| INFORLEX | GAZETA PRAWNA | KONFERENCJE | INFORORGANIZER | APLIKACJE | KARIERA | SKLEP
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Księgowość > Obrót gospodarczy > Inne > Przepisy o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy a transakcje kryptowalutami

Przepisy o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy a transakcje kryptowalutami

Rynek transakcji kryptowalutami został poddany regulacji. Jest to efekt uchwalenia nowej ustawy o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu. Zmienione regulacje dotyczą przede wszystkim podmiotów uczestniczących w dokonywaniu transakcji związanych z przepływem środków pieniężnych.

Kryptowaluciarzu strzeż się!

Podmioty chcące spieniężyć swoją inwestycję w kryptowalutę powinny być przygotowane na możliwe do wystąpienia komplikacje. Instytucja obowiązana w przypadku powzięcia uzasadnionego podejrzenia, iż zlecona transakcja lub określone wartości majątkowe mogą mieć związek z praniem pieniędzy, zawiadamia o tym Generalnego Inspektora Informacji Finansowej. Jednocześnie instytucja obowiązana powinna wstrzymać transakcję do czasu podjęcia właściwych działań przez GIIF, nie dłużej niż 24 godziny od chwili przyjęcia przez GIIF zawiadomienia. W takim wypadku GIIF przekazuje instytucji obowiązanej żądanie wstrzymania transakcji lub blokady rachunku na okres nie dłuższy niż 96 godzin lub zwalnia instytucję z realizacji tego obowiązku. Po przekazaniu żądania wstrzymania transakcji lub blokady rachunku GIIF zawiadamia właściwego prokuratora o podejrzeniu popełnienia przestępstwa, a prokurator może postanowieniem wstrzymać transakcję lub dokonać blokady rachunku na czas oznaczony, nie dłuższy niż 6 miesięcy.

Z drugiej strony wprowadzono liczne obostrzenia, które mają na celu zapewnienie wywiązania się z obowiązków ciążących na giełdach pośredniczących w wymianie kryptowaluty – jako instytucji obowiązanych. Przykładowo z tytułu braku stosowania podstawowych środków bezpieczeństwa finansowego z art. 33 ustawy oraz wzmożonych środków bezpieczeństwa finansowego istnieje możliwość nałożenia kary administracyjnej w wysokości do dwukrotności kwoty korzyści osiągniętej lub straty unikniętej przez instytucję obowiązaną w wyniku naruszenia albo – w przypadku, gdy nie jest możliwe ustalenie kwoty tej korzyści lub straty – do wysokości równowartości kwoty 1 000 000 euro. Kara pieniężna w wysokości 1 000 000 euro może zostać nałożona również w przypadku braku wprowadzenia wewnętrznej procedury instytucji obowiązanej bądź procedury anonimowego zgłaszania naruszeń przepisów z zakresu przeciwdziałania praniu pieniędzy i finansowaniu terroryzmu.

Dodatkowo brak realizacji obowiązku przekazywania GIIF informacji o okolicznościach tudzież transakcjach mogących mieć związek z praniem pieniędzy lub finansowaniem terroryzmu albo przekazywanie nieprawdziwych lub zatajanie prawdziwych danych dotyczących transakcji, może spotkać się z odpowiedzialnością karną przewidującą możliwą do wymierzenia karę pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5.

Kryptowaluta potrzebuje cieplejszego klimatu

Na dzień dzisiejszy w Polsce nie widać perspektyw na stworzenie dogodnych warunków dla dalszego rozwoju bitcoina. Świadczą o tym m.in. niespójne interpretacje podatkowe organów w zakresie skutków rozliczeń za pomocą bitcoin na gruncie VAT lub podatku dochodowego, a także komunikaty docierające z Ministerstwa Finansów.

