Kategorie

Zasady rozwiązywania umów o pracę

ABC-ksiegowe
ABC-ksiegowe.pl - najnowsze informacje dotyczące obszaru księgowości, rachunkowości i prawa oraz praktyczne wskazówki, ułatwiające samodzielne prowadzenie księgowości.
Zasady rozwiązywania umów o pracę /Fotolia
Fotolia
Umowa o pracę jest formalnym wyrazem stosunku prawnego, jaki łączy pracownika z pracodawcą. Co do zasady, umowę o pracę może wypowiedzieć każda ze stron. Pracodawca i pracownik mogą również wspólnie postanowić o terminie rozwiązania umowy o pracę. Co trzeba zrobić, aby skutecznie rozwiązać tę więź prawną? O czym należy pamiętać oraz na co zwrócić uwagę?

Zgodnie z  art. 30 Kodeksu Pracy umowa o pracę rozwiązuje się:

1) na mocy porozumienia stron,  

2) przez oświadczenie jednej ze stron z zachowaniem okresu wypowiedzenia (rozwiązanie umowy o pracę za wypowiedzeniem),  

3) przez oświadczenie jednej ze stron bez zachowania okresu wypowiedzenia (rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia),  

4) z upływem czasu, na który była zawarta,  

5) z dniem ukończenia pracy, dla której wykonania była zawarta.

Polecamy: Monitor prawa pracy i ubezpieczeń

I. Porozumienie stron

Porozumienie o rozwiązaniu umowy o pracę powinno zostać sporządzone w dwóch jednobrzmiących egzemplarzach, oczywiście w formie pisemnej. Powinno zawierać informację o dacie rozwiązania umowy o pracę, ustalonej przez pracodawcę i pracownika. Data ta  nie musi mieć żadnego związku z okresem wypowiedzenia, który obowiązywałby strony w przypadku gdyby umowa o pracę była wypowiadana.

Ważne!

Porozumienie stron jest zgodnym działaniem stron - umowę w taki sposób można rozwiązać ZAWSZE, nawet w okresie przebywania na zwolnieniu lekarskim.

II. Rozwiązanie umowy o pracę za wypowiedzeniem

Co do zasady, umowę o pracę może wypowiedzieć każda ze stron. Wypowiedzenie to jednostronne oświadczenie woli, którego skutkiem jest rozwiązanie umowy o pracę wraz z upływem okresu, który został wskazany w jego treści.

Okresy wypowiedzenia obowiązujące w przypadku danej umowy o pracę mogą się różnić i są uzależnione od rodzaju łączącej pracodawcę i pracownika umowy. W przypadku wypowiedzenia umowy, ważne jest sporządzenie wypowiedzenia w formie pisemnej (OBLIGATORYJNIE), prawidłowe obliczenie daty rozwiązania umowy  o pracę (zgodnie z obowiązującym daną umowę okresem wypowiedzenia) oraz prawidłowe wręczenie / doręczenie informacji o wypowiedzeniu umowy tak by było one skuteczne.

Czy wypowiedzenie wręczone w dniu wolnym od pracy jest skuteczne?

Jak już zostało wspomniane, okres wypowiedzenia obowiązujący daną umowę o pracę, zależy od rodzaju tej umowy.

1)  Umowa na okres próbny

Okres wypowiedzenia umowy na okres próbny to:

a) w przypadku umowy zawartej na okres próby trwający do 2 tygodni -  3 dni;

b) umowa na okres próbny dłuższy niż 2 tygodnie - 1 tydzień;

c) umowa na okres próbny trwający 3 miesiące - 2 tygodnie.

2) Umowa na zastępstwo

Okres wypowiedzenia umowy na zastępstwo to zawsze 3 dni. Wynika to z charakteru samej umowy, której celem jest stworzenie więzi prawnej z pracownikiem zastępującym innego pracownika podczas jego usprawiedliwionej nieobecności. Uzasadnione jest zatem uprawnienie do szybkiego rozwiązania umowy o pracę (np. w sytuacji gdy okres usprawiedliwionej nieobecności ulegnie zmianie).

Wypowiedzenie umowy o pracę przez pracodawcę – o czym powinien pamiętać pracownik

3) Umowa na czas określony

Umowa na czas określony może zostać wypowiedziana tylko w sytuacji, gdy zawarta jest na okres trwający dłużej niż  6 miesięcy, pod warunkiem, że w treści umowy została zawarta klauzula o wypowiedzeniu. W innych przypadkach może zostać rozwiązana jedynie za porozumieniem stron.

Ważne!

Umowy o pracę zawartej na czas określony trwający krócej niż 6 miesięcy nie można wypowiedzieć!

4) Umowa o pracę na czas nieokreślony

Umowa o pracę na czas nieokreślony charakteryzuje się największą ochroną trwałości stosunku pracy. Długość okresu wypowiedzenia uzależniony jest od czasu trwania stosunku pracy łączącego pracodawcę i pracownika i wynosi:

a) 2 tygodnie - w przypadku zatrudnienia trwającego do 6 miesięcy;

b) 1 miesiąc - w przypadku, gdy stosunek pracy trwa od 6 miesięcy do 3 lat;

c) 3 miesiące - w przypadku zatrudnienia trwającego co najmniej 3 lata.

Ważne!

Jeżeli umowę o pracę na czas nieokreślony wypowiada pracodawca to spoczywa na nim obowiązek uzasadnienia wypowiedzenia. Jest to warunek konieczny, żeby wypowiedzenie o pracę było skuteczne!

III. Rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia

Umowa o pracę może zostać rozwiązana bez wypowiedzenia, przez każdą ze stron, tylko w ściśle określonych kodeksem pracy przypadkach. Prawo takie przysługuje pracodawcy, w okresie nieprzekraczającym 1 miesiąca od momentu kiedy dowiedział się o przyczynie uzasadniającej wypowiedzenie (UWAGA! Pracodawca musi wskazać przyczynę rozwiązania umowy bez zachowania okresu wypowiedzenia). Zgodnie z art. 52 oraz 53 Kodeksu Pracy przyczynami, które niejako dają pracodawcy prawo do rozwiązania umowy w taki właśnie sposób są:

1) ciężkie naruszenie przez pracownika podstawowych obowiązków pracowniczych;

2) popełnienie przez pracownika w czasie trwania umowy o pracę przestępstwa, które uniemożliwia dalsze zatrudnianie go na zajmowanym stanowisku, jeżeli przestępstwo jest oczywiste lub zostało stwierdzone prawomocnym wyrokiem;

3) zawiniona przez pracownika utrata uprawnień koniecznych do wykonywania pracy na zajmowanym stanowisku.;

4) jeżeli niezdolność pracownika do pracy wskutek choroby trwa:

a) dłużej niż 3 miesiące – gdy pracownik był zatrudniony u danego pracodawcy krócej niż 6 miesięcy,

b) dłużej niż łączny okres pobierania z tego tytułu wynagrodzenia i zasiłku oraz pobierania świadczenia rehabilitacyjnego przez pierwsze 3 miesiące – gdy pracownik był zatrudniony u danego pracodawcy co najmniej 6 miesięcy lub jeżeli niezdolność do pracy została spowodowana wypadkiem przy pracy albo chorobą zawodową;

Umowa o pracę - najczęstsze błędy

5) w razie usprawiedliwionej nieobecności pracownika w pracy z innych przyczyn niż wymienione w pkt 4, trwającej dłużej niż 1 miesiąc.

Ważne!

Pracodawca nie może rozwiązać umowy o pracę bez wypowiedzenia w przypadku stawienia się pracownika w pracy w związku z ustaniem przyczyny nieobecności!

