Przedłużanie zwrotu podatku niekonstytucyjne

Jeżeli kwota podatku naliczonego jest wyższa od należnego, to podatnik ma prawo m.in. do zwrotu tej różnicy na swój rachunek bankowy. Taki zwrot powinien nastąpić w ciągu 60 dni od złożenia rozliczenia przez podatnika. Jeżeli jednak zasadność zwrotu wymaga dodatkowego sprawdzenia, to naczelnik urzędu skarbowego może przedłużyć ten termin do czasu zakończenia postępowania wyjaśniającego. Takie uprawnienie daje naczelnikowi urzędu przepis zawarty w art. 87 ust. 2 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. nr 54, poz. 535 z późn. zm.).

W opinii rzecznika praw obywatelskich (RPO), sformułowane w taki sposób prawo do przedłużania zwrotu VAT jest sprzeczne z konstytucją. Dlatego RPO zaskarżył wspomniany przepis ustawy o VAT do Trybunału Konstytucyjnego. We wniosku do TK rzecznik podkreśla m.in., że w ustawie o VAT mowa jest o konieczności dokonania dodatkowego sprawdzenia zasadności zwrotu, jednak nie wyznacza się terminu, w którym należy zakończyć takie postępowanie. Faktycznie więc pozostawiono w tym przypadku organowi podatkowemu całkowitą dowolność. Przepis nie precyzuje nawet, kiedy zachodzi potrzeba przeprowadzenia dodatkowego postępowania wyjaśniającego. RPO zwraca uwagę, że niedopuszczalne jest stanowienie przepisów, które dają stosującym je organom całkowitą dowolność.
Zastosowany we wspomnianym art. 87 ust. 2 ustawy o VAT środek wykracza poza to, co jest niezbędne w ograniczaniu prawa do dysponowania własnymi pieniędzmi - podkreśla rzecznik. Wskazuje, że niejasność zaskarżonej regulacji stwarza sytuację, w której podatnik nie może być pewny, czy otrzyma zwrot VAT w ciągu 60 dni, czy też termin ten będzie przedłużony na czas prowadzenia postępowania wyjaśniającego.

60 dni wynosi termin zwrotu VAT; w pewnych sytuacjach może być jednak przedłużony

Krzysztof Tomaszewski