Pożyczka dla szpitala a PCC

• Czy trzeba płacić PCC od pożyczki udzielonej szpitalowi na spłatę zaległych związanych z ochroną zdrowia?

Tak orzekł Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z 9 września 2020 r. (sygn.  III SA/Wa 2628/19 ).

Czy trzeba płacić PCC od pożyczki udzielonej szpitalowi na spłatę zaległych związanych z ochroną zdrowia?

Sprawa dotyczyła Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej (dalej: szpital), którego organem założycielskim był samorząd województwa. Poza działalnością leczniczą szpital świadczy ponadto usługi medyczne na rzecz pacjentów w ramach kontraktów zawartych z NFZ. W związku z problemami finansowymi szpital zawarł z samorządem województwa długoterminową i nieoprocentowaną umowę pożyczki. Środki z otrzymanej pożyczki zostały przeznaczone przez szpital na spłatę zobowiązań związanych z lekami, jednorazowym sprzętem medyczny, mediami, żywnością itp., niezbędnych do leczenia i ratowania życia pacjentów.

Na tym tle szpital zapytał organ podatkowy, czy zawarcie umowy pożyczki pomiędzy szpitalem a jego organem założycielskim podlega opodatkowaniu PCC.

Zdaniem szpitala, nie będzie on zobowiązany do zapłaty PCC ani sporządzenia deklaracji PCC-3. Bezpośrednio z treści art. 2 pkt 1 lit. f ustawy o PCC wynika bowiem, że czynności cywilnoprawne w sprawach nauki, szkolnictwa i oświaty pozaszkolnej oraz zdrowia nie podlegają PCC. W ocenie szpitala, zawarta umowa pożyczki, której celem była spłata zobowiązań związanych z lekami, jednorazowym sprzętem medycznym, mediami, żywnością itp., niezbędnych do leczenia i ratowania życia pacjentów, stanowi czynność cywilnoprawną w sprawach zdrowia i z tego względu podlega wyłączeniu od PCC.

Organ podatkowy uznał stanowisko spółki za nieprawidłowe. Wskazał, że w niniejszej sprawie istotne jest zwrócenie uwagi na odmienny skutek w PCC zawarcia umowy pożyczki w zależności od tego, na co jest ona przeznaczona - czy na bieżącą działalność związaną bezpośrednio ze sprawami zdrowia (np. zakup środków medycznych), czy też na spłatę zaległych zobowiązań cywilnoprawnych pożyczkobiorcy. W ocenie organu, pierwsze ze wskazanych pożyczek korzystają z wyłączenia od PCC, ponieważ są bezpośrednio związane z działalnością leczniczą. Niemniej jednak drugi rodzaj pożyczek nie podlega wyłączeniu od PCC. Skoro bowiem zasadniczym celem pożyczki jest spłata zaległych zobowiązań szpitala, to nie można mówić, że mamy do czynienia z czynnością z zakresu zdrowia. Pośredni związek pożyczki z działalnością szpitala nie jest - zdaniem organ - wystarczający do skorzystania ze zwolnienia uregulowanego w art. 2 pkt 1 lit. f ustawy o PCC.

Ponadto, organ wskazał, że ustawodawca nie określił szczegółowego zakresu przepisu art. 2 pkt 1 lit. f ustawy o PCC. A skoro tak, to należy przyjąć, że przepis ten - zgodnie z ogólną zasadą prawa podatkowego - powinien być interpretowany ściśle i zgodnie z jego literalnym brzmieniem. W konsekwencji, wyłączeniem od PCC będą objęte tylko i wyłącznie te czynności cywilnoprawne, które dokonywane są bezpośrednio w sprawach zdrowia. Tym samym, w ocenie organu, umowa pożyczki zawarta między szpitalem a jego organem założycielskim nie może zostać zakwalifikowana jako czynność cywilnoprawna wyłączona z opodatkowania PCC. W konsekwencji, będzie ona podlegała opodatkowaniu PCC na podstawie art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy o PCC, a szpital będzie zobowiązany do złożenia deklaracji PCC-3.

Sprawa trafiła do WSA w Warszawie, który nie zgodził się ze stanowiskiem organu podatkowego i w konsekwencji uchylił zaskarżoną interpretację. Sąd wskazał, że w niniejszej sprawie istotne było ustalenie, czy dla zastosowania zwolnienia z art. 2 pkt 1 lit. f ustawy o PCC wystarczający jest pośredni związek czynności cywilnoprawnych ze sprawami nauki, szkolnictwa, oświaty i zdrowia, czy też niezbędne jest wystąpienie związku bezpośredniego. Jak wskazał sąd, z treści art. 2 pkt 1 lit. f ustawy o PCC wynika, że z obowiązku zapłaty PCC wyłączone są czynności cywilnoprawne w sprawach zdrowia. W ocenie sądu, katalog ten jest dosyć pojemny. W sprawach z zakresu zdrowia mieszą się także sprawy związane z oddłużaniem szpitali, jeśli wierzytelności, które powstały, są bezpośrednio związane z działalnością szpitala w zakresie ochrona zdrowia. W niniejszej sprawie - zdaniem sądu - można więc mówić o takim bezpośrednim związku. Z tego też względu zawarta umowa pożyczki pomiędzy szpitalem a jego organem założycielskim nie będzie podlegała PCC.

Wybór przepisów

Ustawa o PCC

art. 2 pkt 1 lit. f

“Nie podlegają podatkowi:

1. czynności cywilnoprawne w sprawach:

1. f) nauki, szkolnictwa i oświaty pozaszkolnej oraz zdrowia.”

Katarzyna Narejko, Associate

Polecamy: Prenumerata elektroniczna Dziennika Gazety Prawnej KUP TERAZ!

Polecamy: INFORLEX Biznes