Pracownik może rozwiązać umowę o pracę, bez wypowiedzenia jeżeli zostanie wydane orzeczenie lekarskie stwierdzające szkodliwy wpływ wykonywanej pracy na zdrowie pracownika, a pracodawca nie przeniesie go w terminie wskazanym w orzeczeniu lekarskim do innej pracy, odpowiedniej ze względu na stan jego zdrowia i kwalifikacje zawodowe (art. 55  § 1 Kodeksu Pracy). Pracownik może rozwiązać umowę o pracę w trybie określonym w § 1 także wtedy, gdy pracodawca dopuścił się ciężkiego naruszenia podstawowych obowiązków wobec pracownika; w takim przypadku pracownikowi przysługuje odszkodowanie w wysokości wynagrodzenia za okres wypowiedzenia, a jeżeli umowa o pracę została zawarta na czas określony lub na czas wykonania określonej pracy – w wysokości wynagrodzenia za okres 2 tygodni. (art. 55 § 2 Kodeksu Pracy).

Ważne!

W przypadku gdy pracownik rozwiązuje umowę bez wypowiedzenia również ma obowiązek uzasadnienia przyczyny zastosowania takiego trybu w rozwiązaniu umowy!!!

IV.  Skuteczne doręczenie

Jak skutecznie wręczyć wypowiedzenie o pracę? Najlepiej wręczyć je osobiście, tak by osoba odbierająca wypowiedzenie mogła na naszym egzemplarzu poświadczyć jego odbiór. Jeżeli nie mamy takiej możliwości wypowiedzenie umowy o pracę możemy wysłać pocztą. Wypowiedzenie zaczyna wtedy swój bieg w momencie kiedy doręczenie stało się skuteczne (w takiej sytuacji należy pamiętać, że konieczne jest nadanie przesyłki za zwrotnym potwierdzeniem odbioru).

V. Liczenie okresu wypowiedzenia

Liczenie okresu wypowiedzenia umowy obecnie sprawia najwięcej problemów, a w rzeczywistości nie jest skomplikowane. Trzeba jednak zrozumieć podstawowe zasady liczenia okresów wypowiedzenia.

1) Okresy wypowiedzenia liczone w dniach - okres wypowiedzenia należy liczyć od dnia następnego od dnia skutecznego doręczenia, a wypowiedzenie kończy swój bieg wraz z upływem ostatniego dnia roboczego tego terminu.

2) Okresy wypowiedzenia liczone w tygodniach - okresy wypowiedzenia liczone w tygodniach kończą swój bieg zawsze w sobotę (liczenie okresu wypowiedzenia należy zacząć liczyć od pierwszej niedzieli wypadającej po skutecznym doręczeniu wypowiedzenia)

3) Okresy liczone w miesiącach- wypowiedzenie kończy swój bieg w ostatnim dniu miesiąca

Ważne!

Jeżeli złożysz wypowiedzenie 15 maja, a przysługuje Ci 3-miesięczny okres wypowiedzenia, umowa o pracę zostanie rozwiązana nie 15 sierpnia, tylko w ostatnim dniu miesiąca wypadającego 3 miesiące od momentu złożenia wypowiedzenia, czyli 31 sierpnia.

Warto wiedzieć

W sytuacji, gdy umowę o pracę wypowiada pracodawca, a okres wypowiedzenia umowy to minimum 2 tygodnie, pracownik ma prawo do wolnego na poszukiwanie pracy (z zachowaniem prawa do wynagrodzenia).  Wymiar dni wolnych uzależniony jest od okresu wypowiedzenia i wynosi:

  • 2 dni robocze - w przypadku okresu wypowiedzenia umowy o pracę trwającego 2 tygodnie lub 1 miesiąc;
  • 3  dni robocze - w przypadku okresu wypowiedzenia trwającego 3 miesiące.


Podstawa prawna:

  • Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (Dz.U. 1974 nr 24 poz. 141 z późn. Zm).

Autor: Ewa Ręczkowska

ABC-ksiegowe

Podyskutuj o tym na naszym FORUM

Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Księgowość
    1 sty 2000
    13 cze 2021
    Zakres dat:

    Ulga klęskowa w podatku rolnym

    Ulga klęskowa w podatku rolnym jest preferencją podatkową, która przewidziana jest w przypadku wystąpienia klęski żywiołowej. Jak działa ulga klęskowa? Jakie są zasady przyznawania ulgi?

    Błąd w rozliczeniach nie jest oszustwem podatkowym

    Sankcje w VAT. Podatnik nie może być karany za błąd, który nie jest oszustwem lub uszczupleniem podatkowym - tak uznał Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej.

    Usługi gastronomiczne na kasie fiskalnej online - interpretacje

    Kasy fiskalne online w branży gastronomicznej pojawiły się od 1 stycznia 2021 r. Obowiązek wymiany starych kas na nowe objął bowiem usługi związane z wyżywieniem świadczone przez stacjonarne placówki gastronomiczne. Pojawiło się jednak szereg wątpliwości interpretacyjnych związanych z nowym obowiązkiem. Oto niektóre z nich.

    Polski Ład. Ile będą kosztowały zmiany podatkowe?

    Polskie Ład. Najważniejsze zmiany jeśli chodzi o kwestie ubytku PIT to jest ok. 22 mld zł dla całego sektora, dodatkowo przewidujemy ok. 4-4,5 mld zł kosztów z tego pakietu ulg dla małych i średnich przedsiębiorstw - powiedział wiceminister finansów Piotr Patkowski.

    Przeniesienie firmy za granicę a podatek w Polsce

    Przeniesienie działalności gospodarczej za granicę. Zapowiadane zmiany w ramach Polskiego Ładu, rosnące koszty prowadzenia firmy, niejasne przepisy i nadmierna biurokracja – to czynniki, przez które wielu przedsiębiorców rozważa przeniesienie działalność za granicę. Jednak samo zarejestrowanie firmy w innym kraju (nawet w UE) nie zwalnia automatycznie z płacenia podatków i składek ubezpieczeniowych w Polsce.

    Kiedy osoba fizyczna ma rezydencję podatkową w Polsce?

    Polska rezydencja podatkowa. Ministerstwo Finansów opublikowało objaśnienia podatkowe z 29 kwietnia 2021 r. dotyczące zasad ustalania rezydencji podatkowej oraz zakresu obowiązku osoby fizycznej w Polsce. Zdaniem ekspertów PwC te objaśnienia mogą być postrzegane jako zapowiedź szczególnego zainteresowania władz podatkowych rezydencją osób fizycznych, które utraciły lub utracą rezydencję podatkową w Polsce.

    Czy opodatkowanie firm w Czechach jest niższe?

    Opodatkowanie działalności gospodarczej w Czechach nie jest znacząco korzystniejsze niż w Polsce - stwierdza Polski Instytut Ekonomiczny. Analitycy zwracają uwagę, że zależy ono m.in. od branży, w której działa firma, poziomu przychodów oraz relacji między przychodami a kosztami.

    Kto musi mieć kasę fiskalną online od 1 lipca 2021 r.?

    Kasy fiskalne online. Od 1 lipca 2021 r. kolejna grupa podatników zobowiązana jest do obowiązkowego ewidencjonowania sprzedaży za pomocą kas fiskalnych online. Których podatników dotyczy ten obowiązek?

    Obowiązek podatkowy drugiego stopnia w akcyzie

    Podmiotowość podatników akcyzy z tytułu obowiązku podatkowego drugiego stopnia jest przedmiotem daleko idących kontrowersji, zresztą z wielu powodów – pisze profesor Witold Modzelewski.

    Pusta faktura wymaga udowodnienia

    Puste faktury. Urząd skarbowy oskarżył firmę o nabycie pustych faktur, mimo że zeznania świadków wyraźnie stwierdzały co innego. Sprawę rozstrzygnął sąd administracyjny.