Są natomiast państwa, które traktują bitcoin, jako ważny filar dalszego rozwoju ich gospodarek. Przykładowo na Malcie przyjęto narodowy projekt strategii promowania bitcoina i technologii blockchain. Zagorzały zwolennik bitcoina, premier Joseph Muscat, w skierowanych do Unii Europejskiej słowach przekonywał, że Europa powinna stać się „kontynentem bitcoina”. W przypadku Malty za słowami zdecydowanie poszły czyny. I tak kraj ten pracuje nad stworzeniem systemu podatkowego wychodzącego naprzeciw rozliczeniom w kryptowalucie, a także stosuje przepisy CRS w sposób bardziej przyjazny dla inwestorów.

Inną jurysdykcją przychylnie patrzącą na bitcoina są Wyspy Marhshalla. To wyspiarskie państwo położone na Oceanie Spokojnym, pozostające w luźnym związku ze Stanami Zjednoczonymi, rozważa emisję krajowej kryptowaluty, która ma stać się oficjalnym środkiem płatniczym.

Być może polscy bitcoinowcy powinni podążać za jurysdykcjami krajów otwartych na rozwój kryptowaluty i w tym celu zmienić miejsce zamieszkania oraz centrum interesów życiowych i gospodarczych. Połączenie rejestracji spółki offshore ze zmianą rezydencji podatkowej jej beneficjenta rzeczywistego np. na maltańską może stanowić alternatywę dla krajowego systemu fiskalnego.

Bitcoinie Quo vadis?

W miarę wzrostu wartości poszczególnych kryptowalut polski rząd zaczął baczniej przyglądać się temu rynkowi. Premier Mateusz Morawiecki zapytany w styczniu 2018 r. o to, jak Polska zamierza walczyć z zagrożeniami, jakie niosą ze sobą kryptowaluty, odpowiedział wprost, że rozważa zakazanie kryptowaluty lub jej uregulowanie. Zresztą w celu przeprowadzenia stosownej regulacji powołano specjalny zespół ds. niebezpiecznych instrumentów finansowych, do którego weszli m.in. szefowie UOKiK i KNF. Przyjęcie przez Sejm w dniu 1 marca 2018 r. przepisów nowej ustawy o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy i finansowaniu terroryzmu całkowicie wpisuje się w trend „regulowania” rynku inwestowania w kryptowalutę. Najprawdopodobniej po wejściu w życie nowych przepisów, do inwestowania i poruszania się po rynku kryptowaluty nie będzie już wystarczała sama żyłka inwestora i śledzenie wskaźników obrazujących wartość waluty, lecz solidne przygotowanie się, zarówno od strony prawnej, jak i informatycznej – szczególnie przez podmioty zajmujące się wymianą kryptowaluty. Zgłaszane do realizacji transakcje w pierwszej kolejności będą badane przez instytucje obowiązane i to na nich będzie ciążyć ewentualna odpowiedzialność z tytułu nienależytej weryfikacji.

Z drugiej strony inwestorzy, zgłaszając do realizacji transakcję wymiany kryptowaluty, powinni rozważyć i ewentualnie przeprowadzić stosowny due diligence w celu zbadania, czy ich zlecenie nie zostanie objęte wstrzymaniem lub blokadą.

Postawione pytanie – Quo vadis? – jest całkowicie uzasadnione. W przypadku wprowadzenia tak nieprecyzyjnie brzmiących przepisów, przy jednoczesnej, znaczącej ingerencji w stosunki gospodarcze występujące pomiędzy uczestnikami rynku, można tylko liczyć, iż zostanie wykształcona jednolita praktyka stosowania przedmiotowych przepisów i przynajmniej określone czynności podejmowane przez przedstawicieli aparatu państwowego, w tym GIIF i prokuraturę, będą przewidywalne.

Autor: radca prawny Robert Nogacki

Kancelaria Prawna Skarbiec specjalizuje się w ochronie majątku oraz doradztwie strategicznym dla przedsiębiorców

Czytaj także

Narzędzia księgowego

POLECANE

WYWIADY, RELACJE, WYDARZENIA

reklama

Ostatnio na forum

Wszystko co musisz wiedzieć o PPK

Eksperci portalu infor.pl

Patrycja Kubiesa

Ekspert podatkowy

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »