Jak rozliczać w CIT nabywanie usług za granicą?

Podatnicy mający siedzibę lub zarząd na terytorium Polski podlegają obowiązkowi podatkowemu od całości dochodów, bez względu na miejsce ich osiągnięcia (nieograniczony obowiązek podatkowy).

Znane jest również pojęcie „ograniczonego obowiązku podatkowego”, a dotyczy ono podatników niemających na terenie Rzeczypospolitej Polskiej siedziby lub zarządu. Ci podatnicy płacą podatki dochodowe od dochodu, którego źródło położone jest na terytorium Polski.

Podatek dochodowy z tytułu uzyskanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez podatników, których dotyczy ograniczony obowiązek podatkowy, przychodów z tytułu świadczeń: doradczych, księgowych, badania rynku, usług prawnych, usług reklamowych, zarządzania i kontroli, przetwarzania danych, usług rekrutacji pracowników i pozyskiwania personelu, gwarancji i poręczeń oraz świadczeń o podobnym charakterze - ustala się w wysokości 20% przychodów.

Podmioty, które dokonują wypłat należności między innymi z tytułów świadczeń: doradczych i badania rynku, są obowiązane, jako płatnicy, pobierać w dniu dokonania wypłaty, zryczałtowany podatek dochodowy od tych wypłat. Występowanie w roli płatnika jest, więc zależne od uzyskania przez zagranicznego kontrahenta przychodów na terytorium Polski (przychodów, które mają swoje źródło na terytorium Polski).

O źródle dochodów położonym w Polsce można mówić wtedy, gdy takie źródło dochodów trwale związane jest z terytorium RP lub, gdy źródłem dochodów są polscy rezydenci eksploatujący rzeczy lub dobra niematerialne należące do innych podmiotów.

Pod pojęciem „terytorium, z którym wiąże się osiąganie dochodów" należy rozumieć, zatem miejsce, gdzie dokonują się czynności, wykonuje się usługi, które generują przychód i są jego przyczyną sprawczą.

Czynnością taką nie jest ani wypłata wynagrodzenia, ani wykorzystanie efektów zrealizowanej umowy, nieistotna jest ponadto z tego punktu widzenia siedziba polskiego płatnika.

W przypadku spółki usługi realizowanych na jej rzecz są wykonywane poza terytorium Polski. Zleceniobiorcy wykonują na jej zlecenie badania rynku i świadczą usługi doradcze związane z działalnością Spółki w danym kraju. Źródłem ich przychodu jest działalność gospodarcza, która w tym przypadku jest wykonywana na terytorium kraju, w którym mają one siedzibę.

Źródłem przychodu jest bowiem prowadzona przez przedsiębiorcę działalność gospodarcza, w ramach, której świadczy on daną usługę, a nie podmiot zlecający wykonanie tej usługi. Spółka nabywa od kontrahentów zagranicznych usługi, które są wykonywane i wykorzystywane przez spółkę wyłącznie poza granicami Polski.

Okoliczność, że zamawiającym usługi jest spółka mająca siedzibę w Polsce, która dokonuje zapłaty za te usługi - nie jest wystarczająca do przyjęcia, że kontrahenci zagraniczni uzyskują przychody na terytorium Polski.

Skoro zagraniczni kontrahenci spółki nie podlegają w Polsce ograniczonemu obowiązkowi podatkowemu to Spółka, z tytułu wypłaty należności za usługi wykonane poza granicami Polski, nie ma możliwości i prawa wykonania obowiązków płatnika i pobierać od kontrahentów ryczałtowego podatku dochodowego.

Zgodnie z wyrokiem Naczelnego Sąd Administracyjny z dnia 5 listopada 2009 r., sygn. akt II FSK 2194/08, przepis art. 3 ust. 2  ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych nie warunkuje opodatkowania od miejsca osiągnięcia dochodu przez zlecającego wykonanie świadczenia, ani od tego, że zlecenie wykonania usług nierezydentowi dokonał polski przedsiębiorca i wypłata wynagrodzenia za wykonanie zlecenia dokonana została z majątku polskiego przedsiębiorcy, ani wreszcie od tego, że efekt usługi wykonanej przez nierezydenta będzie się odnosił do kontrahenta polskiego, jak uważa organ w zaskarżonej interpretacji.

W wyroku z dnia 27 maja 2011 r., sygn. akt I SA/Kr 607/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny  w Krakowie stwierdził, że  jeśli polska spółka nabywa od kontrahentów usługi wykonywane i wykorzystywane wyłącznie poza granicami Polski, spółka ta nie jest płatnikiem zryczałtowanego podatku dochodowego od osób prawnych z tytułu wypłat należności z tytułów wymienionych w art. 21 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Przepis ten określa wysokość zryczałtowanego podatku dochodowego z tytułu uzyskanych przychodów na terytorium RP. W omawianej sprawie natomiast wszelkie zdarzenia, których skutkiem jest osiągnięcie przychodów mają miejsce poza terytorium Polski.

Podstawa prawna:

- art. 3 ust. 1 i ust. 2, art. 26 ust. 1, art. 21 ust. 1 pkt 2a) ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych.