raporty ESG?

    Globalna stawka CIT a realna działalność gospodarcza

    Globalna stawka CIT. Polska nie poprze planu wprowadzenia globalnego minimalnego poziomu podatku od przedsiębiorstw, o ile nie będzie klauzuli wyłączającej z niego istotną działalność gospodarczą prowadzoną w kraju - powiedział dziennikowi "Financial Times" minister finansów Tadeusz Kościński.

    ZUS w Polsce vs. ZUS w Anglii

    Ubiegły miesiąc okazał się niezwykle istotny dla polskiej gospodarki. Premier Morawiecki ogłosił główne założenia „Nowego Ładu”, czyli programu ekonomiczno-społecznego, którego założeniem ma być zniwelowanie strat, jakie w naszej gospodarce poczyniła pandemia koronawirusa. Jednakże nie dla wszystkich plan ten okazał się dobrym pomysłem; co więcej, wzbudził wśród pewnej części społeczeństwa spore obawy.

    Nowelizacja ustawy o AML – nowe obowiązki dla rynku walut wirtualnych

    Nowelizacja ustawy o AML. Wirtualne waluty to ekspresowo rozwijająca się branża z dziedziny nowoczesnych technologii. Jednak zarówno wydobycie, sprzedaż, wymiana i spekulacja walutami nie jest zarezerwowana wyłącznie dla przedsiębiorców jako inwestycja czy środek płatniczy. Walutę wirtualną często wykorzystuje się również do realizacji nieuczciwych celów i w ramach działań niezgodnych z prawem. W związku z tym pojawiają się kolejne regulacje prawne – zarówno krajowe, jak i międzynarodowe – dotyczące AML/CFT. 15 maja 2021 weszła w życie nowelizacja ustawy o AML. Co warto o niej wiedzieć?

    Blockchain w księgowości – przyszłość, która już zapukała do drzwi

    Blockchain w księgowości. Wiele wskazuje na to, że rachunkowość oparta o nowe technologie, w tym technologię blockchain to nieodległa przyszłość. Prowadzenie księgowości z wykorzystaniem rejestru rozproszonego i inteligentnych umów może pomóc przedsiębiorcom osiągać większe dochody szybciej i łatwiej. Jednocześnie, wprowadzanie nowych rozwiązań zawsze wiąże się z pewnymi wyzwaniami. Czy wątpliwości branży księgowej związane z blockchainem są uzasadnione?

    Ulga na ekspansję - kto skorzysta i na jakich zasadach?

    Ulga na ekspansję, która została zaproponowana w ramach Polskiego Ładu, ma objąć przedsiębiorstwa, w tym małe i średnie podmioty, które podejmują ekspansją na rynki zagraniczne. Na jakich warunkach będzie można korzystać z ulgi na ekspansję? Kiedy ulga wejdzie w życie?

    Dodatkowe prace a opodatkowanie VAT kar umownych

    VAT od kar umownych - dodatkowe prace. W trakcie realizacji projektu budowlanego mogą wystąpić nowe okoliczności, takie jak np. problemy z gruntem czy wady dokumentacji projektowej. Może to spowodować konieczność podjęcia dodatkowych prac, a tym samym poniesienia dodatkowych kosztów przez wykonawcę, które powinny obciążać zamawiającego. Strony umowy budowlanej muszą ustalić, czy taka kara umowna podlega, czy nie podlega opodatkowaniu VAT.

    Jak postrzegamy księgowych? Sowa, mrówka czy leniwiec?

    Księgowi są nazywani zaufanymi doradcami i wysokiej klasy specjalistami. Chociaż te określenia brzmią poważnie, po pracy często rozwijają nietypowe zainteresowania, jak sporty ekstremalne, sztuki walki, żeglarstwo bądź śpiew w chórze. Sposób, w jaki ich odbieramy, pokazują też metafory. Księgowego można porównać do wielu zwierząt – mądrej sowy, walecznego tygrysa bądź pracowitej mrówki. Z okazji Dnia Księgowego postanowiliśmy przyjrzeć się wizerunkowi specjalistów od rachunkowości.

    Nowy podatek od elektroniki uderzy w twórców i konsumentów

    Opłata reprograficzna. Nowy podatek od elektroniki uderzy w kieszenie konsumentów i przedsiębiorców, nie pomoże twórcom - stwierdził Związek Cyfrowa Polska, wydając negatywną ocenę do projektu ustawy o uprawnieniach artysty zawodowego w ramach konsultacji społecznych resortu kultury.

    Podatkowa grupa kapitałowa – rozliczenie straty

    Podatkowa grupa kapitałowa. Spośród pięciu spółek tworzących grupę jedna przyniosła stratę, a cztery dochody. Spółka dominująca pomniejszyła o tę stratę podatek dochodowy wykazany i zaliczkowany przez cztery rentowne spółki, zachowując powstałą na plus różnicę zaliczek CIT, a następnie rozdysponowując ją pomiędzy siebie i spółkę przynoszącą straty. Była pewna, że to działanie będzie obojętne podatkowo, ale fiskus stwierdził, że jest to przysporzenie majątku tych spółek i musi zostać opodatkowane jak zwykły przychód. Spór między przedsiębiorcą a Dyrektorem Krajowej Informacji Skarbowej rozstrzygnął sąd, stwierdzając, że: „Stanowisko KIS jest nie tylko nieprawidłowe, ale także nielogiczne i sprzeczne wewnętrznie. Jest również wyrazem nadmiernego fiskalizmu państwa”.

    Podatnik Bezgotówkowy od 2022 roku - jakie korzyści dla firm?

    Podatnik Bezgotówkowy od 2022 roku. Ministerstwo Finansów proponuje przedsiębiorcom program Podatnik Bezgotówkowy. To propozycja dla tych firm, które większość transakcji płatniczych przeprowadzają w systemie cashless. Uzyskanie takiego statusu „Klienta Premium” będzie możliwe od 2022 roku. Firma, która go uzyska, skorzysta z najszybszego zwrotu VAT w Europie. Pieniądze znajdą się na ich kontach w maksymalnie 15 dni.

    Jaka stawka ryczałtu dla usług gastronomicznych?

    Stawka ryczałtu - usługi gastronomiczne. Czy sprzedaż usług gastronomicznych (przygotowywanie gotowych posiłków na rzecz kontrahentów) można opodatkować na zasadach ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych ze stawką 3%?