| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJE MOBILNE | KARIERA | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Księgowość > Poradniki > Jak księgować środki trwałe

Jak księgować środki trwałe

Środki trwałe zaliczane są do podstawowych składników majątku podmiotów gospodarczych i niejednokrotnie stanowią kluczowy zasób w prowadzonej przez przedsiębiorstwo działalności gospodarczej. Oznacza to, że im większe jest znaczenie majątku trwałego w aktywach przedsiębiorstwa, tym ważniejsze staje się prawidłowe ujmowanie tego majątku i zmian w nim zachodzących, zarówno z punktu widzenia prawa bilansowego (zasad rachunkowości), jak i prawa podatkowego (rozliczeń podatkowych).

Środki trwałe według KŚT
W Klasyfikacji Środków Trwałych (KŚT) przez środki trwałe rozumie się rzeczowe aktywa trwałe i zrównane z nimi, o przewidywanym okresie ekonomicznej użyteczności dłuższym niż rok, kompletne, zdatne do użytku i przeznaczone na potrzeby jednostki lub oddane do używania na podstawie najmu, dzierżawy lub innej umowy o podobnym charakterze.
Do środków trwałych zalicza się w szczególności:
•  nieruchomości – w tym grunty, prawo użytkowania wieczystego gruntu, budynki i budowle, a także będące odrębną własnością lokale, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego oraz spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu niemieszkalnego,
•  maszyny, urządzenia, środki transportu i inne rzeczy,
•  ulepszenia w obcych środkach trwałych,
•  inwentarz żywy.
Klasyfikacja wyodrębnia 10 następujących grup środków trwałych:
Grupa 0 – Grunty
Grupa 1 – Budynki i lokale, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego oraz spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu niemieszkalnego
Grupa 2 – Obiekty inżynierii lądowej i wodnej
Grupa 3 – Kotły i maszyny energetyczne
Grupa 4 – Maszyny, urządzenia i aparaty ogólnego zastosowania
Grupa 5 – Specjalistyczne maszyny, urządzenia i aparaty
Grupa 6 – Urządzenia techniczne
Grupa 7 – Środki transportu
Grupa 8 – Narzędzia, przyrządy, ruchomości i wyposażenie
Grupa 9 – Inwentarz żywy
Za podstawową jednostkę ewidencji przyjmuje się w Klasyfikacji Środków Trwałych pojedynczy element majątku trwałego spełniający określone funkcje w procesie wytwarzania wyrobów i świadczenia usług. Może nim być np. budynek, maszyna, pojazd mechaniczny itp. Jedynie w nielicznych przypadkach dopuszcza się w ewidencji przyjęcie za pojedynczy obiekt tzw. obiekt zbiorczy, którym może być np. zespół przewodów rurociągowych lub zespół latarni jednego typu użytkowanych na terenie zakładu, ulicy, osiedla, zespołu komputerowego itp.
Grupa 0 – „Grunty” obejmuje w KŚT grunty według ich przeznaczenia użytkowego, tj. użytki rolne, grunty leśne oraz znajdujące się na nich sady, zasadzenia wieloletnie, plantacje, drzewostany itp., grunty zabudowane i zurbanizowane, użytki ekologiczne, nieużytki, tereny wód morskich wewnętrznych i śródlądowych oraz pozostałe tereny, w tym również prawo użytkowania wieczystego gruntu, klasyfikowane w odpowiednich grupowaniach, w zależności od rodzaju gruntu, którego dotyczy. Grupa ta nie obejmuje budynków i obiektów inżynierii lądowej i wodnej na tych terenach. Schemat zaklasyfikowania gruntów według ich przeznaczenia użytkowego do podgrup i rodzajów został ustalony w oparciu o rozporządzenie Ministrów Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa oraz Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 17 stycznia 1996 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. nr 158, poz. 813 z późn. zm.).