    Skutki podatkowe wycofania samochodu ze spółki cywilnej

    Skutki podatkowe wniesienia i wycofania samochodu do spółki cywilnej - cz. II wycofanie samochodu ze spółki cywilnej.

    Zwrot VAT niektórym podmiotom - zmiany od 1 lipca 2021 r.

    Zwrot VAT. Ustawodawca przygotował projekt nowego rozporządzenia w zakresie zwrotu VAT niektórym podmiotom. Nowe regulacje zaczną obowiązywać od 1 lipca 2021 r. Co się zmieni?

    Zarobki w Szwecji. Ile można zarobić zbierając jagody?

    Zarobki w Szwecji. Z danych Szwedzkiego Urzędu Statystycznego wynika, że średnia pensja w Szwecji wynosi 35,3 tys. koron brutto (ok. 15 tys. zł). Mediana wynosi 31,7 tys. koron brutto (ok. 14 tys. zł).

    Raportowanie niefinansowe ESG zyskuje na znaczeniu

    Raportowanie niefinansowe ESG (environmental, social i governance). Inwestorzy coraz częściej szukają informacji o wpływie spółek na środowisko i społeczeństwo. Polskie firmy rzadko jednak raportują takie kwestie. Dlaczego warto raportować? Co powinny zawierać raporty ESG?

    Globalna stawka CIT a realna działalność gospodarcza

    Globalna stawka CIT. Polska nie poprze planu wprowadzenia globalnego minimalnego poziomu podatku od przedsiębiorstw, o ile nie będzie klauzuli wyłączającej z niego istotną działalność gospodarczą prowadzoną w kraju - powiedział dziennikowi "Financial Times" minister finansów Tadeusz Kościński.

    ZUS w Polsce vs. ZUS w Anglii

    Ubiegły miesiąc okazał się niezwykle istotny dla polskiej gospodarki. Premier Morawiecki ogłosił główne założenia „Nowego Ładu”, czyli programu ekonomiczno-społecznego, którego założeniem ma być zniwelowanie strat, jakie w naszej gospodarce poczyniła pandemia koronawirusa. Jednakże nie dla wszystkich plan ten okazał się dobrym pomysłem; co więcej, wzbudził wśród pewnej części społeczeństwa spore obawy.

    Nowelizacja ustawy o AML – nowe obowiązki dla rynku walut wirtualnych

    Nowelizacja ustawy o AML. Wirtualne waluty to ekspresowo rozwijająca się branża z dziedziny nowoczesnych technologii. Jednak zarówno wydobycie, sprzedaż, wymiana i spekulacja walutami nie jest zarezerwowana wyłącznie dla przedsiębiorców jako inwestycja czy środek płatniczy. Walutę wirtualną często wykorzystuje się również do realizacji nieuczciwych celów i w ramach działań niezgodnych z prawem. W związku z tym pojawiają się kolejne regulacje prawne – zarówno krajowe, jak i międzynarodowe – dotyczące AML/CFT. 15 maja 2021 weszła w życie nowelizacja ustawy o AML. Co warto o niej wiedzieć?

    Blockchain w księgowości – przyszłość, która już zapukała do drzwi

    Blockchain w księgowości. Wiele wskazuje na to, że rachunkowość oparta o nowe technologie, w tym technologię blockchain to nieodległa przyszłość. Prowadzenie księgowości z wykorzystaniem rejestru rozproszonego i inteligentnych umów może pomóc przedsiębiorcom osiągać większe dochody szybciej i łatwiej. Jednocześnie, wprowadzanie nowych rozwiązań zawsze wiąże się z pewnymi wyzwaniami. Czy wątpliwości branży księgowej związane z blockchainem są uzasadnione?

    Ulga na ekspansję - kto skorzysta i na jakich zasadach?

