Minister finansów będzie mógł obniżyć VAT z 8 proc. do 7 proc.

Zdaniem autora poprawki, senatora Henryka Woźniaka z PO, możliwość obniżenia stawki VAT ma na celu ewentualne zminimalizowanie negatywnych skutków przejściowych związanych podwyżką VAT o jeden punkt procentowy, która ma nastąpić od 1 stycznia 2011 r.

Kolejna poprawka umożliwia przedsiębiorstwom wodno-kanalizacyjnym wzięcie na siebie ciężaru podwyżki VAT, zamiast konieczności automatycznego przerzucenia go na klienta. Inna poprawka, która uzyskała poparcie komisji, przewiduje, że planowane na przyszły rok zamrożenie płac, które ma dotyczyć m.in. posłów i senatorów, nie obejmie wynagrodzeń i nagród pracowników ich biur.

Podczas debaty na posiedzeniu komisji przedstawiciele przedsiębiorców, zwłaszcza reprezentujący dostawców tzw. usług masowych, alarmowali, że zmiana VAT nie uwzględnia specyfiki świadczonych przez nich usług. Ostrzegli, że jeżeli do noweli nie zostanie wprowadzony odpowiedni przepis przejściowy, to np. firmy energetyczne, które przyjmują od klientów tzw. przedpłaty, będą musiały wysłać do nich ok. 10 mln korekt faktur.

W niekorzystnej sytuacji będą też firmy realizujące podpisane już kontrakty związane z zamówieniami publicznymi. W przypadku, gdy umowa określa cenę brutto, a tak jest zazwyczaj, przedsiębiorcy będą musieli pokryć koszt podwyżki VAT, zmniejszając swoją marżę. Wyższego podatku nie będą mogli odliczyć. "Ta kwestia zostanie rozstrzygnięta przez Europejski Trybunał Sprawiedliwości, bo tego typu rozwiązanie jest niezgodne z dyrektywą unijną" - powiedział Mirosław Barszcz z BCC.

Uchwalona przez Sejm ustawa okołobudżetowa przewiduje m.in. zmianę stawek podatku VAT od 1 stycznia 2011 r. do końca grudnia 2013 r. W tym czasie będą obowiązywać trzy nowe stawki VAT: 5 proc., 8 proc. i 23 proc. Wprowadzona zostanie 5-proc. stawka na żywność, książki i czasopisma specjalistyczne.

Zgodnie z ustawą z obecnych 6395,7 zł do 4 tys. zł obniżony zostanie zasiłek pogrzebowy.

Przepisy wprowadzają ulgi dla studentów na przejazdy koleją i autobusami - w wysokości 49 proc. i 51 proc. Ponadto zamrażają wynagrodzenia osób zajmujących kierownicze stanowiska państwowe. Ich pensje zostaną utrzymane na poziomie 2008 r.; we wrześniu 2011 r. ma nastąpić jedynie podwyżka wynagrodzeń dla nauczycieli.

Sejm zgodził się, wbrew stanowisku rządu, by w 2011 r. utrzymać ulgi w akcyzie dla biopaliw, a w 2012 r. utworzyć fundusz promocji wytwarzania i wykorzystania biokomponentów i biopaliw. Ma nim dysponować minister gospodarki. Fundusz miałby pochodzić z 1,5-proc. akcyzy od paliw silnikowych uzyskanych przez budżet w poprzednim roku.

Nowa ustawa znosi możliwość nieodpłatnego przekazywania nieruchomości Agencji Nieruchomości Rolnych m.in. Lasom Państwowym, PAN, szkołom publicznym i zarządzającym specjalnymi strefami ekonomicznymi.

Agencja nie będzie też mogła nieodpłatnie przekazywać ziemi samorządom, z wyjątkiem nieruchomości należących do Agencji Nieruchomości Rolnych, zajętych pod drogi gminne lub wojewódzkie i przeznaczone pod drogi w miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego. Agencja będzie mogła bez przetargu zamieniać grunty z dzierżawcami nieruchomości należących do Agencji.

Sejm zdjął z operatorów telekomunikacyjnych obowiązek indywidualnego informowania swoich klientów o zmianie cennika lub warunków umowy, jeżeli zmiana ta wynikałaby z wprowadzenia nowych stawek VAT. Informację o nowych cennikach operatorzy będą musieli jednak podać do publicznej wiadomości.