Grupa 1 – „Budynki i lokale, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego oraz spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu niemieszkalnego” obejmuje wszystkie budynki oraz znajdujące się w nich lokale, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego i spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu niemieszkalnego.
Budynki są to obiekty budowlane, trwale związane z gruntem, wydzielone z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiadające fundamenty i dach (ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane, Dz.U. nr 89, poz. 414 z późn. zm.). Budynki mieszkalne, według Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych (PKOB), są to obiekty budowlane, których co najmniej połowa całkowitej powierzchni użytkowej jest wykorzystywana do celów mieszkalnych. W przypadkach, gdy mniej niż połowa całkowitej powierzchni użytkowej jest wykorzystywana na cele mieszkalne, budynek taki jest klasyfikowany jako niemieszkalny zgodnie z jego przeznaczeniem. Budynki niemieszkalne są to obiekty budowlane wykorzystywane głównie dla potrzeb niemieszkalnych. Podział budynków na mieszkalne i niemieszkalne oparto na podstawie Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych (PKOB), co znalazło swój wyraz w powiązaniu każdej pozycji KŚT z odpowiednimi grupowaniami tej klasyfikacji. W kategorii budynków niemieszkalnych wprowadzono w nawiązaniu do PKOB dalszy podział na rodzaje (symbole trzycyfrowe).
Podział grupy 1 – „Budynki i lokale, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego oraz spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu niemieszkalnego” wygląda następująco:
•  10 Budynki niemieszkalne,
•  11 Budynki mieszkalne,
•  12 Lokale, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego oraz spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu niemieszkalnego.
Grupa 2 – „Obiekty inżynierii lądowej i wodnej” obejmuje obiekty budowlane naziemne i podziemne o charakterze stałym nieklasyfikowane jako budynki, tj. kompleksowe budowle na terenach przemysłowych, rurociągi, linie telekomunikacyjne i elektroenergetyczne, infrastrukturę transportu oraz pozostałe obiekty inżynierii lądowej i wodnej. Grupa nie obejmuje gruntów klasyfikowanych w grupie 0.
Podział obiektów inżynierii lądowej i wodnej oparto na Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych (PKOB), co znalazło swój wyraz w powiązaniu każdej pozycji KŚT z odpowiednimi grupowaniami tej klasyfikacji. O zaliczeniu obiektu budowlanego do odpowiedniej podgrupy decyduje jego przeznaczenie oraz konstrukcja i wyposażenie. Za odrębny obiekt uważa się w zasadzie każdy samodzielny obiekt inżynierii lądowej lub wodnej wraz z fundamentem i konstrukcją nośną. Przy budowlach liniowych, do których zalicza się m.in. rurociągi, drogi, linie energetyczne i telekomunikacyjne, obiektami są poszczególne ich odcinki, odpowiadające bądź istniejącemu podziałowi administracyjnemu lub eksploatacyjnemu, bądź charakteryzujące się odmienną konstrukcją, ewentualnie innymi cechami technicznymi.
Podział grupy 2 – „Obiekty inżynierii lądowej i wodnej”:
•  20 Kompleksowe budowle na terenach przemysłowych,
•  21 Rurociągi, linie telekomunikacyjne i elektroenergetyczne,
