Kredyty o stałej lub zmiennej stopie oprocentowania - wady, zalety, czym się różnią

Czym jest kredyt?

Kredyt polega na udostępnieniu kredytobiorcy określonej kwoty pieniędzy z obowiązkiem ich zwrotu w określonych terminach wraz z wynagrodzeniem za udzielony do dyspozycji kapitał. Wynagrodzenie to wyrażone jest w oprocentowaniu kredytu i co do zasady zależy od rynkowej ceny kapitału. Cena ta, jako zależna od mechanizmów rynkowych, nie jest stała w długim okresie, co wiąże się z prawdopodobieństwem wzrostu lub spadku tej ceny (ryzyko stopy procentowej).

Kiedy ryzyko stopy procentowej jest szczególnie ważne?

Ryzyko stopy procentowej jest szczególnie istotne w przypadku długoterminowych umów finansowych (takich jak kredyty hipoteczne), gdyż w długim okresie ich obowiązywania (np. kredyt hipoteczny udzielony na 25 lat) mogą mieć miejsce wielokrotne zmiany poziomu stóp procentowych w gospodarce, zarówno ich wzrosty jak i spadki.

Kredyty o oprocentowaniu zmiennym, stałym lub okresowo stałym

Na rynku długookresowych kredytów hipotecznych dostępne są kredyty o oprocentowaniu zmiennym, stałym lub okresowo stałym, charakteryzujące się różnym poziomem ryzyka stopy procentowej. Banki umożliwiają klientom posiadającym kredyt mieszkaniowy oparty na zmiennej stopie procentowej zmianę formuły oprocentowania na stałą albo okresowo stałą stopę procentową.

Kredyt z oprocentowaniem stałym, czy zmiennym?

Wybierając model oprocentowania kredytu należy bardzo dokładnie zapoznać się z zaproponowanymi przez bank warunkami. Każde rozwiązanie ma swoje zalety i wady (przykładowe zestawiliśmy w tabeli poniżej). Kluczowa jest świadomość wszystkich rodzajów ryzyka i konsekwencji podjętej decyzji. Wybór oprocentowania powinien uwzględniać wszystkie uwarunkowania.

Największą zaletą stałego oprocentowania jest PRZEWIDYWALNOŚĆ własnych obciążeń finansowych związanych ze zobowiązaniami kredytowymi, a więc dokładna wiedza, jaki będzie poziom bieżącej raty w całym okresie obowiązywania stałej stopy oprocentowania.

Z drugiej strony należy mieć świadomość, że zaciągając kredyt o stałym oprocentowaniu (lub dokonując jego zamiany ze zmiennej stopy oprocentowania na stałą stopę oprocentowania) nie możemy liczyć na obniżenie wymagalnych rat w sytuacji spadku wysokości wskaźnika referencyjnego stosowanego w kredytach o zmiennym oprocentowaniu. Należy dokładnie przemyśleć, które rozwiązanie jest optymalne biorąc pod uwagę długi termin spłaty kredytu, a także okres, na jaki zostaje ustalona stała stopa!

Trzeba dokładnie przeczytać umowę kredytową

Należy dokładnie przeczytać umowę kredytową i zapoznać się ze wszystkimi warunkami przed jej podpisaniem, szczególnie z: rodzajem oraz wysokością oprocentowania, w tym marżą dla kredytów oprocentowanych zmienną stopą procentową, rodzajem spłat rat (raty równe vs. raty malejące), prowizją i innymi kosztami dodatkowymi, warunkami wcześniejszej spłaty, zasadami zmiany oprocentowania na zmienne po zakończeniu okresu stałego oprocentowania (w przypadku kredytów o okresowo stałym oprocentowaniu). Przed zaciągnięciem tak istotnego zobowiązania na wiele lat warto poświęć odpowiednio dużo czasu i wysiłku na analizę warunków kredytu i dokonać własnej oceny poszczególnych parametrów umowy oraz czynników ryzyka.  

Bank powinien przekazać informację o wszystkich czynnikach ryzyka związanych z udzielanym kredytem. W przypadku kredytów zabezpieczonych hipotecznie o zmiennym oprocentowaniu, bank powinien zaprezentować symulacje kosztów kredytu dla różnych poziomów stopy referencyjnej. W razie wątpliwości należy pytać i oczekiwać jasnych odpowiedzi od banku.

Źródło: Urząd Komisji Nadzoru Finansowego