    Ulga na ekspansję, która została zaproponowana w ramach Polskiego Ładu, ma objąć przedsiębiorstwa, w tym małe i średnie podmioty, które podejmują ekspansją na rynki zagraniczne. Na jakich warunkach będzie można korzystać z ulgi na ekspansję? Kiedy ulga wejdzie w życie?

    Dodatkowe prace a opodatkowanie VAT kar umownych

    VAT od kar umownych - dodatkowe prace. W trakcie realizacji projektu budowlanego mogą wystąpić nowe okoliczności, takie jak np. problemy z gruntem czy wady dokumentacji projektowej. Może to spowodować konieczność podjęcia dodatkowych prac, a tym samym poniesienia dodatkowych kosztów przez wykonawcę, które powinny obciążać zamawiającego. Strony umowy budowlanej muszą ustalić, czy taka kara umowna podlega, czy nie podlega opodatkowaniu VAT.

    Jak postrzegamy księgowych? Sowa, mrówka czy leniwiec?

    Księgowi są nazywani zaufanymi doradcami i wysokiej klasy specjalistami. Chociaż te określenia brzmią poważnie, po pracy często rozwijają nietypowe zainteresowania, jak sporty ekstremalne, sztuki walki, żeglarstwo bądź śpiew w chórze. Sposób, w jaki ich odbieramy, pokazują też metafory. Księgowego można porównać do wielu zwierząt – mądrej sowy, walecznego tygrysa bądź pracowitej mrówki. Z okazji Dnia Księgowego postanowiliśmy przyjrzeć się wizerunkowi specjalistów od rachunkowości.

    Nowy podatek od elektroniki uderzy w twórców i konsumentów

    Opłata reprograficzna. Nowy podatek od elektroniki uderzy w kieszenie konsumentów i przedsiębiorców, nie pomoże twórcom - stwierdził Związek Cyfrowa Polska, wydając negatywną ocenę do projektu ustawy o uprawnieniach artysty zawodowego w ramach konsultacji społecznych resortu kultury.

    Podatkowa grupa kapitałowa – rozliczenie straty

    Podatkowa grupa kapitałowa. Spośród pięciu spółek tworzących grupę jedna przyniosła stratę, a cztery dochody. Spółka dominująca pomniejszyła o tę stratę podatek dochodowy wykazany i zaliczkowany przez cztery rentowne spółki, zachowując powstałą na plus różnicę zaliczek CIT, a następnie rozdysponowując ją pomiędzy siebie i spółkę przynoszącą straty. Była pewna, że to działanie będzie obojętne podatkowo, ale fiskus stwierdził, że jest to przysporzenie majątku tych spółek i musi zostać opodatkowane jak zwykły przychód. Spór między przedsiębiorcą a Dyrektorem Krajowej Informacji Skarbowej rozstrzygnął sąd, stwierdzając, że: „Stanowisko KIS jest nie tylko nieprawidłowe, ale także nielogiczne i sprzeczne wewnętrznie. Jest również wyrazem nadmiernego fiskalizmu państwa”.

    Podatnik Bezgotówkowy od 2022 roku - jakie korzyści dla firm?

    Podatnik Bezgotówkowy od 2022 roku. Ministerstwo Finansów proponuje przedsiębiorcom program Podatnik Bezgotówkowy. To propozycja dla tych firm, które większość transakcji płatniczych przeprowadzają w systemie cashless. Uzyskanie takiego statusu „Klienta Premium” będzie możliwe od 2022 roku. Firma, która go uzyska, skorzysta z najszybszego zwrotu VAT w Europie. Pieniądze znajdą się na ich kontach w maksymalnie 15 dni.

    Jaka stawka ryczałtu dla usług gastronomicznych?

    Stawka ryczałtu - usługi gastronomiczne. Czy sprzedaż usług gastronomicznych (przygotowywanie gotowych posiłków na rzecz kontrahentów) można opodatkować na zasadach ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych ze stawką 3%?