•  22 Infrastruktura transportu,
•  29 Pozostałe obiekty inżynierii lądowej i wodnej.
Grupa 3 – „Kotły i maszyny energetyczne” obejmuje kotły grzejne i parowe, maszyny napędowe pierwotne niezespolone konstrukcyjnie z zasilanym obiektem, maszyny elektryczne wirujące niezespolone oraz agregaty (zespoły) elektroenergetyczne wytwórcze i przetwórcze, które traktuje się jako samodzielne obiekty.
O zaliczeniu do odpowiedniej podgrupy decyduje przeznaczenie oraz konstrukcja i wyposażenie. Za odrębny obiekt w grupie 3 uważa się każdy oddzielny kocioł, turbinę, prądnicę prądu stałego, maszynę parową tłokową, koło wodne, silnik, prądnicę synchroniczną, kompensator wirujący, układ napędowy elektryczny skojarzony, turbozespół, zespół elektroenergetyczny, zespół wiatrowo-elektryczny i przetwornicę. Maszyny współpracujące ze sobą, powiązane konstrukcyjnie w zestaw technologiczny, np. w formie agregatu, stanowią jeden obiekt. W skład poszczególnego obiektu, oprócz właściwego agregatu, wchodzą fundamenty, podpory, konstrukcje wsporcze, ogrodzenia oraz wyposażenie specjalistyczne. Nie należy uważać za samodzielne obiekty maszyn wbudowanych konstrukcyjnie w inne maszyny, urządzenia lub aparaty, jak np. silników elektrycznych powiązanych konstrukcyjnie z obrabiarkami, pompami, sprężarkami, agregatami itp.
Podział grupy 3 – „Kotły i maszyny energetyczne”:
•  31 Kotły grzejne i parowe,
•  32 Maszyny napędowe pierwotnie niezespolone,
•  33 Maszyny elektryczne wirujące niezespolone
•  34 Turbozespoły i zespoły (agregaty) elektroenergetyczne wytwórcze i przetwórcze oraz reaktory jądrowe.
Grupa 4 – „Maszyny, urządzenia i aparaty ogólnego zastosowania” obejmuje maszyny ogólnego zastosowania, np. obrabiarki, maszyny i urządzenia do obróbki plastycznej metali i tworzyw sztucznych, maszyny, urządzenia i aparaty ogólnego zastosowania używane w przemyśle rolnym i spożywczym, maszyny i urządzenia do przetłaczania i sprężania cieczy i gazów, piece przemysłowe, urządzenia do wymiany ciepła, maszyny i urządzenia do operacji i procesów materiałowych, zespoły komputerowe, urządzenia do regulacji i sterowania procesami, roboty i inne.
Za odrębne obiekty objęte grupą 4 uważa się poszczególne maszyny, urządzenia i aparaty (w tym maszyny automatyczne i półautomatyczne) oraz agregaty i zespoły urządzeń wraz ze stałym wyposażeniem (powiązane konstrukcyjno-technologicznie ze sobą w agregaty, zespoły lub linie obróbki albo w ciąg technologiczny).
W skład poszczególnych obiektów, oprócz właściwej maszyny, urządzenia, aparatu, zespołu, agregatu, wchodzą fundamenty, podpory, konstrukcje wsporcze, ogrodzenia i obudowy ochronne oraz normalne wyposażenie należące do obiektu. W skład poszczególnych obiektów wchodzi również wyposażenie dodatkowe i specjalne związane na stałe z danym obiektem. Maszyny i urządzenia powiązane konstrukcyjno-technologicznie w agregaty, zespoły, linie obróbkowe należy traktować jako jeden obiekt inwentarzowy. O zaliczeniu maszyny, urządzenia lub aparatu do odpowiedniej podgrupy decyduje jej przeznaczenie oraz konstrukcja i wyposażenie.
Podział grupy 4 – „Maszyny, urządzenia i aparaty ogólnego zastosowania”:
•  41 Obrabiarki do metali,
•  42 Maszyny do obróbki plastycznej metali i tworzyw sztucznych,
•  43 Maszyny, urządzenia i aparaty w przemysłach rolnych i spożywczych ogólnego zastosowania,
•  44 Maszyny i urządzenia do przetłaczania i sprężania cieczy i gazów,
•  45 Piece przemysłowe,
•  46 Aparaty do wymiany ciepła,
•  47 Maszyny, urządzenia i aparaty do operacji i procesów materiałowych,
•  48 Pozostałe maszyny, urządzenia i aparaty ogólnego zastosowania,
•  49 Pozostałe maszyny, urządzenia i aparaty specjalizowane i specjalne ogólnego zastosowania.
Grupa 5 – „Specjalistyczne maszyny, urządzenia i aparaty” obejmuje maszyny, urządzenia i aparaty technologiczne specjalnie dostosowane do technologii wytwarzania w poszczególnych działach wytwórczości. O zaliczeniu maszyny, urządzenia lub aparatu do odpowiedniej podgrupy decyduje jej przeznaczenie oraz konstrukcja i wyposażenie. Za odrębny obiekt uważa się z reguły poszczególne maszyny, urządzenia i aparaty wraz z wyposażeniem normalnym lub dodatkowym i specjalnym stałym.
Obiekty złożone konstrukcyjnie i powiązane ze sobą w ciąg technologiczny w zespoły maszyn lub maszyn i urządzeń, agregaty ekstrakcyjne itp. wraz z wyposażeniem należy traktować jako jeden obiekt inwentarzowy. W skład poszczególnego obiektu inwentarzowego, oprócz właściwej maszyny, urządzenia aparatu lub zespołu, wchodzą fundamenty oraz konstrukcje wsporcze i ochronne.
Podział grupy 5 – „Specjalistyczne maszyny, urządzenia i aparaty”:
•  50 Maszyny, urządzenia i aparaty przemysłu chemicznego,
•  51 Maszyny, urządzenia i aparaty wiertnicze, górnicze, gazownicze, odlewnicze, torfiarskie oraz geodezyjne i kartograficzne,
•  52 Maszyny dla przemysłu surowców mineralnych,
•  53 Maszyny do produkcji wyrobów z metali i tworzyw sztucznych,
•  54 Maszyny, urządzenia i aparaty do obróbki i przerobu drewna, produkcji wyrobów z drewna oraz maszyny, urządzenia i aparaty papiernicze i poligraficzne,
•  55 Maszyny i urządzenia do produkcji wyrobów włókienniczych i odzieżowych oraz do obróbki skóry i produkcji wyrobów z niej,
•  56 Maszyny, urządzenia i aparaty przemysłów rolnych,
•  57 Maszyny, urządzenia i aparaty przemysłów spożywczych,
•  58 Maszyny do robót ziemnych, budowlanych i drogowych,
•  59 Maszyny, urządzenia i narzędzia rolnicze i gospodarki leśnej.
Grupa 6 – „Urządzenia techniczne” obejmuje: zbiorniki naziemne wewnątrz budynków i budowli; urządzenia rozdzielcze i aparaturę energii elektrycznej, jak np. urządzenia rozdzielcze i aparaturę prądu zmiennego i stałego, urządzenia nastawcze prądu zmiennego i stałego, stacje transformatorowe itp., urządzenia telewizyjne i radiotechniczne, jak np. urządzenia nadawcze i odbiorcze radia i telewizji, urządzenia elektroakustyczne, transmisji przewodowej i bezprzewodowej, urządzenia sygnalizacyjne i alarmowe, urządzenia telefoniczne, urządzenia elektroenergetyczne przetwórcze i zasilające, jak np. transformatory, zespoły prostownikowe, kondensatory statyczne i baterie akumulatorów elektrycznych; dźwigi i przenośniki (transportery), jak np. dźwigi osobowe i towarowe, dźwigniki, wciągniki, kołowroty, wyciągi, żurawie-przenośniki i podnośniki, suwnice, wsadzarki, obrotnice, wywrotnice, mechanizmy napędowe kolejek linowych itp.; pozostałe urządzenia przemysłowe, jak np. przekładnie, urządzenia klimatyzacyjne i wentylacyjne; urządzenia do oczyszczania wody, powietrza, ścieków i gazów oraz odpopielania i odżużlania; akumulatory hydrauliczne; urządzenia pralni; wagi pojazdowe, wagonowe i inne wbudowane; urządzenia projekcyjne i teatralne; urządzenia do przeprowadzania badań technicznych oraz pozostałe urządzenia techniczne.
O zaliczeniu urządzenia technicznego do odpowiedniej podgrupy środków trwałych decyduje jego przeznaczenie, konstrukcja oraz wyposażenie. Za odrębny obiekt uważa się samodzielne maszyny, aparaty, agregaty, zespoły techniczne itp., które w omawianej klasyfikacji określa się jako urządzenia techniczne. W skład poszczególnego obiektu, oprócz właściwego urządzenia technicznego, wchodzą – o ile występują – fundamenty, konstrukcje wsporcze i ochronne oraz stałe normalne, jak i specjalne (dodatkowe) wyposażenie.
Podział grupy 6 – „Urządzenia techniczne”:
•  60 Zbiorniki naziemne,
•  61 Urządzenia i aparatura energii elektrycznej,
•  62 Urządzenia telewizyjne i radiotechniczne, urządzenia i aparaty dla telefonii,
•  63 Urządzenia elektroenergetyczne przetwórcze i zasilające,
•  64 Dźwigi i przenośniki,
•  65 Urządzenia przemysłowe,
•  66 Urządzenia nieprzemysłowe,
•  68 Pozostałe urządzenia techniczne.
Grupa 7 – „Środki transportu” obejmuje kolejowy tabor szynowy naziemny i podziemny o różnej szerokości toru, tramwajowy tabor szynowy, pojazdy mechaniczne, jak np. samochody, autobusy, mikrobusy, trolejbusy, motocykle, ciągniki, naczepy, przyczepy, tabor pływający i lotniczy oraz pozostały tabor bezszynowy, jak np. wózki jezdniowe, poduszkowce.
O zaliczeniu środka transportu do odpowiedniej podgrupy środków trwałych decyduje jego przeznaczenie oraz konstrukcja i wyposażenie. Nie należy zaliczać do grupy 7 samobieżnych maszyn rolniczych, budowlanych lub przemysłowych zakwalifikowanych do grupy 5.
Podział grupy 7 – „Środki transportu”:
•  70 Kolejowy tabor szynowy naziemny,
•  71 Kolejowy tabor szynowy podziemny,
•  72 Tramwajowy tabor szynowy,
•  73 Pozostały tabor szynowy naziemny,
•  74 Pojazdy mechaniczne – obejmują takie środki trwałe jak: motocykle, przyczepy i wózki motocyklowe; samochody osobowe; samochody ciężarowe; samochody specjalne; autobusy i autokary; trolejbusy i samochody o napędzie elektrycznym; ciągniki; naczepy; przyczepy,
•  75 Tabor konny,
•  76 Pozostały tabor bezszynowy,
•  77 Tabor pływający – obejmuje takie środki trwałe jak tabor transportu morskiego, tabor rybołówstwa morskiego, tabor techniczny i ratownictwa morskiego, tabor transportu śródlądowego, tabor techniczny i ratowniczy śródlądowy, inny tabor pływający,
•  78 Tabor lotniczy – obejmuje takie środki trwałe jak samoloty, śmigłowce, szybowce, balony, inne środki transportu lotniczego,
•  79 Pozostałe środki transportu.
Podział grupy 8 – „Narzędzia, przyrządy, ruchomości i wyposażenie”:
•  80 Narzędzia, przyrządy, ruchomości i wyposażenie, które obejmują takie środki trwałe jak: narzędzia, przyrządy, sprawdziany itp.; wyposażenie, aparaty i sprzęt laboratoryjny; wyposażenie, aparaty i sprzęt medyczny; wyposażenie techniczne dla prac biurowych; wyposażenie i sprzęt cyrkowy; wyposażenie i sprzęt kin, teatrów, placówek kulturalno-oświatowych itp.; kioski, budki, baraki, domki campingowe itp.; narzędzia, przyrządy, ruchomości i pozostałe wyposażenie.
Grupa 9 – „Inwentarz żywy” obejmuje jedynie inwentarz żywy.
reklama

Polecamy artykuły

Narzędzia księgowego

POLECANE

WYWIADY

reklama

Ostatnio na forum

Jednolity Plik Kontolny

Eksperci portalu infor.pl

Kancelaria Prawna Nowicki & Ziemczyk Adwokaci i Radcowie prawni Sp. P.

Specjaliści od prawa pracy, prawa nieruchomości i prawa korporacyjnego

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »